T.C. Ankara Batı 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2025/694 Esas - 2025/95
T.C.
Ankara Batı
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2025/694
KARAR NO: 2025/95
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/12/2023
KARAR TARİHİ: 15/10/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 07/11/2025
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
TALEP:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki ticari alım-satım ilişkisi içerisinde yapılan ... Makinesi satış sözleşmesine göre ... Makinesinin satışı konusunda anlaştığını, işbu sözleşmeye göre belirlenen makine bedeli olan 173.000,00 Euro nun 05.01.2021 tarihinde davalıya ödendiğini, davalı tarafından E-fatura düzenlendiği, satışa konu makinenin müvekkiline ait ... ili ... ilçesi ... Köyünde bulunan Madencilik Üretim şantiyesine gelen davalının montaj elemanlarınca kurulumunun yapıldığını, ancak makinede eksikliklerin mevcut olduğunu fotoğraflanarak tutanak altına alındığını, makinenin kısa bir süre kullanımı sonrasında sıfır bir makine performansında olmadığını, eski makinadan sökülmüş parçaları olduğunu, davalıya ihbar yükümlülüğünün yerine getirildiğini, ayıbın giderileceğine dair taahhütlerin yerine getirilmediğini, makineden beklenen faydanın sağlanamadığını belirterek sözleşmeden dönme hakkını kullandığını ayıplı malın satım bedeli olan 173.000,00 Euro'nun satış tarihinden itibaren devlet bankalarının yabancı para (Euro) ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranına göre işleyecek faizi ile davalıdan tahsili, makinanın ayıplı olmasından kaynaklı randımanlı çalışmaması sebebiyle makinadan beklenen verimin elde edilemediğinden mahrum kalınan iş kaybı nedeniyle uğranılan maddi zararlara karşılık belirsiz alacak olarak şimdilik 1.000,00 TL tazminatın satım tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılama sırasında maddi tazminat talebini 112.871,12 TL' ye arttırmıştır.
e-imza e-imza e-imza e-imza
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; makinenin teslimini müteakip 08.02.2021 tarihli tutanak ile makinenin fiziki kontrolü neticesinde, eksik ve hatalı olduğu bildirilen imalatların müvekkili şirkete “sıfır alınan makinede olmaması gereken hatalar bulunduğu” notu ile birlikte iletildiğini, müvekkili tarafından ekte sunulan onarımların gerçekleştirilerek makinanın tekrar 25.02.2021 tarihinde teslim edildiğini, davacı tarafından sahada kullanılan makinenin 3 yıl boyunca gerekli bakımlarının gerçekleştirildiğini, zaman zaman meydana gelen arızaların giderildiğini, alacakların zamanaşımına uğradığını, makinenin 138.000,00 Euro malzemelerin ise 36.000,00 Euro bedel ile davacıya satıldığını, eldeki davanın makinenin satışına ilişkin sözleşmeden dönmeye ilişkin olduğunu, ... malzemelerine ilişkin bir talep bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla bir bedel iadesi söz konusu olacak ise bunun sondaj makinasının bedeli ile sınırlı olacağını, ayıp ihbarının süresi içerisinde yapılmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, ayıplı mal satışından kaynaklı sözleşmeden dönme ve tazminat istemine ilişkindir.
... Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün cevabi yazısı, tarafların BA-BS formları, keşif tutanağı, bilirkişi raporları, tarafların dayandığı delil ve belgeler dosya arasına alınmıştır.
Talimat mahkemesi aracılığıyla alınan 23/09/2024 tarihli makine mühendisi bilirkişi raporunda, dava konusu ... makinesinin 06/02/2021 tarihinde davacı...Şirketine teslim edildiği, 08/02/2021 tarihinde tutanak altına alınan eksik ve kusurların (oksitlenmeler olduğu, hortum bağlantı yerlerinde sızdırma veya terletme, uzatma pistonu lif başlığı kaynağının uygun olmaması, pimlerin oksitlenmesi, wireline pompasının oksitlenmesi vs.) sıfır olarak imal edilmiş olan iş makinesinde olmaması gereken kusurlar olduğu, dava konusu ... makinesinin teknik servis formları incelendiğinde sık sık aynı arızaların yinelendiği, Dava konusu ... makinasının ana şasisinin kırıldığı ve sonradan kaynak yapıldığı, dava konusu ... hidrolik hortumlarında terletme veya sızıntıların olduğu, Dava konusu ... makinesinin motorunun yani güç ünitesinin ... marka, .... modelinde ve üretim tarihinin ise 24 Nisan 2018 olduğu tespit edilmiş dosya içindeki motorun satın alma fatura tarihinin 19/12/2020 olması nedeniyle; motorun üretim tarihi ile fatura tarihi arasında ortalama 32 aylık bir süre olduğu, davalı ... Şirketinin 19/12/2020 tarihli, ... fatura nolu ve 138.549,94 TL tutarındaki e-faturada ... Dizel Motor ifadesinin olduğu, motor seri numarası veya motor numarası gibi bilgilerin bulunmadığı, 19/12/2020 tarihli ve ... fatura nolu e-faturada ... Dizel Motorun seri veya motor numarasının bulunmaması nedeniyle; faturadaki satın alınan motor ile dava konusu ... makinesinin üzerinde bulunan motorun aynı motor olduğunun tespit edilemediği, dava konusu ... makinesinin gizli ayıplı olduğu bildirilmiştir.
23.12.2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda davalının 2020-2021-2022-2023 yılları ticari kayıtlarına göre davacı adına düzenlenen ve kayıtlara alınan tüm faturaların davacı tarafından ödendiği, borç alacak ilişkisinin sıfırlandığı,.... A.Ş. muadili ayıpsız bir makinanın teslim tarihinden bu yana ... yapması halinde elde edilebilecek ... metraj verilerine ait miktar ile .... A.Ş.'nin dava konusu gizli ayıplı ... makinesi ile bugüne dek yapılan ... derinliği miktarı arasındaki fark ve ..., A.Ş.'nin makinanın gizli ayıplı olması nedeni ile zararın oluştuğu, ayrıntılı teknik değerlendirmenin Uzman Mütalaasında yer aldığı, .... A.Ş.'nin bu sondaj makinesi ile sondaj yapmasının olanaksız
e-imza e-imza e-imza e-imza
hale geldiği, gerekli kullanım amacını sağlamayan ve.... A.Ş.'nin beklediği faydayı azaltan işbu motoru ve diğer birçok aksamının ikici el sondaj makinası nedeniyle.... A.Ş.'nin sondaj açma kaybı yaşayabileceği ve bu sondaj makinesi nedeni ile üretim planlama terminlerinin uzayabileceği, dava konusu sondaj makinesinin gizli ayıplı olduğu, randımanlı çalışamaması nedeniyle makineden beklenen verimi elde edemeyebileceği belirtildiği, maden mühendisi eklenmek suretiyle alınan 04/06/2025 tarihli ek raporda ise sondaj makinesinin teknik servis takip formlarından makinenin tesliminden sonra 8 Şubatta arıza bildirip tamir sonrası 26 Şubatta teslim edildiği, 17 gün iş kaybı, 5 adet teknik form gereği davalı teknik elemanlarının aynı gün gelip aynı gün çıkış yaptıkları yazıldığından arızaların 1 gün önce bildirildiğinde 8 iş günü kaybı olduğu dikkate alınarak toplam 25 gün için davacının 2307 Euro zararı olduğu hesaplanmış; 01.09.2025 tarihli ek raporda ise rapora itirazlar değerlendirilerek önceki raporla aynı yönde görüş bilidirilmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 23 üncü maddesinin (c) bendi; "Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanunu'nun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır."
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 223 üncü maddesi; "Alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır. Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır."
6098 sayılı Kanunu'nun 219 uncu maddesi; "Satıcı alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi nitelik ve niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur. Satıcı bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumludur."
Aynı kanun'un 227 nci maddesi; "Satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir: 1. Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme. 2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme. 3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme. 4. İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme. Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır. Satıcı, alıcıya aynı malın ayıpsız bir benzerini hemen vererek ve uğradığı zararın tamamını gidererek seçimlik haklarını kullanmasını önleyebilir. Alıcının, sözleşmeden dönme hakkını kullanması hâlinde, durum bunu haklı göstermiyorsa hâkim, satılanın onarılmasına veya satış bedelinin indirilmesine karar verebilir. Satılanın değerindeki eksiklik satış bedeline çok yakın ise alıcı, ancak sözleşmeden dönme veya satılanın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesini isteme haklarından birini kullanabilir. " şeklinde düzenlenmiştir.
Yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafça ticari satış sözleşmesine konu ... Sondaj makinesinin ayıplı olduğu belirtilerek sözleşmeden dönme ile ürünün ayıplı olmasından kaynaklı uğranılan zararın tazmininin talep edildiği, 30.12.2020 tarihli proforma faturasında davaya konu ... Karotlu Sondaj makinesi bedelinin 173.000 Euro olarak belirtildiği, 03.02.2021
e-imza e-imza e-imza e-imza
tarihinde davalıya teslim edildiği, makinenin 08.02.2021 tarihli tutanak ile "otomosyon sistemindeki civataların oksitlenmiş olduğu, deformasyon ve aşınmaların boya ile kapatılmaya çalışıldığı, ayak piston pimlerinin bazı segmanları bulunmadığı, hortumların pres yerlerinde terletme, tambur halatı civatası olmadığı, hidrolik pompa ana girişinden birinin eski diğerinin yeni olduğu, filtre kapağı aşınması, hava filtreleri kapağında kaynak olduğu, uzatma pistonu lif başlığı yeni kaynatıldığı, kuledeki pimlerin oksitlendiği, wireline pompası oksitlenmiş olduğu"na ilişkin tespit ve fotoğraflama yapıldığı, davalı tarafından onarım yapılarak makinenin 25.02.2021 tarihinde davacıya teslim edildiği, davacı firma çalışanları tarafından tutulan 26.2.2021 tarihli tutanakta makinede "yağ, gaz kaçağı, terletme, damlama, boya atılma..." şeklinde tespitler yapıldığı, makineye ilişkin 11.03.2022, 11.11.2022, 16.11.2022, 14.08.2023 tarihli teknik servis formlarının düzenlendiği, aracın yetkili servise gitmesi durumunda ayıp ihbarının yapıldığının kabulü gerektiği (Yargıtay 19HD 11.05.2015 t, 2015/5501E., 2015/6929K; 30.09.2013 tarih 2013/10125 - 2014/15016 ve 28.04.2014 tarih 2013/10273E., 2014/7978K ilamları), mahallinde yapılan incelemede makinenin hidrolik pompasının arızalı olduğundan çalıştırılamadığı, motorunun 24 Nisan 2018 üretim tarihli olduğu, ana şasinde kaynak izi olduğu, sondaj hortumlarında terletme izlerinin olduğunun tespit edildiği, alınan uzman bilirkişi raporlarında makinenin gizli ayıplı olduğu görüşünün sabit olduğu, makinenin arızalı olduğu günler toplamı davacının uğradığı zararın bilirkişi raporuyla belirlenmiş olduğu, davacının sözleşmeden dönme şartlarının gerçekleştiği, davalının davacının zararını tazminle yükümlü olduğu, 30.12.2020 tarihli BA-BS formları ile 173.000Euro karşılığı 1.567.984 TL faturanın beyan edilmiş olduğu, davalı tarafından fatura bedeline dava dışı malzemenin de dahil edildiği iddia edilmiş ise de alınan rapor ve dosya kapsamı itibariyle faturanın dava konusu makine için kesildiği anlaşılmakla birlikte ifa kuralı gereği davacının faize ilişkin talebi reddedilmek suretiyle;
Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 15/02/2023 tarih 2022/9-106 Esas 2023/69 Karar sayılı kararında da belirtildiği üzere talep edilen yabancı paranın dava tarihindeki satış kuru karşılığı TL miktarı hesaplanıp, bu miktar üzerinden davacı lehine nispi vekalet ücreti ve karar ilam harcı hesaplanarak aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;15/10/2025
1-Davanın Kısmen KABUL Kısmen REDDİ ile; dava konusu ... makinesinin davalıya İADESİNE, 173.000 Euro alacağın fiili ödeme günündeki kur üzerinden aynı anda ifa kuralı gereği faizsiz olarak davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
2-Davacının kazanç kaybına ilişkin talebi yönünden 112.871,12-TL alacağın dava tarihi olan 27/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
3-a)Harçlar Kanunu gereği dava değeri (5.626.946,10TL+112.871,12TL) üzerinden alınması gereken 392.086,91TL karar ve ilam harcından peşin alınan 95.485,64TL ve tamamlama yolu ile alınan 1.963,13TL harcın mahsubu ile bakiye 294.638,14TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
b)Davacı tarafından yatırılan 95.485,64TL peşin harç, 1.963,13TL tamamlama harcı, 3.030,30TL keşif harcı ve 269,85TL başvuru harcı olmak üzere toplam 100.748,92TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
c)Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 3.120,00TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı yargılamada vekille temsil edildiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen dava değeri (5.626.946,10TL+112.871,12TL) üzerinden hesaplanan 562.990,86TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
e-imza e-imza e-imza e-imza
5-Davacı tarafından sarf edilen 28.000,00TL bilirkişi ücreti, 2.500,00TL keşif araç ücreti, 3.272,00TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 33.772,00TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.15/10/2025
Başkan ...e-imza Üye ...e-imza Üye ...e-imza Katip ....e-imza