T.C. ANKARA BATI ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2016/777 Esas - 2019/594
T.C.
ANKARA BATI
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARTÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2016/777 Esas
KARAR NO: 2019/594
HAKİM:
KATİP:
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALI:
VEKİLİ:
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/11/2016
KARAR TARİHİ: 10/10/2019
K.YAZIM TARİHİ : 08/11/2019
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacı vekili; müvekkilinin İzmir’de baskı kalıp işi ile iştigal ettiğini, işini büyütebilmek için davalı şirketten baskı makinesi satın almak istediğini, davalı şirketin müvekkiline İstanbul Topkapı’da ürünün aynısını kullanan eski müşterisine ulaşılarak bu makinenin nasıl çalıştığını gösterebileceğini belirtmesi üzerine müvekkilinin örnek makineyi beğenerek (asıl gönderilen makine gösterilmeden) sipariş verdiğini, üstelik 1.000 TL fark ödeyerek daha yüksek motor olan ... motor istediğini, ... isimli baskı makinesini sipariş ettiğini, 01.02.2016 tarihinde ... Bankası kanalı ile 400 TL elden 100 TL kaparo verdiğini, müvekkilinin daha sonra ... Bankası kanalı ile 20.006,83 TL 16.09.2016 tarihinde çekle takasla ödenen 9.000 TL ödeyerek baskı makinesinin tüm ödemelerini gerçekleştirdiğini, davalı tarafın dava konusu baskı makinesini 19.03.2016 tarihinde gönderdiğini, nakliye ücretini de müvekkilinin ödediğini, makinenin geldiği gün çalışmaması üzerine müvekkilinin davalı tarafı aradığını, davalı taraftan “Elektrik sistemi döşemelisiniz” yanıtı aldığını, elektrik aksamını düzenleyen müvekkilinin makinenin tekrar çalışmaması üzerine yine davalı tarafa ulaştığını bu kez de internet sistemi kurun biz Ankara’ dan yardımcı olacağız yanıtını aldığını, internet kurulumundan sonra da makinenin çalışmadığını, müvekkilinin günlerce makinenin tüm kodlarını deneyerek makineyi çalıştırmayı denediğini ancak başarılı olamadığını, müvekkilinin çok acil siparişleri olan ve işlerini büyütmek için aldığı bu makineye güvenerek anlaşma yaptığını, davalı tarafın basiretsiz ve ilgisiz tutumu karşısında mağdur kaldığını, müvekkilinin bir çok anlaşmasını iptal ederek aldığı kaparoları iade ettiğini, iptal edilen işler nedeniyle zarara uğradığını, müvekkilinin makineyi kiralamak için anlaştığı bir çok kişinin de sözleşme yapmaktan vazgeçtiğini, makinenin saatlik kiralama bedelinin 60 dolar olduğunu, bu zararı da talep ettiklerini, sadece erkeklerin çalıştığı bir sanayi merkezinde kadın başına dik duruşunu korumaya çalışan müvekkilinin psikolojisinin bozulduğunu, Ege Üniversitesi Tıp Fakültesinde tedavi görmeye başladığını, daha sonra çalıştığı dükkanı da kapatmak zorunda kaldığını, dava konusu makinedeki ayıpların İzmir ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası ile tespitinin yapıldığını, düzenlenen bilirkişi raporunda makinenin ayıplı olduğu taahhütte bulunulan ancak makinenin ayıplı olması görev yapamaması sebebiyle iptal edilen sözleşmeler nedeniyle zararın 52.451 TL olduğunun tespit edildiğini, müvekkilinin 3.şahıslara olan borcunu ödemek için aracını satmak zorunda kaldığını beyan ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile sözleşmeden dönme haklarını kullanıp satış bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müvekkiline iadesine, müvekkilinin ayıplı mal için yaptığı masraflar ile ayıplı maldan doğan maddi zararlarına karşılık şimdilik 1.000 TL nin, müvekkilinin manevi zararlarına karşılık 25.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 03/10/2018 tarihli dilekçe ile davasını ıslah etmiş ve talebini 52.750,72 TL'ye artırmıştır.
CEVAP :Davalı vekili; davacının 19.03.2016 tarihinde dava konusu makineyi müvekkili şirketten satın aldığını, 20.03.2016 tarihinde makineyi kullanamadığını belirterek müvekkili şirketten yardım talep ettiğini, müvekkili şirket tarafından CNC makinelerinin kullanımı konusunda uzman bir çalışanını davacının işyerine göndererek davacıya makinenin kullanımı konusunda bilgi ve eğitim verildiğini, müvekkili şirket çalışanı tarafından deneme amaçlı üretim bile yapıldığını, aradan birkaç gün geçtikten sonra davacının makine ile ilgili sorun yaşadığını belirttiğini, hatır ilişkisi içerisinde müvekkili şirketten daha önce bu makineyi alıp sorunsuz kullanan müşteriler tarafından davacının ziyaret edildiğini, sorunsuz örnek parça üretimi yapıldığını, davacının yaklaşık bir ay boyunca ürünü sorunsuz kullandığını daha sonra davacı tarafın makineden randıman alamadığı bu durumun düzeltilmesi veya malın iadesi alınması konusunda talebini içeren ihtarnamenin İzmir .... Noterliği kanalı keşide edildiğini, bunun üzerine müvekkili şirket tarafından Ankara ... Noterliği kanalı ile cevabi ihtarnamede makinenin iade edilebileceğini ve ödenen ücretin de davacı tarafa geri ödenebileceğinin belirtildiğini, davacı tarafın müvekkili şirkete tekrar İzmir ... Noterliği kanalı ile yeni bir ihtarname gönderdiğini ihtarnamede ya arızanın giderilmesi yada ürünün yenisi ile değiştirilmesini talep ettiğini ayrıca vadesi gelmeyen borçlarını da ödemeyeceğini belirttiğini, davacı tarafın talebi üzerine İzmir ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası ile düzenlenen bilirkişi raporunu kabul etmediklerini, müvekkili şirketin davacının bahsettiği gibi basiretsiz bir tacir gibi davranmadığını, aksine çalışanını gönderdiğini hem telefonla hem de internet vasıtası ile yardımcı olmaya çalıştığını, davacının haksız ve kötü niyetli olarak müvekkili şirketi sürüncemede bırakarak malı iade alacağını bildirmesine karşın malı iade etmediğini bu nedenle davacının sözleşmeden dönme hakkının oluşmadığını kabulünün mümkün olmadığını, TBK nun 227. maddesinde alıcının seçimlilik haklarının düzenlendiğini, müspet zararın tazmini şartlarının oluşmadığını illiyet bağı bulunmadığını beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :İzmir ,,,. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyası, tarafların ticaret sicil kayıtları, davacı tarafın ticari defter ve kayıtları, talimat mahkemesi aracılığıyla yapılan keşif ve sonrasında aldırılan 19/03/2018 tarihli bilirkişi kurulu raporu ve 05/09/2019 tarihli bilirkişi kurulu ek raporu ile tüm dosya kapsamı.
Tanık ...; " ben davalı şirket ile birkez alış veriş yapmıştım. Bir süre sonra şirket sahibi ile samimiyetim oluştu. Şirket sahibi ... bey daha sonra ...'a bize gönderdiği makinenin aynısından satmış. ... hanım makineden randıman alamamış. ... bey benden rica etti, sen bu işi biliyorsun, uzmanısın ... hamıme yardımcı ol, makinenin çalışma şeklini göstermemi istedi. Bende ... hanım ile irtibata geçtim yerine gittim. Gerekli bilgileri kendisine aktardım makineyi çalıştırdım sonra çıktım. 10-15 gün sonra ... bey gene beni aradı ... hanımın makinesinde bir sorun olduğunu söyledi gene ... hanımın yerine gittim. Makineye baktım, makine ucuz bir makine olduğu için performansı o kadar olabileceği için ancak bu kadar çalışabileceğini söyledim. Ben Teknik okul mezunuyum ancak makineleri kullanırım. Makine sistemi konusunda makine mühendisi değilim. Ben gördüklerimi ... hanıma aktardım. Ayıpla ilgili olarak söyleyebileceğim bu kadardır. Bildiğim kadarı ile bundan sonra ... beyde kendi ekiplerini ... hanıma yollamış. " şeklinde beyanda bulunmuştur.
Tanık ...; "Ben davacının kızıyım, olayı biliyorum, CNC makinesi bize geldi, karşı tarafla aramızdaki sözleşmeye kurulum da dahildi, makinanın işleyişini de öğreteceklerdi ancak sadece teslim etmekle yetindiler, makineyi kargoya vermişler, bize geldi ancak ne makineyi kurabilecek olan bir kişi geldi, ne de işleyişini öğretecek bir kişi geldi, sözleşmeli işler almıştık, çok acilen makineyi kullanmamız gerekiyordu, kendi kendimize makineyi kullanmayı öğrendik, ama tam anlamıyla öğrenememiştik, kullanmaya başladıktan bir iki hafta içerisinde makinede arıza olduğunu da gördük, makine eksen arızası verdi, fark eder fark etmez hemen karşı tarafa haber verdik, onarım için servis göndermelerini istedik, ancak onlar gönderemeyeceklerini söylediler, ayıplı mal dükkanda beklemektedir, çalışmamaktadır, " şeklinde beyanda bulunmuştur.
Tanık ...;"Davaya konu makineyi ben eski eşime önermiştim, ben de makine imalatçısıyım, bu makineyi normalde kim alıyorsa alana makineyi öğretmeleri gerekiyordu, ben de bu işle uğraşıyordum, teamül olan budur, fakat eski eşim makineyi aldığından makinenin işleyişini öğretecek kimse gelmemiş, ben o dönem eski eşim ile görüşmüyordum, sonradan duyduğuma göre karşı taraf makineye baksın diye tanıdığı bir esnafı göndermiş, bu bakan kişi de ayıbın ne olduğunu anlayamamış, 1,5 ay sonra karşı taraf servis göndermiş, servis de makine aksamının bir kısmını değiştirip çalıştırmaya çalışmış ama çalıştıramamış, şu anda da çalışmamaktadır, ben mesleğim gereği makineye baktığımda makine hiç test edilmeden gönderilmiş, halbuki test edilerek gönderilmesi gerekiyordu, garantili makine olduğu için dışarıdan birinin gelip bakması sıkıntı yaratıyor" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Tanık ...; "Ben ...'ın iş yerinden müşterisiyim, kendisine klişe ve kalıp işleri veriyorum, dava konusu makinenin gelmesi benim siparişlerimin olduğu döneme denk geldi, 3-4 gün makine ile deneme yaptılar, bana makinede sıkıntı olduğu söylendi, hatta ben onların iş yerindeyken teknik servis geldi, 2-3 saat uğraştı, teknik servis en sonunda bu işi kendilerinin çözemeyeceğini beyan etti ve gitti, kalıp işi de kaldı, ben de müşterime mağdur oldum, ayıbın ne olduğunu tam olarak bilemiyorum ama işlerken yanlış işliyor diye biliyorum" şeklinde beyanda bulunmuştur.
GEREKÇE :Dava, baskı makinesi satımına ilişkin olarak ayıp iddiasına dayalı bedel iadesi ve zararların tazmini ile manevi tazminat istemine ilişkindir.
Davacı tarafından, siparişleri üzerine davalı tarafından kendilerine teslim edilen baskı makinesinin çalışmadığı, bu durumun davalıya bildirildiği halde ilgilenilmediği ve uzaktan işlem yapılmaya çalışıldığı ancak makinenin çalışmadığı ileri sürülmüştür. Davalı ise, davacının satın aldığı CNC makinesini çalıştıramadığını, yardım talebi üzerine kendilerine eleman yollandığını ve çalıştırıldığını ancak aynı şikayetlerin iletildiğini, kusurlarının bulunmadığını, makinenin iadesi kabul edildiği halde iade edilmediğini savunmuştur.
Davacı nezdinde bulunan makine üzerinde talimat yoluyla bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.19/03/2018 tarihli bilirkişi raporunda; davacının davalıdan 10/02/2016 tarihli 29.500,00 TL bedeli fatura ile bir adet CNC makine satın aldığı, makinenin yerinde incelendiği, makinenin satışı yapan davalı tarafından kurulumu yapılarak çalıştırılıp test edildiği, makineyi çalıştıracak kişilerin eğitildiğine yönelik herhangi bir delil bulunmadığı, bu yönü ile yapılan işlemin imalatsanayi yönetmeliğine uygun olmadığı, teslim, kurulum ve çalıştırma işinin yapıldığına dair tutanağın tutulması gerektiği, incelenen makinenin ileri derecede eksek kaydırması yaptığı, işlenen parçayı bozduğu, daha önce tespit dosyası ile yapılan tespitlerin doğru olduğu, bu yönü ile makineni ayıplı olduğu, makinedeki bu ayıbın makinenin kullanımıyla ortaya çıkabileceği ve bu itibarla gizli ayıp niteliğinde bulunduğu, davacının defterlerinin inelendiği, makinenin alımına ilişkin faturanın kayıtlarda bulunduğu, davacıya ait iki müşteri ile yapılan satış sözleşmelerinin makinedeki sorun nedeniyle iptal edildiğinin dosyaya sunulu delillerden anlaşıldığı, davacının bu yönü ile iki sözleşmeden ötürü toplam 52.451,00 TL gelir kaybı zararının bulunduğu, hesap edilmiştir.
Taraf vekillerinin itirazlarının karşılanması yönünden 05/09/2019 tarihli bilirkişi raporu alınmış, bilirkişi heyetine bir adet nitelikli hesap uzmanı eklenmiştir. Raporda, tarafların itirazları tartışılarak, makinedeki ileri derecedeki eksen kaydırması nedeniyle işlenen parçanın bozulduğu tekrar tespit edilmiş, bu ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu ve davalı tarafa bildirilmesine rağmen ayıbın giderilemediği, bu hali ile makinenin üretim yapmasının mümkün olmadığı belirtilmiş, gelir kaybı yönünden ise tekrar değerlendirme yapılarak üçüncü kişilerle yapılan sözleşmelerin iptali kapsamında davacının elde edebileceği kar marjı tekrar hesaplanıp 8.890,00 TL kar kaybının bulunduğu hesap edilmiştir.
Taraflarca bilirkişi ek raporuna karşı itiraz dilekçeleri sunulmuş ise de yapılan tespitler hüküm kurmaya elverişli bulunduğundan tekrar inceleme yapılması gereği düşünülmemiştir.
Tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında ticari satım sözleşmesi bulunduğu, davacı tarafından davalıdan CNC makinesi satın alındığı, davacı tarafından makine bedelinin ve nakliye bedelinin ödendiği, makinenin davacıya teslim edildiği hususlarında uyuşmazlık bulunmamakla birlikte, teslim edilen makinenin üretim aşamasında eksen kaydırması yaptığı, bu hali ile üretim gerçekleştiremediği teknik incelemeler sonucu tespit edilmiştir. Mevcut ayıp, makinenin faaliyete geçmesinden sonra anlaşılabileceğinden gizli ayıp niteliğinde bulunduğu, makinenin çalışmama durumunun davalı yana süresi içerisinde bildirildiği ve ayrıca davalı tarafın da ayıp ihbarının süresinde yapılmadığına yönelik savunmasının bulunmadığı, davalının satmış olduğu makinenin kurulum, kullanım açıklaması gerektiren özellikte bulunduğu gözetildiğinde, davalı tarafından bu yükümlülüklerin yerine getirildiğinin ispat edilemediği, davalının tüm yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle makinenin davalıya iadesi ile tahsil edilen bedelin davacıya verilmesi talebinin yerinde olduğu, davacının makinenin çalışmaması nedeniyle kar kaybı talebinde haklı olduğu kanaatiyle, sözleşmeden dönülmesi nedeniyle bedel ve menfi zararlar için toplam 38.689,72 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilerek; dava konusu satım sözleşmesinin usulüne uygun ifa edilmemesi kapsamında davacının TBK 58.madde hükümlerine göre kişilik haklarının ihlal edildiği, manevi dünyasının zedelendiği kanaati oluşmadığından manevi tazminat isteminin reddine yönelik olarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE KISMEN REDDİNE,
1-Taraflar arasındaki sözleşmenin feshi ile dava konusu makinenin nakliyesi davalıya ait olmak üzere davacı tarafından davalıya iadesine, dava konusu makine bedeli olan 29.500,00 TL ile 299,72 TL nakliye ücreti ve 8.890,00 TL menfi zarar toplamı olmak üzere 38.689,72 TL nin davalıdan tahsiline, hükmedilen miktarın 30.500,00 TL sine dava tarihinden bakiye 8.189,72 TL sine ıslah tarihi olan 03/10/2018 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine,
2-Manevi tazminat isteminin reddine,
3-Alınması gereken 2.642,89 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 444,02 TL harcın, 550,00 TL tamamlama harcının ve 884,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 764,87 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından yatırılan 444,02TL peşin harç, 550,00 TL tamamlama harcı, 884,00 TL ıslah harcı, 29,20TL başvuru harcı, 4,30TL vekalet harcı ile İzmir ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Değişik İş sayılı dosyasında yapılan tespit nedeniyle davacı tarafından yatırılan 48,10 TL peşin harç, 29,20 TL başvuru harcı, 4,30 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.993,12 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen 483,25 TL tebligat ve posta gideri ile 1.100,00TL bilirkişi ücreti, 221,80 keşif harcı ile İzmir ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyasında yapılan tespit nedeniyle davacı tarafından sarf edilen 33,00 TL tebligat ve posta gideri, 206,30TL keşif harcı ve 300,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.344,35 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesap edilen 845,70 TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, artan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
5-Davalı tarafından sarf edilen 1.057,00 TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranına göre hesap edilen 381,30 TL'nin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, artan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına, bakiye delil avansının karar kesinleştiğinde davalıya iadesine,
6-Maddi tazminat talebi yönünden, davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince davanın kabul oranına göre takdir ve hesap edilen 4.605,87 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
7-Maddi tazminat talebi yönünden, davalının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince davanın red oranına göre takdir ve hesap edilen 5.141,71 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
8-Manevi tazminat talebi yönünden, davalının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince davanın red oranına göre takdir ve hesap edilen 3.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.10/10/2019
Katip Hakim
e-imzalıe-imzalı