T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas - Karar No: 2017/224 Esas - 2018/148
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2017/224 Esas
KARAR NO: 2018/148
HAKİM:
KATİP:
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLLERİ:
DAVA: Menfi Tespit-Alacak
DAVA TARİHİ: 25/05/2015
KARAR TARİHİ: 13/03/2018
K.YAZIM TARİHİ: 13/04/2018
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili Ankara Batı ... Asliye Hukuk Mahkemesine sunduğu dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 14/03/2015 tarihli satış sözleşmesi ile davacının 65.590,00.TL bedel ile çiftçilik ve hayvancılıkla uğraştığı çiftliğinde kurulu mandırasında kullanmak üzere koyun sağımı için sözleşmede belirtilen makine ve soğutma tankı ekipmanlarını satın aldığını, bakiye kalan borcu için 3 adet bono verdiğini, bonoların tahsile verildiğini, ancak sözleşmeye konu sağım makinesinde sorunlar olduğunu, davalı şirketin garanti kapsamında çağrıldığını, ayıpların tespit edilmesine karşın hataların giderilmediğini, arızaların giderilememesi üzerine yapılan tespitte gizli ayıp olduğunun anlaşıldığını, davacının ayıplı makine ve ekipmanları nedeniyle davalı şirkete verdiği bonolar nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, ödenen 20.000,00 TL'nin dava tarihinden işleyecek avans faiziyle davalı şirketten tahsilini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ile davalı arasında satım/kurulum anlaşması kapsamında davacıya teslim edilen sanayi tipi sağım sisteminin ayıplı olduğu iddiasıyla davalı şirket aleyhine açılan haksız ve kötü niyetli davanın reddini talep etmiştir.
Ankara Batı .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 15/12/2016 tarih, ... E. ... K. sayılı ilamıyla, taraflar arasındaki ihtilafın kaynağının bono olduğu, kambiyo senedi niteliğini taşıyıp taşımadığının değerlendirilmesinin yapılması için Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesinin gerektiği gerekçe gösterilerek görevsizlik kararı verilmiş, gönderilen dosya Mahkememizin 2017/33 esas sırasına kaydedilmiştir.
Mahkememizce, eldeki davada bonoların vasfıyla ilgili olarak taraflar arasında herhangi bir uyuşmazlık bulunmadığı, ayrıca davacının tacir de olmadığı, uyuşmazlığın temelinde taraflar arasında akdedilen satış sözleşmesinin bulunduğu, uyuşmazlığın bu sözleşme çerçevesinde çözümünün gerektiği, bu bağlamda, somut uyuşmazlığa bakma görevinin Ankara Batı Asliye Hukuk Mahkemelerine ait olduğu gerekçesiyle 24/01/2017 tarih 2017/33-25 E-K. sayılı ilamı karşı görevsizlik kararı verilerek dosya merci tayini için Ankara BAM'a gönderilmiş, Ankara BAM 13. Hukuk Dairesinin 11/04/2017 tarih 2017/266-191 E-K.sayılı ilamıyla ve "dava, kambiyo senedi özelliklerini taşıyan bonodan kaynaklanmakta olup, TTK'nın 4/1-a ve 5/1 maddeleri gereğince, mutlak ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerektiği" gerekçe gösterilmek suretiyle mahkememizin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verilmesi üzerine gönderilen dosya mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilmiştir.
Ankara Batı ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası dosya arasına celp edilmiştir.
Dava; ayıplı makine ve ekipmanlar nedeniyle davalı şirkete verilen bonolardan dolayı borçlu olunmadığının tespiti, ödenen bedelin dava tarihinde itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı şirketten tahsili talebine ilişkindir.
Davacı tarafça, 14/03/2015 tarihli sözleşme ile davalıdan satın alınan koyun sağımı makinesi ve soğutma tankı ekipmanlarının ayıplı olduğu ileri sürülerek ve sözleşmeden dönme hakkı kullanılarak, 30/03/2015 tarihinde ödenen 20.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte iadesi, bakiye borç için verilen 25/05/2015 vade tarihli 9.500,00 TL bedelli, 28/05/2015 vade tarihli 18.000,00 TL bedelli ve 28/07/2015 vade tarihli 18.000,00 TL bedelli bonolar nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespiti (menfi tespit) talep edilmektedir.
Davalı ise, davaya konu ürünün sanayi tipi büyük ölçekli bir koyun-keçi sağım ünitesi olduğunu, davacıya satılıp kurulumu yapılan koyun sağımı makinesi ve soğutma tankı ekipmanlarının ayıplı olmadığını savunmaktadır.
Uyuşmazlık, taraflar arasındaki satış sözleşmesine konu olan koyun sağımı makinesi ve soğutma tankı ekipmanlarının ayıplı olup olmadığı, davacının ödemiş olduğu bedelin iadesini, bakiye borç için vermiş olduğu üç adet bono nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitini talep etmekte haklı olup olmadığının tespiti noktasında toplanmaktadır.
Taraf delilleri toplandıktan sonra, Ankara Batı .... Asliye Hukuk Mahkemesince makine mühendisi, ziraat mühendisi ve veteriner hekimden oluşan bilirkişi heyeti refakate alınmak suretiyle davacıya ait çiftlikte (davaya konu koyun sağımı makinesi ve soğutma tankı ekipmanlarının kurulumunun yapılı olduğu yerde) keşif yapılmış, bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilip dosyaya sunulan 06/05/2016 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava konusu sistemin gizli ayıplı olduğu, sistemin iadesine karar verilirse davacıya bedel iadesinin uygun olacağı, sistemin tamir edilmesine karar verilirse davalı firmanın teklif ettiği U-şekilli kapalı devre sisteme dönüşümü bila bedel yapıp çalışır hale getirmesi gerektiği yönünde kanaat belirtilmiştir.
Davalı vekilinin itirazı üzerine bilirkişilerden ek rapor alınmıştır. 27/11/2017 tarihli ek raporda, kök rapordaki görüş ve kanaatler tekrar edilmiştir.
6102 sayılı TTK'nun 23/1-c maddesinde "Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır." düzenlemesine yer verilmiştir.
6098 sayılı TBK'nun 223/2. maddesinde ise "Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır." şeklinde düzenleme yer almaktadır.
6098 sayılı TBK'nun 227. maddesi " Satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:
1. Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme.
2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme.
3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme.
4. İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme.
Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.
Satıcı, alıcıya aynı malın ayıpsız bir benzerini hemen vererek ve uğradığı zararın tamamını gidererek seçimlik haklarını kullanmasını önleyebilir.
Alıcının, sözleşmeden dönme hakkını kullanması hâlinde, durum bunu haklı göstermiyorsa hâkim, satılanın onarılmasına veya satış bedelinin indirilmesine karar verebilir.
Satılanın değerindeki eksiklik satış bedeline çok yakın ise alıcı, ancak sözleşmeden dönme veya satılanın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesini isteme haklarından birini kullanabilir." şeklindedir.
Mahkememizce iddia, savunma, benimsenen 06/05/2016 ve 27/11/2017 tarihli kök ve ek raporlar, yukarıda bahsedilen mevzuat hükümleri ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında 14/03/2015 tarihinde koyun sağım sistemi ile soğutma tankı ekipmanlarının satışına ilişkin sözleşme yapıldığı, davalı tarafça sözleşmeye konu makine ve ekipmanların davacının gösterdiği yere teslim ve kurulumunun yapıldığı, davacı tarafından ise 30/03/2015 tarihinde 20.000,00 TL ödeme yapıldığı, ayrıca bakiye borç için 25/05/2015 vade tarihli 9.500,00 TL bedelli, 28/05/2015 vade tarihli 18.000,00 TL bedelli ve 28/07/2015 vade tarihli 18.000,00 TL bedelli üç adet bononun davalı şirkete verildiği, davacı tarafça makine ve ekipmanlarının ayıplı olması sebebiyle beklenen fayda hukuken gerçekleşmeyeceğinden sözleşmeden dönme hakkının kullanıldığına dair davalıya 21/05/2015 tarihli ihtarname gönderildiği, bilirkişiler marifetiyle nizalı makine ve ekipmanlar üzerinde yapılan incelemede, dava konusu sistemin teklif edilen U- şekilli sistemle uyumlu olmadığı gibi, aynı zamanda ayıplı olduğunun da belirlendiği, TTK'nun 23/1-c ve TBK'nun 223/2 hükmü birlikte değerlendirildiğinde, satılanda daha sonradan ortaya çıkan ayıp bakımından, ayıbın ortaya çıkmasından itibaren derhal bildirim yükümlülüğünün söz konusu olacağı, yani TTK'nun 23/1-c maddesinde öngörülen satılanın tesliminden itibaren 8 günlük sürenin burada uygulanamayacağı, eldeki davada muayene ve ihbar külfetine ilişkin sürelere uyulduğu, hal böyle olunca davacının TBK'nun 227. maddesinde düzenlenen seçimlik haklardan "satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme" hakkını kullanmakta haklı olduğu, bu bağlamda davacının davaya konu makine ve ekipmanları geri vererek bunlar için ödemiş olduğu bedelin iadesini, vermiş olduğu bonolar nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitini talep etme hakkının bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmış, davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE;
a)Davacı tarafından davalı şirkete verilen 25/05/2015 vade tarihli ve 9.500,00TL bedelli, 28/05/2015 vade tarihli ve 18.000,00TL bedelli, 28/07/2015 vade tarihli ve 18.000,00TL bedelli bonolardan dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,
b)Davacının ödemiş olduğu, 20.000,00TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c)Taraflar arasında akdedilen 14/03/2015 tarihli satış sözleşmesine konu makine ve ekipmanların (2x24=48 hızlı çıkışlı, otomatik yemlemeli, 2x12=24 ultramilk sağım başlıklı, 2x2000 litre vakum pompalı, kompesör basınç sistemi, 100 litre reserve gruplu, 12 adet LE20 elektronik pul satörlü, ön giriş kapı sistemi İLGÜN otomatik yıkama sistemli ortadan hatlı koyun sağım sistemi ve ekipmanları, bir adet Ambic (sağım sonrası dezenfektan püskürtmeli) cihaz ve iki adet küçük baş mekanik süt ölçer) davalıya iadesine,
2-Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 4.474,30TL harçtan peşin alınan 1.118,58 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.355,72TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacıdan dava açılırken tahsil edilen 27,70 TL başvurma harcı, 4,10 TL vekalet harcı, 1.118,58 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.150,38 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacının yargılamada yapmış olduğu 3.200,0 0TL bilirkişi ücreti, 195,40 TL keşif harcı, 230,00 TL keşif araç ücreti, 231,40 TL posta ve tebligat ücreti olmak üzere toplam 3.856,80 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 7.555,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.13/03/2018
Katip Hakim
e-imzae-imza