T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/733 Esas - 2019/130
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2018/733
KARAR NO: 2019/130
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Şirket Defterlerinin Teslimi/Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 30/10/2018
KARAR TARİHİ: 27/02/2019
G.K. YAZILDIĞI TARİH : 01/03/2019
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
TALEP : Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'in ... Ltd. Şti.'nde bulunan hisselerini noterde düzenlediği 23/07/2014 tarihli devir sözleşmesi ile ...'e devrettiğini, davalının sözleşmede yazılı yükümlülüklerini yerine getirmemesi sebebiyle hisse devrenin iptali için Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/66Esasında dava açtıklarını, yapılan yargılama neticesinde 12/04/2017 tarih, 2015/66esas, 2017/250karar sayılı ilamı ile hisse devrİnin iptaline karar verildiğini ve bu hükmün 06/06/2018 tarihinde kesinleştiğini, müvekkilinin de hükmün infazı ve ortaklık payının tekrar kendi adına tescil işlemlerini yaptırabilmek için davalıdan gerek devir tarihinden önceye ait ve gerekse devir tarihinden sonraya ait şirkete ait ticari defterler, kayıtlar, faturalar, belgeler ve evraklar ile sair tüm müştemilatın, tıbbi cihaz, malzeme ve eşyaların kendisine teslim edilmesini talep ettiğini, ... tarafından defterlerin teslim edilmek üzere süre istenmesine rağmen bu durumun gerçekleştirilmediğini, müvekkilinin noterden çektiği 24/07/2018 tarihli ihtarname ile anılan belgelerin teslimini talep ettiğini, karşı tarafın teslim için yeniden ek süre istemesine rağmen talebinin gereğini bu güne kadar yerine getirmediğini, kendisi ile
e-imzalı e-imzalı e-imzalı e-imzalı
15/10/2018 tarihinde yapılan telefon görüşmesinde şirketin defter ve diğer kayıtlarının nerede olduğunu bilmediğini beyan ettiğini, müvekkilinin bu durumda ... Ltd. Şti.ve bu şirketin işlettiği ... adlı işletmeye ait evrak, belge, defter ve kayıtların, tıbbi cihaz ve malzemelerin nerede olduğunun bilinmediğini ve zayii olmuş olabileceğini öğrendiğini, müvekkilinin ... Ltd. Şti.'ndeki hissesinin tescili ile ticari faaliyetlerine tekrar başlaması ve davam ettirebilmesi için başta şirketin defterleri olmak üzere diğer tüm kayıt, fatura ve sair belgelerin tarafına tesliminin gerektiğini, aksi halde ise bu defter ve belgelerin zayii olduğuna ilişkin kendilerine zayii belgesi verilmesinin zorunlu olduğu gözetilerek, yapılacak inceleme neticesinde; müvekkilinin hissedarı olduğu ... Ltd. Şti.'nin geçmiş yıllara ait tüm defterleri (yevmiye defteri, envanter defteri, büyük defter, genel kurul defteri, ortak pay defteri) ruhsat, fatura ve sair belgelerin mahkeme kalemine teslim yoluyla tarafına iadesine, bu durumun mümkün olmaması halinde ise zayii olduğuna dair (tarafına) zayii belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Davalı olarak gösterilen ... vekili duruşmadaki beyanında; müvekkili ile görüşüp beyanda bulunacağını bildirmiş olmasına rağmen dava konusu olan hususlarda cevap vermemiştir.
DELİLLER; Dava konusu olan ... Ltd. Şti.'nin sicil dosyası, mahkememizin 2015/66esas, 2017/250karar sayılı dosyası kapsamı.
GEREKÇE; Talep; dava konusu edilen Ltd. Şti.'nin ticari defterlerinin ve diğer belgelerinin eski yönetici tarafından tesliminin sağlanması, bu olmadığında ise zayii olduklarının kabulü ile zayii belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Davacı ... Ltd. Şti.'ndeki hisselerini davalı ...'e devretmiş ve şirket ortaklığından çıkmıştır. Devir sözleşmesindeki yükümlülüklerin yerine getirilmediği iddiasıyla mahkememizin 2015/66esasında dava açmış, yapılan yargılama neticesinde 2015/66esas, 2017/250karar sayılı ilamı ile şirket hisse devrinin iptaline hükmedilmiştir. Buna yönelik karar 06/06/2018 tarihinde kesinleşmiştir.
Davacının ... Ltd. Şti.'ndeki (nizalı) hisseleri yeniden edinmesi neticesinde şirket ortağı olması yönündeki prosedür tamamlanmıştır. Henüz bu karar Ticaret Sicil Müdürlüğü kayıtlarına tescil ve ilan edilmemiştir. Bu durumun Ticaret Sicil Müdürlüğü kayıtlarına bildirim ve tescili kurucu değil, bildirici niteliktedir. (TTK m.595;598). Niza konusu şirketin sicil kayıtlarının tetkikinden; şirket müdürü ... iken 23/07/2014 tarihinde alınan kararla bu görevin ...'e devredildiği, kararın 08/08/2014 tarihinde tescil edilip, 13/08/2014 tarihinde de sicil gazetesinde ilan edildiği, müdürlük görevinin halen bu şahsın uhdesinde olduğu anlaşılmıştır. Şirket müdürlüğü sıfatı esas sözleşme ile yada genel kurul kararı ile kazanılır. Somut uyuşmazlıkta; henüz müdür tayinine ilişkin alınmış bir karar yoktur. Limited şirketleri temsil ve yönetme görevi yasa ve ana sözleşme kapsamında müdüre ait olduğundan, bu niteliği henüz kazanmayan davacının, nizalı şirket adına dava açamayacağınında kabulü gerekir. O nedenle de davacının dava hakkının (husumet ehliyetinin) bulunmadığından kabulü gerekmektedir.
Şirket eski yöneticilerinin, yeni yöneticilere, kendi kontrollerinde/denetimlerinde olan şirket kayıtlarını (ticari defterleri, dayanaklarını vs. belgeleri) yönetimin değişmesiyle birlikte teslim etmeleri gerekmektedir. Bu işlemin yapılması, şirkette devamlılık esasınında bir gereğidir. Öte yandan bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi, Türk Ceza Kanunu kapsamında (155/2) suç teşkil edecek nitelikte bir eylemdir.
Davacı yan şirket kayıtlarının teslim edilmemesi halinde kendisine zayii belgesi verilmesini istemektedir. Buna ilişkin düzenleme 6102sayılı TTK'nın 82/1-7. maddesinde
e-imzalı e-imzalı e-imzalı e-imzalı
yapılmıştır. Yasada "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." denmektedir. Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu ticari defterler ve belgeler hakkında hangi halde ziyaı kararı verilebileceği maddede açıklanmıştır. Davacının talebine dayanak yaptığı hallerin hiçbiri yasadaki düzenleme kapsamında değildir. Öte yandan, bu tür davaların hasımsız açılacağı da yasada açıkça bildirilmiştir. Davalı olarak ... gösterilerek iş bu dava açılmıştır. Bu nedenle de davanın reddine karar vermek gerekmektedir.
Yukarıda yapılan değerlendirmeler nazara alınarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın reddine,
2-Alınması gereken 44,40TL karar ve ilam harcının peşin alınan 35,90TL harçtan mahsubu ile bakiye 8,50TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davalının kendisini vekil ile temsil ettiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 2.725,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 27/02/2019
Başkan ÜyeÜyeKatip
e-imzalı e-imzalıe-imzalıe-imzalı