T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2019/573 Esas - 2022/718
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/573
KARAR NO: 2022/718
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali
DAVA TARİHİ: 18/10/2019
KARAR TARİHİ: 07/09/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 26/09/2022
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
TALEP:Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... Şti. ile davalı kooperatif arasında akdedilen 30/03/2004 tarihli sözleşme doğrultusunda müvekkilinin kooperatifteki konutlardan anahtar teslimi almak için anlaştığını ve parasını ödediğini, 20/05/2006 gün ve ... sayılı toplantıda ... ortaklık numarası ile “üye kaydı olmadan devir” notu ile kooperatife kaydedildiğini, davalı kooperatif tarafından gönderilen ihtarnamelerin KK.'nun 27. maddesine aykırı olarak düzenlendiğini, ihtarnamelere yapılan itirazların dikkale alınmadığını, kooperatif başkanının çeşitli yargı kararları ile hüküm giydiğini, bu sebeple yönetim kurulunda görev almasının mümkün olmadığını, tarafından yapılan tüm işlemlerin geçersiz ve sakat olduğunu, hakkında soruşturmaların devam etmekte olduğunu, diğer yandan kooperatif hakkında yıkım kararı bulunduğunu, Sincan Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E., ... K. sayılı dosyasında "Yıkım kararı oları kooperatif için aidat toplanamayacağı" hususunun yer aldığını, davalı tarafından içeriği belli olmayan ihtarlar ile aidat ve alacak talep edildiğini belirterek, hakkında alınmış 26/04/2019 günlü ... sayılı ihraç kararının iptalini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı usulüne uygun tebligata rağmen dosyaya cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER:26/04/2019 tarihli yönetim kurulu kararı ile eki ihtarnameler, Ankara ... İdare Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası, Ankara Batı Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası, Ankara Batı ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası, Ankara Batı ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası iddianamesi, 10/08/2020 tarihli bilirkişi raporu, 13/06/2022 tarihli bilirkişi ek raporu ile tüm dosya kapsamı.
e-imzae-imzae-imzae-imza
GEREKÇE:Dava, davacının anahtar teslimi üye olup olmadığı, kooperatife borcunun bulunup bulunmadığı, kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptaline karar verilip verilemeyeceğine ilişkindir.
Dava konusu uyuşmazlık ... ortağı davacının parasal yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçesiyle Yasa'nın 27. ve anasözleşmenin 14. maddesi gereğince ortaklıktan çıkarılmasına yönelik olarak alınan 26/04/2019 günlü ... sayılı çıkarma kararının hukuka uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Dava dışı ... Şti. ile davalı kooperatif arasında akdedilen 30/03/2004 tarihli sözleşmenin incelenmesinden; "Yüklenicinin kooperatitin ... Hat başı kesici kabin, kablo ve trafo binaları işini aldığı, bu iş karşılığında bedelinin her ay sonundan kesilecek faturalar karşılığı nakit ya da adedi 35.000,00 TL.'dan anahtar teslimi (herhangi bir bedel talep edilmeden) konut şeklinde ödeneceği" şeklinde düzenlendiği görülmüştür.
Bu kapsamda; ... ada ... parselle özgülenmiş ...'a ait anahtar teslimi ortaklık davacıya devredilmek suretiyle koaperatif ortağı olması sağlanmış (.../... nolu ortak) ve ortaklar deflerinde kaydı yapılmıştır. Devredilen ortaklık anahtar teslimi ortaklık olduğundan, davacı da aynı niteliği taşımaktadır.
1994 yılına ait 25/06/1995 tarihli genel kurul toplantısında; " Gündemin 1. maddesi ile ... adadaki toplam ... parsel inşaatın belirlenen fiyatlar dahilinde 30 gün içinde ortaklara duyurularak anahtar teslimi fiyatlar ile kooperatife ortak olmak istayenlerin orlaklığının kabul edilmesi konusunda yönetim kuruluna tam yetki verildiği, ayrıca genel kurul tutanağının ekinde ... ada ... parselden başlamak üzere ... parsele kadar olan konutların tek tek değerlerinin belirlenerek genel kurulun bilgisine sunulduğu, gündemin 13. maddesinde ise; ortak sayısının ... ve yaptırılacak konut sayısının da ... olarak kabul edildiği, böylelikle; kooperatifçe peşin ödemeli ortaklık statüsünün görüşerek kabul edildiği anlaşılmıştır.
Tüm bu açıklamalar kapsamında, davacıyı peşin ortak olarak kabul etmek gerekmekledir.
Kooperatifler Kanunu'nun 27. maddesi ve Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatlarına göre parasal yükümlülüklerini belli koşullarda yerine getirmeyen bir ortağın ihracına karar verilebilmesi için diğer şartların yanı sıra asgari on gün ve bir aylık öneller tanınarak ortağa iki ihtar yapılması ve buna rağmen yükümlülüğün yerine getirilmemiş olması gerekir. Yasada öngörülen uygun süreli ihtarların tebliğine rağmen ortak, parasal yükümlülüğünü yerine getirmez ise, kooperatifin yetkili organlarınca ortağın kooperaliften çıkarılmasına ve uygulamadaki deyimle ihracına karar verilebilir. Ortağa gönderilecek ihtarnamelerdeki borç miktarının hesabının doğru ve genel kurul kararlarına uygun olması esastır.
Yargıtay'ın yerleşik uygulamalarına göre, KK.'nun 23. maddesinde değinilen eşitlik ilkesi gereği, ortaklar hak ve vecibelerde eşit olduğundan, sabit ve peşin ödeme suretiyle ortaklığa alınmada usule uyulması halinde ortak, devam eden inşaatların finansmanı için aidat ödemekle yükümlü değildir. Bu durumda ortak, sadece kooperatifin amacına ulaşıncaya kadar yapılan genel yönetim, altyapı ve çevre giderlerinden sorumludur.
Dosyaya sunulan 30/07/2010 tarihi itibariyle düzenlenmiş borç cetveline ve ihtarlara göre davacının ödemesi gereken tutar 5.416,00TL olup bu cetvele göre, davacının borcu 89.150,00TL olarak görünmektedir.
Davalı kooperatif tarafından davacıya Sincan ... Noterliği'nden keşide edilen 27/09/2018 tarihli ... yevmiye sayılı ihtamamede (1. ihtarname); 31/07/2018 tarihi itbariyle borç çıkarılmıştır. Birikmiş aidat borcu miktarı 88.550,00TL olarak gösterilmiştir.
Anasözleşmenin 14. maddesi uyarınca parasal yükümlülüğün 30 gün geciktirilmesi beklenmiştir. İhtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren 10 gün içinde ödenmesi, aksi halde yasal prosedürün takip edileceği, ödeme olmazsa davacı hakkında KK.'nun 27, maddesi gereği
e-imzae-imzae-imzae-imza
ihraç kararı alınarak kooperalif ortaklığından çıkartılacağı ihtaren duyurulmuştur. Tebliğ tarihinin 02/10/2018 olduğu tespit edilmiştir.
Davacı peşin ortak olarak kabul edildiğinde, yukarıda sıralanan ve inşaat maliyetine etki eden harcamalar dışında kalan alt yapı ve genel yönetim giderlerinden sorumlu bulunduğu dikkate alındığında, kendisine gönderilen ihtarnamede yazılı borç gerçek borcu olarak kabul edilemez. Bu itibarla davacının gerçek borcunu içermeyen ihtarnamenin çıkarma işlemine esas olması beklenemez.
Davalı kooperatif tarafından davacıya Sincan ... Noterliği'nden keşide edilen 18/12/2018 tarihli ... yevmiye sayılı ihtamamede (2. ihtarname); 31/07/2018 tarihi itibariyle borç çıkarılmıştır.
Birikmiş aidat borcu miktarı 88.550,00TL olarak (ilk ihtardaki gibi) gösterilmiştir. 2. İhtarnamenin gönderilmesinde verilen 10 günlük önel beklenilmiştir. İhtarmamenin tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde ödenmemesi, aksi halde yasal prosedürün takip edileceği, ödeme olmazsa davacı hakkında KK.'nun 27. maddesi gereği ihraç kararı alınarak kooperatif ortaklığından çıkartılacağının ihtaren duyurulmuştur. KK.'nun 27. maddesinde açıklan süre 1 aydır. Bu süre davacı aleyhine olacak şekilde kısaltılamaz (Ancak dosyada bu ihtamamenin tebliğ şerhi bulunmadığından verilen 30 günlük sürenin davacının aleyhine olacak şekilde işleyip işlemediği saptanamamıştır).
Birinci ihtarnamede olduğu şekilde ikinci ihtarname ile de aynı tutarda borç talep edildiğinden, ikinci ihtarnamede de yazılı borç davacının gerçek borcu olarak kabül edilemez, Bu itibarla davacının gerçek borcunu içermeyen ihtarname çıkarma işlemine esas olamaz.
Davacı hakkında alınan 26/04/2019 günlü ... sayılı çıkarma kararında 1. ve 2. ihtarlara uyulmadığı açıklanarak davacı ile ilgili .../... numaralı ortaklığın ihracına karar verildiği açıklanmaktadır. Çıkarma kararı Sincan ... Noterliği'nden keşide edilen 19/07/2019 tarihli ... yevmiye sayılı ihtarname ile davacıya gönderilmiştir.
Yapılan incelemelerden de anlaşılacağı gibi, peşin ortak (anahtar teslimi) olduğu anlaşılan davacıya gönderilen ihtamamelerdeki borç tutarının davacının gerçek borcunu yansıtmadığı, dolayısıyla borç miktarı hesabı doğru olmayan birinci ve ikinci ihtarnameler ile ortağın çıkarılmasının mümkün olamayacağı kanaatine varılarak, davanın kabulü ile 26/04/2019 tarih ve ... numaralı yönetim kurulu kararı ile yapılan davacının ihracına yönelik işlemin iptaline, davacının davalı kooperatife borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmekle, aşağıda belirtilen şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile, 26/04/2019 tarih ve ... numaralı yönetim kurulu kararı ile yapılan davacının ihracına yönelik işlemin iptaline,
Davacının davalı kooperatife borçlu olmadığının tespitine,
2-a)Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 80,70TL karar ve ilam harcından peşin alınan 44,40TL harcın mahsubu ile bakiye 36,30TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
b)Davacı tarafından yatırılan 44,40TL peşin harç, 44,40TL başvuru harcı ve 6,40TL vekalet harcı olmak üzere toplam 95,20TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 9.200,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen 750TL bilirkişi ücreti, 181,60TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 931,60TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
e-imzae-imzae-imzae-imza
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.07/09/2022
Başkan Üye Üye Katip
e-imza e-imza e-imza e-imza