T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2019/79 Esas - 2019/599
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2019/79 Esas
KARAR NO: 2019/599
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Alacak (Kooperatif Üyeliğinin Sona Ermesi Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 27/12/2018
KARAR TARİHİ: 15/10/2019
K. YAZIM TARİHİ: 15/11/2019
Yukarıda tarafları yazılı davanın Mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacı vekili Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesine sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'in annesi ...'nın 23/06/2013 tarihinde vefat ettiğini, ...'nın vefatının ardından müvekkili ...'in müteveffanın yasal mirasçısı haline geldiğini, müvekkili davacının annesinin davalı kooperatif ortaklığından 18/02/2008 tarihinde ayrılmış olup o dönemde hak ettiği çıkma payı alacaklarının kendisine ödenmediğini, bunun üzerine Ankara .... Asliye Ticaret mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile alacak davası açıldığını ve müvekkilinin davasındaki haklılığının hüküm altına alınarak şimdilik 10.000,00 TL'nin davalı kooperatiften tahsiline karar verildiğini ve bu kararın Yargıtayca onandığını, müvekkilinin üyesi bulunduğu S.S. ...Konut Yapı Kooperatifi'ndeki ortaklığından Beyoğlu ... Noterliği'nin 18/02/2008 tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesine istinaden çıkmış bulunduğunu, müvekkilinin ayrıldığı yılın bilançosunun onaylandığını ve 1 aylık süre de geçtiğini, dolayısıyla müvekkilinin aidat alacağının muaccel hale geldiğini, haklı ve hukuka uygun davanın kabul edilerek Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında belirlenen 83.200,00 TL'lik alacağın 06/05/2009 tarihinden itibaren işlemiş yasal faiz ile birlikte davalı Kooperatiften tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın müvekkili kooperatiften herhangi bir hak ve alacağının bulunmadığını, dava dilekçesindeki iddiaların haksız ve mesnetsiz olduuğunu, ...'nın 23/06/2013 tarihinde vefat ettiğini, 28/04/2014 tarihinde müteveffa ... adına Sincan .... İcra Müdürlüğünün (Ankara Batı İcra Müdürlüğü) ... esas sayılı takip dosyası üzerinden 83.200,00 TL asıl alacak ve alacağın muaccel olduğu 06/05/2009 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, taraflarınca takibe itiraz edildiğini, 01/07/2015 tarihinde Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.-K. sayılı dosyası ile müteveffa ... adına "itirazın iptali" davası açıldığını, 10/12/2015 tarihinde Mahkemece “davacı olarak gösterilen ...’nın dava açılmadan önce 23.06.2013 tarihinde vefat ettiği için taraf ehliyetine sahip olmadığı ve ölmüş kişi adına dava açılmayacağı” gerekçesi ile dava şartı noksanlığından davanın reddine karar verildiğini ve kararın16/11/2017 tarihinde kesinleştiğini, iş bu davanın ise 27/12/2018 tarihinde açıldığını, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 17/2. Maddesinin “…Çıkan veya çıkarılan ortaklar ile mirasçılarının alacak ve hakları bunları isteyebilecekleri günden başlayarak 5 YIL geçmekle ZAMANAŞIMINA uğrar.” hükmünün düzenlendiğini, Mahkemece verilen kararda da açıkça görüleceği üzere talep edilen aidat alacağının muaccel olduğu tarihin 06/05/2009 olduğunu, 06/05/2009 tarihi itibari ile muaccel olan kooperatif aidat alacağının zamanaşımı süresinin 06/05/2014’te dolduğunu, davacı tarafın sözde alacağının geri kalan 83.200,00TL’si için Sincan ... İcra Müdürlüğü’nün... E.sayılı icra takip dosyası kapsamında 28/04/2014 tarihinde takip başlatıldığını, ancak icra takibinin 23/06/2013 tarihinde vefat eden müteveffa ... adına yapıldığını, yani ölü kişi adına icra takibi başlatıldığını, Türk Medeni Kanunu gereğince gerçek kişilerin ölümü ile medeni haklardan yararlanma ehliyeti ve buna bağlı olarak ta taraf ehliyetinin sona erdiğini, kısmi davada zamanaşımının sadece dava edilen miktar yönünden kesildiğini, fazlaya dair haklar saklı tutulmuş dahi olsa açılacak ek davanın da aynı zamanaşımı süresi içerisinde açılması gerektiğini, aksi takdirde alacağın geri kalan kısmı için de zamanaşımının işlemeye devam ettiğini, neticede iş bu dava konusu olan alacak için, zamanaşımını kesen hiçbir işlem bulunmaması nedeni ile 06/05/2009 tarihinden itibaren başlayan 5 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, 23/06/2013 tarihinde vefat eden ... adına, ölüm tarihinden sonra yapılan tüm işlemlerin usulsüz olduğunu ve aynı zamanda yok hükmünde olduğunu beyan ederek, zamanaşımı itirazlarının kabulü ile davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas ... karar sayılı dosyası, Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E-K sayılı dosyası, Sincan ...İcra Müdürlüğünün (Ankara Batı İcra Müdürlüğü) ... esas sayılı takip dosyası, nüfus kayıtları, kooperatif kayıtları ile tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE :Dava, çıkma payı alacağı talebine ilişkindir.
Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 28/12/2018 tarih ... E-K sayılı ilamı ile verilen yetkisizlik kararı üzerine gönderilen dosya mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilmiştir.
Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı dava dosyası getirtilerek dosyaya eklenmiş, Mahkememizin 2015/427 E. sayılı dosyası da işbu dosya arasına alınmıştır.
Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı dava dosyasında, davacı ... tarafından davalı kooperatife karşı, kooperatif ortaklığından istifa edildiği belirtilerek çıkma payı alacağına mahsuben 10.000,00 TL'nin tahsili amacı ile 11/01/2010 tarihinde dava açıldığı, Mahkemece, davacının 18/02/2018 tarihinde davalı kooperatif ortaklığından istifa ettiği, ortaklığı döneminde 93.200,00 ödemede bulunduğu, ayrıldığı yılın bilançosunun 05/04/2009 tarihinde yapılan genel kurulda onaylandığı, bu genel kurulda alınan erteleme kararının yerinde olmadığı, buna göre davacı alacağının 06/05/2009 tarihinde muaccel olduğu kabul edilerek davanın kabulüne karar verildiği, kararın temyiz edildiği, Yargıtay 23. H.D.'nin 28/03/2012 tarih, 2012/259 E. ve 2012/2434 K. sayılı ilamıyla ve alınan erteleme kararının geçerlilik koşullarının araştırılıp sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulduğu, Mahkemece bozma ilamına uyulmasına karar verilerek yapılan araştırma ve yargılama neticesinde 23/10/2013 tarihinde davanın tekrar kabulüne karar verildiği, kararın yine temyiz edildiği, Yargıtay 23. H.D.'nin 26/02/2015 tarih, 2014/4913 E. ve 2015/1202 K. Sayılı ilamıyla mahkeme hükmünün onandığı, davalı vekilinin karar düzeltme talebinin de Yargıtay 23. H.D.'nin 20/09/2018 tarih, 2018/366 E. ve 2018/4288 K. Sayılı ilamıyla reddedildiği ve suretle mahkeme hükmünün 20/09/2018 tarihi itibarıyla kesinleştiği anlaşılmıştır.
Mahkememizin 2015/427 esas sayılı dava dosyası incelendiğinde; davacısının ... (eldeki davanın davacısı ...'ın annesi) davalısının S.S. ...Konut Yapı Kooperatifi olduğu, eldeki davaya da konu edilen 83.200,00 TL alacağın tahsili amacıyla Ankara Batı ... İcra Dairesinin... esas sayılı dosyasıyla başlanan takibe yönelik davalı/borçlunun itirazının iptali talebiyle ve 01/07/2015 tarihinde açıldığı, yargılama sırasında davacı ...'nın dava açılmadan önce 23/06/2013 tarihinde vefat ettiği ve dolayısıyla taraf ehliyetine sahip olmadığının anlaşılması üzerine, dava şartı noksanlığı bulunduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verildiği, kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 23. H.D.'nin 01/03/2017 tarih, 2016/2152 E. ve 2017/648 K. sayılı ilamıyla onandığı ve süresinde karar düzeltme talebinde bulunulmaması nedeniyle 06/04/2017 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 17/2. maddesinde "Çıkan veya çıkarılan ortaklar ile mirasçılarının alacak ve hakları bunları istiyebilecekleri günden başlıyarak beş yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. " düzenlemesine yer verilmiştir.
Mahkememizce dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının murisi (annesi) ...'nın 18/02/2008 tarihinde davalı kooperatif ortaklığından istifa ettiği, ortaklığı döneminde 93.200,00 TL ödemede bulunduğu, ayrıldığı yılın bilançosunun 05/04/2009 tarihinde yapılan genel kurulda onaylandığı, buna göre davacı alacağının 06/05/2009 tarihinde muaccel olduğu, 27/12/2018 tarihinde ve kooperatif ortağının mirasçısı sıfatıyla açılan eldeki davanın, Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. (bozma öncesi esası 2010/24) sayılı davasına konu çıkma payı alacağının 10.000,00 TL.'lik kısmı dışındaki 83.200,00 TL'lik kısmıyla ilgili açılmış ek dava niteliğinde olduğu ve alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren beş yıllık zamanaşımı süresi içerisinde açılması gerektiği, davalı vekili tarafından cevap dilekçesiyle birlikte zamanaşımı def'inde bulunulduğu, mahkememizin 2015/427 esas sayılı dosyasına konu icra takibinin ( Ankara Batı .... İcra Dairesinin... esas sayılı) 28/04/2014 tarihinde ve yine alacaklı ...'nın (davacının murisi) ölümü sonrası başlatıldığı ve dolayısıyla zamanaşamının kesecek nitelikte geçerli bir takip olmadığı anlaşılmıştır. Hal böyle olunca; davaya konu çıkma payı alacağının muaccel olduğu 06/05/2009 tarihinin üzerine ilave edilen beş yılın sona erdiği 06/05/2014 tarihi itibarıyla zamanaşımına uğradığı sonuç ve kanaatine varılarak davanın zamanaşımı nedeniyle reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 44,40 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 1.420,85 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.376,45 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davalının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap edilen 9.406,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 15/10/2019
Katip Hakim
e-imzae-imza