T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas - Karar No: 2020/135 Esas - 2020/334
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2020/135
KARAR NO: 2020/334
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACILAR : 1-
2-
3-
4-
VEKİLİ:
DAVALILAR: 1-
2-
3-
4-
5-
6-
DAVA: Manevi Tazminat
DAVA TARİHİ: 08/04/2015
KARAR TARİHİ:17/07/2020
K.YAZIM TARİHİ: 17/07/2020
e-imzae-imza e-imza e-imza
Yukarıda tarafları yazılı dava dosyasının mahkememizde yapılan açık yargılaması neticesinde;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP:Davacılar vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle; 12.09.2014 tarihinde Zırhlı Birlikler Yolu/Ankara istikametinde TOKİ Askeri Lojmanları Karşısı mevkiinde meydana gelen ve ... plakalı aracın ve ... plakalı aracın karıştığı trafik kazası neticesinde müvekkillerinden ... ve ...'ın oğulları ve desteği, diğer müvekkillerinin kardeşi ...'ın vefat ettiğini, kazaya karışan ... plakalı araç şoförü ... ve ... plakalı araç sürücüsü ...'nin kusurlu olduklarını, ceza dosyasında alınan raporda da bu durumun belirlendiğini, davalılardan ... ve ... San. Ve Taş. Ltd. Şti. araç sahibi ve işleten olduklarını, ... plakalı otobüsün, 512 hat numarası ile Sincan-Bakanlık arasında yolcu taşımakta iken kaza meydana geldiğini, .. nolu hattın bizzat ... Genel Müdürlüğüne ait olduğunu, bu nedenle oluşan zararlarından sorumlu bulunduğunu, anılan genel müdürlüğün kendisinin ve taşaronlarının meydana gelen trafik kazasına bağlı zararlardan manevi tazminatlarıda kapsayacak şekilde diğer davalı ... Sigorta Şirketi nezdinde muhtelif sorumluluk sigortası poliçesi düzenlendiğini, bu poliçe kapsamında anılan şirketinde oluşan zararlardan sorumlu olduğunu, yine kazaya karışan ... plakalı araç da, ... Sigorta A.Ş.'ye genişletilmiş mavi ticari kasko poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçede manevi tazminatın da güvenceye alındığından sorumluluğunun bulunduğunu, olay neticesinde müvekkillerinin maddi ve manevi açıdan mağdur olduklarını, mütevefaa ...'ın kaza tarihinde henüz 17 yaşında olup lise eğitimi gördüğünü, başarılı bir öğrenci olduğunu, mühendis olup babasının işyerinde çalışmayı hayal ettiğini, kaza neticesinde müvekkillerinin büyük yıkıma uğradıklarını, kazanın oluşunda kusurun tamamının davalılarda olduğunu, yapılacak inceleme neticesinde müvekkillerinden ... için 300.000,00 TL, ... için 300.000,00 TL, ... için 200.000,00 TL, ... için 200.000,00 TL manevi tazminatın ticari avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalılar ... ve ... Tic. Ltd. Şti. vekili beyanında; kazaya karışan ... plakalı aracın sahibinin müvekkilleri olduğunu, kaza esnasında aracın şoförünün ... olduğunu, dayanak kazaya ilişkin trafik kazası tespit tutanağında şoför ... yanında müteveffa ...'ın da asli kusurlu sayıldığını, ceza dosyasında alınan kusur raporunun ise haksız olduğunu, haksız ve dayanksız açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.
Davalı ... Sigorta Şirketi vekili mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; ... işletmesi müessesi müvekkil şirket tarafından muhtelif sorumluluk sigortası poliçesi ile sigortalandığını, manevi tazminat istemlerinin bu police güvencesi dışında kaldığını, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.
Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plakalı otobüsün müvekkili tarafından yapılan ihale sonucunda, Sincan-Ankara hattında 222 adet Toplu Taşım ihalesini kazanan firmalara ait 93 araçtan biri olduğnu, aracın müvekkili ile bir bağlantısının olmadığını, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, istenen tazminatın fahiş olduğunu, haksız yere açılan davanın önce husumetten, işin esasına girilirsede, esastan reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.
Davalı ... dosyaya cevap vermemiştir.
DELİLLER :Ankara Batı ... AĞCM'in ... E., 2015/45 K. Sayılı dosyası, ekonomik ve sosyal durum araştırması, veraset ilamı, nüfus kayıtları, 10.02.2016 tarihli kusur bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.
e-imzae-imza e-imza e-imza
Mahkememizce yapılan yargılama sonunda; mahkememizin 15.06.2016 tarihli ve ... esas, ... sayılı kararı ile; "Davalı ... Sigorta AŞ. Aleyhine açılan manevi tazminat istemli davanın reddine, diğer davalılar aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne, davacılardan ... için 40.000TL, ... için 40.000TL, ... için 30.000TL, ... için 30.000TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, davalılardan ... sigorta AŞ'nin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına, hüküm altına alınan miktarlara davalılardan ..., .... Limited Şirketi, ..., ... Genel Müdürlüğü yönünden olay tarihi olan 12/09/2014 tarihinden itibaren, davalı ... Sigorta AŞ yönünden ise dava tarihi olan 08/04/2015 tarihinden itibaren ticari avans faizi yürütülmesine, davacıların fazlaya ilişkin istemlerinin reddine," karar verilmiştir.
Mahkememizce verilen kararın temyiz edilmesi üzerine, temyiz incelemesini yapan Yargıtay .... Hukuk Dairesinin 27.11.2019 tarihli ve 2017/5547 esas, 2019/11165 sayılı bozma ilamında; "Davalı ... ile davalı ... Sigorta Şirketi arasında ... sayılı muhtelif sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenmiştir. Bu poliçede yer alan "Sigorta konusu: ...'nun ve taşeronlarının (... ve özel işleticiler) TC. hudutları dahilindeki Trafik Kanununa konu araç işletimi ve kurum tarafından yapılan faaliyetler dahil hizmetler sırasında (otobüs ankaray, metro vs) bu hizmetlerin yerine getirilmesinden kaynaklanan her türlü şahıs,resmi,tüzel kişi, kurum ve sair 3.şahıslara verilecek zararlara karşı maddi, beden manevi tazminat taleplerini karşılamak üzere aşağıda genel ve özel şartlar doğrultusunda herhangi bir tazminat limiti ayrımı yapılmaksızın teminat sağlamaktadır." düzenlemesi gözetilerek davalı ... Sigorta Şirketi'nin sorumluluğuna karar vermek gerekirken bu davalı yönünden davanın reddi doğru olmamıştır.Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkında hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de göz önünde tutularak, T.B.K.’nun 56. maddesindeki özel haller dikkate alınarak, hak ve nasafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, T.M.K'nun 4. maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nasafete göre hükmedeceği öngörülmüştür. Somut olayda davacı anne ve baba evlatlarını kaybettiğinden her bir davacı ayrı ayrı 300.000,00’er TL, diğer davacılar kardeşlerini kaybettiğinden her bir davacı ayrı ayrı 200.000,00’er TL manevi tazminat talep etmiş, mahkemece davacı anne ve baba için ayrı ayrı 40.000,00’er TL, davacı kardeşler için ayrı ayrı 30.000,00’er TL’den toplam 140.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmiştir. Yukarıda belirtilen hususlar dikkate alındığında, davacı kardeşler ... ve ... için hükmedilen manevi tazminatın miktarı bir miktar fazla olup hakkaniyet ve adalete uygun düşmediğinden manevi tazminat hükümlerinin bozulması gerekmiştir. Davalı sigorta şirketinin sorumluğunun poliçe miktarı ile sınırlı olmasına karar verilmiş ise de, poliçe limitinin hükümde açıkça belirtilmesi ve davalı sigorta şirketine yükletilecek yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin sorumlu olduğu miktara oranlanarak hüküm altına alınması gerekirken, limitin açıkça belirtilmemesi ve sigorta şirketinin yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin tamamından poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla sorumlu tutulması doğru görülmemiştir. Bozma sebep ve şekline göre davacılar vekilinin vekalet ücreti ve yargılama giderine ilişkin sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir." denilerek mahkememiz hükmünün bozulmasına karar vermiş, bozma ilamına uyularak yukarıda esas numarasına kayden yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizce Yargıtay bozma ilamına uyulmuştur.
GEREKÇE:Talep, ölümlü trafik kazısı nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir.
e-imzae-imza e-imza e-imza
Ankara/Etimesgut ilçesi sınırları içerisinde 12.09.2014 tarihinde meydana gelen trafik kazasında, davacılar ... ve ...'ın çocukları, ... ve ...'ın kardeşi ... vefat etmiştir.
Olay tarihinde Etimesgut Erler Mahallesindeki Türkkızılayı caddesinde seyir halinde olan ... plakalı aracın üzerindeki asma tavan malzemelerinin yola dökülmesi üzerine araç şoförü ...'nin aracını yolun sağına park ederek yola dağılan malzemeleri toplamak için maktül ... ile araçtan indiği, düşen malzemeleri toplarken arkadan gelen ... yönetimindeki ... plakalı halk otobüsünün önce ... plakalı araca çarptığı, devamında ... plakalı aracın arkasında yaya olarak bulunan maktül ...'a çarpması neticesinde vefatına sebebiyet verdiği görülmüştür.
Davanın dayanağı olan trafik kazasına ilişkin olarak Ankara Batı .... AĞCM'in ... E., da kamu davası açılmış, olayın meydana gelmesinde kusurlu bulunan sanıklar ... ve ...'nin mahkumiyetine karar verilmiştir.
Bildirilen deliller toplanmış, ceza dosyası getirtilmiş, tanıklar dinlenmiş, dayanak trafik kazasındaki kusur durumunun tespiti için Adli Tıp Kurumu Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesinden 10.02.2016 tarihli rapor alınmıştır.
Kusur bilirkişi raporu ile 12.09.2014 tarihli trafik kazasında ... palakalı araç sürücüsü ...'nin dikkat ve özen yükümlüğüne aykırı davrandığı, aracına yükünü dökülmeyecek şekilde yüklemediği, eşyaların yola saçılması neticesinde de trafiğin seyir güvenliğini tehlikeye atacak tarzda yola saçılan bu yükü topladığı anlaşılmakla kazanın oluşununda %25 oranında kusurlu bulunduğu; ... plakalı yolcu (halk) otobüsünün sürücüsü ...'ın yola gereken dikkati vermediği, hızını ve sürüşünü mahal şartlarına göre ayarlamadığı, meydana gelen olayda dikkatsiz, tedbirsiz, kurallara aykırı hareketi ile KTK'un 52/b ve 84/d maddeleri uyarınca %75 oranında kusurlu olduğu, maktülün olayın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığı belirlenmiştir. İş bu kusur tespitinin ceza dosyasında yapılan kusur değerlendirmesi ve dosya kapsamında toplanan delillerle uyumlu olduğu görülmüş, mahkememizcede benimsenmiştir. Davacıların destekten yoksun kalma tazminatı istemi ile Ankara .... ATM'in ... E. Dosyasında dava açtıkları, bu dosya üzerinde alınan kusur raporunda (oransal olarak) çok küçük bir miktarda fark olduğu görülmüş, bu durum hüküm tesisinde nazara alınmıştır.
Tarafların sosyal ve ekonomik durumları araştırılarak belirlenmiştir.
Davacı tanıkları dinlenmiştir.
Yukarıda açıklandığı üzere, davalı araç şoförlerinin kusurlu eylemi sonucunda meydana gelen tarfik kazası neticesinde, davacılardan ... ile ...'ın lise öğrenimi gören tek erkek evlatları, diğer davalılarında kardeşleri vefat etmiştir. Bu olay nitecesinde davacıların yaşadıkları üzüntü, çaresizlik ve acı nedeniyle ruh sağlıklarındaki bozulma, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, Yargıtay İçtihatı Birleştirme Genel Kurulunun 22.06.1966 tarih, 1966/70 sayılı içtihadı ile belirlenen manevi tazminat miktarının belirlenmesine ilişkin ilkeler ve Hukuk Genel Kurulunun 26.06.2004 tarih 2004/370 karar sayılı içtihadıyla belirlediği caydırıcılık ilkesi gözetilerek ihlal sonucu davacıların uğradıkları manevi zaranın giderimi amacıyla paranın satın alma gücü itibariyle belirli bir meblağın davalılardan alınarak davacılara verilmesi suretiyle zedelenen yaşama sevinçlerini tazelemek, bunu yaparken felaketi özlenir kılmamak, davalı tarafları ekonomik bir yıkıma, sürüklememeksizin daha dikkatli ve özenli olmaya sevk etmek hedeflenerek günün ekonomik koşullarına göre davacılardan ... için 40.000,00 TL, ... için 40.000,00TL, ... için 20.000,00 TL, ... için 20.000 TL olarak takdiren belirlenen manevi tazminatın müteselsilen sorumlu olmak üzere tahsillerine karar verilmiştir.
e-imzae-imza e-imza e-imza
Davalılardan ... kazaya karışan ... plakalı aracın, ...'de ... plakalı aracın şoförü olarak istenen tazminatlardan sorumludur. Davalılardan ... ve ... San. Ve Taş. Tic. Ltd. Şti.'nin işletenidirler. Bu sıfatla sorumlulukları vardır. Kazaya karışan ... plakalı halk otobüsü Ankara şehir içinde belediye hattında yolcu taşımaktadır. ... Genel Müdürlüğününde işleten olarak sorumluğu vardır. Davalı ... Sigorta A.Ş'nin ... plakalı aracı manevi tazminat istemlerinde kapsayacak şekilde sigortalamıştır. Poliçedeki manevi tazminat limiti dahilinde sorumluğu vardır.
Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda; davalı ... ile davalı ... Sigorta Şirketi arasında ... sayılı muhtelif sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenmiştir. Bu poliçede yer alan "Sigorta konusu: ...'nun ve taşeronlarının (... ve özel işleticiler) T.C. hudutları dahilindeki Trafik Kanununa konu araç işletimi ve kurum tarafından yapılan faaliyetler dahil hizmetler sırasında (otobüs ankaray, metro vs) bu hizmetlerin yerine getirilmesinden kaynaklanan her türlü şahıs,resmi,tüzel kişi, kurum ve sair 3.şahıslara verilecek zararlara karşı maddi, beden manevi tazminat taleplerini karşılamak üzere aşağıda genel ve özel şartlar doğrultusunda herhangi bir tazminat limiti ayrımı yapılmaksızın teminat sağlamaktadır." düzenlemesi gözetilerek davalı ... Sigorta Şirketi'nin de sorumluluğuna karar vermek gerekmiştir.
Bu gerekçeye uygun aşağıdaki karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacıların manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜNE,
Davacılardan ... için 40.000TL, ... için 40.000TL, ... için 20.000TL, ... için 20.000TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, (davalı ... Sigorta AŞ'nin sorumluluğunun 50.000,00 TL poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına), (davalı ... Sigorta Şirketinin sorumluluğunun 1.250.000,00 EURO poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına), hüküm altına alınan miktarlara davalılardan ..., .... Limited Şirketi, ..., ... Genel Müdürlüğü yönünden olay tarihi olan 12/09/2014 tarihinden itibaren, davalı ... Sigorta A.Ş. ve davalı ... Sigorta Şirketi yönünden ise dava tarihi olan 08/04/2015 tarihinden itibaren ticari avans faizi yürütülmesine,
Davacıların fazlaya ilişkin istemlerinin REDDİNE,
2-Alınması gereken 8.197,20 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 3.415,50 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.781,70 TL karar ve ilam harcının davalılardan ... sigorta AŞ'nin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmak üzere 1.992,37 TL kısmının tüm davalılardan, 2.789,33 TL kısmının davalılar ..., .... Limited Şirketi, ..., ... Sigorta Şirketi ve ... Genel Müdürlüğü'nden müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas, ... karar, ... harç nolu Harç Tahsil Müzekkeresinin bila infaz iade edilmesinin istenilmesine,
3-Davacılar tarafından yatırılan 3.415,50TL peşin harç, 27,70TL başvuru harcı, 4,10TL vekalet harcı olmak üzere toplam 3.447,30TL harcın davalılardan ... sigorta AŞ'nin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmak üzere; 1.436,37 TL kısmının tüm davalılardan, 2.010,93 TL kısmının davalılar ..., .... Limited Şirketi, ..., ... Sigorta Şirketi ve ... Genel Müdürlüğü'nden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,
e-imzae-imza e-imza e-imza
4-Davacı tarafından sarf edilen 422,40 TL tebligat ve posta gideri ile karardan sonra yapılan 391,50 TL tebligat ve posta gideri toplamı 813,90 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesap edilen 97,66 TL'nin davalılardan ... Sigorta AŞ'nin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmak üzere; 40,70 TL kısmının tüm davalılardan, 56,96 TL kısmının davalılar ..., .... Limited Şirketi, ..., ... Sigorta Şirketi ve ... Genel Müdürlüğü'nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine, artan kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacılara iadesine,
5-Davalı ... Genel Müdürlüğü tarafından sarf edilen 50,00 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesap edilen 44,00 TL kısmının davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak adı geçen davalıya verilmesine, artan kısmın davalı ... Genel Müdürlüğü üzerinde bırakılmasına,
6-Davacıların kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT tarifesi gereğince takdir ve hesap edilen, davacı ... için 6.000,00TL ( davalı ... Sigorta AŞ'nin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmak suretiyle 2,500,00 TL kısmından sorumlu tutulmasına), davacı ... için 6.000,00TL ( davalı ... Sigorta AŞ'nin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmak suretiyle 2,500,00 TL kısmından sorumlu tutulmasına), davacı ... için 3.400,00TL ( davalı ... Sigorta AŞ'nin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmak suretiyle 1.416,66 TL kısmından sorumlu tutulmasına), davacı ... için 3.400,00TL ( davalı ... Sigorta AŞ'nin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmak suretiyle 1.416,66 TL kısmından sorumlu tutulmasına) vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine,
7-Davalılar ... Sigorta A.Ş., ..., .... Limited Şirketi, ... Sigorta A.Ş. ve ... Genel Müdürlüğü kendisini vekille temsil ettirdiği görülmekle reddedilen tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT tarifesi gereğince takdir ve hesap edilen 6.000,00TL vekalet ücretinin davacı ...'dan, 6.000,00TL vekalet ücretinin davacı ...'dan, 3.400,00TL vekalet ücretinin davacı ...'dan ve 3.400,00TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak bu davalılara ödenmesine,
8-Karardan sonra yapılacak yargılama giderlerinin davacıların gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştiğinde arta kalan gider avansının davacılara iadesine,
Dair, davacılar vekilinin yüzüne karşı, yasa yolları açık olmak üzere (kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek dilekçeyle hükmün temyiz edilebileceği, temyiz incelemesinin Yargıtay ilgili Hukuk Dairesi tarafından yapılacağı) oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/07/2020
Başkan ÜyeÜyeKatip
e-imzae-imzae-imzae-imza