T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2020/641 Esas - 2021/339
T.C.
ANKARA BATI
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİKARAR TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2020/641 Esas
KARAR NO: 2021/339
HAKİM:
KATİP:
DAVACILAR: 1-
2-
VEKİLİ:
DAVALI: HASIMSIZ
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 18/11/2020
KARAR TARİHİ: 25/05/2021
K.YAZIM TARİHİ : 31/05/2021
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacılar vekili; müvekkillerinin bütün ticari faaliyetlerinin ... tarafından yürütülmekte olduğunu, müvekkili ... tarafından kurulan ve ... Mahallesi ... Sokak .... Çankaya-Ankara Adresinde faaliyet gösteren ... Ltd.Şti, ... Ltd.Şti ve ... Ltd.Şti isimli üç şirket daha bulunduğunu, müvekkilinin ticari faaliyetlerinin tek merkezden yürütülmesi ve maaliyetlerin azaltılması amacıyla yukarıda unvanları yazılı üç şirketin merkezini tahliye ettiğini, bu üç şirketle beraber ... A.Ş ve ... gerçek kişisine ait bütün ticari defter , bilgi ve belgelerini bu şirketlerin işlemleri bitene kadar ... plakalı aracında taşıdığını ve bu araçta muhafaza ettiğini, ... Mahallesi ... Konutları ... Blok Daire ... Etimesgut-Ankara adresi hazır olana kadar bütün defterler araçta muhafaza edildiğini, 03.11.2020 tarihinde müvekkilinin söz konusu araçla seyir halinde iken önce araçtan bir takım sesler gelmeye ve kaputundan duman çıkmaya başladığını, apar topar araçtaki ruhsatını alarak dışarı çıkan müvekkilinin aracından patlama sesi geldiğini ve aracı yanmaya başladığını, hemen itfaiyeye haber veren müvekkilinin maalesef aracın ve içindekilerin tamamen yanmasına engel olamadığını, ...' a ait 2014 gelir-gider fatura klasörü 2014 yılı işletme defteri 2015 gelir-gider fatura klasörü 2015 yılı işletme defteri 2016 gelir-giderfatura klasörü 2016 yılı işletme defteri 2017 gelir-gider fatura klasörü 2017 yılı işletme defteri ayrıca kargo evrakları imei numaraları ile ... A.Ş.'ye ait 2019-2020 Yılları Yevmiye -Envanter-Defter-i Kebir ve Tüm Defterler Bu Yıllara Ait Gelir Gider Faturaları Ve Kargo Tesellüm Belgeleri İmei Numaralarının tamamının zayi olduğunu beyan ederek, söz konusu belgelerin zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava hasımsız olarak açılmıştır.
GEREKÇE :Dava, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu ticari defter ve kayıtların zayi olduğunun tespitine ve zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir (TTK m. 82/5,7).
TTK nın 82/ 7 maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. " hükmüne yer verilmiştir.
Yangının meydana geldiği tarih ile dava tarihi gözetildiğinde davanın TTK'nın 82/5 maddesi uyarınca 15 günlük yasal süresi içinde açılmış olduğu anlaşılmıştır.
Dava dilekçesi, ticaret sicil gazetesi, vergi dairesi kayıtları, defterlerin tasdik durumuna ilişkin noter kayıtları, yangın raporu ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.
Tanık ... duruşmada, "ben davacı ...'ın yanında 2018 yılından bu ana satış sorumlusu olarak çalışıyorum davacının şirketlerinin kullanmış olduğu ofis ... Tokideydi ancak ofisini Kızılaya taşımak istiyordu yangının meydana geldiği gün taşıma için davacıya yardım ettim evrakları araca yükledik, daha sonra davacı yola çıktı 15 dakika sonra beni aradı aracın yandığını söyledi, araca yüklediğim evrakların bir kısmı faturalardır, bir kısmı ise siyah kapaklı defterlerdir detaylı bir şekilde neler yüklediğimi hatırlayamıyorum, davacının kullandığı araç ... markadır bu aracı elamanların kullanması ve getir götür işleri için alınmıştır defterleri de bu yüzden bu araçta taşıyordu, aracın neden yandığını bilmiyorum" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacıların iddialarına ilişkin toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; niza konusu edilen davacı şahsa ait ... plakalı araçta meydana gelen yangın olayı sırasında davacı şahıs ve şirketin defter, fatura ve sair belgelerin zarar görerek kullanılamayacak hale geldiği, bir başka ifadeyle ziyaa uğradığı anlaşılmıştır. Her ne kadar basiretli bir tacirin defterlerin muhafazası hususunda gerekli özeni göstermesi gerekmekteyse de, davacıların ofis değişikliği sebebiyle defter ve kayıtların önceki ofisten yeni ofise taşınması amacıyla araçta bulundurulduğunun tanık tarafından beyan edilmesi karşısında davacıların özen yükümlülüklerini yerine getirmediklerinin düşünülemeyeceği kanaatine varılmıştır. Bahsi geçen kayıtların bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterlere esas olduğu ve zayi olması halinde TTK'un 82/7. maddesine dayanarak belge istenebileceğinin kabulü ile aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ İLE,
a-Davacı ...'a ait 2014 gelir gider fatura klasörleri, 2014 yılı işletme defteri, 2015 gelir gider fatura klasörü, 2015 yılı işletme defteri, 2016 yılı gelir gider fatura klasörü, 2016 yılı işletme defteri, 2017 yılı gelir gider fatura klasörü, 2017 yılı işletme defterinin zayi olduğunun tespitine,
b-Davacı ... A.Ş. Ait 2019-2020 yılları yevmiye defteri, envanter defteri, defteri kebir, 2019 -2020 yıllarına ait gelir gider faturalarının zayi olduğunun tespitine,
2-Alınması gereken 59,30 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 54,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 4,90TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 25/05/2021
Katip Hakim
e-imzalıe-imzalı