T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/347 Esas - 2021/554
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2021/347 Esas
KARAR NO: 2021/554
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17/08/2020
KARAR TARİHİ: 08/07/2021
K. YAZIM TARİHİ: 27/07/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ;
Davacı vekili dava dilekçesinde ; Davacı şirketin liman çalışmasına uygun olarak ve talep edilen teknik şartnameye haiz "... Tip Trafo" alımı için teklif alımı süreci akabinde davalı taraf ile 07/04/2017 tarihli "Taahhütname" kapsamında 800Kva , 600/0,4Kv Bakır Sargılı ... trafonun ve ... Tip Trafo Kabinin liman şartlarına ve doğal şartlara göre üretileceğinin taahhüt edildiğini, 07/04/2017 tarihinde trafo bedelinin 14.750 USD'lik kısmının peşinat tutarı ... Bankası aracılığıyla davalı firmaya gönderildiğini, davalı firmanın imalat sürecini aksattığını ve trafoyu 11/07/2017 tarihinde teslim edebildiğini, 11/07/20174 tarihinde trafonun teslimi karşılığında trafo satım bedelinin kalan kısmı olan 14.750 USD'nin teslim tarihinde yine ... Bankası aracılığıyla havale yoluyla davalı firmaya gönderildiğini, teslim akabinde davacı şirketçe trafo terminaline bağlantı yapılabilmesi için gerekli Esnek ... fiş Türkiye'de temin edilememesi üzerine Amerika'ya sipariş edildiğini ve aynı süreçte Elektrik Mühendisleri Odasının hazırladığı elektrik projesinin onaylanmasının beklendiğini, onay akabinde yapılan test çalışmasında trafonun toprak hatası verdiğini, durumun davalı firmaya bildirildiğini, davalı firma tarafından "Shınder hücredeki ayar skalasının 72 amperin üzerine çıkarılarak kullanıldığında toprak hatası vermeyeceğinin" bildirildiğini, ... yetkililerine çözüm önerisinin bildirildiğini , ... yetkililerince 22/07/2018 tarihinde 72 amperlik enerji verilmesinin sağlandığını trafonun 3 gün kadar çalıştığını ve yine toprak hastası vererek hücreyi açtırdığını, ... yetkililerince trafo test ölçümlerinin talep edildiğini, yapılan ölçümler neticesinde bobin dirençlerinin farklı olduğu, yalıtımlarının gereken düzeyde olmadığının ve T fazının kısa devre olduğunun bildirildiğini, davacı firma tarafından 26/07/2018 tarihinde test raporlarındaki hususların giderilmesinin sağlanması amacıyla trafonun davalı tarafa gönderildiğini, yapılan bakım sonrası 2.909,84 TL bakım faturası düzenlendiğini, ... yetkililerince trafonun test ölçümlerinin uygun olmadığından enerji verilmesine müsaade edilmeyeceğinin bildirildiğini, yeniden test yapılması içöin talepte bulunulduğunu, bütün hukuki ve maddi sorumluluğun davacı şirketçe üstlenilmesi halinde talebin kabul edildiğini, 09/10/2019 tarihinde yeniden enerji verildiğini ve trafonun 3 gün çalıştıktan sonra yandığının bildirildiğini, ayıbın giderilmesi için davalı firma ile iletişime geçildiğini ancak trafonun garanti süresinin dolduğundan bahisle bakım işlemlerinin yapılamayacağının bildirildiğini, trafodaki arızanın üretim kaynaklı olduğunun tespiti amacıyla Bursa ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile tespit yaptırıldığını, tespit neticesinde arızanın üretim hatasından kaynaklandığının tespit edildiğini beyanla trafonun satım bedeli olan 29.500 USD 'nin 11/07/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde ; Davalı şirketin yerleşim yerinin Ticaret Sicile kayıtlı adresinin ve fiilen faaliyet gösterdiği yerin ... ... Mahallesi ... Bulvarı No:... Sincan/ANKARA olduğunu, taraflar arasında imzalanmış olan satış teklifi/taahhüdünde teslim yerinin Ankara'da olan fabrika olduğunu, satışın Ankara'da gerçekleştiğini, Ankara'da teslim edildiğini, ve davalı şirketin Ankara'da ikamet ettiğini beyanla yetkili Mahkemelerin Ankara Batı Ticaret Mahkemeleri olduğunu, taşınır satımda satılanın ayıbından doğan sorumluluğa ilişkin her türlü davanın satılanın alıcıya devrinden başlayarak 2 yılı geçmekle zaman aşımına uğradığını beyanla davanın reddini, malın ayıplı olması nedeniyle açılan davanın kötü niyetli olduğunu, trafonun hassas bir malzeme olduğunu, bilirkişi raporunda da nakliye sırasında gerekli taşıma şartlarının sağlanamaması nedeniyle gözle görülemeyen ancak yüksek voltajda arızaya neden olabilen kılcal çatlamaların oluşmasından bahsedildiğini, trafonun nakliye sırasında zarar görmesinden dolayı oluşan zararların garanti dahilinde olmadığını, bir ürünün kullanıldıktan sonra ihtiyaç kalmaması durumunda sözleşmeden dönmeyi istemenin kötü niyetli olduğunu beyanla yetkili Mahkemenin Ankara Batı Ticaret Mahkemeleri olduğundan bahisle davanın yetki yönünden reddini, yetki itirazının kabul görmemesi halinde zaman aşımı yönünden davanın reddini, esas yönünden ise haksız açılan davanın reddini ve tüm yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Bursa ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası, bu dosyada alınan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi heyeti 11/12/2019 tarihli raporu ile özetle; Mahkeme heyetiyle birlikte yerinde yapılan inceleme ve belirtilen bilgiler doğrultusunda arızanın iki temel sebepten kaynaklanabileceğinin öngürüldüğü, imalat aşamasında gerek sargı gerekse izolasyon hususunda gerekli önem ve hassasiyetin gösterilmemesi, nakliye mesafesi(Ankara-Bursa) dikkate alınarak gerekli taşıma şartlarının sağlanmaması, nakliye sırasındaki sarsıntılar sonucu, iç izolasyonda gözle görülemeyen ancak yüksek voltajda arızaya(Gerilim atlaması-Toprak kaçağı) neden olabilen kılcal çatlamaların oluşması, nakliye şartları ve sorumluluğun kime ait olduğu hususunda ortada yazılı bir sözleşme bulunmamakla birlikte, trafonun daha ilk çalıştırma anında arıza vermesi, zorlama tedbirlerle ancak 3 gün çalışması, arıza ıslahı için gönderildikten yaklaşık 8 ay sonra, detaylı açıklama yapılmadan, sadece 2.909 TL faturaya bakım yapıldı notu düşülerek geri gönderilmesi, onarım sonrası deney raporunun sevkiyattan 4 ay sonra gönderildiği iddiası, bu deneylerin de istenen 6.300V yerine 5.900 V üzerinden yapılması, yaklaşık iki yıllık süreç boyunca üretici firmanın gerek ürün yerine ulaştığında son testleri yapmak, gerekse şikayetleri yerinde değerlendirilmek üzere herhangi bir teknik elemanını görevlendirmemesi, ayrıntılı arıza raporu düzenlememesi, trafonun ilk kullanımdan sonra bakımda kaldığı yaklaşık sekiz aylık süreyi garanti süresinde düşmemesi, arızanın üretimden kaynaklı olduğu iddiasını güçlendirmiş olduğu bildirilmiştir.
GEREKÇE:Dava, ayıplı mal satışı iddiası ile sözleşmeden dönme ve satış bedeli iadesi talebine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; dava konusu trafonun üretimden kaynaklanan ayıplı bir mal olup olmadığı, hasarın kullanım hatasından kaynaklanıp kaynaklanmadığı, davacının TBK.'nun 227. maddesinde sayılan seçimlik haklarını kullanma şartlarının oluşup oluşmadığı ve davalının TBK.'nun 219. maddesine göre ayıptan sorumlu olup olmadıkları noktalarında toplanmaktadır.
6098 sayılı TBK.'nun 219. maddesine göre; satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur. Satıcı, bu ayıpların varlığını bilmese bile, onlardan sorumludur.
Malın ayıplı olması halinde alıcıya tanınan haklar 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 227. maddesinde düzenlenmiştir.
Madde 227; "satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hallerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:
1-Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme,
2-Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme,
3-Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme,
4-İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme,
Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.
Satıcı, alıcıya aynı malın ayıpsız bir benzerini hemen vererek ve uğradığı zararın tamamını gidererek seçimlik haklarını kullanmasını önleyebilir.
Alıcının, sözleşmeden dönme hakkını kullanması halinde, durum bunu haklı göstermiyorsa hakim, satılanın onarılmasına veya satış bedelinin indirilmesine karar verebilir.
Satılanın değerindeki eksiklik satış bedeline çok yakın ise; alıcı ancak, sözleşmeden dönme veya satılanın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesini isteme haklarından birini kullanabilir.
Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller, Dosya kapsamı Bursa Ticaret Mahkemesi tarafından tanzim edilen bilirkişi heyeti tespit raporu, Taraflar arasında 07.04.2017 tarihli Trafo satış sözleşmesi, satış bedeli dekont fotokopileri, mail yazışmaları, sevk irsaliyesi sureti birlikte değerlendirildiğinde; ile kül halinde yapılan değerlendirme ile Trafo satış bedelinin 14.750USD'lik kısmı peşinat bedeli olarak ,kalan 14.750USD ise 11.07.2017 tarihinde satış bedeli de ödenerek davacıya teslim gerçekleşmiştir.Teslim akabinde yapılan test çalışması aşamasında trafo toprak hatası vermiştir. Alınan teknik görüş ile birlikte Satım gerçekleştikten sonra ilk olarak ürün 22.07.2018 tarihinde enerji verilmesi sağlanmış trafo 3 gün gibi bir süre çalışmış ve yine toprak hatası vermiştir. 26.07.2018 tarihinde yapılan test raporları davalı firmaya gönderilmiş bu kapsamda trafo 04.04.2019 tarihine kadar bakım ve tamir amacıyla davalı firmanın fabrikasında serviste kalmıştır. İki yıllık süreç boyunca üretici firmanın gerek ürün yerine ulaştığında son testleri yapmak gerekse şikayetleri yerinde değerlendirmek üzere herhangi bir teknik elemanını görevlendirmemesi ayrıntılı arıza raporu düzenlememesi ve arızanın üretimden kaynaklandığı hususuna ilişkin yapılan değerlendirme ile trafoda üretim hatası bulunup, bunun gizli ayıp olduğunda kuşku yoktur.Zira, Davalı üretici onarımı yetkili servis istasyonları eliyle yapmaktadır. Bu istasyonlar satılan trafoların teknik özellikleri itibariyle arıza ve ayıbı doğru ve tam teşhis edebilecek, en kısa sürede ve tam anlamıyla giderebilecek elemanlar bulundurmak zorundadır.Davacının Ayıp nedeniyle makinadan beklediği yararı elde edememiştir. Davaya konu makine faturada belirtildiği üzere 29.500 USD satıldığı anlaşıldığından davanın kabulü ile satış bedelinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesi ve makinanın davalıya iadesi yönünde karar vermek gerektiği kanaatine varılmıştır. Faiz talebi yönünden yapılan değerlendirmede de birlikte ifa kuralı gereğince makinenin davalıya iade edileceği tarihten itibaren faize hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, 29.500 USD'nin trafonun teslim tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte(teslim masraflarının davalıya ait olmak üzere) davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 14.758,32 TL harçtan peşin alınan 3.689,58TL harcın mahsubu ile bakiye 11.068,74 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen ve dava öncesi ödenen 1.096,27 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacıdan dava açılırken tahsil edilen 54,40 TL başvurma harcı, 7,80 TL vekalet harcı, 3.689,58 TL peşin harç olmak üzere toplam 3.751,78 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının yargılamada yapmış olduğu 101,25 TL posta ve tebligat ücreti olan yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 23.573,44 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Kararın talep halinde taraflara tebliğine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 08/07/2021
Katip Hakim
E-imzalı✍E-imzalı✍