T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/440 Esas - 2023/477
T.C.
ANKARA BATI
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2021/440 Esas
KARAR NO: 2023/477
HAKİM:
KATİP:
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALILAR: 1-
VASİ:
2-
3-
4-
DAVA: Alacak (Kooperatif Yönetim Ve Denetim Kurulu Üyelerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/06/2021
KARAR TARİHİ: 13/04/2023
K.YAZIM TARİHİ: 16/05/2023
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili; müvekkilinin ... Kooperatifi’nin ortakları için ... ili, ... ilçesi, ... Ada ... parselde yapılmasını planladığı ... blok inşaatın ... Blok ... Kat ... numaralı bağımsız bölümüne bağlı kooperatif hissesini ...’dan Ankara ... Noterliği’nin 28/07/2016 gün ve ... yevmiye sayılı kooperatif hisse devir sözleşmesi ile devraldığını, devir işleminin 28/07/2016 günlü yönetim kurulu kararı ile kabul edildiğini, böylelikle ... numaralı dairenin yasal hak sahibi olduğunu, söz konusu yönetim kurulu kararı ile dava konusu dairenin en geç 01/06/2017 tarihinde devir ve teslim edileceği, geç teslim halinde her ay için cezai şart uygulanacağının kabul edildiğini, davalıların söz konusu dairenin tescil işlemlerini yapmadıklarını ve müvekkilini oyalayarak kandırdıklarını, müvekkili tarafından yapılan araştırmalar sonucunda dava konusu bağımsız bölümde bir başka kişinin oturduğunun, bir başkasının tapuda malik göründüğünün öğrenildiğini, kooperatif yönetim kurulu üyeleri ile ...’nın bu ve benzer şekillerde onlarca kişiyi dolandırdıklarını, müvekkilinin davalılar tarafından dolandırıldığını öğrenmesi üzerine suç duyurusunda bulunduğunu (... soruşturma dosyası), söz konusu dosyanın daha önce açılan Ankara Batı C. BaĢsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası ile birleştirildiğini, ayrıca dava konusu dairenin farklı kişilere satılması konulu Ankara Batı ... Asliye Hukuk Mahkemesi nezdinde ... E. sayılı dosya üzerinden yürüyen “Tapu iptali Tescil Davası” bulunduğunu, bu dosyada kooperatif ortaklık hissesini devreden kişinin yönetim kurulu üyesi ... olduğunu belirterek, dava konusu taşınmazın dava tarihindeki rayiç bedelinin tespiti ile şimdilik 25.000,00TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken tahsilini ve müvekkiline iadesini, taleplerinin kabul edilmemesi halinde, müvekkilinin hisse devri sonucu elde edeceği kazanımın (müspet zararının) denkleştirici adalet ilkesi gereğince dava tarihi itibariyle tespiti ve şimdilik 25.000,00TL’nin dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken tahsilini ve müvekkiline iadesini, dava konusu taşınmazın süresinde teslim edilmemesinden kaynaklı cezai şart bedelinin tespiti ile şimdilik 10.000,00TL’nin dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken tahsilini ve müvekkiline iadesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... vasisi; usule yönelik itirazlarını sunduktan sonra, esasa ilişkin olarak; vasisi bulunduğu ...’nın olayın faili değil mağduru olduğunu, hileli hiçbir hareketi bulunmadığını, kooperatifin yöneticisi ve kurucusu sıfatını taşımadığını, varsıl bir kişi olması nedeniyle kimseyi dolandırarak para kazanmaya ihtiyacı bulunmadığını, istenen kira bedelinin hayatın doğal akışına aykırı bir bedel olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalılar tarafından dosyaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER :
Ankara Batı ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyası, Ankara Batı Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma ve ... soruşturma sayılı dosyası, davalı kooperatifin ticaret sicil kaydı, dava konusu taşınmazın tapu kaydı, davalı kooperatifin ticari defter ve kayıtları, tüm genel kurul tutanakları, 30/06/2022 tarihli bilirkişi heyeti raporu, 22/12/2022 tarihli bilirkişi heyeti ek raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi heyeti raporunda, kooperatifin kuruluşunun ... sicil numarası ile 20/09/2016 tarihinde tescil edildiği, faaliyet adresinin "..." olduğu, ilk yönetim kurulu üyelerinin ..., ... ve ... olduğu, kooperatifin tescil edilmiş bir genel kurulu bulunmadığı, kuruluş tarihinden sonra 2016, 2017, 2018, 2019 ve 2020 yıllarına ait olağan genel kurul toplantılarını yapmadığından, kooperatifin münfesih durumda olduğu, davalı ...’nın kooperatif yetkilisi olmadığı, kooperatifin Ticaret Siciline kayıtlı adresine gidilmesine rağmen yetkililere ulaşılamadığından, defter ve belgeler üzerinden inceleme yapma imkânı oluşmadığı, ayrıca, dosyada bulunan Ankara Batı ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... E. sayılı yazısından da ... Kooperatifi'nin defter ve belgelerinin bu mahkemede bulunmadığının öğrenildiği, dava konusu konutun ... adına kayıtlı olduğu, davaya konu edilen taşınmazın dava tarihi itibariyle değerlerinin 700.000,00 TL. olarak hesap ve takdir edildiği, ancak dava dilekçesi ile 25.000,00 TL. talep edildiğinden, davacının alacağının talebi ile sınırlı bulunduğu, devir belgeleri ve yönetim kurulu kararı ile davacının ortaklığının doğmuĢ olabileceği kabul edilse bile, Savcılık ve Ağır Ceza Mahkemesi'ne sunulan belgelerden, bir çok kişinin örgütlü bir şekilde ortaklık vaadiyle kandırıldığı, senet toplandığı ve "... Sitesi" adı altıdaki dairelerin birden fazla kişiye satıldığı hususları göz önüne alındığında, davacının ortaklık sıfatını kazanıp kazanmadığının tespiti için dosyadaki belgelerin yeterli olmadığı, dolayısıyla mevcut belgelere göre davacının ortaklığının doğup doğmadığının tespitinin Mahkeme'nin takdirine bırakıldığı, davalı ...'nde anahtar teslimi ortak alınabileceğine dair genel kurul kararı bulunmadığından, KK.'nun 23. ve anasözleşmenin 62. maddesine göre konutların ortaklara dağıtılması gerektiği, dolayısıyla davacının peşin ortaklığının oluşmadığı ve bu paralelde gecikme bedeli de isteyemeyeceği düşünülmekle birlikte, Mahkemenin farklı düşünmesi halinde, 01/06/2017-07/06/2021 (dava tarihi) itibariyle oluşan cezai şart tutarının 100.800,00TL olarak hesap edildiği, ancak dava dilekçesi ile 10.000,00TL talep edildiğinden, davacının alacağının talebi ile sınırlı bulunduğu, davacının yaptığı 30.000,00TL’nin “Denkleştirici Adalet İlkesi”ne göre güncellenmesi durumunda ödemesinin dava tarihindeki değerinin 75.538,35TL olduğu, ancak dava dilekçesi ile 25.000,00TL talep edildiğinden, davacının alacağının talebi ile sınırlı bulunduğu belirtilmiştir.
Bilirkişi heyeti ek raporunda, davacı vekilinin taşınmaz değerine yönelik itirazının Mahkemece uygun görülmesi halinde; 2022 yılı üe 2021 yılı rayiç fiyatlar arasındaki artış oranı olan 1122,03/583,38 - 1.92 oranındaki artışa göre değerlendirme yapıklığında dava konusu taşınmazın (19/12/2022) rapor tanzim tarihinde 2.100.000,00TL. olarak belirlenen emsal rayiç değerinden hareket edilecek olursa taşınmazın 07/06/2021 (dava tarihi) itibariyle 2.100.000,00TL / 192 - 1.093.750,00TL olabileceği, bu konu dışında 29/06/2022 günlü raporumuzda yer alan diğer görüşlerinde herhangi bir değişiklik bulunmadığı belirtilmiştir.
GEREKÇE :
Dava, kooperatif yönetim ve denetim kurulu üyelerinin sorumluğu nedeniyle dava konusu edilen taşınmazın rayiç bedelinin davalılardan tahsili olmadığı takdirde denkleştirici adalet ilkesi uyarınca ödediği bedelin dava tarihine güncellenerek davalılardan tahsili ve cezai şart bedelinin davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
Davalılar arasında zorunlu dava arkadaşlığının bulunmadığı, ihtiyari dava arkadaşlığının bulunduğu gözetilerek davacılar vekilinin 15/10/2021 tarihli dilekçesi gözetilerek dosya davalı ... yönünden takipsiz bırakıldığından 15/10/2021 tarihi itibariyle bu davalı yönünden dosya işlemden kaldırılmış, 3 aylık sürede yenilenmediğinden 17/02/2022 tarihli celsede, davalı ... yönünden alacak talepli olarak açılan davanın tefrikine karar verilmekle, davalı ... yönünden ayrılan dava Mahkememiz 2022/191 esasına kaydedilmiş ve davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.
Ankara ... Noterliği'nin 28/07/2016 tarih ve ... yevmiye sayılı kooperatif hisse devir sözleşmesinin incelenmesinden, ... Kooperatifi'nin ...'ya ait ... numaralı hissesinin 30.000,00TL bedelle davacı ...'a devredildiği, işbu davanın da bu devir sözleşmesine istinaden açıldığı anlaşılmıştır.
Davalılardan ...'ya hisseyi devreden olması sebebiyle, davalılardan ... ve ...'e kooperatif yönetim kurulu üyeleri olmaları sebebiyle, davalı kooperatife ise üyeliğe dayalı alacak talep edildiğinden husumet yöneltilmiştir. Davalılardan ... kısıtlı olduğundan vasisine tebliğ yapılarak taraf teşkili sağlanmıştır.
Mahkememizce bildirilen deliller toplanmış ve bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişilere davalı kooperatife ait bilgi ve belgeler üzerinde ve taşınmaz başında yerinde inceleme yapma yetkisi verilmiş ancak bilirkişilerce kooperatif yetkililerine ulaşılamadığından kooperatife ait bilgi ve belgeler üzerinde inceleme yapılamamıştır. Yine ceza dosyası üzerinde de yerinde inceleme yetkisi verilmişse de bu dosyada da bilgi ve belgeye ulaşılamamıştır. Bu itibarla dosyadaki bilgi ve belgeler ile iddia ve savunma kapsamında rapor düzenlenmiştir. Düzenlenen 29/06/2022 tanzim tarihli bilirkişi raporundaki tespitlere göre, davacının devraldığı hisseye ilişkin devir işleminin davalı kooperatif yönetim kurulunun 28/07/2016 tarihli toplantısında görüşülmüş ve ... sayılı kararı ile hisse devri kabul edilmiştir. Böylelikle kooperatifin ... ili ... ilçesi ... ada ... parselde kain ... blok ... Kat ... numaralı daireye bağlı ortaklığı davacıyla özgülenmiştir. Kooperatifin kurucu ortaklarının ..., ..., ..., ..., ..., ... ... olduğu, ilk yönetim kurulu üyelerinin ise,..., ... ve ... olduğu anlaşılmıştır. Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden gelen cevabı yazıda kooperatifin aktif olduğu belirtilmişse de, kooperatifin tescil edilmiş bir genel kurulu bulunmamaktadır. Bu durumda, kooperatif adına herhangi bir genel kurul yapılmadan, ortak ve konut sayının belirlenmesi, inşaatların yapım yöntemine karar verilmesi, taşınmaz alınması ve satılması, inşaat sözleşmesi yapılması, inşaata başlanması, para toplanmasının mümkün olmadığı, yine Kooperatifler Kanunu'nun 81. maddesi uyarınca üç yıl üst üste olağan genel kurulun yapılmamasının dağılma sebebi olduğu, kooperatifin kurulduğu günden bu yana olağan genel kurulu toplantılarını yapmadığı, bu sebeple kooperatifin aktif olarak faaliyette bulunduğundan bahsedilemeyeceği değerlendirilmiştir.
Dosya arasına alınan Ankara ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinden, birden fazla kişinin ortaklık vaadiyle kandırılarak dolandırıldığı iddiasına dayalı başlatılan soruşturma neticesinde kooperatif yöneticilerinin de aralarında bulunduğu şüpheliler hakkında iddianame düzenlenerek dava açıldığı ve yargılamanın devam ettiği, ... Sitesi adı altında dairelerin birden fazla kişiye satıldığının iddia edildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık konusu taşınmazın tapu kaydının incelenmesinde, ... ili ... ilçesi ... ada ... parselde kain ... blok ... Kat ... numaralı dairenin ilk olarak kat irtifakı tesisi ile davadışı ... K.Y.K. adına tescil edildiği, daha sonra satış işlemi ile davadışı ... ve son olarak satış işlemi ile davadışı ... adına tescil edildiği ve kayıtların bu kişi adına devam ettiği görülmüştür.
İddia ve savunma, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalılardan ...'nın Ankara ... Noterliği'nin 28/07/2016 tarih ve ... yevmiye sayılı kooperatif hisse devir sözleşmesi ile, ... Kooperatifi'ndeki ... numaralı hissesini 30.000,00TL bedelle davacı ...'a sattığı, ancak tüm dosya kapsamından hisse devri gerçekleştirilen davalı kooperatifin faal olmadığı ve bugüne kadar olağan genel kurul toplantısını yapmadığı, bu suretle de devre konu hissenin varlığından bahsedilemeyeceği gibi ortada geçerli bir hisse devrinden de söz edilemeyeceği, hisseye özgülendiği belirtilen taşınmazın davalı kooperatife ait bir taşınmaz olmadığı, davadışı ... K.Y.K.'ne ait bir taşınmaz olduğu, yine kooperatifin ortak ve konut sayının belirlenmesi, inşaatların yapım yöntemine karar verilmesi, taşınmaz alınması ve satılması, inşaat sözleşmesi yapılması, inşaata başlanması, para toplanması gibi hususlarda alınmış bir kararının mevcut olmadığı, bu itibarla hisse devir sözleşmesinin geçersiz olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Geçersiz bir sözleşmeye dayanarak ödeme yapan davacının verdiği 30.000,00TL'yi sebepsiz zenginleşme kapsamında davalı ...'dan isteyebileceği, davacının talebinin ödenen bedelin dava tarihine güncellenerek tahsili olduğu, bilirkişi raporunda hesaplandığı üzere 30.000,00TL'nin dava tarihindeki değerinin 75.538,35TL olduğu, bu itibarla davacının talep edebileceği tutarın 75.538,35TL olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Davacının talebinin şimdilik 25.000,00TL olduğu ve davanın kısmi dava olarak açıldığı anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabul kısmen reddine, taleple bağlı kalınarak 25.000,00TL'nin yine taleple bağlı kalınarak dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine, diğer davalılar aleyhine açılar davanın hisse devir sözleşmesinin geçersiz olması sebebiyle sorumlulukları bulunmadığından reddine, davacının hisse devir sözleşmesine dayanarak talep ettiği cezai şart bedelinin hisse devrinin geçersiz olması sebebiyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE,
1-Taleple bağlı kalınarak 25.000,00TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Davacı yanın cezai şart talebinin reddine,
3-Davalılar ..., ..., ... Kooperatifi aleyhine açılan davanın reddine,
4-Alınması gereken 1.707,75TL karar ve ilam harcından peşin alınan 597,72TL harcın mahsubu ile bakiye 1.110,03TL karar ve ilam harcının davalı ...'dan alınarak hazineye irat kaydına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 1.162,71TL'nin Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A maddesinin 11. Bendi uyarınca arabuluculuk ücreti yargılama giderinden sayıldığından ve davalılar ..., ... ve ... Kooperatifi ilk oturuma katılmadığından tamamının bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından yatırılan 597,72TL peşin harç, 59,30TL başvuru harcı, 8,50TL vekalet harcı olmak üzere toplam 665,52TL harcın davalı ...dan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen 869,60TL tebligat ve posta gideri ile 1.600,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.469,60TL yargılama giderinin Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A maddesinin 11. Bendi uyarınca davalılar ..., ... ve ... Kooperatifi ilk oturuma katılmadığından tamamının bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
5-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince davanın kabul oranına göre takdir ve hesap edilen 9.200,00TL vekalet ücretinin Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A maddesinin 11. Bendi uyarınca davalılar ..., ... ve ... Kooperatifi ilk oturuma katılmadığından tamamının bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.13/04/2023
KatipHakim
e-imzalı e-imzalı