T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/57 Esas - 2022/459
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİKARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2021/57 Esas
KARAR NO: 2022/459
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
TASFİYE MEMURLARI :1-
2-
3-
VEKİLİ:
DAVA: Kooperatif Üyeliğinin Tesbiti
DAVA TARİHİ: 25/01/2021
KARAR TARİHİ: 24/05/2022
K. YAZIM TARİHİ: 03/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Üyeliğinin Tesbiti davasının yapılan açık
yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ; Davalı Kooperatif ile inşaat yapım işleri için dava dışı ... Ltd. Şti. Anlaşıldığını olup tarafların, yapılacak inşaatta bazı dairelerin dava dışı ... Ltd. Şti.ye ait olacağını kararlaştırdıklarını, bu doğrultuda dava dışı ... Ltd. Şti. kendisine düşen dairelerden olan dava konusu ... Blok ... ada, ... parsel, ... nolu taşınmazı borcuna karşılık olarak yine müteahhitlik işleriyle uğraşmakta olan dava dışı ...'e devrettiğini, ... Ltd. Şti. ile ... arasında düzenlenen 16.06.2014 tarihli devir sözleşmesinde “... Kooperatifinde bulunan ... Blok ... Ada ... Parsel ... Nolu dairemiz borçsuz olarak ...’e devredilmiştir. Gereğinin yapılmasını arz ederiz. NOT: Devredilen daire ...’e 270.000 (İKİYÜZYETMİŞBİN) TL borç olarak kaydedilmiştir.” denildiğini, söz konusu sözleşmenin ... ve ... Ltd. Şti tarafından imzalandığını, ardından ...'in anılan taşınmazı müvekkiline sattığını, müvekkili ile ... arasında düzenlenen ilk devir sözleşmesinde “... Kooperatifinde bulunan ... Blok ... Ada ... parsel ... Nolu ... Ltd. Şti. firmasından devir aldığım dairemi borçsuz ve eksiksiz teslim etmek kaydı ile ...’ya devrettim. Gereğinin yapılmasını arz ederim” denildiğini, devir sözleşmesinin taraflarca imzalandığını, söz konusu devir senedi aslının 16.06.2014 tarihinde davalı kooperatifi temsile yetkili II. Başkan ve tasfiye memuru ...’e elden verildiğini, ... tarafından belgelerin teslim alındığı beyan edilerek imzalandığını, devir evraklarının davalı Kooperatif’e verilmesinin ardından dava dışı ... ile davacının ikinci bir sözleşme daha yaptıklarını, bu doğrultuda tanzim edilen 17.06.2014 tarihli ikinci sözleşmede ise “Satışa konu dairenin teslim tarihinde evin içerisinde eksik bulunan mutfak ve banyo dolapları, vitrifiye malzemelerinin tamamlanıp eksiksiz teslim edileceği" belirtilerek söz konusu dairenin müvekkiline devredildiğinin ikinci kez ikrar edildiğini, taşınmaz devrine ilişkin evrakın, II. Başkan ve tasfiye memuru olan ...’e verilerek müvekkilinin Kooperatif üyeliğine kabulü talep edilmişse de davalı kooperatif tarafından herhangi bir bilgilendirme yapılmadığından davalı kooperatife ihtar çekildiğini ve kooperatif tarafından verilen cevapta: "Tarafınızca, ... Blok ... ada ... parsel ... nolu daireyi 16.05.2014,16.06.2014 ve 17.06.2014 tarihli sözleşmelerle devir alındığı bildirilmiş ise de bu konuda müvekkil kooperatife geçerli bir devir sözleşmesi ibraz edilmemiştir.Tarafınızdan iddia edilen hakka dayanak olarak ileri sürülen belgeler, her zaman herkes tarafından düzenlenebilecek nitelikte adi yazılı sözleşme niteliğindedir." denilmişse de Yerleşik içtihatlarla da yüklenicinin arsa sahibiyle yaptığı kat karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca kendisine düşen daireleri üçüncü kişiye satması hâlinde bunun, alacağın temliki niteliğinde olacağı ve yazılı yapılmak şartıyla geçerli olacağı, alacağı temlik alan üçüncü kişinin devredene ait hakları talep edebileceğinin kabul edildiğini, bu nedenle adi yazılı sözleşme ile kooperatif üyeliğinin talep edilemeyeceğinin belirtilmesi usul ve yasaya, ayrıca Kooperatifler hukukuna hakim olan ilkelerden açık kapı ilkesine aykırılık teşkil ettiğini, davalı Kooperatif tarafından cevabi ihtarnamede aynı payın devreden tarafından başka birine de devredildiği, devrin Kooperatif kayıtlarına işlendiği belirtilmişse de Roma Hukuku'ndan günümüze geçerli olan "Zamanı önce olanın hakkı önce gelir." kuralı gereğince müvekkilinin devirden önce davalı Kooperatife bildirilen satış sözleşmesine öncelik verilmesi gerektiğini, dava dışı kişiler birbirlerine devir göstermek suretiyle müvekkilinden taşınmaz bedelini alarak dava konusu ... nolu bağımsız bölümü müvekkiline sattıklarını, Kooperatif 2. Başkanı ... tarafından ise, ... veya ... isimli kişinin Kooperatif üyesi olup olmadığı yolunda hiçbir açıklamada bulunmaksızın devir sözleşmesi teslim alınmış ancak daha sonra ...’e yapılan bir hisse devri olmadığı gerekçesiyle müvekkilinin kooperatife üye kaydedilmediği gibi dairesinin de kendisine verilmediğini, açıklanan nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile müvekkilinin ... Ada ... parsel ... Blok ... nolu bağımsız bölüme ilişkin davalı Kooperatife üyeliğinin kabulüne, mahkemece aksi kanaatte bulunulması halinde ise; dava konusu gayrimenkulün dava tarihindeki rayiç bedelinin tespiti ile fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100.000,00 TL'nin, davalının Ankara ... Noterliği’ nin 22.07.2014 tarih ve ... yev. nolu İhtarnamesiyle temerrüde düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı iddialarının dayanağının,16.06.2014 tarihli devir başlıklı ve 270.000 TL bedelli adi yazılı belge olduğunu, bu somut duruma rağmen davacı 100.000 TL bedelli eldeki davayı açtığını, uyuşmazlık değeri net olarak bilindiğine göre davacının 100.000 TL bedelli dava açma hak ve yetkisi bulunmadığını, eksik harcı tamamlaması gerektiğini, davaya bakmay görevinin Asliye Hukuk Mahkemelerinde olduğunu, öncelikle görevsizlik kararı verilmesini talep ettiklerini, davacının dayandığı belgenin düzenlenme tarihi nazara alındığında eldeki davada zamanaşımı ve hak düşürücü sürenin geçtiğini, haksız davanın bu nedenlerle de reddi gerektiğini, dava dayanağının16.06.2014 tarihli devir başlıklı adi yazılı belge olduğunu, bu belge de devreden ...Şti adına atılı imzanın,şirketin kurucu yetkilisi olan ...'a ait olmadığı,bu imzanın sahte olduğunu, hiç kimsenin sahte bir belgeye dayanarak olmayan bir hakkı devir edemeyeceği ve devir alınmayan bir hakka dayalı olarak davacının da hak talep edemeyeceğini, davacının 16.06.2014 tarihli belgeye dayanarak önce Ankara ... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası ile dava dışı ... Şti ile ... aleyhine icra takibi başlattığını, bu takibe, ...Şti tarafından itiraz edildiğini, .. yönünden ise takibin itiraz edilmeyerek kesinleşmiş olduğunu, davacı tarafından bilahare ... Ltd.Şti aleyhine açılan davanın Ankara ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E,... K ve 14.11.2019 tarihli kararı ile red edildiğini, davacı ile dava dışı ... arasında muvazaa olduğunu, Ankara ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E sayılı dosyası incelendiğinde de görüleceği üzere davacının, dava dışı kişiden milyonlarca lira alacağı olduğunu iddia ettiğini, davacının daha bu alacaklarını tahsil edememişken ayrıca 270.000 TL yi ödediğini ileri sürmesinin hayatın olağan akışına ve mantık kurallarına aykırı olduğunu, davacının, Ankara ... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası üzerinden ... aleyhine esaslı icra işlemleri yapmadığını, TMK m 706, TBK m 237, Tapu Kanunu 26,Noterlik Kanunu m 60 ve m 89 gereğince ya noterde düzenleme şeklinde yada tapu sicil memuru huzurunda resmi şekil şartına uygun olarak yapılmayan sözleşmelerin geçerli olmadığını, davacının kötüniyetli olarak devrin sanki taşınmaz devrine ilişkin değilde;kooperatif hisse devrine ilişkinmiş gibi sunması belge içeriklerine aykırı olup mesnetsiz olduğunu, davacı ile müvekkili arasında her hangi bir sözleşme ilişkisi olmadığını, davacının, dava dışı ... Ltd.Şti'ne karşı talep hakkının bulunmadığı bir yerde,müvekkiline karşı hak talep etmesinin mümkün olmadığını, hiç kimsenin sahip olmadığı bir hakkı devir etmesinin de devir almasının da söz konusu edilemeyeceğini, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep hakları saklı tutularak, haksız davanın usulden veya esastan reddine, yargılama harç ve giderleriyle ücreti vekâletinde karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Ticaret sicil kayıtları, ... Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün cevabi yazısı, kooperatif kayıtları, tapu kayıtları, Ankara ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas(yeni esası ...), sözleşme suretleri, bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi 21/03/2022 tarihli raporu ile özetle; Ankara ... Noterliğinin 28/03/2009 günlü ... yevmiye sayılı "Düzenleme Şeklinde Kur'a Çekiliş Tutanağı" ile ... İli, ... İlçesi, ... Köyü, ... Ada ... Parsel ... Blok ... numaralı bağımsız bölümün ... Ltd. Şti.'ne isabet ettiği, davacı tarafın sunduğu devir belgeleri gereği devrinin, kooperatif yönetim kurulunun 01/07/2014 günlü ... sayılı kararı ile KK. ve anasözleşmeye aykırı bulunarak reddedildiği, kooperatif belgelerine ve kayıtlarına göre davaya konu taşınmaza bağlı hissenin; ... Ltd. Şti'nden ...'e, ...'den ..'a, ...'dan ...'a intikal ettiği, adı geçenin halen, kooperatif ortağı ve ... Ticaret Sicili Müdürlüğünün 09/02/2021 günlü ... ve ... sayılı yazısı gereği, tasfiye ile görevli yönetim kurulu üyesi olduğu, davacı taraf tarafından sunulan 16/06/2014 ve 17/06/2014 tarihli sözleşmeler içeriği taşınmaz devrine ilişkin olduğu kabul edildiğinde, TMK.'nun 706., TBK.'nun 237., TK.'nun 26. ve NK.'nun 60 ve 89. maddeleri gereğince noter ya da tapu sicil memuru nezdinde yapılmak zorunda bulunduğu, ayrıca, dava dilekçesi ile ... Ada ... Parsel ... Blok ... numaralı bağımsız bölümün dava tarihindeki rayiç değerinin tespiti talep edildiğinden, bu hususun mahallinde değerlendirilmesi gerektiği bildirilmiştir.
GEREKÇE:
Dava, kooperatif üyeliğinin tespiti olmadığı takdirde alacak istemine ilişkindir.
Konut yapı kooperatiflerine nasıl üye olunacağı, 1163 sayı Kooperatifler Kanununun 8. maddesinde açıklanmıştır.
Davaya konu davacının üyeliğinin iddia edildiği ; ... Ada ... parsel ... Blok ... numaralı daire, Ankara ... Noterliğinin 28/03/2009 günlü kura çekiliş tutanağına göre yüklenici ... Ltd.Şti'ne isabet etmiştir. ... Kaymakamlığı "Tapu Müdürlüğü'nün 01/02/2021 günlü yazısına göre anılan bağımsız bölüm 27/06/2005 günlü ... yevmiye sayılı kat irtifakı gereği ... Kooperatifi adına kayıtlı iken 30/01/2015 günlü ... yevmiye sayılı ferdileşme işlemi ile ... adına, daha sonra 10/02/2015 günlü ... yevmiye sayılı satış ve ipotek işlemiyle ... adına tescil olmuş bulunmaktadır.
Ticaret sicil kayıtları, ... Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün cevabi yazısı, kooperatif kayıtları, tapu kayıtları, Ankara ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas(yeni esası ...), sözleşme suretleri, hükme esas alınan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı kül halinde değerlendirildiğinde Somut uyuşmazlıkta davacı, dava dışı ... LTD,ŞTİ'nin kendisine düşen dairelerden ... Blok ... Ada ... parsel ... numaralı taşınmazı borcuna karşılık ...'e devrettiğini, ... Ltd.Şti ile ... arasında düzenlenen 16/06/2014 günlü devir sözleşmesi ile de söz konusu dairenin borçsuz olarak 270.000,00TL bedelle kendisine devrolduğunu ileri sürmektedir. Davacının sunduğu devir belgelerinde devredilen daire yanında kooperatif hissesinin de devredilip devredilmediği açık değildir. Davacının sunduğu belgeler gereği devir talebi kooperatif yönetim kurulunun 01/07/2014 günlü kararı ile KK ve ana sözleşmeye aykırı bularak reddedildiği, dava dışı yüklenici ... Ltd. Şti'ne isabet eden ... Ada ... parsel ... Blok ... numaralı dairenin 10/07/2014 günlü devir sözleşmesi ile dava dışı ...'e ... dairenin mutfak mobilyasının anahtar teslimi yapılması karşılığında verildiği, ...in de aynı gün söz konusu daireyi dava dışı ...'a devrettiği, devir işleminin 10/07/2014 günlü ... sayılı kooperatif yönetim kurulu kararı ile kabul edildiği böylelikle dava dışı ...'ın kooperatif ortaklığına alındığı, kooperatif ortağı ...ın 10/08/2015 günlü "Kooperatif Hisse Devir Sözleşmesi" ile ... Ada ... parsel ... Blok ... numaralı daireye bağlı kooperatif hissesini ...'a intikal ettiği bilirkişi raporu ile tespit edilmiştir.Yasada, ortaklığın devredilebileceği ve yönetim kurulunun ortaklığı devralan kişinin ortaklık niteliklerini taşıması halinde, bu kişiyi ortaklığa kabul edeceği düzenlenmiştir. Ortaklığı devir biçimi anılan kanunda gösterilmiştir. Eğer kooperatif devir hususunu kabul etmez ise, ortak olmak isteyen dava açarak ortaklığının tanınmasını isteyebilir. Ortaklık hakkının devri kooperatife karşı ancak yönetim kurulu kararı ile hüküm ifade eder. Ortaklığa kabul prosedürü ana sözleşmede gösterilmiş olup bu yol tüketilmeden doğrudan dava açılamaz. Geçerli bir devir için öncelikle bu kişilerin kooperatifte devredilebilir bir ortaklık hakkına sahip olması gerekecektir. Zira ortaklık payının devralındığı iddia edilen kişilerin kooperatifte devredilebilir bir payının bulunmaması halinde yapılan işlemin ortaklık devri olarak kabulü ve devralana bir ortaklık hakkı sağlaması mümkün olmayacaktır. İş bu sebeple dava dışı ...'in devredilebilir ortaklık hakkına sahip olmadığı devredilebilir bir kooperatif hissesi olmadığı ve dolayısıyla yapılan işlemin ortaklık devri olarak kabul edilmesi ve bu yolla davacının ortaklık hakkı sağlanmasının mümkün olmadığından, geçersiz sözleşmeye dayalı olarak yapılan satışın, taraflara hak ve borç doğurmayacağından davanın reddine karar verilmiştir. Davacının alacak talebi yönünden yapılan değerlendirmede alacak haklarının nisbiliği ilkesi gereğince alacak hakkının ancak hukuki ilişkinin tarafları arasında ileri sürülebileceği, kural olarak borç ilişkinin dışında bir başka gerçek ya da tüzel kişiye karşı borç ilişkisinden doğan alacak hakkının ileri sürülemeyeceği dava dışı ... ile adi yazılı düzenlenmiş 17/06/2014 günlü sözleşme başlıklı belge gereği dava dışı şahsa yönelik talepte bulunabileceği, davalı kooperatife yönelik kabul edilmiş kooperatif üyeliği bulunmadığı bu kapsamda üyelik hakkından kaynaklı alacak talebi de doğmadığından davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 80,70TL karar ve ilam harcın peşin alınan 59,30 TL harç ile tamamlama harcı olarak yatırılan 1.708,00 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.686,60 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Zorunlu arabuluculuk nedeniyle Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 1.096,27 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
5-Davalının kendisini vekil ile temsil ettiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 13.450,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
6-Kararın talep halinde taraflara tebliğine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.24/05/2022
Katip Hakim
e-imzalıdır.e-imzalıdır.