T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/76 Esas - 2022/735
T.C.
ANKARA BATI
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİKARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2021/76 Esas
KARAR NO: 2022/735
HAKİM:
KATİP:
DAVACILAR: 1-
2-
VEKİLİ:
DAVALILAR: 1-
VEKİLİ:
2-
VEKİLİ:
3-
VEKİLİ:
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 29/01/2021
KARAR TARİHİ: 13/09/2022
K.YAZIM TARİHİ: 13/10/2022
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili; 06.02.2019 tarihinde davalılardan sürücü ...'un, ... A.Ş'ye ait olup ... A.Ş'ye Zorunlu Mali Sorumluluk ve Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçeleri ile sigortalı ... plakalı araç ile, müvekkillerinden ...'nin oğlu, ...'nın kardeşi ...'e çarpması sonucu meydana gelen kazada, ...'in kaldırıldığı hastanede hayatını kaybettiğini, kazanın oluşumunda araç sürücüsü ...un asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini, müteveffanın kazadan önce ... mobilya mağazasında çalıştığını, aylık 2.600,00 TL (350 — 400 TL prim) olmak üzere ücret aldığını, aynı zamanda ... isimli çiğköfteciyi işlettiğini, çiğ köftecinin günlük gelirinin de 600 -700 TL civarında olduğunu, müvekkillerinden ...nin oğlunun ölümü sebebiyle destekten yoksun kaldığını, çiğ köftecide çalışan kardeşi ...'nın da işini kaybettiğini, müvekkillerinin bu olay sebebiyle büyük üzüntü duyduklarını, davadan önce davalı ... A.Ş'ye başvuruda bulumulduğunu, ... için 8.711,65 TL ödeme yapıldığını ancak bu ödemenin müvekkilinin zararını karşılamaktan uzak ve eksik olduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde de anlaşma sağlanamadığını belyan ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ... için 100,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile, ... için 60.000,00 TL, ... için 40.000,00 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 01/06/2022 tarihli dilekçe ile davasını ıslah etmiş ve davacı ... yönünden maddi tazminat talebini 83.900,60 TL'ye artırmıştır.
CEVAP :
Davalı ... A.Ş. vekili; müvekkili şirkete başvuru şartının gerçekleşmediğini, eldeki evraklar ile yapılan başvuru sonucu davacı ...'ye 8.711,65 TL destekten yoksun kalma tazminatı ödendiğini, zararının karşılandığını, müvekkili şirkete müteveffanın eşi, çocukları ve babası tarafından da başvuruda bulunulduğunu, sigortalı aracın kusuru nispetinde eksiksiz olarak ödeme yapıldığını, kusur durumunun tespiti için Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınmasını talep ettiklerini, SGK tarafından yapılan ödemelerin tazminat miktarından tenzilinin gerektiğini, temerrüde düşmediklerini, ancak dava tarihinden itibaren faize hükmedilebileceğini, manevi tazminattan sorumlu olmadıklarını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... A.Ş vekili; müvekkili şirkete açılan davanın haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu, müvekkili ile eylemlerinden sorumlu olduğu araç sürücüsüne atfedilebilecek herhangi bir kusurun bulunmadığını, dosyanın kusur incelemesi için ... Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesini talep ettiklerini, dava dilekçesinde müteveffanın sigortali olarak çalıştığı aynı zamanda çiğköfteci işlettiği, davacılarında burada çalıştığı ve zararlarının oluştuğunun iddia edildiğini, ancak başka bir işte çalışan müteveffanın fiilen burayı işletmediğinin, davacıların işlettiğinin sabit olduğunu, bu nedenle bir zararın oluşamayacağını, SGK tarafından yapılma ödemelerin tespit edilerek tazminattan düşülmesi gerektiğini beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... tarafından dosyaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER :
Ankara Batı ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyası, sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, SGK kayıtları, tarafların ekonomik ve sosyal durum tespiti, müteveffaya ait iş yeri kayıtları, vergi dairesi kayıtları, 21/10/2021 tarihli kusur bilirkişisi raporu, 31/01/2022 tarihli ... trafik kürsüsünden oluşturulan heyetten alınan bilirkişi heyeti raporu, 25/04/2022 tarihli hesap bilirkişisi raporu ile tüm dosya kapsamı.
Kusur bilirkişisi raporunda, meydana gelen bu 2. kazada “Ölümlü Yaralanmalı Trafik Kazası” olayında, sürücü ...; olaydaki kendi sorumluluğunu kapsayan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun kusur yönleriyle (51), (52/b) maddelerini kural ihlali neticesinde, meydana gelen kaza neticesi Asli Kusurlu olduğu, aynı bu olayda çekici araç sürücüsü olan ...; olaydaki kendi sorumluluğunu kapsayan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun kusur yönleriyle (59), (60/g) maddeleri kapsamında kural ihlali neticesinde, meydana gelen kaza neticesi Tali Kusurlu olduğu, 1.kazada; sürücüsü belli olmayan ... plakalı ... sürücüsü; olaydaki kendi sorumluluğunu kapsayan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun kusur yönleriyle (52/b), (81/a) maddeleri kural ihlali neticesinde, bu zincirleme kaza olayında Tali Kusurlu olduğu, meydana gelen bu zincirleme kaza olayında ilk kazada ... marka araca yardım eden yaralanma ve müteveffa durumunda olan yayaların (davacılardan ...'nin oğlu yaya ... 'de dahil olmak üzere) kusurlu olmadıkları belirtilmiştir.
... ... trafik kürsüsünden oluşan bilirkişi heyeti raporunda, davalı sürücü ...un hatalı sevk ve idaresinin, kural ihlallerinin, zamanında ve uygun tedbir almayışının, kazanın meydana gelmesinde, birinci (asli) derecede ve % 50 oranında etkili olduğu, müteveffa yaya ...'in, hatalı davranışının da, birinci (asli) derecede ve % 50 oranında etkili bulunduğu, dava dışı sürücü ...'in, etkili herhangi bir kural ihlalinin ve hatalı davranışının mevcut olmadığı belirtilmiştir.
Hesap bilirkişisi raporunda, 07.02.2019 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu ölen ve %50 oranında kusurlu olduğu tespit edilen ...'in desteğinden yoksun kalanlardan davacı annesi ... için sigorta ödeme tarihi ile hesap tarihi verilerine göre ayrı ayrı tazminat hesabı yapılmış, zararının sigorta ödemesiyle ödeme tarihinde karşılanmadığı tespit edilmiş, hesap tarihi itibariyle 83.900,60 TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatı belirlendiği, hesaplanan tazminattan davalılardan ... A,Ş'nin Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi kapsamında sorumlu olduğu miktar 55.939,96 TL olduğu, davalılardan ... kazaya karışan ... plakalı hususi otomobilin sürücüsü, ... A.Ş işletenidir. Araç davalılardan ... A.Ş'ye 31,10.2018 başlangıç 31.10.2019 bitiş tarihli ... no'lu Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesiyle sigortalı olduğu, tazminat haksız fiilden kaynaklanmaktadır. Hükmedilecek tazminata davalılar ... ve ... A.Ş bakımından kaza tarihi itibariyle; davalılardan ... A.Ş'ye ise poliçe teminatlarının ödenmesi konusunda, davacı tarafından 13.09.2019 tarihinde ihbarda bulunulduğu, 25.09.2019 tarihinde de bir kısım ödemenin yapıldığı sabittir. Karayolları Trafik Kanunun 99. Maddesi uyarınca başvuruyu takip eden 8 işgünü sonunda davalının temerrüde düşürüldüğü anlaşılmakla, hükmedilecek tazminata 26.09.2019 tarihi itibariyle yasal faizi takdir edilmesinin uygun olacağı belirtilmiştir.
GEREKÇE :
Dava, trafik kazası nedeniyle maddi ( destekten yoksun kalma) ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
06/02/2019 tarihinde, davalı ... A.Ş.'nin maliki olduğu, davalı ... A.Ş.'nce sigortalı olan, davalı ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ... kesim numaralı devlet karayolu üzerinde ... istikametinden ... istikametine seyri sırasında, önünde trafik kazası sebebiyle yavaşlayan dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki aracın, solundan geçmek için sola doğru yöneldiği esnada, aracın ön kısımları ile sol şerit üzerinde daha önceden gerçekleşen kaza nedeniyle durmuş olan ... plakalı araç ve yayalar ..., ..., ..., ... ve ...'a çarpması sonucu somut uyuşmazlığa konu ölümlü ve yaralanmalı trafik kazası meydana gelmiştir. Meydana gelen kaza neticesinde davacılardan ...'nin oğlu, ...'nın kardeşi ... vefat etmiştir.
Davacı tarafça davalı sigorta şirketine maddi tazminat talebi yönünden davadan önce başvurulmuş, davalı sigorta şirketince 25/09/2019 tarihinde davacı ... adına 8.711,65TL ödeme yapılmıştır. Davacı yan ödenen tazminatın zararı karşılamadığını iddia ederek bakiye destekten yoksun kalma tazminatı ile manevi tazminat talep etmiş, davacı ... ise kardeşini kaybetmiş olması sebebiyle manevi tazminat talep etmiştir.
Mahkememizce taraf iddia ve savunmaları ile toplanan deliller kapsamında kusur durumunun tespiti için bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan 18/10/2021 tarihli rapordaki kusur tespiti ile ceza dosyasında alınan 16/07/2019 tarihli kusur raporundaki tespitler arasında çelişki meydana geldiğinden çelişkinin giderilmesi için ... Fen Heyeti'nden 31/01/2022 tanzim tarihli rapor alınmıştır. Alınan rapora göre kazanın meydana gelmesinde, davalı sürücü ...un hatalı sevk ve idaresinin, kural ihlallerinin, zamanında ve uygun tedbir almayışının, birinci (asli) derecede ve % 50 oranında etkili olduğu, müteveffa yaya ...'in, hatalı davranışının da, birinci (asli) derecede ve % 50 oranında etkili bulunduğu, dava dışı sürücü ...'in, etkili herhangi bir kural ihlalinin ve hatalı davranışının mevcut olmadığı rapor edilmiştir. Tespit edilen kusur durumlarının olayın oluş şekli ve kural ihlallerinin niteliği ile uyumlu olduğu, düzenlenen raporun hükme esas almak için denetime elverişli olduğu kabul edilerek rapor hükme esas alınmıştır.
Vefat eden ...'in vefat etmeden önceki gelir düzeyinin tespiti için ilgili yerlerden bilgi ve belgeler dosyaya kazandırılmış, müteveffanın vefat etmeden önce ... isimli işyerinde asgari ücret karşılığında çalıştığı, ayrıca çiğ köfteci işlettiği, ticari faaliyetinin niteliği, boyutu kar-zarar durumuna göre elde ettiği gelirin asgari ücret tutarında olduğu, netice itibariyle hesaplamaya esas gelirinin asgari ücret düzeyinde olduğu anlaşılmıştır.
Bu itibarla hesap bilirkişisinden 25/04/2022 tanzim tarihli bilirkişi raporu alınmıştır. Rapordaki hesaplamaların TRH 2010 yaşam tablosuna göre, progresif rant yöntemiyle bilinmeyen/işleyecek devre hesabı yapılırken bilinen son gelirin her yıl için %10 artırım %10 iskonto usulüne göre yapılmış olması, sigorta şirketinin ödemesinin ödeme tarihi itibariyle zararı karşılayıp karşılamadığının denetlenmiş olması ve karşılanmaması sebebiyle bakiye zarar hesabının yasaya ve içtihatlara uygun yapılmış olması sebebiyle gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır. Bu itibarla davacı ... yönünden 83.900,60TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatı kaldığı anlaşılmıştır. Davalı sigorta şirketinin poliçe limitiyle sınırlı sorumluluğu bulunduğu, poliçe limitinin 360.000,00TL olduğu, limit dahilinde hesaplanan 83.900,60TL'nin tüm hak sahipleri yönünden hesaplanan tazminat oranına göre poliçe limiti dahilinde talep edebileceği tutarın 64.651,61TL olduğu, bu tutardan yapılan 8.711,65TL ile işlemiş yasal faizi 2.049,42TL'nin eksiltimi ile davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 53.890,54TL olduğu tespit edilmiştir. Davacı yan 01/06/2022 tarihli ıslah dilekçesiyle talep sonucunu 83.900,60TL'ye yükselterek davalılardan tahsilini talep etmiştir. Islah dilekçesinde sigorta şirketi yönünden bir sınırlama yapılmadığı görüldüğünden artırılan tutarın tüm davalılardan talep edildiği dikkate alınarak davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu 53.890,54TL tutara göre davanın kısmen kabul kısmen reddine, davacı ... için 83.900,60TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ..., ... Şirketi ile ... A.Ş.'nden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğunun poliçe limitine göre tespit edilen 53.890,54TL ile sınırlı tutulmasına, hüküm altına alınan tazminat tutarına davalılar ... ve ... Şirketi yönünden olay tarihi olan 06/02/2019 tarihinden, davalı ... A.Ş. yönünden kısmi ödeme tarihi olan 25/09/2019 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, davalı sigorta şirketi yönünden fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
Manevi tazminat talepleri yönünden;
6098 sayılı TBK'nun 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
06/02/2019 tarihinde meydana gelen kaza neticesinde davacılardan ...'nin oğlu, ...'nın kardeşi ... vefat etmiştir. Davacılardan ...'ın gerek oğlunun maddi gerekse manevi desteğinden yoksun kaldığı, yine ...'nin de kardeşinin manevi olarak desteğinden yoksun kaldığı, olay sebebiyle manevi olarak çöküntüye uğradıkları anlaşılmıştır. Davacıların müteveffa ile yakınlık dereceleri, yaşları, kazadaki tarafların kusur durumları ve tarafların sosyal ve ekonomik durumlarına göre davacıların yaşadığı elem ve acı, kaybettikleri manevi destek göz önüne alınarak, ruhsal dengesi bozulan davacıların uğradıkları manevi zararın giderimi amacıyla, paranın satın alma gücü itibariyle belirli bir meblağın davalılardan alınarak davacılara verilmesi suretiyle, davacıların zedelenmiş olan yaşama sevinçlerini tazelemek, bunu yaparken felaketi özlenir kılmamak, davalıları ekonomik bir yıkıma sürüklemeksizin, daha özenli olmaya sevketmek hedeflenerek, günün ekonomik koşullarına TBK'nın 56. maddesi uyarınca uygun bir tazminata hükmedilmesi gerektiği kanaatiyle anne ... için 50.000,00TL, kardeş ... için 25.000,00TL manevi tazminat takdiriyle manevi tazminat talepli davanın kısmen kabulü ile hüküm altına alınan tazminatların olay tarihi olan 06/02/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, zmms poliçesinde manevi tazminat teminatı bulunmadığından davalı sigorta şirketi yönünden açılan manevi tazminat davasının reddine karar verilmiştir.
Poliçe limitine göre sigorta şirketinin sorumlu olduğu tutardan fazlası davacı tarafça talep edildiğinden maddi tazminat yönünden reddedilen tutar yönünden davalı sigorta şirketi lehine vekalet ücretine hükmedilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Maddi tazminat davasının kısmen kabul kısmen reddi ile,
-Davacı ... için 83.900,60TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ..., ... Şirketi ile ... A.Ş.'nden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı ... A.Ş.'nin sorumluluğunun poliçe limitine göre tespit edilen 53.890,54TL ile sınırlı tutulmasına, hüküm altına alınan tazminat tutarına davalılar ... ve ... Şirketi yönünden olay tarihi olan 06/02/2019 tarihinden, davalı ... A.Ş. yönünden kısmi ödeme tarihi olan 25/09/2019 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, davalı sigorta şirketi yönünden fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Manevi tazminat davasının kısmen kabul kısmen reddi ile,
-Davacı ... için takdiren 50.000,00TL, davacı ... için takdiren 25.000,00TL manevi tazminatın olay tarihi olan 06/02/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
-Davalı ... A.Ş. Yönünden açılan davanın reddine,
3-Maddi tazminat davası yönünden;
a-Alınması gereken 5.731,24TL karar ve ilam harcından peşin alınan 0,34 TL harç ile 1.431,10 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 4.299,80TL karar ve ilam harcının davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 2.270,32TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 1.320,00TL'nin davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 847,85 TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
b-Davacılar tarafından yatırılan 0,34TL peşin harç, 59,30TL başvuru harcı, 8,50TL vekalet harcı, 1.431,10TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.499,24TL harcın davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 791,60TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,
c-Davacı ...'nin kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle; Kabul edilen maddi tazminat talebi yönünden AAÜT gereğince davacı ... için hesap edilen 13.424,10TL vekalet ücretinin davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 8.622,48 TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
d-Davalı Sigorta Şirketinin kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle; sigorta şirketinin sorumluluğu dışında kalan miktar yönünden AAÜT gereğince 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile bu davalıya ödenmesine,
4-Manevi tazminat davası yönünden;
a-Alınması gereken 5.123,25TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 341,55TL harcın mahsubu ile bakiye 4.781,70TL karar ve ilam harcının, davalılar ... ve ... Şirketi'nden alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yatırılan 341,55TL peşin harcın davalılar ... ve ... Şirketi'nden tahsili ile davacılara verilmesine,
b-Davacıların kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle, Kabul edilen manevi tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 10. maddesi gereğince kabul oranına göre takdir ve hesap edilen; davacı ... için 9.200,00TL, davacı ... için 9.200,00TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Şirketi'nden tahsili ile davacılara ödenmesine,
c-Reddedilen manevi tazminat talebi yönünden; davalıların kendilerini vekil ile temsil ettirdikleri görülmekle; karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 10/2 maddesi gereğince reddedilen miktara göre hesap edilen 9.200,00TL vekalet ücretinin davacı ...'den, 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalılara ödenmesine,
5-Davacılar tarafından sarf edilen 435,00TL tebligat ve posta gideri ile 2.750,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.185,00TL yargılama giderinden davanın kabul ve ret oranına göre hesap edilen 2.752,02TL'nin davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 1.453,08TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, artan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.13/09/2022
Katip Hakim
e-imzalıe-imzalı