T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/870 Esas - 2023/202
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2021/870 Esas
KARAR NO: 2023/202
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 10/08/2021
KARAR TARİHİ: 16/02/2023
K. YAZIM TARİHİ: 02/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; Müvekkiline ait ... plaka sayılı, ... marka, ..., ... tipi, ... model, otomobil cinsi aracın 21.03.2021 günü ...'da meydana gelen kaza sonucu tamamen hasarlandığını, adı geçen aracın davalı sigorta şirketinde ... no'lu poliçe ile kasko sigortalı olduğunu, kaza sonrası hasar bedelini ödemeyen davalı Şirkete ihtarname çekildiğini ve araç rayiç değerinin ödenmesi istendiğini, davalı şirketin yasal sürede ödeme yapmaması üzcrine zorunlu arabuluculuk başvurusu yapılmış ancak uzlaşma sağlanamamış olduğunu, poliçeye göre, araç rayiç değeri ödenecek olup, rayiç değer konusunda davalı şirketle uzlaşma sağlanamadığını, aracın sovtaj bedeli konusunda da davalı şirketle uzlaşma sağlanamadığını, zira sovtaj bedelinin, müvekkiline ödenecek tazminatı etkileyeceğini, kazanın; sürücü ...'ın bir tanıdık vasıtası ile adı geçen araca satın almak amacıyla müşteri olması ve tanıdık kişinin referansı ile deneme kullanımı için aracın bu kişiye (...'a) teslim edilmesi üzerine, bu kişinin (sürücü ...'ın) kullanımı esnasında ...' da meydana geldiğini, belirtilen nedenlerle müvekkilinin aracının kasko sigortasını yapan ve araç rayiç değerini ödemeyen davalı hakkında (fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı tutarak) işbu davanın açılması zorunlu olduğunu, davalının zararı tazminle mükellef olduğunu, araç mahrumiyeti, çekici ücreti ve başkaca diğer tüm maddi zararları talep ve dava haklarını da ayrıca saklı tuttuklarını, açıklanan nedenlerle, dava dilekçesinin kabulü ile; yargılamada belirlenecek fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 20.000-TL (Yirmi Bin TL) araç rayiç değeri alacağının 21.03.2021 kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek oranda ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına, yargılama giderlerinin avukatlık ücreti ile birlikte davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili ıslah dilekçesi ile özetle; fazlaya ilişkin hakları saklı tutarak, ıslah talebinin kabul edilmesini ve şimdilik; Müddeabihin ıslahı yolu ile arttırdıkları kısım (110.000.-TL) ile dava dilekçesinde talep ettikleri 20.000.-TL.lık kısmın birleştirilmesi sonucu ortaya çıkan 130.000.-TL (Yüzotuz Bin TL.dır) gerçek zarar alacağının 21.03.2021 kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek oranda ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacı müvekkiline ödenmesine, fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına, Ankara ... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş dosyası da dahil olmak üzere Mahkemeniz nezdindeki sarfına maruz kaldıkları tüm yargılama giderlerinin avukatlık ücreti ile birlikte davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; 21.03.2021 tarihinde meydana gelen kazaya karışan ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... poliçe numaralı, 01/10/2020-01/10/2021 vade tarihli Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin poliçe kapsamında sorumluluğunun Kasko Sigortası Genel Şartları ve sigorta poliçesinde belirtilen teminat limiti ile sınırlı olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile hesaplanacak olan tutardan %80 muafiyet uygulanması suretiyle hüküm kurulması gerektiğini, iş bu davanın ikamesinden evvel davacı yanın müvekkili şirkete yapmış olduğu müracaat neticesinde hasar dosyası açıldığını ve yapılan ekspertiz incelemesi sonrasında sigortalı aracın “Rent A Car” olarak kullanılmış olabileceğine ilişkin şüpheler üzerine, poliçe klozu gereği sigortalı aracın kiralık araç olarak kullanılıp kullanılmadığı konusunda araştırma yapıldığını, yapılan incelemeler neticesi; davacı ...'un araç alım satımı ve rent a car işiyle uğraştığı, ... Rent a car isimli işyerinin sahibi olduğu, sürücü ... "...’u arkadaşı olan ... aracılığı ile tanıdığını, aracı çok beğendiğini, satın almak için 1 hafta deneme amaçlı kullandığı esnada kaza yaptığını, aracın kiralık olmadığını, kazadan sonra davacıyı arayıp bilgi verdiğini" beyan etmiş ise de telefon kayıtlarında davacı ile aracı satın alacak olduğunu beyan eden ... arasında herhangi bir telefon görüşme kaydı bulunmadığı, her ne kadar davacı tarafından aracın kiralık olmadığı bildirilmiş ise de işyeri tabelasında Rent a Car faaliyet alanı olarak tabela yazısının bulunması, gizli rent-a car yapılıyor olabileceği kanaati oluştuğunu, bu nedenle belirlenen pert-total rakamından %80 muafiyet tenzili yapılarak ödeme yapılmak istenmiş ancak davacı tarafından kabul edilmediğinden herhangi bir ödeme yapılamadığını, mahkemece hesaplama yapılmasına karar verilmesi halinde poliçe özel şartlarındaki %80 muafiyet klozu göz önüne alınarak hesaplama yaptırılmasına karar verilmesini talep ettiklerini, KABİS kayıtlarının istenilmesi gerektiğini, aracın onarımının ekonomik olup olmadığı-pert-total olarak işlem görmesinin gerekip gerekmediği konusunda irdeleme yapılması gerektiğini, müvekkili şirket tarafından hasar aşamasında yapılan incelemede aracın ağır hasarlı olduğu bu nedenle pert-total olarak işlem görmesinin daha ekonomik olacağının tespit edildiğini, aracın pert-total olarak işlem görmesine karar verilmesi halinde davacı sigortalı, aracı hasarlı hali ile müvekkili şirkete bırakarak, rayiç bedelin tamamını almak istiyorsa “sigortalı aracın şu anda müvekkili şirketin yedinde olmadığı hususuna dikkat edilmesi gerektiğini, araç üzerindeki tüm takyidatların kaldırılması ve aracın fiilen ve kayden müvekkili şirkete devredilmeye hazır olması halinde, 2.el rayiç bedelin tamamının ödenmesine hükmedilmeli aksi takdirde, aracın hasarlı hali ile davacıya bırakılarak, müvekkili şirketin 2.el piyasa bedelinden hasarlı haldeki satış (sovtaj) bedeli indirildikten sonra kalan miktarı ödemesine hükmedilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin ancak ve ancak TTK 1427 hükmü gereği ancak kazayla ilgili tüm belgelerin kendisine verilmesinden sonra araştırmaları bitiminde temerrüde düştüğü kabul edilebilecek olup bu tarihten itibaren işleyecek yasal faiz talep edilebileceğini, tüm bu sebeplerle ve her türlü yasal hakları saklı kalmak kaydı ile huzurdaki haksız ve mesnetsiz talebin reddi ile yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, araç trafik tescil kayıtları, tramer kayıtları, ticaret sicil kayıtları, Ankara ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası, KABİS kayıtları, bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi 06/04/2022 tarihli raporu ile özetle; ... plakalı ... marka ... tipi aracın 21.03.2021 tarihinde karışmış olduğu kaza öncesindeki hasarsız hal ikinci el satış bedelinin güncel piyasa koşulları itibariyle 328.500,00 (ÜçyüzyirmisekizBinbeşyüzLira) olduğunu, ... plakalı aracın oluşan kaza sonrasında kaza tarihi itibariyle sovtaj bedelinin ise 135.000,00 TL (YüzotuzbeşBinLira) olduğunu bildirmiştir.
Mali Müşavir bilirkişi 29/06/2022 tarihli raporu ile özetle; davacı şirketin 2021 ticari defterlerini fiziki ve elektronik olarak tuttukları, 6102 sayılı TTK’nın 64/3 maddesi hükmü gereği yapılması zorunlu Yevmiye Defteri, Envanter Defteri ve Kebir Defteri defter GİB Onaylarını ve açılış tasdiklerini kanuni süresinde yaptırdıkları; yine aynı madde hükümlerine göre yapılması zorunlu Yevmiye Defteri kapanış tasdiki GİB Onayının da kanuni süresinde yaptırdıkları, diğer defterlerin kapanış tasdiki zorunluluğunun bulunmadığı, 2022 ticari defterlerini fiziki ve elektronik olarak tuttukları, 6102 sayılı TTK’nın 64/3 maddesi hükmü gereği yapılması zorunlu Yevmiye Defteri, Envanter Defteri ve Kebir Defteri defter GİB Onaylarını ve açılış tasdiklerini kanuni süresinde yaptırdıkları , davalı şirkete ait 2021 -2022 yılı ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK hükümlerine göre V.U.K ve Muhasebe Sistemi Uygulama genel tebliğleri hükümlerine istinaden usulüne uygun tutulduğu ve defterlerin birbirini teyit ettiği, kendi lehine delil olma özelliğine sahip olduğu (HMK md.222/2) kanaatine varıldığını, ... firmasını 12.10.2019 yılından itibaren Gelir Başkanlığı Vergi Levhasında ana faaliyet konusu 451111-Otomobillerin Ve Hafif Motorlu Kara Taşıtlarının Belirli Bir Mala Tahsis Edilmiş Mağazalarda Perakende Ticareti (Ambulans Ve Minibüs Benzer i Motorlu Yolcu Taşıt ları Dahil (3,5 Tondan Daha Az))(Galericiler Dahil) olarak belirtildiği aynı zamanda mükellefiyet kaydında da 771101-Motorlu Hafif Kara Taşıtlarının ve Arabaların Sürücüsüz Olarak Kiralanması Ve Leasingi faaliyet kaydının bulunduğu tespit edildiği, 2021 Yılı Defter kayıtlarında Davalı Firma adına alacak veya borç kaydına ilişkin herhangi bir cari hesap kaydının bulunmadığı hususları tespit edildiğini, yapılan defter incelemelerinde 2021 yılı faaliyet gelirleri içerisinde araç alım satımı ile gelir kayıtların olduğu 2021 yılı faaliyet gelirlerinin içerisinde Rent A Car gelirinin olmadığı bildirilmiştir.
Karayolları Fen Heyetinde görev yapmış Makine Mühendislerinden oluşan 3'lü heyet bilirkişi 24/10/2022 tarihli raporu ile özetle; takdiri ve değerlendirilmesi sayın mahkemeye ait olmak üzere; meydana gelen kazada davaya konu aracın perte çıkarılması uygun olmayacağı aracın yeniden yapılarak piyasaya çıkarılacağı uygun olacağını, buna göre tamiratın ekonomik olacağı, 21.03.2021 kaza tarihinde aracın hasarsız halinin km ye bağlı olarak ve kaza tarihinde henüz 4 yaşındaki aracın yeniden yapımının araç sahibinin onayı ile tamirat yapımının uygun olacağı ve olay tarihindeki hasar öncesi piyasa satış bedelinin kazasız 320.000 TL olacağı, dava dosyasındaki her iki bilirkişinin hesapladığı sovtaj bedeline heyetlerince iştirak edilmediğini, aracın kaza tarihindeki sovtaj bedelinin en az 190.000 TL'ye müşteri bulacağı dolaysıyla da sovtaj bedelinin 190.000 TL olacağı, davaya kanu aracın kazası nedeniyle gerçek zararı ise 320.000-190.000=130.000 TL gerçek zararın olacağının hesaplandığı, araca değişimi ön görülebilecek parça ve işçilikler taraflarınca yetkili servise gidilerek parça listesi kontrol edilmiş dava dosyasındaki D.İş raporundaki parça bedeli ve işçiliklerin uygun olduğu tespiti yapıldığı, aracın yapılmasında yeniden piyasaya çıkartılmasında hasarın kayıtlara işlemiş olması ve kazasının aracın orijinalliğinin bozulmasına sebep olmasıyla aracın ikinci el piyasa değeri 320.000 TL'den düşeceğini ancak bununda değer kaybı hesabıyla davacının zararı giderilmiş olacağını bildirmişlerdir.
GEREKÇE:
Dava, davacının malik olduğu ... plakalı aracın karışmış olduğu trafik kazasından kaynaklı araç hasar bedelinin Genişletilmiş Kasko Poliçesi kapsamında tazmini talebine yönelik alacak davasıdır.
Davalının taraflar arasında düzenlenmiş sigorta sözleşmesi kapsamında hasar bedelinden sorumlu olup olmadığı, sorumlu olduğunun kabul edilmesi durumunda sorumlu olduğu miktarının belirlenmesi uyuşmazlık konusudur.
Zararın teminat kapsamında olup olmadığı yönünden sigortalı aracın "Rent A Car" olarak kullanılmış olabileceğine ilişkin yapılan araştırma ve değerlendirmede Emniyet Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabında ... plakalı aracın kiralık araç olarak bilgisinin bulunmadığı, davacının ticari faaliyeti kapsamında Rent A Car işi yapılıp yapılmadığına yönelik ticari defterleri incelendiğinde 2021 yılı faaliyet gelirleri içerisinde araç alım satımı ile gelir kayıtlarının olduğu 2021 yılı faaliyet gelirlerinin içerisinde Rent A Car gelirinin olmadığı tespit edildiği hasar bedeli talebinin poliçe kapsamında olduğu değerlendirilmiştir.
Meydana gelen kaza nedeni ile davacının aracının markası, modeli, yaşı ve hasar durumu birlikte irdelenmek sureti ile kaza tarihindeki koşullara göre tamiratın ekonomik olup olmadığı, ekonomik değil ise kazadan önceki (hasarsız hali ile ) ikinci el piyasa rayiç bedeli ile kazadan sonraki sovtaj değerinin ve buna göre araçta meydana gelen gerçek zarar miktarının belirlenmesi, aracın tamirinin ekonomik olması halinde kaza tarihindeki yedek parça ve işçilik bedellerinin tespitinin yapılması yönünden alınan denetime elverişli bilirkişi raporu ile yapılan değerlendirme ile Meydana gelen kazada davaya konu aracın perte çıkarılması uygun olmayacağı aracın yeniden yapılarak piyasaya çıkarılacağı uygun olacaktır. Buna göre tamiratın ekonomik olacağı 21.03.2021 kaza tarihinde aracın hasarsız halinin km ye bağlı olarak ve kaza tarihinde henüz 4 yaşındaki aracın yeniden yapımının araç sahibinin onayı ile tamirat yapımının uygun olacağı ve olay tarihindeki hasar öncesi piyasa satış bedelinin kazasız 320.000 TL olacağı aracın kaza tarihindeki sovtaj bedelinin en az 190.000 TL ye müşteri bulacağı dolaysıyla da sovtaj bedelinin 190.000 TL olacağı, Davaya kanu aracın kazası nedeniyle gerçek zararı ise 320.000-190.000= 130.000 TL gerçek zararın bulunduğu bu itibarla davalı yanın talep edilen tazminattan sorumlu olduğu, davalının belirttiğinin aksine olayın meydana geldiğinin ve zararın teminat dışı kaldığının ispat yükünün davalıda olduğu, dosya kapsamında bu yönde ispatlanmış bir savunmanın bulunmadığı anlaşılmakla zararın poliçe teminatı kapsamında olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.Açıklanan sebeplerle davacının davasının kabulü ile,130.000,00 TL'nin temerrüt tarihi 10/05/2021'den itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, 130.000,00 TL'nin 10/05/2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 8.880,30 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 341,55 TL harç ile 1.880,00TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 6.658,75 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 1.320,00 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından bu dosya için yatırılan 341,55 TL peşin harç, 59,30TL başvuru harcı, 8,50TL vekalet harcı ile 1.880,00TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 2.289,35 TL harcın ve davacının Ankara ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasına yatırdığı, 25,00 TL başvuru harcı, 97,70 TL peşin harç ve 8,50 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 131,20 TL olmak üzere genel toplam 2.420,55 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından bu dosya için sarf edilen 315,80 TL tebligat ve posta gideri, 4.400,00TL bilirkişi ücreti ve davacının Ankara ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasında yaptığı yargılama gideri olan 419,90 TL keşif harcı, 500,00 TL bilirkişi ücreti, 141,00 TL tebligat gideri olmak üzere toplam 5.776,70 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
6-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince takdir ve hesap edilen 20.500,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
7-Kararın talep halinde taraflara tebliğine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.16/02/2023
Katip Hakim
E-imzalıdır.E-imzalıdır.