T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/270 Esas - 2024/494
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2022/270 Esas
KARAR NO: 2024/494
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLLERİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 11/03/2022
KARAR TARİHİ: 14/05/2024
K. YAZIM TARİHİ: 05/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili kooperatif ... Projesi için ... Kurumu (...) ... Programı fonlarının tahsisine dair ... referans ile sözleşme akdedildiğini, KDV istisnasından yararlanma hakkı olan davacının soğuk hava deposu inşaatı için bu şekilde yatırım teşviki aldığını, soğuk hava deposunun inşaat işlerinin yapılması amacı ile davalının teklifinin uygun bulunduğunu, davalı tarafından bir kısım inşaat işleri yapılmış ise de sözleşme gereklerinin yerine getirilmediğini, davalı tarafından 2018 yılı Eylül ayı itibariyle inşaat yapım faaliyetlerinin durdurulduğunu, hiçbir faaliyette bunulmadığını, 2019 yılı itibariyle davalının ... nezdindeki süresinin de sona erdiğini, bu nedenle başka bir yüklenici ile anlaşma yapılarak inşaat faaliyetlerine devam edildiğini, davalı tarafından inşaat faaliyetlerinin tatil edilmesinin ardından uzunca bir süre sonra 28.05.2019 tarihinde Beypazarı Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarı keşide edilerek inşaatın yapımının durdurulduğu bildirilerek ödeme talep edildiğini, ihtara cevaben 21.05.2019 tarih ... yevmiye numaralı ihtarın keşide edilerek kendilerine 842.303,00 TL ödeme yapıldığı, bakiye borcun bulunmadığı, fazla yapılan ödemenin iadesi ile usulüne uygun olarak fatura tanzim edilerek gönderilmesinin istendiğini, bu aşamada ... tarafından yerinde yapılan kontrollerde davalının yapmış olduğu toplam imalat miktarının 686,557,28 TL olduğunun tespit edildiğini, davalının bu miktar karşılığı KDV muafiyeti bulunduğu da nazara alınarak fatura tanzim ederek davacıya göndermesinin gerektiğini, davalının bu yükümlülüğünü de yerine getirmediğini, nitekim ... Noterliğinin 08.11.2019 tarih ve ... yevmiye numarali ihtarı keşide edilerek yapılan imalatın toplam tutarının 686.557,28 TL olduğu, buna mukabil kendilerine banka yolu ile 794.303,00 TL ve elden 48.000,00 TL ödeme yapıldığı belirtilerek ... Kurumu tarafından talep edilen belgelerde eklenmek suretiyle faturanın düzenlenip gönderilmesinin istenildiğini, ihtarın muhatabı davalıya 13.11.2019 tarihinde tebliğ edildiğini, buna rağmen davalı tarafından fatura tanzim edilmediğini, davalı tarafından fatura tanzim edilmemesi üzerine de ... Kurumu tarafından faydalanıcının harcamalara ilişkin ödemeye esas belgeleri ve destekleyici dokümanları (Fatura...) sunmadığından bu kalemi oluşturan 686.557,28 TL harcama ve davacı müvekkili tarafından yapılan ödemenin uygun olmayan harcama olarak belirlendiğini, bu miktarlar yönünden davacının ... nezdindeki teşvik hakkı ile yine KDV istisnası haklarından da mahrum kaldığını, süreç devam ederken davalı tarafından müvekkili kooperatif adına 04.12.2019 tarih ve ... nolu 1.052.357,28 TL miktarlı bir fatura düzenlenerek, davalının bu faturayı kabul etmediği gerekçesi ile vergi dairesi müdürlüğüne şikayette bulunulduğunun öğrenildiğini, şikayet üzerine yapılan incelemeler sonucunda 12.08.2021 tarihli tutanak tutularak davacı hakkında KDV ve Vergi Zıyaı Cezalarının tahakkuk ettirildiğini, davalının sözleşme gereklerini tam ve gereği gibi yerine getirmemesi, süresi içinde belge tanzim ile davacıya teslim etme yükümlülüğünü yerine getirmemesi, fazla tahsil edilen miktarı iade etmemesi, haksız olarak davacıyı borçlandırması, teşvik ve KDV istisnası haklarından yararlanmasını engellemesi, vergi ve cezalara maruz bırakması ile artan inşaat maliyetleri nedeniyle zarara sebebiyet vermesi nedeniyle işbu davayı açma gerekliliğinin doğduğunu, bu kapsamda, Davalının 04.12.2019 tarih ve ... nolu 1.052.357,28 TL bedelli faturayı düzenleyerek müvekkiline tebliğ ya da teslim etmeden vergi dairesine beyan ettiğini, bu faturadan kaynaklı müvekkilinin borcunun bulunmadığını, bu faturaya konu alacağın bir kısmı için davalıya kısmen ödeme yapılmış olmasının kalan kısmın hakedilmiş olduğu nazara alınarak borcun bulunmadığının tespitine karar verilmesi taleplerinin bulunduğunu, davalının belge teslim etme yükümlülüğüne aykırı davranmak suretiyle müvekkilini mahrum ettiği teşvik alacağının tam tespiti ile davalıdan tahsili taleplerinin bulunduğunu, yine müvekkiline usulüne uygun belge ve bilgi vermeyerek sebebiyet verdiği KDV istisnası mahrumiyeti nedeniyle oluşan zararların tam tespiti ile davalıdan tahsilinin gerektiğini, davalının haksız şikayeti nedeniyle oluşan müvekkilinin zararlarının tam tespiti ile davalıdan tahsiline karar verilmesi taleplerinin bulunduğunu, davalının hak ediş tutarının üzerinde tahsil etmiş olduğu miktarların tam olarak tespiti ile davalıdan tahsiline karar verilmesi gerektiğini, davalının teklife uygun hareket etmeyerek inşaatların gecikmesine, müvekkilinin yeni sözleşmeler yaparak artan maliyetlere katlanmasına sebebiyet verdiğini, müvekkilinin bu kapsamda katlanmak durumunda kaldığı artan maliyetlerin tam olarak tespiti ile davalıdan tahsiline karar verilmesi gerektiğini beyan ederek fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla, davacının davalıya borcunun bulunmadığının tespitine, yapılan fazla ödemenin, müvekkilinin zararlarının tam tespiti ile şimdilik 10.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline, hüküm altına alınan miktarlara temerrüt tarihlerinden itibaren avans faizi uygulanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekilinin 20.06.2022 tarihli beyan dilekçesinde; 10.000,00 TL'nin, 3.000,00 TL'nin borcun bulunmadığının tespitine, 2.000,00 TL'nin yapılan fazla ödemenin istirdatına, davacının zararlarının tam tespiti ile şimdilik 5.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Dava dilekçesinin usulüne uygun tebliğine rağmen davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamış, duruşmalara katılmamıştır.
DELİLLER :
Ticaret sicil kayıtları, tarafların ticari defter ve belgeleri, ... Vergi Dairesi ve ... Kurumunun cevabi yazıları, Ankara ... Vergi Mahkemesinin ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... Esas sayılı dava dosyaları, 15/06/2023 ve 02/11/2023 tarihli bilirkişi kök ve ek raporu ile tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE :
Dava, davacının, davalıya borcunun bulunmadığının tespiti ve fazla ödenen miktarın istirdadı talebi ile uğranılan zararın tazmini talebine ilişkindir.
Uyuşmazlık davacı vekilinin 20/06/2022 tarihli açıklama dilekçesi de gözetilerek; dava konusu 04/12/2019 tarih ve ... nolu fatura nedeniyle borcunun bulunup bulunmadığının aradaki sözleşme nedeniyle davacının fazla ödeme yapıp yapmadığı ile zarara uğramadığı noktalarında toplanmaktadır.
Uyuşmazlığın çözümü bakımından 15/06/2023 ve 02/11/2023 tarihli bilirkişi heyet raporları dosya kapsamına kazandırılmış ve hükme esas alınmıştır.
İş bu rapora taraf vekillerince itiraz edilmesi üzerine, Ankara ... Vergi Mahkemesinin ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... Esas sayılı dosya suretleri ile ... Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 13.10.2023 tarihli cevabi yazısı dosya arasına alınmış, müzekkere cevabında “... Kooperatifi'nin vergi borçları nedeniyle 7440 Sayılı Kanunun 2. (Kesinleşmiş Alacaklar) ve 2. (Kesinleşmemiş veya Dava Safhasında Bulunan Amme alacakları) maddeleri ile 6183 sayılı kanunun 48. Maddesi kapsamında yapılandırma taleplerinin bulunduğu” belirtilerek buna ilişkin evrakların bir sureti dosyaya celp edilmiştir. Dosyaya yeni giren evrakların değerlendirilmesi ve taraf itirazlarının karşılanması bakımından dosya ek rapora verilmiş, düzenlenen 02/11/2023 tarihli raporda da, kök rapordaki tespit ve değerlendirmeler aynen tekrar edilmiş, ek olarak, davacının artan inşaat maliyetine ilişkin taleplerinin somutlaştırılmamış olması ve heyetin inşaat maliyetleri konusunda uzmanlığının bulunmaması sebebi ile söz konusu hususa ilişkin herhangi bir değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı yönünde görüş bildirilmiştir.
Toplanan deliller, usul ve yasaya uygun olarak alınan denetlenebilir bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; davalı şirket tarafından, davacı kooperatife düzenlenen 04.12.2019 tarih ve ... seri numaralı fatura muhteviyatında davacının yalnızca 686.557,28 TL tutarı ödemekle yükümlü olduğu, davacının 04.12.2019 tarih ve ... seri numaralı fatura dolayısı ile davalıya 365.800,00 TL borcunun ise bulunmadığı, bununla birlikte dosya kapsamında yer alan banka ödeme dekontları incelendiğinde davacının davalıya farklı tarihlerde yaptığı toplam 794.302,00 TL ödeme bulunduğu, bu nedenle davacının söz konusu fatura dolayısı ile davalıya herhangi bir borcu bulunmadığı, davacı ile dava dışı ... arasında akdedilen sözleşme gereğince ...'nın destek oranının %50 olduğu ve söz konusu desteğin ödenmesi şartlarının dava dışı kurum tarafindan değerlendirileceği bununla birlikte davalının yapmış olduğu imalat tutarı dikkate alındığında davacının en fazla 343.278,64 TL destek alabileceği, davalının düzenlemiş olduğu 04.12.2019 tarih ve ... seri numaralı fatura incelendiğinde imalatlara ilişkin tespit yapan bilirkişi kurulu tarafından belirlenen imalat tutarının 686.557,28 TL olarak faturaya yansıtıldığı ve söz konusu kaleme ilişkin KDV'nin faturaya yansıtılmadığı, davacının sözleşme kapsamında yükümlülüklerini yerine getirmeyerek, fatura kesmeyerek davacının kurum teşvikinden yararlanmasına engel olduğu bu nedenle bu miktardan sorumlu tutulması gerektiği, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... Değişik İş sayılı dosyası ile alınan bilirkişi kurulu raporunda davalı tarafından taahhüt edilen işlerin bir kısmının yapıldığı ve imalat tutarının 686.55.7,28 TL olduğunun belirlendiği; buna karşılık davacının 794.302,00 TL banka aracılığı ile yaptığı ödeme bulunduğu; bu doğrultuda davacının 107.744,72 TL fazla ödemesinin bulunduğu sonuç ve kanaatiyle davacının davalıya 04/12/2019 tarih ve ... nolu fatura nedeniyle borcunun bulunmadığının tespitine, 107.744,72 TL fazla ödeme, 343.278,64 TL kurum teşvikinden yararlanılamaması nedeniyle uğranılan zarar olmak üzere toplam 451.023,36 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine ve davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1)Davanın KABULÜNE;
-Davacının davalıya 04/12/2019 tarih ve ... nolu fatura nedeniyle borcunun bulunmadığının tespitine,
-107.744,72 TL fazla ödeme, 343.278,64 TL kurum teşvikinden yararlanılamaması nedeniyle uğranılan zarar olmak üzere toplam 451.023,36 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 102.695,93 TL karar ve ilam harcından, peşin ve ıslahla alınan 25.675,78 TL harcın mahsubu ile bakiye 77.020,15 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 1.096,27 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacıdan dava açılırken tahsil edilen 80,70 TL başvurma harcı, 11,50 TL vekalet harcı, 170,78 TL peşin harç, 25.505,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 25.767,98 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacının yargılamada yapmış olduğu 5.000,00 TL bilirkişi ücreti, 144,25 TL posta ve tebligat ücreti olmak üzere toplam 5.144,25 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 192.270,45 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/05/2024
Katip Hakim
e-imzae-imza