T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/49 Esas - 2022/1101
T.C.
ANKARA BATI
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2022/49 Esas
KARAR NO: 2022/1101
HAKİM:
KATİP:
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALI:
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/01/2022
KARAR TARİHİ: 17/11/2022
K.YAZIM TARİHİ: 08/12/2022
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili; müvekkilinin inşaat ve PVC zemin kaplaması işleri ile iştigal ettiğini, 03.12.2021 tarihli Yükseltilmiş Döşeme Sözleşmesi ile ... İl Müdürlüğü Yükseltilmiş Döşeme Kaplaması montaj, nakliye dahil yapım işinin 238,699,37 TL bedelle yapılması konusunda davalı ile anlaşmaya varıldığını, sözleşmenin 3 üncü maddesi uyarınca keşidecisi ... Şti. olan muhatabı ... bank ...şubesinin ... numaralı 15.01.2022 tarihli 116.369,50TL bedelli, ... numaralı 15.02.2022 keşide tarihli 116,369,50TL bedelli çeklerin müvekkili tarafından ciro edilerek davalıya teslini edildiğini, sözleşmenin malzeme teslimi başlıklı 6. maddesi uyarınca yükseltilmiş döşeme kaplamasının 10.12.2021 tarihine kadar şantiye adresine sevk edilmesi, şantiye adresine teslim edilmesini müteakip de bir hafta içerisinde montaj işlemlerinin davalı tarafça tamamlanmasının kararlaştırıldığını, ancak davalının sözleşmeden doğan edimlerini yerine getirmediğini, sözleşme konusu 450 m2 En Kapsül Yükseltilmiş Döşemenin ve 55 m2 PYC Kaplı Yükseltilmiş Döşemenin şantiye adresine sevk edilerek montaj işlerinin yapılmadığını, edimlerini yerine getirmeyen davalı ile yapılan görüşmelerin sonuçsuz kaldığını, ifa edilmeyen sözleşmeye rağmen davalmın ... tarih ... numaralı 238,000,10TL bedelli faturayı tanzim ettiğinin haricen tespit edildiğini, bunun üzerine davalı aleyhine Ankara ... . Noterliğinin 04.01.2022 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamenin keşide edildiğini, ihtarnamede davalının edimlerini yerine getirmesi, aksi taktirde sözleşme gereği verilen çeklerin iadesinin talep edildiğini, muhatabın adresini değiştirmiş olması ve yeni adresinin bilinmemesi nedeniyle gönderinin bila tebliğ iade edildiğini beyan ederek, Müvekkilinin davalı tarafa 03.12.2021 tarihli sözleşmeye istinaden cira ederek vermiş olduğu ... bank ... şubesinin ... numaralı 15.01.2022 keşide tarihli 116.369,50TL bedelli, ... numaralı 15.02.2022 keşide tarihli 116.369,50TL bedelli çeklerin bedelsiz kalması nedeni ile İİK m.72/2 uyarınca çeklerin bankaya ibrazı halinde ödenmemesi ve icra takibine konu edilmesi halinde dava sonuna kadar icra takibinin durdurulması için ihtiyati tedbir kararı verilmesi ile müvekkilinin ciro ederek davalı tarafa teslim ettiği çeklerin bedelsiz kalması nedeniyle işbu çekler nedeniyle müvekkili şirketin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı tarafından dosyaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER :
Davacı şirketin ticaret sicil kaydı, davalının ticaret sicil ve vergi dairesi kayıtları, tarafların 2021 yılına ait BA-BS formları, taraflar arasında düzenlenen sözleşme, banka kayıtları, yemin metni, 16/06/2022 tarihli bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi raporunda, dava dosyası ve davacının 2021 yılı ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi neticesinde; davalı tarafırıdan davaya cevap verilmediği gibi ticari defterlerinin de sunulmadığı, dolayısıyla ticari defterlerinin incelenemediği, ayrıca BA-BS formları ile de herhangi bir fatura beyanında da bulunmadığı, davacının 2021 yılı kayıtlarına göre davalıya 79.950,00 TL'si nakit ve 232,739,00 TL tutarında 2 adet çek olmak üzere toplamda 312.689,00 TL ödeme yapılarak davalı hesabına borç kaydedildiği, bu ödemeler karşılığında davacının BA formu ile beyan ettiği davalının 2 adet faturasının kayıtlara alınarak bu tutardan mahsup edildiği, faturası kesilmemiş olan bakiye 250.237,26 TL tutarın 31.12.2021 tarihinde verilen sipariş avansları hesabına aktarıldığı, yani bu tutar kadar davalıdan alacaklı gözüktüğü, davacının karşılıksız kaldığım iddia ettiği 03.12.2021 tarihli sözleşme kapsamında davalıya verdiği 2 adet çekin (...-15.01.2022 vadeli ve ...-15.02.2022 vadeli) kayıtlarda yer aldığı ve davalı hesabına borç kaydedildiği belirtilmiştir.
Davacı vekili tarafından yemin metni sunulduğu, yemin metninin davalı asile usulüne uygun tebliğ edildiği ancak davalının duruşmaya katılmadığı anlaşılmıştır.
GEREKÇE :
Dava, taraflar arasındaki 03/12/2021 tarihli sözleşmeye istinaden davacı tarafından ciro edilerek verilen 116.369,50TL bedelli iki adet çekin bedelsiz kaldığı iddia edilerek çek nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 6. maddesine göre, kural olarak bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf o vakıayı ispat etmeye mecburdur.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) “İspat Yükü” başlıklı 190. maddesinde; “(1) İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.
(2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.” şeklinde düzenleme getirilmiştir.
Menfi tespit ve istirdat davaları 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun (İİK) 72. maddesinde düzenlenmiştir. Maddeye göre; borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tespit davası açabilir. İspat yüküne ilişkin yukarıda açıklanan genel kural menfi tespit davaları için de geçerlidir. Yani, menfi tespit davalarında da, tarafların sıfatları değişik olmakla beraber, ispat yükü bakımından bir değişiklik olmayıp, bu genel kural uygulanır. Bu davalarda da bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran (iddia eden) taraf o vakıayı ispat etmelidir.
Davacı yan açmış olduğu dava ile, taraflar arasında akdedilen yükseltilmiş döşeme sözleşmesi kapsamında sözleşmeye konu edimlerin davalı tarafça yerine getirilmediği için sözleşmeye istinaden verilen iki adet çekin bedelsiz kaldığını iddia etmektedir.
Tarafların bağlı bulundukları vergi dairelerinden 2021 yılına ait BA-BS formları HMK m.221 uyarınca resen celp edilmiştir. İncelenmesinde; davacı tarafça, davalı adına 2021 yılına ilişkin 2 adet belge karşılığında KDV hariç 52.925,00TL mal satış bildiriminde bulunulduğu, davalı tarafça davacı adına herhangi bir bildirimde bulunulmadığı tespit edilmiştir.
Davalıya verilen kesin süreye rağmen ticari defter ve kayıtlar sunulmadığından ve bulundukları yerin adresi de bildirilmediğinden davacı yanın defter ve kayıtları ile mahkememiz dosyası üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
İspat yükü davacı üzerinde olduğundan, sözleşmeye konu edimin davalı tarafça yerine getirilmediğinin ve bu suretle çeklerin bedelsiz kaldığının yazılı delille ispat edilmesi gerekmektedir. Dosyaya sunulan bilgi ve belgeler alınan bilirkişi raporu bu iddianın ispatı için yeterli görülmemiştir. Mahkememizce işin yapılıp yapılmadığının tespiti için keşif yapılması gerektiği düşünülmüşse de, davacı vekilinin 20/09/2022 tarihli duruşmadaki beyanından keşfin dosyaya katkı sağlamayacağı anlaşıldığından keşif yapılmamıştır. Bu itibarla dosya kapsamında işin yapılıp teslim edilmediğinin ispatı için yalnızca dava dilekçesinde dayanılan yemin delili bulunduğu anlaşılmakla davacı yana yemin delili hatırlatılmış, davacı yan da 30/09/2022 tarihli yemin metnini hazırlayarak dosyaya sunmuştur. Yemin metni davalı yana meşruhatlı davetiye ile tebliğ edilmiş ancak davalı yan duruşmaya katılmamıştır. Böylelikle davacı yanın işin sözleşmeye uygun yapılıp teslim edilmediği yönündeki iddiasını ispatladığı sonuç ve kanaatine varılmakla sözleşmeye istinaden verilen iki adet çekin bedelsiz kaldığı kabul edilerek davacının davasının kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ İLE, Keşidecisi ... Şti olan keşide tarihi 15/02/2022, çek numarası ... olan ...bank A.Ş. ... Şubesine ait 116.369,50TL bedelli çek ile 15/02/2022 keşide tarihli çek numarası ... olan yine ... A.Ş. ... Şubesine ait 116.369,50TL bedelli çek sebebiyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2-Alınması gereken 15.898,40TL karar ve ilam harcından peşin alınan 3.974,61TL harcın mahsubu ile bakiye 11.923,79TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından yatırılan 3.974,61TL peşin harç, 80,70TL başvuru harcı, 11,50TL vekalet harcı olmak üzere toplam 4.066,81TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Davacı tarafından sarf edilen 213,85TL tebligat ve posta gideri ile 650,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 863,85TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince takdir ve hesap edilen 35.583,46TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.17/11/2022
KatipHakim
e-imzalıe-imzalı