T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/55 Esas - 2022/1023
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2022/55 Esas
KARAR NO: 2022/1023
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI : 1-
VEKİLİ:
DAVALI : 2-
VEKİLİ:
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 12/01/2022
KARAR TARİHİ: 03/11/2022
K. YAZIM TARİHİ: 29/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması
sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ;Davacıya ait ... plakalı aracın 10/07/2020 tarihinde seyir halinde iken davalılar sorumluluğundaki ... plakalı aracın ... plakalı araca çarpması neticesinde kaza meydana geldiğini, ... aracın ... numaralı ZMMS poliçesi ile kaza tarihinde davalı sigorta şirketine sigortalı olduğunu, söz konusu kazanın meydana gelmesinde, davalılar sorumluluğundaki ... plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu, ... plakalı araç sürücüsünün kusursuz olduğunu, kaza sonrası eksper raporu aldıklarını, bu raporda ... plaka sayılı aracın 52.919,33 TL hasar meydana geldiğinin tespit edildiğini, kaza nedeniyle oluşan zarardan davalıların sorumlu olduklarını, söz kaza nedeni ile araçta değer kaybı oluştuğunu, bu değer kaybı zararının da davalı tarafından giderilmesi gerektiğini, söz konusu haksız fiil nedeni ile müvekkilinin aracını kullanamadığını, aracın onarımda kaldığı süre içinde kullanılamamasından dolayı araç mahrumiyeti zararı meydana geldiğini, tüm bu nedenlerle, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak üzere, dvalılar sorumluluğundaki aracın kusuru ve haksız fiili nedeniyle meydana gelen trafik kazası sonucunda müvekkilinin aracında oluşan hasar bedeli zararına binaen şimdilik 15.000,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalılardan tahsiline, davalılar sorumluluğundaki aracın kusuru ve haksız fiili nedeniyle meydana gelen trafik kazası sonucunda müvekkilinin aracında oluşan değer kaybına binaen şimdilik 100,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalılardan tahsiline, davalılar sorumluluğundaki aracın haksız fiili ve kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazası sonucunda müvekkilinin uğradığı araç mahrumiyeti/ikame araç bedeli zararına binaen şimdilik 1.000,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalı ...'ten (... AŞ'den bu alacak kalemine ilişkin talebimiz bulunmamaktadır., ekspertiz rapor ücreti için taraflarınca karşılanan 400,00 TL'nin yargılama giderlerine dahil edilmesine, tüm yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili ıslah dilekçesi ile ; fazlaya ilişkin tüm dava ve talep hakları saklı kalmak üzere, davanın ıslahı ile kabulüne; Müvekkilinin uğradığı hasar bedeli zararı olan 15.000,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsiline, müvekkilin uğradığı değer kaybı zararı olan 4.000,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsiline, müvekkilinin uğradığı araç mahrumiyeti zararı olan 1.000,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ...'ten (Sigorta Şirketi Hariç Olmak Üzere) tahsiline, tarafımızca karşılanan 400,01-TL ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak karara derç edilmesini, sair yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile özetle; kaza mahallinde davacının ... plakalı aracına ait herhangi fren izinin tespit edilmemiş bulunduğunu, durumda davacının kaza anında frene basmadığının, yavaşlamadığının açık olduğunu, davacının kaza anında hız sınırı limitinin üzerinde olduğunu, davacının söz konusu kazada kusurlu olduğunu, davacının kendi kusuru ile meydana gelen kazada müvekkilinin zarardan sorumlu olmayacağını, müvekkilinin kırmızı ışıkta sola dönmesinin sebebinin refüjdeki ağaçların dal ve yaprakları nedeniyle sola dönüş ışığını görememesi olduğunu, bu nedenle kazanın meydana gelmesinde asli kusurlunun ışığın görülmesini engelleyen ağaç ve dalları kesmeyen ... Büyükşehir Belediyesinin olduğunu, davacının trafik kazasından sonra sigorta şirketine başvurduğunu, 18.500,00 TL ödeme aldığını, davacının kazadan dolayı başka bir alacağının da kalmadığını, davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesi ile özetle; Davalı ...'ün maliki olduğu ... plakalı araç için müvekkili şirket tarafından poliçe düzenlendiğini, kaza nedeni ile hasar dosyası açıldığını, ... plakalı araçta 18.500,00 TL hasar bedeli tespit edildiğini, meydana gelen dava konusu kaza sonrasında ... plakalı araçta meydana gelen hasar bedelinin eksper incelemesi sonrasında 21.01.2022 tarihinde tespit edilen 18.500,00 TL hasar bedelinin araç malikine ödenmiş olduğunu, değer kaybına ilişkin değerlendirme yapılamadığını, sigorta şirketinin teminat limiti ile sorumlu olduğunu, davacının değer kaybına ilişkin herhangi bir talepte bulunmadığından reddedilmesi gerektiğini, davacı tarafından sunulan ekspertiz raporunda KDV dahil hesaplama yapılması ve davacı tarafından KDV dahil hasar bedeli talep edilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, aracın onarımını yapan tamirhane tarafından davacı adına fatura düzenlenmediğini, faiz isteminde bulunmasının kabul anlamına gelmemek üzere avans değil yasal faiz olması gerektiğini, tüm bu nedenlerle hakları saklı kalmak üzere davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, araç trafik tescil kayıtları, tramer kayıtları, bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi 31/05/2022 tarihli raporu ile özetle; meydana gelen trafik kazasında; ... plakalı aracın sürücüsü ...'ün %100 (Yüzde Yüz) oranında tamamen kusurlu olduğunu, ... plakalı aracın sürücüsü ...'in ise tamamen kusursuz olduğunu, dava konusu kaza anında hasarlahan ... plakalı araçta oluşan hasar bedelinin Sayın Mahkemenizin takdiri itibariyle hangi belirlemenin dikkate alınacağı durumu göre; araç maliki ile taraf Sigorta Şirketi arasında yapılan mutabakat tutanağı gereği KDV hariç olmak 18.500,00 TL (Onsekizbinbeşyüzlira),(KDV dahil olmak üzere ise 21.830,00 TL (YirmibirbinsekizyüzotuzLira) veya yapılan tespitler itibariyle belirlendiği üzere yine KDV hariç olmak üzere 24.921,89 TL(KDV dahil olmak üzere ise 29.407,83 TL olduğunu, dosya muhteviyatına ... plakalı aracın tamiratına ait herhangi bir ödeme belgesi sunulmamış olması itibariyle KDV ödemesinin mahkemenin takdirinde olduğunu, dava konusu kaza nedeniyle ... plakalı araçta oluşan KDV hariç 18.500,00 TL hasar nedeniyle uğrayacağı reel değer kaybı bedelinin kaza tarihi itibariyle takdiren 4.000,00 TL değer kaybı bedeli oluşacağını, ... plakalı aracın uğramış olduğu hasarın giderilmesi süresi olarak tespit edilen 7 günlük süre içinde oluşacak araç olan mahrumiyet zararının ise yine kaza tarihi itibariyle KDV dahil olmak üzere günlük 77.50 TL'den toplam 542,50 TL (BeşyüzkırkikiLira,elliKuruş) olacağını bildirmiştir.
GEREKÇE:
Dava, maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklı araç hasar bedeli, değer kaybı bedeli ve araç mahrumiyet bedelinin tahsili istemine ilişkindir.
Davalı ..., yönetimindeki ... plakalı aracı ile 10.07.2020 günü saat 15.15 sıralarında ... İli ... İlçesinde ... Caddesini takiben seyirle geldiği ... caddesi / ... caddesi-... Cadde sinyalize ışık kontrollü kavşağında seyir yönü itibariyle caddenin sol tarafında bulunan sola dönüş ışığına bakmadan sağ tarafta bulunan düz giden araçlara hitaben bulunan sinyalizasyon lambalarında yanan ışığın anlamına göre sola dönüş yaptığı sırada sağ tarafındaki kavşak kolu olan ... Caddesini takiben seyirle ... Caddesi-...caddesi-...Cadde sinyalize ışık kontrollü kavşağı kavşak alanına gelen sürücü ... yönetimindeki ... plakalı araç ile kavşak alanı içinde çarpışmaları sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Kusur yönünden yapılan değerlendirmede dava konusu kazanın gerçekleşmesine neden olân etkenin ... Caddesini takiben seyirle geldiği ... Caddesi, ... Cadde ev sinyalize ışık. kontrollü dört yönlü kavşak alanında kendi seyir yönüne hitaben yanmakta olan kırmızı ışığın anlamına aykırı olarak seyrine devam ederek kavşak alanında sola dönüş eylemine başlayan ... plakalı aracın sürücüsü ...'ün yapmış olduğu kural dışı davranışının olduğu görülmektedir. Bu tespit ve belirlemeler itibariyle gerçekleşen kaza sürecinde ... plakalı aracın sürücüsü davacı ...'İN herhangi bir kural ihlali yada hatalı davranışı bulunmadığı görüldüğünden dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde kusursuz kabul edilmiştir.
KTK'nın 91. maddesinde "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." düzenlemesine yer verilmiş, KTK'nın 92. Maddesinde zorunlu mali sorumluluk teminatı kapsamı dışında kalan hususlar sayılı olarak belirtilmiştir. Sigortanın sorumluluğu içerisinde kalan zararlar bakımından, sigorta şirketi (sigorta limiti ile sınırlı sorumlu olmak üzere) ve işleten (sigortalı) müştereken ve müteselsilen sorumludur. TBK'nın 163. maddesi gereğince alacaklı, borcun tamamının veya bir kısmının ifasını, dilerse borçluların tamamından, dilerse yalnız birisinden isteyebilir. TBK'nın 166. maddesinde ise "Borucun Sona Ermesi" düzenlenmiş maddede; " (1) Borçlulardan biri, ifa veya takasla borcun tamamını veya bir kısmını sona erdirmişse, bu oranda diğer borçluları da borçtan kurtarmış olur. (2) Borçlulardan biri, alacaklıya ifada bulunmaksızın borçtan kurtulmuşsa, diğer borçlular bundan, ancak durumun veya borcun niteliğinin elverdiği ölçüde yararlanabilirler. (3) Alacaklının borçlulardan biriyle yaptığı ibra sözleşmesi, diğer borçluları da ibra edilen borçlunun iç ilişkideki borca katılma payı oranında borçtan kurtarır." denilerek, borçlulardan birisinin yapmış olduğu ödemenin veya borçtan kurtulmasının veyahut alacaklı tarafından ibra edilmiş olmasının müteselsil borçlulara sirayeti düzenlenmiştir. TBK'nın ilgili hükümleri işleten ve sigortanın müteselsil sorumlu olduğu zararlara ilişkin de uygulanır. Sigorta şirketinin sorumlu olduğu teminat kapsamında kalan zararlardan, sigorta şirketinin ibra edilmesi halinde, sigorta limiti ile sınırlı olmak üzere işleten de borcundan kurtulur. Mutabakat yazısı incelendiğinde "..trafik kazası sonucu oluşan hasarın orijinal, orijinal çıkma ve eşdeğer parça kullanılarak anahtar teslim toplam 18.500,00TL bedel karşılığında onarılmasını kabul eder, şirketinizden herhangi bir KDV talebim olmayacağını beyan ederim.(23.07.2020)" şeklinde belirtildiği bu kapsamda davalı tarafından 18/08/2020 tarihinde 18.500 TL davacıya ödendiği, yapılan ödeme sırasında davacının herhangi bir ihtirazi kayıt ileri sürmediği anlaşılmaktadır. Taraflar arasında düzenlenen mutabakatname içeriği itibariyle TBK'nın 132.maddesi uyarınca hasar bedeli yönünden tam bir ibradır. Mutabakatnamede belirtilen miktarın ödenmesini kabul edip ibraname veren sigortalının müzayaka halinde olduğu kabul edilemez. Borcu doğuran sebeplerden olan ödeme ve ibraname uyarınca hasar bedeli tazminat talebinin davalı sigorta şirketi yönünden davanın reddine karar verilmiştir. Bakiye hasar bedeli olup olmadığı yönünden yapılan değerlendirmede Hasar yönünden yapılan değerlendirmede Trafik kazası neticesinde, hasarlanan aracın ekonomik olarak değerini yitirmesi yahut azalması halinde, zarar gören oluşan zararı, zarara neden olanlardan talep edebilir. Davacının aracının markası, modeli, yaşı ve hasar durumu birlikte irdelenmek suretiyle, kaza tarihindeki koşullara göre tamirinin ekonomik olup olmadığı, ekonomik değilse; kazadan önceki (hasarsız haliyle) 2.el piyasa rayiç bedeli ile kazadan sonraki haliyle sovtaj değerinin ve buna göre araçta meydana gelen gerçek zarar miktarının dosya kapsamındaki deliller ile denetlenebilir, gerekçeli bilirkişi raporu ile yapılan değerlendirme ile KDV hariç olmak üzere 24.921,89 TL(KDV dahil olmak üzere ise 29.407,83 TL olduğu-18.500,00TL =10.907,83TL bakiye hasar bedelinin davalı ...'ten kaza tarihi olan 10/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Kural olarak araçta meydana gelen "değer kaybı" (istikrar kazanan yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre); aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle önceki kazalar araştırılarak niteliği ve etkisi göz önüne alınarak, tartışılarak hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, modeli, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki tamir edilmiş halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmadan ibarettir. Daha somut bir ifade ile aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark kriteri esas alınmalıdır. (Yargıtay 17. HD'nin 2016/16876 E - 2017/12161 K sayılı, 27/12/2017 tarihli ve 2015/5301 E - 2017/11098 K sayılı, 28/11/2017 tarihli kararları)Anayasa Mahkemesi iptal kararından sonra genel şartlar ile ekindeki formüllere göre yapılan tazminat hesabının yasal dayanağı kalmamıştır. Denetime elverişli bilirkişi raporu hükme esas alınarak davacı aracında oluşan değer kaybı bedelinin reel piyasa kaşullarına göre kaza tarihi itibariyle olmak üzere 4.000,00 TL değer kaybı bedeli oluşacağı davalı sigorta şirketi yönünden 01/11/2021 tarihinden itibaren itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ... yönünden ise kaza tarihi olan 10/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limitleri dahilinde tutulmasına karar verilmiştir.
Davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasarın onarımı için gerekli makul sürede, davacının ikame araç temin etmek ve suretle masraf yapmak zorunda kalacağı, bu zararının da tazmininin gerektiği açık olmakla birlikte; bu zararın, kazadan kaynaklanan dolaylı zarar mahiyetinde olduğu ve davalı trafik sigortacısının sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğu, bu zararın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığından bu kapsamda mahrumiyet bedelinin hesaplanması yönünden alınan bilirkişi raporu ile davacının tamir süresi ikame araç yoksunluk kaybının 542,50TL olduğu araç mahrumiyet bedeli tazminatının kaza tarihi olan 10/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'ten tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KISMEN KABUL, KISMEN REDDİNE,
1-Hasar bedeli tazminat talebinin davalı sigorta şirketi yönünden REDDİNE,
2-10.907,83TL bakiye hasar bedelinin davalı ...'ten kaza tarihi olan 10/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Değer kaybı tazminat talebinin kabulüne, 4.000,00TL'nin davalı sigorta şirketi yönünden 01/11/2021 tarihinden itibaren itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ... yönünden ise kaza tarihi olan 10/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limitleri dahilinde tutulmasına,
4-Araç mahrumiyet tazminatının kısmen kabul, kısmen reddi ile; 542,50TL'nin kaza tarihi olan 10/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...ten tahsili ile davacıya verilmesine, ekspertiz ücretinin yargılama giderleri arasında değerlendirilmesine,
5-Alınması gereken 1.055,41 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 274,95 TL harç ile ıslah ile alınan 67,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 713,46 TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına(sigorta şirketi sorumluluğunun 184,71 TL olarak belirlenmesine,)
6-Davacı tarafından yatırılan 274,95TL peşin harç, 80,70TL başvuru harcı, 11,50TL vekalet harcı ile 67,00TL ıslah harcı olmak üzere toplam 434,15TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Zorunlu arabuluculuk nedeniyle 2021 yılı Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 1.129,49TL'nin kabul oranına göre hesaplanan 872,55TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, bakiye 256,94TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Davacı tarafından sarf edilen 178,80TL tebligat ve posta gideri ile 1.000,00TL bilirkişi ücreti ve 400,00 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 1.578,80TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesap edilen 1.219,65TL'nin davalıların sorumlulukları oranında davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, artan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
9-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince davanın kabul oranına göre takdir ve hesap edilen 9.200,00TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
10-Davalı ... Şirketi kendisine vekil ile ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT madde 13/2 gereğince davanın red oranına göre takdir ve hesap edilen 9.200,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine,
11-Davalı ...'ün kendisini vekil ile temsil ettiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 4.549,67TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine,
12-Kararın talep halinde taraflara tebliğine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip Hakim
E-imzalıdır. E-imzalıdır.