T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/646 Esas - 2022/828
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİKARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2022/646 Esas
KARAR NO: 2022/828
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLLERİ:
DAVALI :
VEKİLLERİ:
DAVA: İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/06/2022
KARAR TARİHİ: 29/09/2022
K. YAZIM TARİHİ: 03/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ; .../... ilçesi ... Mahallesi .../... parselde yer alan ve ... Cadde No:... numaratajına denk gelen arsanın ... Ltd. adına tapuda tescilli olduğunu, ... A.Ş grup şirketlerden olup, ... ile ... arasında 15/11/2020 tarihli kira akdi mevcut olduğu gibi aynı zamanda Ticari İşletme Kullanım Hakkı Verilmesine İlişkin iki ayrı sözleşme bulunduğunu, ...'in, fabrika için internetten araştırma yaptığında ...’de bulunan davalı ... Ltd.’nin anahtar teslimi mama fabrikası yaptığını öğrendiğini ve ... yetkilisi ... ile görüştüğünü, ...’in 5 ton/saat kedi köpek maması kapasitesine dair önerisinin ... tarafından da uygun görülerek davalı yetkilisinden bahsettiği kapasitede anahtar teslim entegre bir mama fabrikasının, projelendirilmesi, makinelerin imalatı, teslimi, devreye (işletmeye) alınması, supervizörlük hizmeti verilmesi başta olmak üzere öneride geçen hususlar da dahil maliyetinin istenildiğini, davalı ... yetkilisinin de fabrikanın kurulacağı araziyi yerinde incelemesine müteakip bir projelendirme yaparak akabinde fiyat teklifi gönderileceğini dile getirdiğini, ... yetkilisi ...’in, birkaç kez araziyi ...’da yerinde incelemesinin akabinde ... tarafından 28/07/2020 tarihinde “5 ton/saat Kedi Köpek Maması Fabrikası Projesi” adı altında sipariş teklifinin ...’e gönderildiğini; sektör ve makineler hususunda evvelce hiçbir bilgisi olmayan ... yetkilisinin, ...’in bilgi ve birikimi ile ilgili yarattığı kanaate duyulan güvenle, gelen teklifi aynı tarihte imzalayarak davalıya göndermiş yine aynı tarihte peşinat olarak 65.000 EURO ödemeyi de gerçekleştirdiğini, bu icap ve kabul neticesinde ... ve ... arasında sözleşme ilişkisinin 28/07/2020 tarihinde kurulduğunu, bu eser sözleşmesinde ...'in iş sahibi, davalı ...'in ise yüklenici olduğunu, yapılan sözleşmede kurulumdan başlamak üzere üretim hatalarına karşı ... ürünleri için 2 yıl, diğer firma ürünler için kendi garanti süreleri kadar garanti verildiği hususunun da hüküm altına alındığını, sözleşmede teslimatın, peşinat ödendiği tarihten itibaren 9 ay içinde gerçekleştirileceği hüküm altına alınmış olup, buna göre 28/04/2021 tarihinde anılan sürenin dolduğunu, davalı ...'in, süresi içinde teslimi yapıp, sözleşme koşullarına uygun ve ticari anlamda üretime geçişi bu süreye kadar sağlayamadığını, yaşanan arıza ve aksaklıklardan dolayı davalı ... yetkilisi ...'in 27/04/2021 tarihinde kendi getirdiği şahitler huzurunda ...’e ait, ... tarafından işletilen fabrikayla ilgili söz konusu taahhütlerini şahitler huzurunda hazırladığı evraklarla imza altına aldığını, sözleşmenin hukuki niteliği itibariyle eser sözleşmesi olduğunu, zira sözleşmenin, sadece davalı tarafça imal edilecek makinelerin teslimine yönelik olmadığını, sözleşme konusu anılan tüm işler için (ödeme tarihindeki efektif TL karşılığı üzerinden)786.393,46 EURO bedel belirlendiğini, anılan ödemenin ilk ödeme peşin bakiyesinin aylık 11 eşit taksit ile yapılacağının hüküm altına alındığını, sözleşmesel bedelden tarafların birbirinden alacak hakkı olup olmadığı hususunun bu davanın konusu olmadığını, davalı ile sözleşmesel taraf olan ve sözleşmesel ücret ödeme yükümlülüğünün muhatabı bulunan ...'in, davalı ... ile arasında 28/07/2020 tarihinde akdedilmiş olan ve ... Mah. ... Cad. No:... ... ... adresindeki kedi köpek fabrikasına ilişkin sözleşme gereğince deneme üretimleri gerçekleştirilmekte olan kedi köpek maması üretim fabrikasının ticari işletme kullanım hakkının, ...’a verilmesi hususunda ... ile antat kalmış, ... çalışanları tahminen 15-16 Nisan 2021 tarihlerinde aşama aşama işletme ile ilgili olarak sisteme dahil olduğunu ve nihayetinde 22/04/2021 tarihinde ... ile ... arasında icari Ticari İşletme Kullanım Hakkı Verilmesine İlişkin sözleşme imzalandığını, bu sözleşme ile yatırımcı firma ...'in, davalı şirketin edim yükümlülüğündeki kedi köpek mamasının ticari işletme kullanım hakkını ...'a verdiğini, anılan sözleşmenin 7.1 maddesindeki hüküm ile ..., ... ile akdettiği sözleşme konusu makinlerin deneme sürecinde arızalanması suretiyle üretim yapılamamasından kaynaklı zararlar ve ticari satıma elverişli olmayan, bu sebeple de imhası gereken bozuk mal çıkmasından kaynaklı zararlar sebebiyle ...’e yöneltebileceği alacak talep hakkını ...’a temlik ettiğini, bu temlik ... tarafından da kabul ve devir alındığını, nitekim davalı tarafın yukarıda anılan 27/04/2021 tarihli imzalı belgesinde de “...'un işletici olduğunu” bizzat kabul ettiğini, peyder pey gelip kurulan makinelerde çıkan sistematik arızalardan, hatalardan, üretimde meydana gelen sorunlardan, deneme üretimlerinde istenen ürünler elde edilemediğini, makinelerin yeterli performansa haiz olmadığından girilen rasyondaki (karışım) hammadde yüklendiğinde netice olarak ticari satışa elverişli mama elde edilemediğini, arızlar sebebiyle sık sık üretimin durduğunu, bu hususta ilk olarak 17/04/2021 tarihinden itibaren ... personelleri tarafından tutanak tutulmaya başlanıldığını ve ticari satıma elverişli olmayan, bu sebeple de imhası gereken bozuk mallların tutanak altına alınarak imha edildiğini, ayrıca deneme üretimi aşamalarında makinelerin arıza sebebiyle çalışmaması haline yönelik olarak da 27/04/2021 tarihinden itibaren yine ... personelleri tarafından tutanaklar tutulduğunu, ...'in deneme üretimi aşamasından itibaren makinelerin çalışıp, üretim yapamaması, ham maddenin ticari kullanıma elverişsiz bozuk mama çıkmasından kaynaklı zararları oluştuğu gibi ... ile arasındaki sözleşmeden kaynaklı zararları da doğmuş olup bu hususların eldeki davanın konusunu oluşturmadığını, bu husustaki hakların saklı olduğunu, davalının yükümlülüğünde olan makineler ile ilgili arıza ve eksikliklerin giderilmesi için ... tarafından sarf edilmiş bedeller yönünden 28/04/2021-... nolu 19.018,72 TL tutarında faturanın yine ... tarafından davalı tarafa fatura edildiğini, anılan 5 fatura toplamının 110.653,26 TL olduğunu, hizmet bedeli olarak faturaların ... tarafından davalı tarafa fatura edildiğini, anılan 17 fatura toplamının 799.953,15 TL olduğunu, davalı tarafın; ... tarafından kesilmiş anılan faturalardan bozuk mallara yönelik tanzim edilmiş olanlar ile 19/05/2021 ve sonraki tanzim edilmiş faturalar haricinde kalan diğer 9 faturaya (toplamı 425.000,00 TL'dir ) yönelik olarak 25/05/2021 tarihli iade faturası ile iadede bulunduğunu, iade faturasının 12/06/2021 tarihinde tekrar ... tarafından davalı tarafa fatura edildiğini, davalı tarafın Salihli ... Noterliği’nin 15/06/2021-... yevmiye nolu ihtarı ile bu sefer bu iadeye konu faturalara itiraz ettiğini, diğer bir hususun ise davalının gerek ... gerekse ... ile ilgili tanzim edilen bozuk mal faturalarına hiç itiraz etmeme şeklinde koyduğu irade ile esasen bu hususta sorumluluğu üzerine de aldığını ortaya koyduğunu, bu tutarların ödenmesinin ayrıca Ankara ...Noterliği’nin 01/06/2021 tarih-... yevmiye nolu ihtarında talep edildiğini ve temerrüd sağlandığını, davalı tarafından yerine getirilmeyen edimlerin yerine getirilmesi, verilmesi gereken eğitimlerin verilmesi ve faturaların ödenmesine ilişkin ... ve ... adına ...'e ihtarname gönderildiğini, bu şekilde de bir sonuç alınamadığını, yine ... VE ... adına davalı aleyhine ... Sulh hukuk mahkemesi’nin ... d.iş dosyası ile delil tespit talebinde bulunulduğunu, bu tespitin dahi, davalının delil tespit dosyasına sunduğu dilekçesinde savunduğu gibi "nitelikli eleman olmadığından kapasite elde edilemiyor, fire çıkıyor" savunmasına itibar edilemeyeceğini, davalının edimini yerine getirmemiş olduğunu açıkça ortaya koyduğunu, ... tarafından ...'ten geçici ve kesin kabul işleminin şimdiye kadar yapılmamış olduğu hususunda taraflar arasında bir uyuşmazlık da bulunmadığını, tutanak tutulmamış günlerde bozuk mal çıkmadığı yahut makinelerin hiç arızasız kesintisiz çalıştığı gibi bir hal doğmamış olup, günlerce makineler hiç çalışmaması sebebiyle deneme üretimin hiç yapılamadığı günler olduğu gibi, deneme üretiminde sürekli bozuk mal halinin de mevcudiyetini koruduğunu, taraflar arasındaki ihtarnamelerde davalının her ne kadar tesisin üretime geçtiği düşüncesinde ise de tam ve eksiksiz çalışmayan, sürekli bozuk mal veren, en önemlisi eksik kapasite ile çalışan, sözleşmedeki amaca elverişli olmayan bir fabrika için davalının edimini eksiksiz ve zamanında yerinde getirdiğini kabule imkan da bulunmadığını, yine 26/08/2021-... yevmiye nolu ihtarda dile getirilmiş bir kısım makinelerdeki arıza hallerinin davalı tarafça 13/09/2021 tarihinde mail yolu ile gönderilmiş yazılı belge (belge 14/09/2021 tarihlidir) ile kabulü hatta bu hususta bazı arızaların giderildiğine bazılarının ise çözülemediğine dair tutulmuş 22/09/2021 tarihli tutanak dahi teslimin süresinde yapılmadığını açıkça ortaya koyduğunu, anılan ihtarnameler, tutanak ve davalının kabulünün dilekçe ekinde ihtarlar kısmında yer aldığını, bir sözleşmede edimin yerine getirildiğinden söz edebilmek için borçlanılan eda ile yerine getirilenin sadece söze bakılarak değil amacı itibariyle birbirine uyması gerektiğini, sözleşmeden beklenen gayeye ulaşılamaması ya da bu gayenin tehlikeye düşmesi hallerinde edanın varlığından söz edilemeyeceğini, alacağın temliki halinde de temlik alan temlik alacaklısının temlik ettiği hususlarda haklarına halef olduğunu, fatura bedellerine fatura alacaklısının hak kazandığının şüphesiz olduğunu, hal böyle iken davalının ödemeden kaçınması nedeniyle; ... tarafından tanzim edilen yukarıda anılan fatura bedellerinin tahsili için davalı aleyhine ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası üzerinden başlatılan icra takibi davalının haksız, kötüniyetli, alacağın tahsilini geciktirmeye yönelik itirazı üzerine durduğunu, öte yandan dava dışı ... tarafından tanzim edilen yukarıda anılan fatura bedellerinin tahsili için davalı aleyhine ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası üzerinden başlatılan icra takibi de yine davalının haksız, kötüniyetli, alacağın tahsilini geciktirmeye yönelik itirazı üzerine durduğunu, fazlaya dair sair talep ve dava hakları, icra takibinde saklı tuttuğumuz fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulüne, ... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasına davalının yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, itirazın iptali talep edilen asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ...’nin 16/2-c maddesi arabuluculuk faaliyetinin anlaşmazlık ile sonuçlanması sebebiyle avukatlık ücretinin, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
6100 sayılı HMK'nun 166. maddesinin 1. fıkrasında "Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı, ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir ve bu karar, diğer mahkemeyi bağlar." hükmüne yer verilmiş, 4. fıkrasında ise davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda, bağlantının var sayılacağı düzenlenmiştir.
Mahkememizin 2022/647 esas sayılı dosyası incelendiğinde; davacısının ... A.Ş., davalısının ... Şti. olduğu, dava konusu sözleşmenin aynı olduğu, uyuşmazlık konusunun aynı olduğu, delillerin usul ekonomisi açısından birlikte değerlendirilmesi gerektiği, her iki dosya arasında HMK'nun 166. maddesi kapsamında bağlantı bulunduğu anlaşılmıştır.
Bu durum karşısında dava dosyasının 6100 Sayılı HMK'nun 166/1 maddesi gereğince Mahkememizin 2022/647 esas sayılı dosyası ile birleştirilmesi gerektiği kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Aradaki hukuki ve fiili irtibat nedeniyle dava dosyasının mahkememizin 2022/647 esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine, mütakip işlemlerin üzerinde birleştirme kararı verilen mahkememizin 2022/647 esas sayılı dosyası üzerinden yürütülmesine, dosyamızın esasının da bu suretle kapatılmasına,
2-Harç, masraf ve vekalet ücreti hususlarının 2022/647 Esas sayılı dosyasında takdir edilmesine,
Dair, davacı vekili ile davalılar vekilinin yüzüne karşı, esas hükümle birlikte istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/09/2022
Katip Hakim
E-imzalıdır.E-imzalıdır.