T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/766 Esas - 2024/286
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2022/766 Esas
KARAR NO: 2024/286
HAKİM:
KATİP:
DAVACI/KARŞI DAVALI :
VEKİLLERİ:
DAVALI/KARŞI DAVACI:
VEKİLLERİ:
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/07/2022
KARAR TARİHİ: 19/03/2024
K. YAZIM TARİHİ: 05/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ; Müvekkilinin, 26.08.2021 tarihli Satın alma yöneticisi tarafından imzalı; Malzeme Sipariş Formu başlıklı, 23.08.2021 tarihli, ... sipariş nolu sözleşme ile davalıya ... İmalatı yaptığını şimdilik bu sözleşmeden kaynaklı alacaklarının dava konusu edilmediğini ve bu projeden kaynaklı imalatların davalıya teslim edildiğini ve parasının kısmen ödendiğini, akabinde davalının ... Adalarının limanlarına, .../büyük gemilerden gelen turistler için limanlara, 50 adet hidrolik özel kapıların üretimi için başvurduğunu; öncesinde özel kapının üretimi ve ... Adalarının sert rüzgar ve iklim koşullarına dayanıklı kapıların proje ve numune üretimini yaptırıldığını müvekkilinin rüzgarın basıncı dahil son derece bilimsel ve teknik çizimlerle işi başardığını ve numune kapıyı davalı yanın şantiyesinde montajını yaparak davalı yanın ...'daki işini üstlendiğini, sonrasında Malzeme Sipariş Formu başlıklı, 1.4.2022 satın alma yöneticisi tarafından imzalı, 21.03.2022 tarihli, ... sipariş nolu sözleşme ile akit yaptıklarını, sözleşmenin ... firmasına özgü matbu kalıp şeklinde geldiğini ve müvekkilinin imza üzerinde isim olmadığı halde; güven duygusu içinde sözleşme gereklerini yerine getirmeye başladığını, sözleşme bedelinın 185.000,00 Euro + 33.300,00 Euro KDV = 218.300,00 Euro olduğunu, kendilerine gelen iş emirlerine ve sözleşmelere uygun olarak üretimlerin yapıldığını, söz konusu ayıp iddialarının kötü niyetli olduğunu, üretimlerin davalı yan tarafından verilen siparişler doğrultusunda özel olarak hazırlanmış -üretilmiş olan kapılar olduğunu, söz konusu kapılara ilişkin özel tasarım numune üretimi yapıldığını, davalı firma tarafından gösterilen platformlara takılarak kabul gördüğünü, taraflar arasındaki ... maillere ve numune kapı sonrası kapı üretimine onay alınmasına rağmen; haricen davalı yanın sözleşmeden dönme/sözleşmeyi feshetme iradesinin olduğunu öğrendiğini, kabul anlamına gelmemek üzere bir an için sözleşmeyi davalı şirketin imzalamadığını ve iş emirlerini görmezden bile gelinse; Türk Medeni Kanunun 2.maddesinde düzenlenen "dürüst davranma kuralı"ndan yola çıkılarak kabul görmüş olan Culpa In Contrahendo İlkesi gereğince; sözleşmenin kurulacağına ilişkin haklı bir beklenti uyandıran ve daha sonra sözleşme görüşmelerini kesen tarafın, bu nedenle karşı taraf nezdinde ortaya çıkan zararları tazmin etmekle yükümlü olduğunu, davalı şirketin, haklı bir gerekçe ileri sürmeksizin müvekkili şirket ile sözleşme hükümlerinden rücu etmiş ise de; müvekkili şirket sözleşmenin varlığı ve kurulacağı inancı ve güveni içinde olduğundan yukarıda belirtilen şekliyle ciddi emek ve çalışmalarda bulunduğunu, masraflar yaptığını, davalı yan tarafından müvekkili şirketin karşı tarafa duymuş olduğu hukuki güven ve inancın ağır şekilde ihlal edildiğini, müvekkili şirketin sürecin tamamında sözleşmenin kurulacağı/varlığı inancı / beklentisi ile hareket ederek görüşmeleri karşı tarafın vazgeçtiğini beyan ettiği ana kadar devam ettirdiğini ve iş emirlerini yerine getirdiğini; tüm çizimleri ve projeleri karşı tarafa eksiksiz şekilde teslim ettiğini, müvekkilinin tüm bu emek ve masraflarına karşın, davalı tarafın hiçbir haklı gerekçe belirtmeden görüşmeleri ve sözleşmenin icrasını kestiğini; müvekkilinin zararına sebebiyet verdiğini, müvekkili şirketin sözleşmenin kurulacağına/varlığına dair güven ile yüksek meblağlarda harcamalar ve projeler yaptığını, buna karşılık davalı tarafın sözleşme görüşmelerini kesmesi üzerine zarara uğradığını, müvekkiline gönderilmiş olan onaylı sipariş formunda 185.000,00 Euro + KDV (33.300,00 Euro) olmak üzere toplam 218.300,00 Euro maliyeti olan hidrolik kapıların sözleşmeye konu edildiğini, tüm bu nedenlerle (fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla);Haklı davanın kabulü ile; şimdilik dava konusu 10.000,00 TL alacağı, ihtarnamenin tebliğ tarihinden; bu olmazsa arabulucuya başvuru veya son tutanak tarihinden itibaren; bu talep de kabul görmezse alacağın dava tarihinden geçerli olmak üzere avans faizi (Ticari faiz) tatbik edilerek davalıdan tahsiline; Yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı/karşı davalı vekili karşı davaya cevap dilekçesi ile özetle; hukuki dayanaktan yoksun karşı tarafın haksız ve mesnetsiz iş bu karşı davasının reddine, dava ve karşı dava nedeniyle doğmuş ve doğacak yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı/karşı davacı vekili cevap ve karşı dava dilekçesi ile özetle; müvekkili şirket ile davacı arasında imzalanan 21.03.2022 tarihli sipariş formuna müteakip taraflar arasında sözleşme akdedilmemesi sebebiyle müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmadığını, müvekkili Şirketin, Davacı taraf ile ... Adalarında ... Yapılarında kullanmak üzere Hidrolik Kapı İmalatı İşine ilişkin sözleşme yapılması ve işlemlerin ifasına başlanması amacıyla şifahen görüşmeler sağladığını, bunun sonucu olarak sipariş formları hazırlandığını, sipariş formundaki şartlar netleştirilmeden ve gerek sipariş formunda gerekse müvekkil şirket tarafından iletilen yazışmalarda belirtilen isteklerine yönelik gerekli standartlar sağlanmadan ve onay işlemleri tamamlanmadan sözleşme yapma ve işe başlama gayretine girişildiğini, malzeme sipariş formunda belirtilen, davacı tarafa birçok kez bildirilen işin ifasına ve kapılara ilişkin mevcut bulunan ve giderilmeyen eksikliklerin, taraflar arasında sözleşme yapılmamasına ve işin başlamamasına sebebiyet verdiğini, davacı şirketin iddialarının aksine, sözleşme konusu işte mevcut bulunan ve davacı tarafından giderilmeyen eksiklikler sebebiyle müvekkili şirketin ürünlere onay vermesinin mümkün olmadığını, işin devamının sağlanamadığını, 22.04.2022 tarihli ... yazışmalarından da görüleceği üzere, kapılara yönelik eksikliklerin mevcut olduğu ve bu hususta kabule yönelik işlemlere ilişkin onay beklendiği, sürecin henüz tamamlanmadığı açıkça bildirildiğini, davacı Şirketin ise söz konusu eksikliklere ilişkin uyarı ve bildirimleri dikkate almaksızın imalat işlemlerine başladığını, giderilmeyen eksiklikler ve tamamlanmayan belgelerin mevcut olması karşısında tarafların sözleşme akdetmesinin de mümkün olmadığını, dolayısıyla, eksiklikler giderilmeksizin ve herhangi bir onay bulunmaksızın imalat işlemlerine başlamış olan davacı şirketin, müvekkili şirket aleyhine meydana gelen zararlar ve masraflardan da sorumlu olacağını, dava konusu kapılara ilişkin eksikliklerin bulunması ve firma garantisine uygun olmayan malzemelerin mevcut olmasının müvekkili şirketin siparişi reddetmesi için haklı sebep olduğunu, davacının montaja ve montaj yerine ait koşullara uygun olacak şekilde İşin ifasını gerçekleştirdiğine ilişkin iddialarının da tamamen gerçekten uzak olduğunu, numune ürünün dahi onaylanmamış olmasının, kapılara ilişkin talep edilen şartlara uygun edim ifa edilmemiş olduğunu açıkça gösterdiğinden, işin onaylandığı yönündeki iddialara itibar edilmesinin mümkün olmadığını, gönderilen ihtarnamede mevcut eksiklikler giderilmeden, numune ürüne yönelik onay ve kabul bildiriminde bulunulmadan ve akabinde sözleşme imzalanmadan işe başlanmaması gerektiği aksi durumda Müvekkil Şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı ve davacı şirketin hak talep edemeyeceğinin de belirtildiğini, davacı şirketin 50 adet hidrolik kapıya yönelik imalat işlemlerini gerçekleştirmemiş olup, yalnızca 1 adet numune kapının imalatını gerçekleştirdiğini, bu hususta bütün imalatların tamamlandığına yönelik iddiaların gerçeği yansıtmadığını, davacının kapı imalatlarına ilişkin çalışmaları yerine getirdiğini kabul etmemekle birlikte, davacı iddialarının aksine zarara uğramadığını, gerekli malzeme alımlarını, üretim ve çalışmalarını yapmış olması durumunda bile kar elde etmiş olacağını, davacı şirketin dava dilekçesinde, malzeme sipariş formunun yetkisiz kişi tarafından imzalandığına ve bu hususta suç işlendiğine dair beyanları kabul etmediklerini, sözleşme öncesi güven ilkesi mevcut olmayıp, sipariş formu yalnızca sözleşme imzasına yetkisi bulunmayan, satın alma yetkilisi kişi tarafından imzalandığını, davacı şirketin Culpa In Contrahendo ilkesine dayanarak sözleşme kurulacağına güven duyması ve işin ifasını gerçekleştirmesi hukuka ve hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacı iddialarının haksız, kötü niyetli ve hukuka aykırı ikame edilen davanın reddini talep ettiklerini, karşı dava ile; Müvekkili Şirket ile Davacı Şirket arasında, Müvekkili Şirketin ...li projesi kapsamında kullanılmak üzere, Radyasyona Dayanıklı Kapı İmalatı ve Montajı'nın yapılması amacıyla 08.11.2021 tarihli sözleşme akdedildiğini, davacı şirketin, sözleşme konusu işi Müvekkili Şirket tarafından onaylanan iş programına uygun şekilde ifa etme yükümlülüğü altına girdiğini, davacının dava dilekçesinin 1. Maddesinde belirttiği hususun işbu davaya yönelik uyuşmazlık konusunun dışında kaldığını, Radyasyona Dayanıklı Kapı İmalatı ve Montajı İşlerine yönelik sözleşme imzalanmış ve İşin ifasına başlandığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin varlığına ve İşin ifasının devamına rağmen davacı şirketin haksız ve hukuka aykırı olarak işbu sözleşme konusu İşleri yarıda bıraktığını ve müvekkili Şirketin mağduriyetine sebebiyet verdiğini, işlerin aksamaması adına, Müvekkili Şirket tarafından davacının sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmesine ilişkin ihtarname ile bildiride bulunmasına karşın bütün bu çabalarının da sonuçsuz bırakıldığını, davacının dava dilekçesinde de beyan ettiği üzere, ödemesi müvekkili şirket tarafından yapılan bu kapıların montajına ilişkin işlerin, taraflar arasında görüşülen işbu dava konusu asıl uyuşmazlığın meydana gelmesi neticesinde haksız ve hukuka aykırı olarak davacı tarafından yarıda bırakıldığını, müvekkili şirketin telafisi güç, menfi ve müspet zararlarının doğmasına sebebiyet verdiğini, müvekkili şirketin ihtarına rağmen sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmeyen Davacı Şirket nam ve hesabına bir başka firmadan montaj hizmeti alındığını, bu kapsamda üçüncü kişi ... A.Ş.ne ödenen bedele ait faturanın da sunulduğunu, davacı şirketin iş programına uygun ifada bulunmaması nedeniyle Müvekkil Şirketin taahhüt ettiği projeyi zamanında teslim edememe ve buna bağlı olarak gecikme cezası ve tazminat ödeme riskiyle de karşı karşıya kaldığını, yatırımcının üst işverenine karşı taahhüt ettiği işi vaktinde ifa edememe ve bundan dolayı zarara uğrama tehlikesi ile karşı karşıya kalan Müvekkil Şirketin Sözleşme konusu işi Davacı nam ve hesabına işi dava dışı üçüncü bir firmaya yaptırmak zorunda kaldığını, davacı şirketin, müvekkili şirketin üçüncü kişilere yaptırmak zorunda kaldığı işlerden doğan zararlardan, icra edilen her türlü işe yönelik sözleşmede yazılı olan ve mevzuattan kaynaklanan garanti hükümlerinden sorumlu olması gerektiğini, davacının işin ifasında temerrüde düştüğü için sözleşmede belirtilen gecikme cezasını ödeme yükümlülüğüne girdiğini ancak bu ödemeyi de gerçekleştirmediğini, davacının kötü niyetli şekilde huzurdaki davayı ikame ettiğini, tüm bu nedenlerle huzurdaki haksız ve hukuka aykırı olarak ikame edilen davanın reddine, karşı davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik, dava dışı 3. kişi ile kurulan sözleşme ilişkisi doğrultusunda şimdilik ödenen 4.500,00 $ montaj miktarı için şimdilik 50,00 $, müvekkili Şirketin cezai şart talepler için şimdilik 50 TL olmak üzere temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davacı-karşı davalıdan alınarak müvekkili Şirkete verilmesine, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin Davacı Şirket üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Tarafların ticaret sicil kayıtları, ticari defter ve kayıtları, mali müşavir bilirkişi raporu, 2 adet Makine Mühendisi ve 1 adet hesap uzmanı bilirkişi kurulundan oluşan bilirkişi heyeti 12/06/2023 tarihli raporu ile tüm dosya kapsamı.
Mali Müşavir bilirkişi 08/02/2023 tarihli raporu ile özetle; karşı dava açısından dosya kapsamı ve tarafların kayıtlarının incelenmesi neticesinde; davalı-karşı davacı karşı dava ile “...2) Mukabil davanın kabulü ile fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla; -Dava dışı üçüncü kişi ile kurulan sözleşme ilişkisi doğrultusunda ödenen 5.400,00 $ montaj miktarı için şimdilik 50,00 $, -Müvekkilinin cezai şart talepleri için şimdilik 50,00 TL olmak üzere temerrüt tarihinden itibaren davalıdan alınarak müvekkili şirkete verilmesine karar verilmesini” talep ettiği, davacı-karşı davalı cevaba cevap dilekçesinde karşı dava ile ilgili “müvekkilinin işi yarım birakmadığını, toplam 144.951,00 USD ödemesini karşı davacıdan kestiği faturaya mukabil 01.04.2022 tarihli 132.667,20 dolar ve 22.04.2022 tarihli 12.284 dolarlık iki çekle tahsil ettiğini, faturada sadece onay sonrası nakliyesi yapılarak teslim edilen kapıların yer aldığını, montaj parasının fatura edilmediğini, montaja ilişkin de herhangi bir fatura tanzim edilmediğini beyan ederek karşı davanın reddini” talep ettiği, davacı-karşı davalının 2022 yılı kayıtlarına göre; davalı-karşı davacı adına düzenlemiş olduğu, 10.02.2022 tarihli .../... nolu 144.951,20 USD bedelli fatura karşılığında 01.04.2022 vadeli ... nolu 132.667,20 USD bedelli ve 22.04.2022 vadeli ... nolu 12.284,00 USD bedelli iki adet çek ile alacağın tahsil edildiği, söz konusu işe ilişkin borç-alacak ilişkinin kalmadığı, davalı-karşı davacının 2022 yılı kayıtlarına göre; davacı-karşı davalının 10.02.2022 tarihli ... nolu 144.,951,20 USD bedelli faturası karşılığında 01.04.2022 vadeli ... nolu 132.667,20 USD bedelli ve 22.04.2022 vadeli ... nolu 12.284,00 USD bedelli iki adet ile çek ile borcunu ödediği, söz konusu işe ilişkin borç-alacak ilişkinin kalmadığı, tarafların kayıtlarında yer alan bakiye tutarların kur farklarına ilişkin kayıtlar olduğu, taraf kayıtlarında düzenlenen fatura ve ödemelerinin yapılmış olduğu, davalı-karşı davacının karşı davasında davacı-karşı davalıdan talep ve iddia ettiği montaj işlemine ilişkin olarak ... A.Ş.'nin 03.08.2022 tarihli ... nolu 5.310,00 USD karşılığı 95.585,84 TL tutarındaki faturasına ilişkin ... Bankasından yapılan ödemenin kayıtlarda yer aldığı, davalı-karşı davacı tarafından dosya kapsamına sunulan 08.11.2021 tarihli ... sözleşme nolu Radyasyona Dayanıklı 18 maddeden oluştuğu anlaşılan Kapı sözleşmesinin sayfalarının eksik olduğu, karşı davacının adresinde defter incelemesi için gidildiğinde söz konusu sözleşmenin tamamının istendiği ancak ellerinde olmadığı, sözleşme aslının İşverende olduğunun beyan edildiği, bu kapsamda dosya kapsamına sunulan sözleşmenin sayfalarının eksik olması nedeniyle montaja ilişkin koşulların irdelenemediği, ancak davacı-karşı davalının faturasının içeriği incelendiğinde, faturanın içeriğinde montaja ilişkin herhangi bir ücretlendirmenin yer almadığı sadece teslim edilen kapıların bedelinin yer aldığı, nihai olarak; taraf kayıtlarında davacı-karşı davalı faturasının davalı-karşı davacı tarafından ödendiği ve borç alacak ilişkisinin kalmadığı, ödenen faturanın içeriğinde montaj ücretinin yer almadığı, üretilen ve teslim edilerek bedeli tahsil edilen kapıların yer aldığı, fatura bağlamında işin teslim edildiğinin anlaşıldığı, dosya kapsamına sunulan ve sayfaları eksik olan sözleşmenin dosyaya sunulması ve Sayın Mahkemece değerlendirilmesi halinde davalı-karşı davacı tarafından montaj ücretinin davacı-karşı davalıdan istenip istenemeyeceği hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu bildirilmiştir.
2 adet Makine Mühendisi ve 1 adet hesap uzmanı bilirkişi kurulundan oluşan bilirkişi heyeti 12/06/2023 tarihli raporu ile özetle; İki firma arasında herhangi bir ‘50 adet Hidrolik Kapı İmalatı ve Montajının’ alımını içeren karşılıklı imzalanmış ve onaylanmış bir sözleşmenin (ve teknik şartnamenin) dava dosyasında bulunmamasından dolayı numune kapının ayıplı olup olmadığının
tarafsız bir şekilde belirlemenin mümkün olmadığı, ‘Davalı ... Şirketi tarafından numune kapının onaylanmamasının nedenleri’ için bilirkişi kurulumuzun yaptığı değerlendirmenin davalı tarafın numune endüstriyel kapının ayıplı olduğu tespitinin geçersiz olduğunu gösterdiği, günümüz malzeme ve işçilik maliyetleri ile numunenin toplam maliyetinin yaklaşık 45.000 TL olacağı bildirilmiştir.
Bilirkişi heyeti 31/01/2024 tarihli ek raporu ile özetle; Kök raporda belirtildiği gibi, dava konusu kapılara ait hidrolik özelliği bulunmayan pnömatik pistonlu tek numune üzerinden yapılan hesaplamalarda; dava dosyasında dava konusunu oluşturan numune endüstriyel kapıya özelleştirilmiş bir mühendislik analizi bulunmadığı, montaj fotoğraflarından belirledikleri maliyetler 10 metre 100×100×5 mm kutu profil, 10 m2 50 mm taş yünü panel, 10 metre sıcak galvanizleme, 12 metre özel fitil, ... 9000 boya 30 m2, Fırınlama, 2 adet gazlı amortisör, bağlantı elemanları, kaynak, çeşitli işçilikler (montaj, vd.) ve taşıma giderleri olduğunu, raporun hazırlandığı gün itibarıyla belirtilen miktarlarda kullanılan malzeme ve işçilik maliyetleri ile numunenin toplam maliyeti yaklaşık 45.000 TL olması gerektiği, kök raporda belirtildiği gibi; İki firma arasında herhangi bir ‘50 adet Hidrolik Kapı İmalatı ve Montajının’ alımını içeren karşılıklı imzalanmış ve onaylanmış bir sözleşmenin (ve teknik şartnamenin) dava dosyasında bulunmamasından dolayı numune kapının ayıplı olup olmadığının tarafsız bir şekilde belirlemesinin mümkün olmadığı; dava ve karşı dava yönünden “İş bu sözleşmeye konu ürünler, ... ve Tedarikçi arasında akdedilen iş bu sözleşme ve eklerinde yer alan esaslar doğrultusunda tedarikçi tarafından montajlı ve nakliye dahil ...’ın 21-7004, 21-7026 Projelerinin ... işveren şantiye sahasında hazır edilmesini’ gerektirdiği, madde 5 Sözleşme bedeli başlığındaki madde 5.1 Sözleşme konusu işin montaj bedelinin 4.500,00 $ olarak belirtildiği; montajların davalı-karşı davacı tarafından 3. Kişi ... AŞ’ye yaptırıldığı ve 4.500,00 $ + KDV ödemenin yapıldığı, sözleşme kapsamında belirtilen ve 3. Kişiye montaj işleri için davalı-karşı davacı tarafından ödenen montaj ücretinin (4.500,00 $ + KDV) davacı-karşı davalıdan istenip istenmeyeceği hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu bildirilmiştir.
GEREKÇE:
Asıl davanın konusu; eser sözleşmesinin kurulacağına veya kurulduğuna yönelik yapılan güvenle, yapılan masraflara yönelik açılan tazminat davasıdır.
“... Adaları projesi kapsamında ... yapılarında kullanmak üzere 50 adet "Hidrolik Kapı İmalatı ve Montajı"nın yapılması amacıyla Davacı Şirket ile görüşmelere başlamış, ... sipariş numaralı, 21.03.2022 tarihli Malzeme Sipariş Formu imza altına alınmıştır. Taraflar arasında yapılan görüşmeler bu sipariş formu ile sınırlı kalmış, akabinde herhangi bir sözleşme akdedilmemiştir.”
Davada numune olarak üretilen hidrolik kapı davalı tarafından yetersiz görülüp, onaylanmayıp kabul edilmezken, davacı taraf ise numune hidrolik kapının e-posta yazışmalarına göre müşteri gereksinimlerini karşıladığını ve kabul edilmesi gerektiğini ifade etmiştir.
İmza altına alınan sipariş formu incelendiğinde; İki firma arasında herhangi bir *50 adet Hidrolik Kapı İmalatı ve Montajının' alımını içeren karşılıklı imzalanmış ve onaylanmış bir teknik şartname bulunmadığı, teslim sırasında hidrolik kapıların nasıl kontrol edileceği, hangi testlerden/denemelerden geçeceği ve kapıların hangi durumlarda ret veya kabul edileceği belli değildir.
Karşılıklı edimleri içeren eser sözleşmelerinde yüklenicinin görevi eseri sözleşmesine, amacına ve tekniğine uygun tamamlayarak teslim etmek; iş sahibinin görevi ise, sözleşmede kararlaştırılan yükümlülükler varsa bunların yerine getirilmesiyle eserin bedelini ödemekten ibarettir. Kural olarak eser sözleşmesi ilişkisinin kurulması herhangi bir şekil şartına tabi olmayıp, tarafların "icap" ve "kabul" iradelerinin birleşmesiyle sözleşme ilişkisi kurulur. Şekil şartı, sözleşmenin geçerlilik şartı olmayıp, ispat şartıdır. (emsal Yargıtay (Kapatılan) 15 Hukuk Dairesi'nin 25/09/2018 tarih, 2018/3698 Esas, 2018/3394 karar sayılı kararı) 4721 sayılı TMK’nın “İspat yükü” başlıklı 6. maddesi “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.” hükmünü amir olup, davalı taraf akdî ilişkiyi inkâr ettiğinden, akdî ilişkinin kurulduğunu ispat külfeti davacı üzerinde kalmaktadır.Sözleşme ilişkisinin kurulabilmesi için tarafların sözleşmenin esaslı noktalarında uyuşmaları gerekir. Taraflarca sunulan teklif formları icap niteliğinde olup, kabulü gösteren yazılı bir belge ya da sözleşme bulunmamaktadır.Sözleşmenin içeriği uyuşmazlık konusu olduğu için, Dava dosyasında bulunan karşılıklı internet ortamında gerçekleşen yazışmalarda davalı tarafın numunenin uygun olduğu yönünde bir onayı bulunmamaktadır. Bilirkişi ek raporu hükme esas alınarak yapılan değerlendirme ileDava dosyasında dava konusunu oluşturan numune endüstriyel kapıya özelleştirilmiş bir mühendislik analizi bulunmamaktadır. Dava konusu endüstriyel kapıların “... Adalarının sert rüzgar ve iklim koşullarını” dikkate alan özelleştirilmiş bir mühendislik analizi dava dosyasında bulunmamaktadır. Dava dosyasında verilen analizlerde, dinamik simülasyon kullanılmamıştır. Ayrıca rüzgarın etkisi, sert iklim koşulları, burkulma, amortisörlerin sıkışması (kilitlenmesi) gibi dava konusu olan kapılarda olabilecek dinamik etkiler incelenmemiştir. Dolayısı ile test şartları oluşmamıştır. İş bu sebeple üretilecek iş tanımı, hidrolik kapıların özellikleri ve kapılardan beklentiler belirsiz kalmıştır. Sözleşme bulunmadığından teslim sırasında hidrolik kapıların nasıl kontrol edileceği, hangi testlerden/denemelerden geçeceği ve kapıların hangi durumlarda ret veya kabul edileceği belli değildir. Başlı başına numune kapı üzerinden üretilecek iş tanımı, hidrolik kapıların özellikleri ve kapılardan beklentiler belirli olmadığı bu kapsamda karşılıklı irade uyumunun oluşmadığı kanaatine varılmıştır. Taraflar arasında davacının iddia ettiği şekilde bir sözleşme ilişkisi kurulduğunun ispatlanamadığı, dolayısıyla davacı nezdinde zararın doğmadığına kanaat getirilerek davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Karşı davanın konusu; Sözleşmeden doğan yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi sebebi ile dava dışı 3. Kişiye yaptırılan montaj iş bedelinin tahsili ve cezai şart talebine ilişkindir.
Karşı dava kapsamında karşı davalı 2022 yılı ticari defter kayıtlarına göre; karşı davacı adına düzenlenen 10.02.2022 tarihli ... nolu 1.966.625,41TL (144.951,20 USD) tutarlı faturayı karşı davacının borcuna kaydettiği, karşı davacının 01.04.2022 tarihli ... çek nolu 132.667,20 USD tutarlı çeki ile22.04.2022 tarihli ... çek nolu 12.284,00 USD tutarlı çeki hesabın alacağına kaydettiği ve fatura borcunun kapandığı, taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinin sıfırlandığı tespit edilmektedir.
Karşı dava konusu; “Radyasyona dayanıklı kapılar ile ilgili 08.11.2021 tarihinde ve .../... sözleşme numaralı Sözleşme kapsamında Madde 4-Telimat kısmında 4.2 Teslimat şekli ve teslim noktası kapsamında“İş bu sözleşmeye konu ürünler, ... ve Tedarikçi arasında akdedilen iş bu sözleşme ve eklerinde yer alan esaslar doğrultusunda tedarikçi tarafından montajlı ve nakliye dahil ...'ın 21-7004, ...Projelerinin ... işveren şantiye sahasında hazır edilmesidir. Ayrıca Madde 5 Sözleşme bedeli başlığındaki madde 5.1 Sözleşme konusu işin montaj bedeli 500,00 dolar olarak; Belirtilmiştir. Dosya kapsamında 08.02.2023 tarihli Muhasebe ve Finansman Öğr. Üyesi ... tarafından verilen bilirkişi raporunda Radyasyona Dayanıklı Kapı İmalatı ve Montajı işi ile ilgili olarak yapılan değerlendirme 'Davalı karşı davacı kayıtlarına göre davacı karşı davalı faturasının davalı- karşı davacı tarafından ödendiği ve borç alacak ilişkisinin kalmadığı ödenen fatura içeriğinde montaj ücretinin yer almadığı, üretilen ve teslim edilerek bedeli tahsil edilen kapıların yer aldığı, fatura bağlamında işin teslim edildiğinin anlaşıldığı, 3. Kişiye yaptırılan iş bedelinin davacı tarafından ödeneceğine yönelik sözleşme şartı bulunmadığı, nitekim montaj bedeli faturasının taraf defterlerinde kayıtlı olmadığından yapılan ve teslim edilen iş miktarı uyumlu olduğundan sözleşmede teslimde ihtirazî kayıt konulmaksızın cezai şartın istenebileceğine dair hüküm bulunmadığı gibi dava dilekçesinden ve aşamalardaki taraf beyanlarınnnndan fatura tarihi itibariyle işlerin teslim edilmiş olduğu anlaşılmakla ve davacı tarafın teslimden önce cezai şart isteme hakkını saklı tutmadığı bu kapsamda cezai şart hakkının da düştüğü kanaatine varılarak karşı davanın da reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Asıl davanın ve karşı davanın REDDİNE,
2-Asıl dava yönünden;
a-Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 170,78 TL harcın mahsubu ile bakiye 256,82 TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
b-Zorunlu arabuluculuk nedeniyle Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek ... arabuluculuk dosya numaralı dosyada belirlenen 1.295,58 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
c-Davalının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 maddesine göre takdir ve hesap edilen 10.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
3-Karşı dava yönünden;
a-Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90 TL harcın karşı davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
b- Zorunlu arabuluculuk nedeniyle Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek ... arabuluculuk dosya numaralı dosyada belirlenen 1.560,00 TL'nin karşı davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
c-Davalının kendisini vekil ile temsil ettiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 uyarınca 955,00 TL vekalet ücretinin karşı davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
4-Tarafların yaptıkları yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Kararın talep halinde taraflara tebliğine,
Dair, davacı-karşı davalı vekilinin, davalı-karşı davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 19/03/2024
Katip Hakim
e-imzalıe-imzalı