T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2022/841 Esas - 2023/100
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2022/841 Esas
KARAR NO: 2023/100
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA İHBAR OLUNAN:
VEKİLİ:
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 04/08/2022
KARAR TARİHİ: 26/01/2023
K. YAZIM TARİHİ: 17/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ;Müvekkili Sigorta şirketi tarafından ... numaralı ... Poliçesi ile sigortalanmış bulunan, ... A.Ş.'ye ait, ... sayılı nakliye numarası ile ...’ dan ...’a davalı ... tarafından ... nolu sevk irsaliyesiyle ... – ... plakalı tır ile taşınan paletler içindeki cam nitelikli emtiaların 10/08/2021 tarihinde teslim edildiğini; ancak davalı şirket sorumluluğundayken nakliye sürecinde hasarlandığını, anılan teslimata ilişkin olarak CMR taşıma belgesinde hasar kaydı mevcut olduğunu, söz konusu nakliyat esnasında meydana gelen hasar dolayısı ile davacı sigorta şirketinin; Sigortalı ... A.Ş.'ye 5606 Euro hasar tazminatı ödediğini, hasardan sorumlu olan taşıyıcı şirketten, 6762 sayılı TTK'nın 1472. Maddesi gerekçesiyle, müvekkil şirketçe ödenen (Fazlaya İlişkin Hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik) 5606 Euro'nun tazmini talepli olarak huzurdaki davayı açma gereği hasıl olduğunu, sigorta konusu malların bir kısmının taşıma esnasında hasarlanması neticesinde müvekkili şirket tarafından ödenen 5606 Euro bakımından, 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 1472. Maddesi gereği zarara uğrayan sigortalının haklarına halef olduklarını, Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile sigortalanan emtiada oluşan zarar nedeniyle sigortalıya ödenen tazminatın rücuen tahsiline ilişkin uyuşmazlıkların çözümünde "Karayoluyla Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Anlaşma" (Convention Relative au Contral de Transport International de Marchandises par Route) kısa adıyla "C M R" konvansiyonu hükümleri uygulanacağını, bu hususun Yargıtay kararlarında açıkça belirtildiğini, CMR Konvansiyonunun "Taşımacının Sorumluluğu" başlıklı 17. Maddesi "Taşımacı, yükü teslim aldığı andan teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasardan sorumludur." hükmünü haiz olduğunu, ilgili mevzuat hükümleri ve içtihatlar uyarınca sorumluluğu sabit olan taşıyıcı şirkete rücu hakları bulunduğunu, arabuluculuk görüşmelerinin de olumsuz sonuçlandığını, bu nedenlerle haklı davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 5606 Euro tazminatın (aynen) ve bu tazminat tutarına ödeme tarihinden itibaren işleyecek yabancı para alacaklarına ilişkin 3095 sayılı Kanun 4/a hükmü gereğince Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi oranı uygulanmak suretiyle belirlenecek faiz tutarının fiili ödeme günündeki rayiç bedelin Türk lirası karşılığının ve arabuluculuk faaliyeti taraflarınca takip edildiği ve olumsuz sonuçlandığı için arabuluculuk vekalet ücreti , mahkeme vekalet ücreti ve yargılama giderleri ile birlikte davalıdan rücuen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; davalı müvekkili şirket ile davacı sigortalısı arasında akdedilen sözleşme uyarınca davaya konu emtiaların gönderici tarafından .../... plakalı tıra yüklendiğini, davalı şirket ... Şirketi ile davacı şirket sigortalısı arasında akdedilen "... A.Ş Topluluğu Karayolu Sözleşmesi" ve “... A.Ş Topluluğu Uluslararası Karayolu Taşıma Teknik Şartnamesi" imzalandığını, anlaşma kapsamında dava konusu "Otomobil camı" emtiaların 03.08.2021 tarihinde ...'dan yola çıkmak üzere; ... aracılığıyla ... plakalı araca yüklenmiş olup araç üzerinde teslim alınan emtiaların 10.08.2021 tarihinde boşaltma adresi olan sigortalının ... fabrikasına araç üzerinde teslim edildiğini, yapılan işbu taşıma sonrasında davacı sigorta şirketi tarafından müvekkili şirkete 14.12.2021 tarihinde rücu talebi iletilmiş olup; müvekkili şirketin söz konusu hasardan sorumlu olduğunun iddia edildiğini, işbu rücu talebine karşı müvekkili şirketin iddia olunan hasardan kaynaklı olarak hiçbir kusur ve sorumluluğu bulunmadığına ilişkin Ankara ... Noterliğinin 14.12.2021 tarihli ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesinin keşide edildiğini, taraflar arasında akdedilen ... A.Ş Topluluğu Uluslararası Karayolu Taşıma Tekrik Şartnamesi'nin “YÜKLEME VE BOŞALTMALAR" başlıklı 5. Maddesinin 3. bendinde;“Yüklemeler, ŞİRKETLERİN yükleme rampalarından ŞİRKETLER — elemanlarınca, boşaltmalar ise malin sevk edildiği ŞİRKETLER'in müşteri boşaltma mahallinde müşterilerin elemanlarınca iş günleri ve mesai saatleri dahilinde sıra esasına göre yapılır. TAŞIYAN'ın sorumluluğu ürünlerin araçlara yüklenmesinden sonra başlar" şeklinde olduğunu, sözleşme ile sabit olduğu üzere emtianın yüklenmesi ve boşaltılmasının gönderici ve alıcı tarafından yapılmakta olup taşımacının, emtiayı araç üzerinde gönderici tarafından yüklenmiş ve sabitlenmiş olarak teslim almakta yine aynı şekilde araç üzerinde teslim etmekte olduğunu, taşımacının emtiaya hiçbir müdahalesinin kesinlikle söz konusu olmadığını, dava konusu "Otomobil camı” emtialarının da 03.08.2021 tarihinde ...'dan yola çıkmak üzere; .... aracılığıyla ... plakalı araca yüklenmiş olup araç üzerinde teslim alınan emtiaların 10.08.2021 tarihinde boşaltma adresi olan sigortalının ... fabrikasına araç üzerinde teslim edildiğini, davacı tarafın, taşımaya konu emtiaların müvekkili şirket tarafından taşınması esnasında ve kusuru ile hasarlandığını ileri sürmüş ise de bahse kanu “otomaobil camı" emtiaların müvekkil şirketin kusurundan kaynaklı olarak hasarlandığına dair herhangi bir kayıt, bilgi, belge ve şerh bulunmadığını, söz konusu taşımanın gerçekleştiğini gösterir CMR senedinde yer alan 18. Madde'de; malın kalitesinden, yükleme, istifleme ve ambalaj hatalarından doğacak zararlardan nakliyeci firma sorumlu değildir" şeklinde şerh düşüldüğünü, CMR konvansiyonu uyarınca yükün gönderici tarafından yüklenmesi halinde meydana gelen hasardan taşımacının sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, CMR'nin uluslararası bir sözleşme olduğunu, TC. Anayasası 90/son maddesi gereğince uluslararası bir sözleşme olması nedeniyle kanun hükmünde olduğunu, CMR'ye dahil olan taşımalara giren uyuşmazlıklarda öncelikle uygulanması gerektiğini, taraflar arasındaki taşıma işinin CMR Konvansiyonu hükümlerine tabi olduğunu, göndericinin yükü dorselere kendisinin yüklediğini ve sabitleme işini yaptığını, emtianın boşaltılmasından kaynaklana sorumluluğun yine taşıyana değil bu sefer de alıcıya ait olduğunu, dava konusu emtianın yetersiz paketleme, hatalı yükleme, istifleme ve sabitleme nedeniyle hasarlandığının açık olduğunu, taşıyıcının hiçbir kusur ve sorumluluğu bulunmadığını, müvekkilinin emtianın araca yüklenmesi ve gönderime hazırlanması hususunda taşımacının hiçbir müdahalesi bulunmadığını, davacı tarafından sunulan ekspertiz raporunun somut bir dayanağı bulunmadığını, somut olayda yol güzergahi boyunca bir kaza ihbarının olmadığı açık olmakla araç sürücüsünün ve dolayısıyla da taşımacının bu hasarın oluş şekli ile ilgili bir sorumluluğunun gözetim görevi açısından bulunmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte taşımacının sorumluluğunun "sınırlı sorumluluk” olduğunun göz önünde bulundurulması gerektiğini, davacı tarafın sigortalısına lütuf ödemesi yaptığını, işbu sebeple davacının müvekkili şirkete rücu imkanı bulunmadığını, tüm bu nedenlerle davanın ... A.Ş'ye ihbarına, davanın alt taşımacı ... İhbarına, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasın karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Sigorta poliçesi, hasar dosyası, taşıma sözleşmesi, bilirkişi heyet raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi heyeti 26/12/2022 tarihli raporu ile özetle; tüm dosya içeriği ve belgelerin incelenmesinden; dava dışı firmaya ait davalı taraf aracılığı ile taşıma konusu taşınan oto camlarından 183 adet Oto Camının çatlaması/kırılması sonucu taşıma sırasında zarar gördüğü, söz konusu emtianın cam olması sebebiyle kullanılabilir durumda olmadığı ve özelliği gereği sovtaj değerinin olmadığı, zarar gördüğü tespit edilen 6 palet içerisindeki toplam 183 adet camın birim fiyatının 28.47 EUR olduğu, toplam 5.210,01EUR % 10 Kar Masraf Marjı ile 5.731,01 EUR değerinde olduğu, dava konusu poliçe şartlarına göre zarar gördüğü tespit edilen taşınan emtia zararından düşülmesi gereken muafiyet sonrasında rücuya konu olan miktarın ve 12/10/2021 tarihinde ödemesi yapılan miktarın 5.606,00Euro olabileceği, yukarıda detayları bulunan Avans Protokolü, ... A.Ş. Topluluğu Karayolu Sözleşmesi, Uluslararası Karayolu Taşıma Teknik Şartnamesi uyarınca taşınan emtianın taşınmasında sözleşme ve şartnamelere uygun olarak taşıma yaptığı, taşınan emtianın yükleme ve boşaltmasından sigortalı şirketin sorumlu olduğu, bu konuda uyuşmazlık olmadığı, taşıma sırasında zarar gören emtianın zarara uğramasına sebebiyet verecek bir kaza veya başka bir davranışına yönelik dosya kapsamında somut bilgi ve belge bulunmadığı, bu konuda uyuşmazlık olmadığı, bu sebeplerle davalı taşıyıcı firmanın taşımadan kaynaklı kusurunun tespit edilemediği, taşınan emtianın yükleme ve boşaltılmasından sorumlu firmanın emtia sahibi olan firma olduğu, emtia sahibi firmanın taşınan emtianın yükleme sırasındaki ambalajlama, istifleme ve sabitlemeden de sorumlu olduğu, bu sebeplerle meydana gelecek zarardan emtia sahibi firmanın sorumlu olacağı, davalı taşıyıcı firmanın taşıma sırasında meydana gelen zarardan sorumluluğu olamayacağı, yukarıda detayları bulunan davalı taşıyıcı firmanın taşıma sırasında meydana gelen zarardan sorumluluğu olmadığının, değerlendirilip tespit edilmesi sebebiyle rücu şartlarının oluşmayacağı bildirilmiştir.
GEREKÇE:
Dava, davacının taşıma sigorta poliçesi kapsamında sigortalısına ödediği tazminatın zarar sorumlularından rücuen tahsili talebine ilişkindir.
TTK Madde 863– (1) Sözleşmeden, durumun gereğinden veya ticari teamülden aksi anlaşılmadıkça; gönderen, eşyayı, taşıma güvenliğine uygun biçimde araca koyarak, istifleyerek, bağlayarak, sabitleyerek yüklemek ve aynı şekilde boşaltmak zorundadır. Taşıyıcı, ayrıca yüklemenin işletme güvenliğine uygun olmasını sağlamakla yükümlüdür.
Dava dışı firmaya ait davalı taraf aracılığı ile taşıma konusu taşınan oto camlarından 183 adet Oto Camının çatlaması/kırılması sonucu taşıma sırasında zarar gördüğü tespit edilmiştir. Uyuşmazlığın uluslararası karayolu ile taşımadan kaynaklandığı, uyuşmazlığa CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiği,CMR Konvansiyonunun "IV. BÖLÜM" "TASIMACININ SORUMLULUGU" başlıklı 17. maddesinde; "1. Tasımacı, yükü teslim aldıgı andan, teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve dogacak hasardan sorumludur. 2. Eger kayıp, hasar veya gecikme istek sahibinin hatası veya ihmalinden, taşımacının hatasından degil de, istek sahibinin verdigi talimattan, yüke has bir kusurdan yahut da taşımacının önlenmesine olanak bulunmayan durumlardan ileri gelmiş ise, taşımacı sorumlu tutulamaz." hükmü yer almaktadır. Buna göre, CMR Konvansiyonun 17/2 maddesi uyarınca taşıyıcı zayi ve hasarın kendisine isnat edilmeyecek bir sebepten ileri geldiğini kanıtlaması halinde sorumluluktan kurtulabilir. Yani taşıyıcının sorumluluktan kurtulabilmesi için olayda kendisinin herhangi bir kusurunun olmadığını kanıtlaması gerekir.(Yargıtay 11. HD.'nin 16/09/2013 tarih ve 2012/15448 Esas-2013/15829 Karar)
İş Bu kapsamda somut olay değerlendirildiğinde taşıyıcının müterafik kusuru ve zarar ile davalının fiili arasında uygun illiyet bağı bulunup bulunmadığı yönünden bilirkişi raporu ile birlikte yapılan değerlendirmede yüklemenin taşıyıcıya ait olmadığı, Dava dışı firmaya ait davalı taraf aracılığı ile taşıma konusu taşınan oto camlarından 183 adet Oto Camının çatlaması/kırılması sonucu taşıma sırasında zararın meydana geldiği, Söz konusu emtianın cam olması sebebiyle kullanılabilir durumda olmadığı ve özelliği gereği sovtaj değeri bulunmamaktadır. Avans Protokolü,... A.Ş. Topluluğu Karayolu Sözleşmesi, Uluslararası Karayolu Taşıma Teknik Şartnamesi uyarınca taşınan emtianın taşınmasında sözleşme ve şartnamelere uygun olarak taşıma yaptığı, taşınan emtianın yükleme ve boşaltmasından sigortalı şirketin sorumlu olduğu, bu konuda uyuşmazlık olmadığı, taşıma sırasında zarar gören emtianın zarara uğramasına sebebiyet verecek bir kaza veya başka bir davranışına yönelik dosya kapsamında somut bilgi ve belge bulunmadığı, bu konuda uyuşmazlık olmadığı, bu sebeplerle davalı taşıyıcı firmanın taşımadan kaynaklı kusurunun tespit edilemediği, taşınan emtianın yükleme ve boşaltılmasından sorumlu firmanın emtia sahibi olan firma olduğu, emtia sahibi firmanın taşınan emtianın yükleme sırasındaki ambalajlama, istifleme ve sabitlemeden de sorumlu olduğu, dava konusu olay kapsamında davalı firmanın yükleme sırasında nezaret görevi sözleşme kapsamında bulunmadığı hususu Taraflar arasında akdedilen dilekçemizin Ekinde sunulu bulunan ... A.Ş Topluluğu Uluslararası Karayolu Taşıma Teknik Şartnamesi'nin"YÜKLEME VE BOŞALTMALAR" başlıklı 5. Maddesinin 3. Bendinde belirtildiği üzere;“Yüklemeler, ŞİRKETLERİN yükleme rampalarından ŞİRKETLERİN'in elemanlarınca, boşaltmalar ise malin sevk edildiği ŞİRKETLER'in müşteri boşaltma mahallinde müşterilerin elemanlarınca iş günleri ve mesai saatleri dahilinde sıra esasına göre yapılır. TAŞIYAN'ın sorumluluğu ürünlerin araçlara yüklenmesinden sonra başlar" maddesi nazara alınarak davalıya atfedilecek müterafik kusur atfedilemeyeceği bu sebeplerle meydana gelecek zarardan emtia sahibi firmanın sorumlu olacağı,davalı taşıyıcı firmanın kusuru tespit edilemediğinden sorumluluğu olmadığı kanaatiyle davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 179,90 TL karar ve ilam harcının, peşin alınan 1.753,90 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.574,00 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 1.560,00TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
4-Davalı tarafça yapılan 3.000,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, artan gider avansın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
5-Davalının kendisini vekil ile temsil ettiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 16.405,29 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
6-Kararın talep halinde taraflara tebliğine,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı, ihbar edilenin yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.26/01/2023
Katip Hakim
E-imzalıdır.E-imzalıdır.