T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/1103 Esas - 2024/1353
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO : 2023/1103 Esas
KARAR NO : 2024/1353
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLLERİ :
DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 24/10/2023
KARAR TARİHİ: 10/12/2024
K. YAZIM TARİHİ: 20/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... Şirketi, ... ŞTİ ile davalı ... A.Ş arasında, 27.12.2021 tarihinde protokol imzalandığını, protokolün ... ve ... Şirketlerine ait ... firmalarından ... sözleşmesi ile kiralanmış olan ... adet iş makinesinin davalı şirkete devri ve bu devir sonrasında elde edilecek çeşitli gelirlerin paylaşılmasına ilişkin olduğunu, taraflar arasında imzalanan protokolden doğacak hak ve alacakların, ... Şirketi ile ... Şti tarafından 28.12.2021 tarihinde ... Şti' ne devredildiğini, devir protokolünün 2.2. Maddesinde aynen : '' .... Temlik edenin, Temlik borçlusu nezdinde 27.12.2021 tarihinde imzalanan sözleşme nedeniyle doğacak bakiye alacaklarının 30.000.000,00 TL lik kısmının Temlik Alana ödenmesini kapsamaktadır...'' denildiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmeye göre, 27.12.2021 tarihli protokol ve 28.02.2022 tarihli ibranameler uyarınca dava dışı ... ve ... şirketlerinin imza tarihinde davalı şirkete olan bakiye borcunun 11.279.111 TL olduğunu, dava dışı ... ve ... isimli şirketlerin davalı şirket ile yapmış oldukları ve müvekkil şirkete temlik edilen davaya konu sözleşme kapsamında Davalı şirketin, protokole konu araçlardan elde ettiği kira gelirlerinin tespiti, Davalı şirket tarafından, ... şirketlerine ödenen toplam bedellerin tespiti, Davalı şirket tarafından, söz konusu iş makineleri için yapılan masrafların bedellerinin tespiti, Satılan iş makinelerinin, satış bedellerinin tespitini müteakip kalan bakiye rakamın tespiti ile alacağının tam ve kesin olarak belirlenmesinin mümkün olduğu anda HMK m. 107 uyarında arttırılmak üzere şimdilik belirsiz alacak olarak 100,00 TL gelirin hak edildiği andan itibaren işleyecek temerrüt (avans) faizi ile birlikte davalıdan tahsil edilerek sözleşmenin temlik alanı konumunda bulunan müvekkili şirkete ödenmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı yanın, dava dilekçesinde müvekkili şirketle ... firmaları arasında imzalanan Borç Ödeme ve Devir Protokolü’nün sadece müvekkili şirket yükümlülüklerini düzenleyen kısımlarını aldığını ve bu maddelerden hareketle alacak talebinde bulunduğunu ancak davacı yanın bu taleplerinin müvekkili şirketle ... firmaları arasında imzalanan sözleşmeye aykırı olduğunu, Müvekkili şirketle imzalanmış olan bu devir protokolüne göre 21.12.2021 tarihi itibarı ile ... firmalarının müvekkili şirkete 22.147.817,00-TL (Yirmiikimilyonyüzkırkyedibinsekizyüzonyedi TürkLirası) borcu olduğu konusunda mutabık kalındığını, taraflar bu borcun, 27.12.2021 tarihli sözleşmede belirtilen iş makinelerinin borca mahsuben ve bunlara ilişkin finansal kiralama (leasing) sözleşmelerinin de kalan borçlarıyla birlikte ... firmaları tarafından devredilmek suretiyle ödeneceği konusunda anlaştıklarını, ... A.Ş. ile imzalanan sözleşmelere konu ... adet iş makinesi ve ... adet ölçüm cihazından oluşan duran varlıkları “kiracı değişikliği” yöntemiyle müvekkili şirkete devretmeyi kabul ettiğini, tarafların bu devirlerle ilgili olarak toplam sözleşme bedelinin 1.540.000,00 Euro olduğu, döviz kurunun 1 Euro=15,2208 TL olarak sabitlendiği ve sözleşmenin TL karşılığının 23.440.000,00 TL olduğu konusunda mutabakata vardıklarını, aynı sözleşme ile tarafların devir konusu finansal kiralama (leasing) sözleşmelerinin kapama tutarının 16.271.294,00 TL olması nedeniyle, iş makinesi ve ölçüm cihazlarından net kalan ve müvekkili şirkete olan borçtan mahsup edilecek tutarın 7.168.706,00 TL olduğunu kabul ve taahhüt ettiklerini, ayrıca tarafların sözleşmeye konu olan ... adet iş makinesinin operatörsüz olarak ve araç başına aylık 13,000 TL + KDV bedelle (13,000 TL x 30 = 390,000 TL + KDV); 3 adet ekskavatörün de aylık toplam 70,000 TL + KDV bedelle 22 ay boyunca ... firmalarına kiraya verilmesi konusunda anlaşmaya vardıklarını, işbu davada dava dışı - temlik eden durumunda olan ... firmalarıırı bu yükümlülüklerini yerine getirmediklerini, sözleşmede belirtilen ... adet iş makinesi ve 2 adet ölçüm cihazının uzun süre sonra müvekkili şirkete teslim edildiğini, hatta 19.04.2022 tarihi itibarı ile müvekkili şirkete hala teslim edilmeyen 4 adet iş makinesi bulunduğunu, Müvekkili şirketin bu araçların kiralanmaması ve bir kısım araçların teslim edilmemesi nedeniyle büyük zarara uğradığını, teslim edilmeyen araçları bulabilmek ve teslim alabilmek için ...’de çeşitli şehirlerde hukuki süreçler başlattığını, savcılıklara şikayette bulunduğunu, çok ciddi avukatlık ücretleri ödemek zorunda kaldığını, Davacının, işbu davada temlik alan sıfatı ile temlik edenin (... firmaları) yükümlülüklerini yerine getirmediği bir sözleşmeden (27.12.2021 tarihli Borç Ödeme ve Devir Sözleşmesi) doğduğunu iddia ettiği hakkı talep ettiğini beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Ticaret sicil kayıtları, tarafların ticari defter ve belgeleri, taraflar arasında imzalanan 27.12.2021 tarihli protokol, temlik sözleşmeleri, 31/08/2024 tarihli bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.
Uyuşmazlığın çözümü bakımından 31/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...28.12.2021 tarihli Alacak Temliki Sözleşmesinde imzası ve taraf sıfatı bulunmayan davalı ... A.Ş.'nin temlik sözleşmesi ile kararlaştırılan borçlardan sorumlu tutulup tutulamayacağı konusundaki nihai takdirin Sayın Mahkemeye ait bulunduğu, Dosyada, tarafların 27.12.2021 tarihli Borç Ödeme ve Devir Protokolü kapsamında kararlaştırılan yükümlülükteri ne şekilde yerine getirdiklerinin tespitine imkan verecek bilgi ve belgelerin mevcut olmadığı, bu nedenle hesap yapılmasının mümkün olmadığı, tarafların ticari ve mali kayıtlarının incelenmesinin uzmanlık alanımda kalmadığı, tarafların ve dava dışı şirketlerin ticari ve mali kayıtlarının incelenmesi için mali müşavir bilirkişi görevlendirilmesi yönündeki takdirin Sayın Mahkemeye ait bulunduğu..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
GEREKÇE :
Dava, finansal kiralama sözleşmesiyle kiralanan iş makinelerinin devri ve bu makinelerden elde edilecek gelirlerin paylaşılmasına ilişkin yapılan protokol kapsamında alacak talebine ilişkindir.
Davacının aktif dava ehliyetine sahip olup olmadığı yargılamanın her aşamasında davalı tarafından ileri sürülebileceği gibi, mahkemece de resen dikkate alınması zorunludur. (Yargıtay 11. HD. 09.10.2007-8653/12603)
Bir davanın esas bakımından başarılı olması, öncelikle dava dilekçesinde davacı ve davalı durumunda olanların gerçekten o davanın davacı veya davalı sıfatını taşımaları halinde olanaklıdır. Genel bir anlatımla, usul hukukunda o davanın gerçek davacısı ve davalısı olmaları durumu “davada sıfat” taşımaları olarak ifade edilir. Davacı sıfatıyla dava açan bir kimsenin dava konusu hak üzerinde tasarruf yetkisi yoksa o kimse gerçek anlamda taraf sıfatını taşımaz.
Bu kapsamda dosya kapsamında bulunan ticaret sicil gazetesi örnekleri ve temlik sözleşmeleri üzerinde yapılan incelemede; dava konusu alacağın dayanağı olan 27/12/2021 tarihli protokolün tarafı olan ... Şti. Ortaklığı 28/12/2021 tarihinde temlik sözleşmesiyle bu protokoldeki haklarını davacı ... Şti'ye devretmiş, ... Şti'de 29/12/2021 tarihli temlik sözleşmesiyle, 28/12/2021 tarihli temlik sözleşmesiyle devraldığı hakları dava dışı ... Şti'ye devretmiştir.
Temlik sözleşmelerinin sıhhatini araştırmak için taraf şirketle yetkililerine isticvap davetiyesi çıkarılmış ve davacı vekiline beyanda bulunmak için süre verilmiştir.
Davacı vekili 29/12/2021 tarihli temlik sözleşmesi altındaki imzayı kabul etmiş ve inkar etmemiştir.
İsticvap davetiyelerine rağmen şirket temsilcileri hazır olmamış sözleşmeler altındaki imzaları kabul etmiş sayılmışlardır.
Bu nedenle dosya kapsamında bulunan protokol ve temlik sözleşmelerinin sıhhati konusunda herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır.
Dava tarihinin 24/10/2023 olduğu ve dava konusu alacak 27/12/2021 tarihli protokol olduğuna göre; dava tarihinde bu protokole bağlı alacakların 29/12/2021 tarihinde dava dışı ... Şti'ye devredildiği bu nedenle davanın açıldığı tarihte davacının dava ehliyetinin bulunmadığı, dava konusu alacaklar üzerinde hak sahipliği iddiasının dava dışı ... Şti tarafından ileri sürülebileceği, her davanın dava açıldığı tarihte değerlendirmeye tabi tutulması gerektiği, bu nedenle davanın aktif dava ehliyeti yokluğundan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 2.353,22 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davalının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap edilen 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 10/12/2024
Katip Hakim
e-imza e-imza