T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/1213 Esas - 2024/1101
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO : 2023/1213 Esas
KARAR NO : 2024/1101
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLLERİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 22/11/2023
KARAR TARİHİ: 22/10/2024
K. YAZIM TARİHİ: 11/11/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ;Müvekkili şirket ile davalı ... A.Ş. Arasında 09.10.2019 tarihli sözleşme ile ... numaralı Hazır Beton Satış Sözleşmesi imzalandığını, sözleşme uyarınca davalı şirketin, müvekkili şirkete 3500m3 ... pompalı beton, 105 m3 ... pompalı beton olmak üzere toplam 3605 m3 beton teslim etmeyi, müvekkili şirketin ise 3605 m3 beton karşılığında KDV dahil 510.000,00 TL ödeme yapmayı yükümlendiğini, müvekkili şirket tarafından ödeme ediminin sözleşmeye uygun olarak yerine getirildiğini, sözleşmenin 12.1.maddesi uyarınca malların tamamı teslim edilmeden sözleşmenin sona ermeyeceğinin hüküm altına alınmış olmasına rağmen davalı şirket tarafından, müvekkili şirkete teslim edilmesi gereken beton tam ve eksiksiz olarak teslim edilmediğini, müvekkili şirket tarafından teslim edilmeyen 156m3 ... beton, davalı şirketten talep edildiğinde davalı şirket tarafından fiyat artışları gerekçe gösterildiğini ve bedel farkı talep edildiğini, edimin yerine getirilmemesinin geçerli bir sebebi bulunmadığını, sözleşmede ... A.Ş. şirketinin bedeli ödenmiş beton için fiyat farkı talep edebileceğine dair 4.1. madde de belirtilen haller (kış katkısı vb.) hariç başkaca bir düzenleme bulunmadığını, fiyat farkı talep edilmesine gerekçe olarak gösterilen 5.1. Madde hükmü ''bağlantı yapılmaması'' şartına bağlı olduğunu, sözleşme konusu ödemelerin müvekkili tarafından zamanında ve eksiksiz yapıldığından ''bağlantı yapılmaması'' şartına bağlanmış olan fiyat farkına dair 5.1. madde hükmü somut olaya uygulanamayacağını, müvekkili şirket adına davalı şirkete Ankara ... Noterliği tarafında ... yevmiye numaralı ve 13.07.2023 tarihli ihtarname gönderildiğini, ancak davalı şirket tarafından yüklenilen edimin eksiksiz olarak ifa edilmediğinden dava şartı olması sebebiyle arabuluculuğa başvurulduğunu, anlaşma sağlanamadığını, kanun hükümleri uyarınca; davalı şirketin sözleşmeden doğan edimini yerine getirmediği ve temerrüte düştüğünün açık olduğunu, yapılan yargılama sırasında davalı tarafından sözleşme edimlerini yerine getirmediği ortaya çıkacağını, tüm bu nedenlerle müvekkili şirket ile davalı şirket arasında imzalanan sözleşmeler uyarınca, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile henüz müvekkiline teslim edilmeyen 156 m3 ... beton alacağının nakliye ve pompa dahil aynen ifası ve ihtarnamenin 14.07.2023 tarihinde tebliğ edilmesi sebebiyle verilen 1 haftalık sürenin bitiminden sonra 22.07.2023 tarihinden aynen ifa tarihine kadar oluşan/oluşacak gecikme tazminatının müvekkiline ödenmesine, dava harç ve masrafları ile yargılama giderlerinin ve HMK uyarınca tespit edilecek vekalet ücretinin, davalının üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; davacı şirket ile müvekkili şirket arasında 09.10.20l9 tarihinde ... nolu Hazır Beton Satış Sözleşmesi imzalandığını, müvekkili şirketin, sözleşme gereği üzerine düşen tüm sorumluluğu sözleşmede yer alan maddelere ve hukuka uygun bir şekilde yerine getirdiğini, davacının dava dilekçesi ekinde sunmuş olduğu dava konusu sözleşmede sözleşme hususlarının yerine getirileceği yani sözleşme konusu betonun döküleceği adresin ... numaralı adres olduğunu, sözleşmede satıcı sıfatına haiz olan müvekkili şirketin, sözleşme gereği sözleşmede belirtilen 3500m3 ... pompalı beton, 105 m3 ... pompalı beton olmak üzere toplam 3605 m3 beton teslim borcunu yalnızca yine söz konusu sözleşmede teslimat adresi olarak belirtilen ...numaralı adrese teslim etmekle yükümlü olduğunu, müvekkili şirketin ise işbu sözleşme usulüne uygun bir şekilde belirtilen ada/parsel numaralı adresine beton teslim yükümlülüğünü yerine getirdiğini, sundukları faturalar da söz konusu ... parsel numarası belirtilerek kesilmiş olup yine ekte sundukları davacı şirkete ait cari hareket dökümleri de söz konusu ada/parsel numarası ile kayıt altına alındığını, müvekkili şirketin sözleşme gereği beton teslim yükümlülüğünün yalnızca sözleşmede belirtilen teslimat adresi olan ... numaralı adres olup sözleşme konusu beton tesliminin başka bir adrese yapılmasının ise sözleşmenin usulüne aykırı olduğunu, davacının sözleşme belirtilen adresten tamamen farklı bir adrese beton dökümünü talep ettiğini, sözleşme usulüne aykırı davrandığını, davacı taraf, söz konusu ihtarında kalan beton miktarının sözleşmede belirtilen adres dışında "diledikleri herhangi bir adrese" teslim edilmesini talep ettiğini, davacı şirketin sözleşme usulüne aykırı taleplerini davalı şirketin yerine getirmesini beyan ettiğini, sürecin sürüncemede kalmasına sebebiyet verdiğini, dava konusu sözleşmenin 09.10.20l9 tarihinde imzalandığı göz önüne alındığında sözleşmenin imzalandığı tarih ile günümüzdeki mevcut mazot fiyatları arasında büyük bir fark olduğunu, sözleşmenin 5.3. Maddesinde yer alan mazot fiyat farkı düzenlendiğini, müvekkilinin mağduriyet yaşayıp zarara uğramaması adına mazot fiyat farkının hesaplanması gerektiğini, sözleşmede belirtilen adrese betonun döküleceği zaman betonun hazırlanması yani dökülecek betonun depolanıp saklanma gibi bir özelliği olmadığı, bu nedenle sözleşme tarihi olan 09.10.2019 tarihinden günümüze kadar öngörülemez bir şekilde artan kurlar ile birlikte beton üretim maliyetlerinin arttığı, bu sebeple müvekkili şirketin günümüz koşullarında üretip dökeceği beton maliyetinin yaklaşık 5 yıl öncesinde belirlenen sözleşme bedeli ile maletmesi müvekkili şirketi zarara uğratıp mağduriyetine sebep olacağını, müvekkili şirketin sözleşmede belirlenen maliyet fiyatları ile betonun hazırlanmasının günümüz koşullarında imkansız olduğunu, tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine, vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin, davcıyayükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Tarafların ticari sicil kayıtları, taraflar arasında yapılan sözleşme, faturalar, bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi heyeti 19/07/2024 tarihli raporu ile özetle; davacının kayıtlarına göre; 11.04.2021 tarihi itibariyle davacının davalıdan verilen
sipariş avansları kapsamında 22.129,00 TL bakiye alacağının bulunduğu, davalının kayıtlarına göre; 11.04.2021 tarihi itibariyle davalının davacıya alınan sipariş avansları kapsamında 22.129,00 TL bakiye borcunun bulunduğu, dosya kapsamın kazandırılan davalı faturalarının incelenmesi neticesinde; taraflar arasında akdedilen sözleşme miktarlarından ... POMPALI BETON dan
11,50 M3, ... POMPALI BETON dan 206,50 M3 eksik kalan beton miktarlarının bulunduğu, sözleşme hükümlerine göre ilave ücret tabi olan ve faturalara yansıtılan KDV hariç 8.007,00 TL (KDV dahil 9.448,26 TL) tutarın davacı tarafından ayrıca ödenmediği,
bu tutarın karşılığının sözleşmede belirtilen birim fiyat ve miktarlardan düşümü gerçekleştirildiğinde davalının davacıya teslim etmesi gereken eksik kalan beton miktarının sadece ... POMPALI BETON için 150,32 M3 olarak hesaplandığı, taraflar arasında imzalan 09.10.2019 tarihli sözleşmede, “Teslimat adresinin: ...” belirlendiği, Nihai takdir ve değerlendirmesi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, davalı satıcı şirketten, sözleşmede kararlaştırılmayan ve ihtarnamede de açıkça belirtilmeyen bir adrese teslimat yapmasının istenilmesinin sözleme hükmüne aykırı olacağı, dosya kapsamı itibariyle, davacı şirketin eksik kalan betonun sözleşmede kararlaştırılan adresi tesliminin talep ettiği tespit edilemediğinden, davalı satıcı şirketin sözleşmenin 6. Maddesi hükmüne göre eksik kalan beton miktarını sözleşme fiyatı ile teslime zorlanamayacağı tespitlerine varıldığı bildirilmiştir.
GEREKÇE :
Dava, sözleşmeden kaynaklı aynen ifa ve gecikme tazminatı talebine ilişkindir.
Bilirkişi raporu ile yapılan tespit ile birlikte yapılan değerlendirmede; Davacının kayıtlarına göre; 11.04.Z0Z1 tarihi itibariyle davacının davalıdan verilen sipariş avansları kapsamında 22.129,00 TL bakiye alacağının bulunduğu, Davalının kayıtlarına göre; 11.04.2021 tarihi itibariyle davalının davacıya alınan sipariş avansları kapsamında 22.129,00 TL bakiye borcunun bulunduğu, Dosya kapsamın kazandırılan davalı faturalarının incelenmesi neticesinde; Taraflar arasında akdedilen sözleşme miktarlarından ... POMPALI BETON dan11,50 M3, ... POMPALI BETON dan 206,50 M3 eksik kalan beton miktarlarının bulunduğu, sözleşme hükümlerine göre ilave ücret tabi olan ve faturalara yansıtılan KDV hariç 8.007,00 TL (KDV dahil 9.448,26 TL) tutarın davacı tarafından ayrıca ödenmediği, bu tutarın karşılığının sözleşmede belirtilen birim fiyat ve miktarlardan düşümü gerçekleştirildiğinde davalının davacıya teslim etmesi gereken eksik kalan beton miktarının sadece ... POMPALI BETON için 150,32 M3 olarak hesaplanmıştır. Bu kapsamda Dava konusu ihtilaf ise taraflar arasında imzalanan 09.10.2019 tarihli sözleşme kapsamında eksik teslim edildiği belirlenen ticari defter ve kayıtlarla tespiti yapılan 156 m3 ... beton alacağının nakliye ve pompa dahil aynen ifası ve ihtarnamenin 14.07.2023 tarihinde tebliğ edilmesi sebebiyle verilen 1 haftalık sürenin bitiminden sonra 22.07.2023 tarihinden aynen ifa tarihine kadar oluşan/oluşacak gecikme tazminatının davacıya ödenmesine yöneliktir.
Taraflar arasındaki sözleşme şartları incelendiğinde; Davacı şirket tarafından keşide edilen ihtarnamede, 156 m3 betonun davacının bildireceği adrese fiyat farkı talep edilmeksizin 7 gün içerisinde teslim edilmesi talep edilmiş ise de, taraflar arasında imzalan sözleşmenin “TARAFLAR” başlıklı 1. Maddesinde,“Teslimat adresinin: ...” belirlendiği,5. Maddesinde" Bağlantı yapılmaması durumunda, işbu sözleşmenin imzalanmasından sonra çimento, agrega, nakliye, akaryakıt vb. girdilerde fiyat değişiklikleri meydana gelmesi halinde, satıcı tarafından işbu sözleşmedeki fiyatlar aşağıda verilen Eskalasyon Formülüne göre güncellenecek ve sözleşmedeki fiyatlar artık bu güncellenmiş fiyatlar haline gelecektir. Alıcı, Satıcının işbu madde uyarınca fiyatlardaki değişim hakkını ve değişimin hesaplanmasına dair eskalasyon formülünü peşinen kabul etmiştir." şeklindedir. Dosya kapsamında, davacı şirketin yukarıda belirtilen ihtarnameden başka, davalı şirketi teslim adresi bildirerek eksik kalan betonun teslim edilmesi yönünde bir ihtarının tespit edilemediği,-Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 6. Maddesinde,(6.1) Alıcı, Satıcıya bir hafta önceden haftalık beton döküm programını ve en geç yedi gün önceden yazılı olarak siparişi vermekle yükümlüdür. Bu yükümlülüğe uymaması halinde, sözleşme konu Hazır Betonun geç tesliminden Satıcının hiçbir sorumluluğu bulunmayacağı gibi, Satıcının iş programına uymadığından bahsedilemez.(6.2) Alıcı, Satıcıya bir gün önceden ihtiyaç konusu betona ilişkin olarak günlük döküm planını yazılı olarak teyit etmekle yükümlüdür. Bu yükümlülüğe uymaması halinde, sözleşme konu Hazır Betonun geç tesliminden Satıcının hiçbir sorumluluğu bulunmayacağı gibi, Satıcının iş programına uymadığından bahsedilemez.” Hükmüne yer verildiğinden, davalı şirketin sözleşmede kararlaştırılan adres dışında bir yere sözleşme fiyatları ile teslimat yapmaya zorlanamayacağı kanaatine varılarak davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60TL karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 2.340,00TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davalının kendisini vekil ile temsil ettiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT madde 13/2 uyarınca 100,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
5-Kararın talep halinde taraflara tebliğine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 22/10/2024
Katip Hakim
e-imzalı e-imzalı