T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/283 Esas - 2023/349
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO: 2023/283 Esas
KARAR NO: 2023/349
HAKİM:
KATİP:
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALILAR: 1-
2-
DAVA: Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/03/2023
KARAR TARİHİ: 16/03/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 16/03/2023
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizde yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacının araç alım-satım işiyle uğraştığını, 11/10/2022 tarihinde ... marka ... model ... plakalı aracı Sincan ... Noterliği 11/10/2022 tarih ... yevmiye nolu araç satış sözleşmesi ile satıcı ...'tan 195.000,00 TL bedel ile satın aldığını, satın alma işleminden önce davalı ... ile davalının tanıdığı olan diğer davalı ... Şti.' nden alınan eksper raporunda aracın yalnızca sol tampon demir bağlantı ucu bağlantı yeri ezik olduğu ve yağ kaçağı olduğu, yolcu emniyet kemeri geri sarma düzeni devre arızası olduğunun raporlandığını, daha sonrasında davacının aracı başkasına satmak istediğinde alıcı adayı ... ile birlikte 20/12/2022 tarihinde eksper raporu alınmak üzere aracı ... firmasına götürüldüğünü, buradan alının eksper raporunda ise aracın; sol ve sağ şasenin işlem gördüğü, sağ ve sol üst direk ile sağ ve sol ön direkte boyama ve işlem gördüğü, sağ ve sol alt marşpiyelde boya olduğu, ön panelin değiştiği, arka panelin hasarlı olduğu, ön tamponun değiştiği ve araçta çizik/gamze/göçükler olduğunun ortaya çıktığını, aracın önden kazalı, ön radyatör saç ayaklarının hasarlı, şaselerin işlemli, omuz direklerinin işlemli, sağ ön kapı içli dışlı boyalı ve araçta komple düzelmenin mevcut olduğu yönünde ekspertiz raporunun düzenlendiğini, araçta var olan hasarların ilk düzenlenen raporda gösterilmeyerek davacının zarara uğratıldığını ve satıcının ayıba karşı tekeffül sorumluluğunun ortaya çıktığını, bu sebeplerden ötürü davanın kabulü ile şimdilik 100,00 TL maddi tazminatın satış tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte her iki davalıdan müşterek ve müteselsilen tahsiline, ... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D. İş sayılı dosya delil tespiti dava masraflarının, ... Şti. Ve ... şirketinden alınan ekspertiz raporu masraflarının her iki davalıdan müşterek ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin her iki davalıdan müşterek ve müteselsilen yükletilmesini dava ve talep etmiştir.
GEREKÇE:
Eldeki dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun yürürlüğe girdiği 01/07/2012 tarihinden sonra Tüketici Mahkemesinde açılmış, Tüketici Mahkemesi mahkememiz görevli olduğuna karar vermiştir. Burada öncelikli olarak Asliye Ticaret Mahkemesinin davaya bakmakla görevli olup olmadığının belirlenmesi gerekir.
Mahkemelerin görevi dava şartıdır. Mahkemenin davanın esası hakkında yargılama yapabilmesi için varlığı ve yokluğu gerekli olan hallere ise dava şartları denir (KURU/Baki// ARSLAN/Ramazan/YILMAZ/Ejder., Medeni Usul Hukuku (Ders Kitabı), Ankara 2005, s. 303)Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 188. maddesinde, "Hakimin re'sen nazarı dikkate alması kanunen iktiza eden hususlar" deyimi ile dava şartlarının kastedildiği ve bu nedenle dava şartlarının mahkemece kendiliğinden gözetileceği hususu öğretide de kabul edilmektedir(Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 2005/9-546 E.N , 2005/611 K.N., 26/10/2005). 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 115'e göre; mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Görev kuralları kamu düzenindendir ve re'sen dikkate alınır, dava şartıdır.
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un (TKHK) “Amaç” başlıklı 1 inci maddesi; “Bu Kanunun amacı; kamu yararına uygun olarak tüketicinin sağlık ve güvenliği ile ekonomik çıkarlarını koruyucu, zararlarını tazmin edici, çevresel tehlikelerden korunmasını sağlayıcı, tüketiciyi aydınlatıcı ve bilinçlendirici önlemleri almak, tüketicilerin kendilerini koruyucu girişimlerini özendirmek ve bu konulardaki politikaların oluşturulmasında gönüllü örgütlenmeleri teşvik etmeye ilişkin hususları düzenlemektir.” şeklinde olup, “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde; “Bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar.” hükmüne yer verilmiştir.
Tüketici mahkemelerinin görevleri, TKHK’nın 73 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “Tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemeleri görevlidir.” denilmek suretiyle belirlenmiştir. Buna göre, TKHK’nın kapsamının ne olduğunu belirlemek gerekir. THKK’nın “Tanımlar” başlıklı maddesinde tüketici, sağlayıcı ve tüketici işlemlerinin ne olduğu açıklanmıştır. Buna göre, tüketici; “Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,” (m. 3/k); sağlayıcı; “Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye hizmet sunan ya da hizmet sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,” (m. 3/ı); tüketici işlemi; “Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi,” (3/l); ifade etmektedir. Bir hukuki işlemin, 6502 sayılı TKHK kapsamında kaldığının kabul edilmesi için, kanunun amacı içerisinde yukarıda tanımları verilen taraflar arasında kurulan bir sözleşme veya hukuki işlemin olması gerekir.
Tüm bu açıklamalar ışığında somut olaya gelindiğinde; davacı ile davalı arasında araç alım-satım sözleşmesi kurulduğu, tarafların tacir olduğuna ve ticari işletmeleri ile ilgili bu alış verişi yaptıklarına dair bir bilgi ve belgenin dosyada mevcut olmayışı, kabule göre davacının tüketici sıfatının bulunduğu, aracın hususi olarak kayıtlı olduğu, ticari bir amacının bulunmadığı, anlaşılmaktadır. Davalı ... sağlayıcı sıfatına sahiptir. Bu davalı yönünden davacı tüketicidir. Davacı ile davalı ... Şirketi arasında da ekspertiz hizmetine ilişkin tüketici ilişkisi bulunmaktadır. Davalı tacir olsa da davacının tacir olmayışı, aracın hususi olarak kayıtlı olduğu göz önüne alındığında ticari işletmelerini ilgilendirmediği açıktır. Bu nedenle dava konusu işlem tüketici uyuşmazlığı niteliğinde olup uyuşmazlığın çözümü tüketici mahkemeleri nezdinde görülüp karara bağlanması gereklidir. (Antalya BAM 3.HD 2022/768 esas 2022/808 karar sayılı ilamı, İstanbul BAM 18.HD 2022/3078 esas, 2022/5262 karar sayılı ilamı) Nitekim benzer uyuşmazlıklara ilişkin istinaf kararlarında taraflardan birinin tacir ve aracın ticari nitelikte olmadığı bu uyuşmazlıklar tüketici mahkemelerinde görülüp karara bağlanmıştır. (Emsal;Samsun 5.HD 2022/323 esas, 2022/451 karar sayılı ilamı)
Tüm dosya kapsamı, yukarıdaki açıklamalar ışığında, mahkememiz görevsiz olması, görev hususunun yargılamanın her aşamasında gözetilmesi gerektiği anlaşıldığından tüketici mahkemesinin görevli olması nedeni ile davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Göreve ilişkin dava şartı noksanlığı bulunduğundan HMK'nun 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca DAVANIN USULDEN REDDİNE,
2-Yasal sürede başvurulması halinde dosyanın görevli Ankara Batı Nöbetçi Tüketici Mahkemesine gönderilmesine,
3-HMK'nun 331/2 madde gereğince süresi içerisinde müracaat yapıldığı takdirde yargılama giderlerine gönderilen mahkemece dikkate alınmasına,
4-Kararın kesinleşmesinden itibaren HMK'nun 20/1-son cümle gereği dosyanın iki haftalık süre içerisinde görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesinin istenilmemesi halinde DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA karar verilmesi için dosyanın yeniden ele alınmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere (kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle istinaf kanun yoluna başvurulabileceği, istinaf incelemesinin Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi tarafından yapılacağı) karar verildi.16/03/2023
Katip Hakim
E-imzalıdır.E-imzalıdır.