T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/476 Esas - 2024/316
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2023/476 Esas
KARAR NO: 2024/316
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI : 1-
VEKİLİ:
DAVALI : 2-
VEKİLİ:
DAVA İHBAR OLUNAN:
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/05/2023
KARAR TARİHİ: 26/03/2024
K. YAZIM TARİHİ: 18/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ;Müvekkiline ait ... plaka sayılı araç ile davalı ... Şti. adına kayıtlı ... plaka sayılı araç arasında 22.01.2023 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanağında davalıya ait araç sürücüsünün tam kusurlu bulunduğunu. Kaza sonrası davacının aracının ağır biçimde hasar aldığını, ciddi miktarda değer kaybettiğini, aracın tamir edildiği süreçte aracını kullanmaktan da mahrum kaldığını, davacı aracının tamir masraflarının da 85.000,00 TL tuttuğunu, TBK 49. madde hükmü gereğince kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar verenin, bu zararı gidermekle yükümlü olduğunu, müvekkiline ait araçta kaza sonrasında meydana gelen değer kaybının, kazada tam kusurlu olan ... plaka numaralı araç sahibi ve aracı sigortalayan ... Anonim Şirketi tarafından ödenmesi gerektiğini, kaza neticesinde müvekkilinin aracının ağır biçimde hasar görmesinden ötürü, 08.03.2023 tarihine kadar servis işlemlerinin devam ettiğini, davacının bu süreç içerisinde arabasını kullanamadığını ve zararının arttığını, bu alacak kaleminden davalı ... Tic. Ltd. Şti.'nin sorumlu olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın kabulüne, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL araç değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birikte davalılardan müştereken ve müteselsilen (sigorta şirketi poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olmak üzere) tahsili ile müvekkiline ödenmesine, araç mahrumiyet bedeli olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL'nin davalı ... Tic. Ltd. Şti'den kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birikte tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili ıslah dilekçesi ile özetle; her kalem için fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak, kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte 6.039,00 TL araç değer kaybı tazminatının (davalı sigorta şirketi poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile birlikte müvekkiline ödenmesine, kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte 13.125,00 TL araç mahrumiyet bedeli tazminatının davalı ... Tic. Ltd. Şti'den tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... Tic Ltd Şti vekili cevap dilekçesi ile özetle; Müvekkili şirket adına kayıtlı olan araç içerisinde bulunan sürücünün bütün kurallara riayet ederek seyrine devam etmesine karşın davacı yanın hız limiti sınırına uymadığını, müvekkiline yüklenin %100 kusur atfını kabul etmediklerini, davacının belirttiği tamir masraflarının 85.000,00 TL bedel olduğunu destekler hiçbir delil ibraz edemediğini, iddia edilen değer kaybı tazminat bedelinin oldukça fahiş olduğunu, bu bedeli kabul etmediklerini, müvekkili şirket adına kayıtlı ... plakalı aracı bitiş tarihi 08.04.2023 olan ... poliçe numarası ile ... A.Ş'ye Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası(ZMMS) yaptırdığını, yine müvekkili şirket adına kayıtlı ... plakalı aracını 23.05.2022-23.05.2023 tarihleri arasında ... poliçe numarası ile ... Sigorta A.Ş'ye Genişletilmiş kasko sigortası yaptırdığını, araç mahrumiyet bedeli taleplerini kabul etmemekle beraber Mahkemenin aksi kanaatte olması halinde; Kaza tarihi olan 22.01.2023 tarihinden aracın serviste kaldığı iddia edilen 08.03.2023 tarihleri arasında hayatın olağan akışına aykırı bir şekilde sürecin uzadığını, emsal olaylarda araçların ne kadar süre içerisinde tanzim ve tamir edildiğinin tespit edilmesi gerektiğini, kazanın gerçekleşmesinde davacı yanın kusurunun tespiti ile araç mahrumiyet bedelinin hesaplanmasının dürüstlük kuralının bir gereği olduğunu, tüm bu nedenlerle; haksız ve mesnetsiz olan işbu davanın reddine, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Aş vekili cevap dilekçesi ile özetle; davaya bakmaya müvekkili şirketin yargı çevresinde bulunduğu İstanbul Anadolu Mahkemelerinin yetkili olduğunu, bu sebeple davanın yetkisizlikten reddi gerektiğini, davanın "HMK 107. md. gereği belirsiz alacak davası" olarak ikame edilmesi sebebiyle davanın reddi gerektiğini, davacının değer kaybı talebi ile davadan önce yaptığı başvuru üzerine şirketlerince ... numaralı hasar dosyası açıldığını, yapılan ekspertiz incelemesi neticesinde değer kaybı bedelinin 31.461,00 TL olarak tespit edildiğini ve işbu tutarın davacı tarafa 21.02.2023 tarihinde ödendiğini, yine müvekkili şirket nezdinde açılmış olan ... dosyasından araç hasarına dair tamir yerlerine 15.02.2023 tarihinde 85.000,00 TL ödeme yapıldığını, müvekkili Şirket tarafından davacının zararı karşılandığı ve ödeme yapıldığı halde aleyhlerine dava açması nedeni ile davanın reddi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla araç mahrumiyet ve kazanç kaybı zararının dolaylı zarar niteliğinde olup trafik sigortası genel şartları gereğince poliçe teminatı dışında kaldığını, bu zararı kabul etmediklerini, araç mahrumiyetine yönelik taleplerin müvekkili şirket açısından reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkili şirketin sorumluluğunun bakiye poliçe teminatı ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin hem asıl alacak ve hem de dava masrafları açısından poliçe limiti ile sorumlu tutulması gerektiğini, ödemelerin dikkate alınmasını talep ettiklerini, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacının sigortalının kusurunu ve zararını usulen ispat etmesi gerektiğini, davacının kusura yönelik iddialarını kabul etmediklerini, davanın kabülü anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketin faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olduğunu, davacının zararı karşılandığından, müvekkili şirketin usulen temerrüde düşürülmediği için faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olduğunu, tüm bu sebeplerle yetki itirazının kabul edilerek dosyanın yetki yönünden reddini, aleyhlerine haksız olarak açılan davanın reddini, davacının davasının ispatı halinde; müvekkili şirketin öncelikle ferilerden sorumlu tutulmaması, olmaz ise, asıl alacak, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti açısından ayrı ayrı bakiye poliçe limiti ile sorumlu tutulmasını, faizin en erken dava tarihinden başlatılmasını, davanın reddedilen kısmı açısından yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa tahmilini talep etmiştir.
DELİLLER:
Sigorta poliçeleri, hasar dosyası, tramer kayıtları, trafik kazası tespit tutanağı, araç trafik tescil kayıtları, bilirkişi raporu, bilirkişi ek raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi 11/09/2023 tarihli raporu ile özetle; Davalı “... Tic. Ltd. Şti.”nin Maliki olup davalı ... Sigorta A.Ş.ne de sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'ın olay yeri kavşağa dikkatsiz, tedbirsiz ve gereğinden de süratli girerek, sağından kontrolsüz kavşağa giren ... plakalı araca ilk geçiş hakkı da vermediği olayda, 2918 sayılı KTK'nun 52/a ve 57/c-2 maddelerindeki kurallara da riayet etmeyerek kazanın oluşumunda %75 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü davacı ...'in, olay yeri kontrolsüz kavşağa yaklaşırken solundan gelen ... plakalı aracı açık olarak görme imkanına sahipken, etkili fren yapmayarak ve de olay yerine yaklaşırken aracının hızını da azalmamakla aynı kanunun 52/a. maddesindeki kurala da riayet etmeyerek önleyemediği olayda %25 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 50.000,00 TL olacağı, davalılar sorumluluğunun ... plakalı araç sürücüsünün %75 kusuru oranında olmakla, (475 x 50.000,00 TL)=37.500,00 TL olacağı, davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa ... Bankası üzerinden 21.02.2023 tarihinde 31.461,00 TL değer kaybı ödemesinin yapılmış olunduğu anlaşılmakla, davacının bakiye değer kaybı talebinin (37.500,00 TL - 31.461,00 TL)= 6.039,00 TL olacağı, davalı sigorta şirketi poliçe limitin; araç başına 50.000,00 TL, kaza başına ise 100.000,00 TL olduğu ve davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa 21.02.2023 tarihinde 31.461,00 TL değer kaybı ödemesi ile 15.02.2023 tarihinde de 85.000,00 TL hasar bedeli ödemesinin yapılmış olunduğu anlaşılmakla, davalı sigorta şirketi tarafından poliçe limitinin üzerinde ödemenin yapılmış olunduğu, dolayısıyla bakiye değer kaybı hususundaki nihai sorumluluk hususu değerlendirilmesinin sayın mahkemede olacağı, davacının tamir süresi ikame araç yoksunluk kaybının 17.500,00 TL olacağı ve davalı ... Tic. Ltd. Şti.nin işleteni olduğu ... plakalı araç sürücüsünün %75 kusur oranına tekabül eder şekilde sorumluluğunun (%75x17.500,00 TL)= 13.125,00 TL olacağı bildirilmiştir.
Bilirkişi 13/12/2023 tarihli ek raporu ile özetle; kusur oranlarının kök rapordaki gibi olduğunu, davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 50.000,00 TL olacağı, davalılar sorumluluğunun ... plakalı araç sürücüsünün %75 kusuru oranında olmakla, (%75 x 50.000,00 TL) = 37.500,00 TL olacağı, davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa ... Bankası üzerinden 21.02.2023 tarihinde 31.461,00 TL değer kaybı ödemesinin yapılmış olunduğu anlaşılmakla, davacının bakiye değer kaybı talebinin (37.500,00 TL-31.461,00 TL)=6.039,00 TL olacağı, davacının tamir süresi ikame araç yoksunluk kaybının 17.500,00 TL olacağı ve davalı ... Tic. Ltd. Şti.nin işleteni olduğu ... plakalı araç sürücüsünün %75 kusur oranına tekabül eder şekilde sorumluluğunun (%75x17.500,00 TL) = 13.125,00 TL olacağı, bildirilmiştir.
GEREKÇE:
Dava, trafik kazası nedeni ile araç değer kaybı ve araç mahrumiyet gideri zararı talebinden ibarettir.
Davaya konu olay sürücü ...'ın idaresindeki davalı şirkete ait ... plakalı aracı ile ... Caddesinden ... Caddesi istikametine doğru seyri esansında ... Caddesi kavşağında aracının ön kısımları ile, ... Caddesinden ... caddesi yönüne doğru seyreden sürücü ... idaresindeki ... plakalı aracın sol yan ve ön kısımlarına çarpması şeklinde meydana gelen kazanın oluşumunda;Kontrolsüz ve kolları eşdeğer olan kavşakta sağdan gelen davacıya ait ... plakalı taşıta ilk geçiş hakkını vermeyen ve kavşağa da hızını azaltmayarak dikkatsiz ve tedbirsizce girdiği anlaşılan davalı şirkete ait ... plakalı araç sürücüsü ...'ın, 2918 sayılı KTK'nun yukarıda belirtilen 52/a ve 57/c-2 maddelerindeki kurallara da riayet etmeyerek olayın oluşumunda %75 oranında kusurlu olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Davacıya ait ... plakalı araç sürücüsü ...'ın, olay yeri kontrolsüz kavşağa yaklaşırken solundan gelen ... plakalı aracı açık olarak görme imkanına sahipken, etkili fren yapmayarak ve de olay yerine yaklaşırken aracının hızını da azalmamakla aynı kanunun 52/a maddesindeki kurala da riayet etmeyerek önleyemediği olayda %25 oranında kusurlu olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. Maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir. Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu, böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd). Davacı zarar gören, anılan yasa hükümleri gereği davalılardan talepte bulunmuştur.
Yargıtay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmesine,bu ilkeye uygun hesaplama ile davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 50.000,00 TL olacağı, davalılar sorumluluğunun ... plakalı araç sürücüsünün %75 kusuru oranında olmakla, (475 x 50.000,00 TL)=37.500,00 TL olacağı, davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa ... Bankası üzerinden 21.02.2023 tarihinde 31.461,00 TL değer kaybı ödemesinin yapılmış olunduğu anlaşılmakla, davacının bakiye değer kaybı talebinin (37.500,00 TL-31.461,00 TL)= 6.039,00 TL olacağı, 6.039,00 TL araç değer kaybı tazminatının davalı sigorta yönünden 21/02/2023 tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 22/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 3.539,00 TL ile sınırlı tutulmasına karar verilmiştir.
Davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasarın onarımı için gerekli makul sürede, davacının ikame araç temin etmek ve bu suretle masraf yapmak zorunda kalacağı, bu zararının da tazmininin gerektiği açık olmakla birlikte; bu zararın, kazadan kaynaklanan dolaylı zarar mahiyetinde olduğu ve davalı trafik sigortacısının sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğu, bu zararın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığından 13.125,00 TL araç mahrumiyet bedeli tazminatının kaza tarihi olan 22/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Şirketi'nden tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, 6.039,00 TL araç değer kaybı tazminatının davalı sigorta yönünden 21/02/2023 tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 22/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 3.539,00 TL ile sınırlı tutulmasına,
2-13.125,00 TL araç mahrumiyet bedeli tazminatının kaza tarihi olan 22/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Şirketi'nden tahsili ile davacıya verilmesine,
3-a)Alınması gereken 1.309,10 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90 TL harç ile 324,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 805,20 TL karar ve ilam harcının davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 148,70 TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
b)Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 2.413,55 TL'nin davalı sigorta şirketinden tahsili ile hazineye irat kaydına,
c)Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL peşin harç, 179,90 TL başvuru harcı, 25,60TL vekalet harcı ile 324,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 709,40 TL harcın davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 131,00 TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen 325,50 TL tebligat ve posta gideri ile 2.000,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.325,50 TL yargılama giderinin davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 429,45 TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
5-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince takdir ve hesap edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin (sigorta şirketinin sorumluluğunun 3.539,00 TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibari ile KESİN olmak üzere karar verildi.26/03/2024
Katip Hakim
e-imzalıe-imzalı