T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2023/716 Esas - 2024/301
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2023/716 Esas
KARAR NO: 2024/301
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI : 1-
VEKİLİ:
DAVALI : 2-
VEKİLİ:
DAVALI : 3-
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/07/2023
KARAR TARİHİ: 21/03/2024
K. YAZIM TARİHİ: 17/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ; 21.05.2021 tarihinde müvekkilinin malik olduğu ve şirket yetkilisi ...'in sevk ve uhdesindeki ... plakalı aracına davalı ... Şti.'nin malik olduğu ve davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpması neticesinde davaya konu kazanın meydana geldiğini, kaza sonrası taraflarca tanzim edilmiş kaza tespit tutanağında da ...'ın duran araca çarptığını ve kazanın kendi kusurundan kaynaklandığını ikrar ettiğini, 2918 s. Kanunun m.84/1-(d) hükmü uyarınca kusurlu olan davalı araç sürücüsünün gerçekleşen kazanın yegane müsebbibi olduğunu, kaza nedeniyle ... plakalı aracın tramer kayıtlarında hasar kaydı oluştuğunu, müvekkiline ait araçta 21.05.2021 tarihli kaza nedeniyle değer kaybı zararının oluştuğunu, değer kaybından tüm davalıların müşterek ve müteselsilen sorumlu olacaklarını, müvekkilinin, davaya konu mezkur aracın maliki ve işleteni olup; aracı ticari işletmesi için kullandığını, tanzim edilmiş eksper raporunda aracın onarıma ihtiyaç duyacağı ve en az 7 günlük bir süre zarfı boyunca kullanılamayacağının tespit edildiğini, müvekkilinin aracının çalışamadığı süre boyunca kazancından mahrum kaldığı ve davalı araç sürücüsünün kusuru nedeniyle zarara uğradığını, tüm bu nedenlerle bilirkişiler tarafından hesaplandığında fazla çıkması halinde arttırılmak üzere (tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere) 21.05.2021 tarihli trafik kazası nedeniyle müvekkilinin ... plakalı aracında oluşan değer kaybı zararının tüm davalılardan kaza tarihinden itibaren uygulanacak avans faizi ile müşterek ve müteselsilen tazminine, bilirkişiler tarafından hesaplandığında fazla çıkması halinde arttırılmak üzere (tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere) 08.02.2023 tarihli trafik kazası nedeniyle müvekkilinin ... plakalı aracından mahrum kalması nedeniyle uğradığı kazanç kaybının kaza tarihinden itibaren uygulanacak avans faizi ile davalılar ... ve ... Şti.'den müşterek ve müteselsilen tazminine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili talep artırım dilekçesi ile özetle; dava dilekçesinde talep ettikleri kazanç kaybı bedelini, bilirkişi raporu doğrultusunda 3.130,00-TL'ye çıkardıklarını, dava dilekçesinde talep ettikleri değer kaybı bedelini artırarak toplam 7.500,00-TL'ye çıkardıklarını, 10.630,00-TL değer kaybı ve kazanç kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesi ile özetle; dava konusu kaza da 21/05/2021 tarihinde meydana geldiğinden, dava dilekçesi tarihi dikkate alındığında, KTK'de belirtilen iki yıllık zamanaşımı süresinin dolmuş olduğu anlaşılacağından, esasa girilmeden zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini, kabul manasında olmamak üzere, trafik sigortası genel şartları’nın a.6.b maddesinde de belirtildiği üzere hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminatları teminat dışında kalan hallerden olduğunu, kusur oranlarının tespiti gerektiğini, davayı kabul manasında olmamak üzere faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini, söz konusu davanın haksız fiile dayanması sebebiyle uygulanacak faizin yasal faiz olması gerektiğini, tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini, müvekkili şirket dava açılmasına keyfi ve haksız olarak sebep olmadığından, yargılama giderlerinden sorumlu tutulmamasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Şti vekili cevap dilekçesi ile özetle; davacı tarafın dilekçesinde 21/05/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu talep ettiği değer kaybı ve kazanç kaybına ilişkin zamanaşımı def'ini ileri sürdüklerini, 21/05/2021 tarihinde davacı tarafın ... plaka sayılı aracıyla davalı müvekkilinin ... plaka sayılı aracı çarpışma suretiyle kazaya karıştığını. davanın açılma tarihi 04/07/2023 olup dosya kapsamına konu kaza üzerinden iki yıl ve yaklaşık iki ay geçmiş bulunduğunu, söz konusu kazanın bir ticari ilişkiden doğmayıp haksız fiil kapsamına girdiğini, haksız fiilden doğan zararlarda tazminat istemlerinin zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren iki yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağını, işbu dava konusu kazada dava dilekçesinin tarihiyle KTK ve TBK' daki ilgili maddeler ışığında dosyada zamanaşımı olduğunu, davacının kötü niyetli olduğunu, esasa girilmeden dava isteminin reddi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek üzere kusur oranlarının tespiti gerektiğini, kaza tespit tutanağının söz konusu hükme esas alınmaması gerektiğini, dosya kapsamında davacı tarafın kasko sigortası olup olmadığı, kasko sigortası var ise ikame araç klozunun bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiğini, yine kabul manasında olmamak üzere, değer kaybı ve kazanç kaybına ilişkin taleplerin avans faizi üzerinden hesaplanılmasının istenmesi kabul edilmemesi gerektiğini, avans faizi istenebilmesi için borçlunun tacir olması ve borcun da ticari işletmede hizmet ve mal ile ilgili olması gerektiğini, işbu kazada bir haksız fiil meydana geldiğini, taraflar arasında ticari sözleşmeden doğan bir dava söz konusu olmadığını, kabul manasında olmamak üzere, davacı tarafın taleplerine uygulanacak faizin de yasal faiz olması gerektiğini, tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini, müvekkili davalı şirket dava açılmasına haksız olarak sebep olmadığından, yargılama giderlerinden sorumlu tutulmamasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Diğer davalı davaya karşı cevap dilekçesi sunmamış, duruşmalara da katılmamıştır.
DELİLLER:
Sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, araç trafik tescil kayıtları, tramer kayıtları, ... Sigorta AŞ yazı cevabı, bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi 24/12/2023 tarihli raporu ile özetle; meydana gelen trafik kazasında; ... plakalı aracın sürücüsü ...’ın %100 (Yüzde Yüz) oranında tamamen kusurlu olduğunu, ... plakalı aracın sürücüsü ...’in ise tamamen kusursuz olduğunu, ... plakalı araçta sadece dava konusu kaza aşamasında oluşan hasar nedeniyle 7.500,00 TL (Yedi Bin Beş Yüz Lira) değer kaybı bedelinin oluşacağını, ... plakalı araç üzerinde oluşan hasarın tamiratının 5 gün (Beş) içerisinde giderilebileceğini, belirlenen 5 günlük tamirat sürecinde ... plakalı aracın malikinin uğrayacağı kazanç kaybının (araç mahrumiyeti) bedelinin ise her türlü giderler de değerlendirilmek üzere günlük 632,00 TL olmak üzere 5 gün için toplam 3.130,00 TL (5 gün x 632,00 TL/gün) olacağını bildirmiştir.
GEREKÇE:
Dava, trafik kazası nedenli araç değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli tazminat talebine ilişkindir. Davaya konu olay davacı şirket araç sürücüsü ..., 21.05.2021 günü saat 15:20 sıralarında, yönetimindeki ... plakalı (B aracı) aracı ile ... İli, ... İlçesinde ... mahallesi, ... Semtinde ... Caddesini takiben seyirle geldiği ... yolu kavşağı kavşak girişi mevkide aynı kavşak alanında ön ilerisinde, ... yoluna katılmak için yolun müsait olmasını trafik gereği beklemekte olan davalı araç sürücüsü ... yönetimindeki ... plakalı aracın arka kısmına yönetimindeki aracın ön kısmı ile çarpmıştır. Kusur yönünden yapılan değerlendirmede Dava konusu kazanın meydana gelmesine sebep olan ön ilerisinde trafik gerekliliği nedeniyle duraklayan davacı şirket sürücüsü ... yönetimindeki ... plakalı aracın arka kısmına çarpma eylemi aşamasında ... plakalı aracın sürücüsü ...'ın Karayolları Trafik Kanunun 52. Ve 56.Maddeleri ile Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 107.Maddesinde belirlenen kurallar ve zorunluluklara karşı muhalefet gösterdiği, ihlallerde bulunduğu ve trafik içeriğindeki seyri esnasında ön ilerisine yeterince dikkat göstermediği anlaşılmaktadır. ... plakalı aracın sürücüsü ...'ın % 100 oranında tamamen kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. Maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir. Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu, böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd). Davacı zarar gören, anılan yasa hükümleri gereği davalılardan talepte bulunmuştur.
Yargıtay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmesine,bu ilkeye uygun hesaplama ile davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 7.500,00 TL değer kaybı bedelinin oluşacağı,7.500,00 TL değer kaybının davalı sigorta yönünden 27/06/2023 tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 21/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limitleri dahilinde tutulmasına) karar verilmiştir.
Davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasarın onarımı için gerekli makul sürede, davacının ikame araç temin etmek ve bu suretle masraf yapmak zorunda kalacağı, bu zararının da tazmininin gerektiği açık olmakla birlikte; bu zararın, kazadan kaynaklanan dolaylı zarar mahiyetinde olduğu ve davalı trafik sigortacısının sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğu, bu zararın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığından 3.130,00 TL araç mahrumiyet bedelinin davalılar ... Şirketi ile davalı ...'dan kaza tarihi olan 21/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, 7.500,00 TL değer kaybının davalı sigorta yönünden 27/06/2023 tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 21/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limitleri dahilinde tutulmasına)
2-3.130,00 TL araç mahrumiyet bedelinin davalılar ... Şirketi ile davalı ...'dan kaza tarihi olan 21/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
3-a)Alınması gereken 726,14 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90 TL harç ile 180,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 366,24 TL karar ve ilam harcının davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 258,40 TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
b)Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 3.200,00 TL'nin davalı sigorta şirketinden tahsili ile hazineye irat kaydına,
c)Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL peşin harç, 179,90TL başvuru harcı, 25,60TL vekalet harcı ile 180,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 565,40 TL harcın davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 398,92 TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen 770,00 TL tebligat ve posta gideri ile 2.000,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.770,00 TL yargılama giderinin davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun 1.954,37 TL ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/2 maddesi gereğince davanın kabul oranına göre takdir ve hesap edilen 10.630,00 TL vekalet ücretinin (davalı sigorta şirketinin sorumluluğu 7.500,00 TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibari ile KESİN olmak üzere karar verildi. 21/03/2024
Katip Hakim
e-imzalıe-imzalı