T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/733 Esas - 2024/554
T.C.
ANKARA BATI
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2023/733 Esas
KARAR NO: 2024/554
HAKİM:
KATİP:
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALILAR: 1-
VEKİLİ:
2-
VEKİLİ:
3-
VEKİLİ:
4-
5-
6-
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ: 07/07/2023
KARAR TARİHİ: 23/05/2024
K.YAZIM TARİHİ: 26/06/2024
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili; 29.07.2021 tarihinde .../...’da sahibinin ..., sürücüsünün ... olduğu ... plakalı, sahibinin ... sürücüsünün ... olduğu ... plakalı, sahibinin ve sürücüsünün ... olduğu ... ve ortak sahibinin ve sürücüsünün ... olduğu ... plakalı araçların karışmış olduğu 4 araçlı kazanın meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde ise davalı araç sürücülerinin tam kusurlu olduklarını, davacı şirket sigortalısı araç sürücüsünün ise kusursuz olduğunu, eksper raporuna göre davacıya sigortalı araçta 9.849,42 Euro tutarında hasarın meydana gelmiş olduğu ve bunun da 14.10.2021 tarihli faturada da görüldüğü üzere yine 9.849,42 Euro olarak belirtilmiş olunduğunu, dolayısıyla davacı sigorta şirketi tarafından bu bedel ödenmiş olunmakla davacının 9.849,42 Euro zararının olduğunu, davalılardan ...’un ... plakalı aracı ... Sigorta A.Ş. tarafından ... poliçe numaralı 20.05.2021 başlangıç tarihli ZMMS ile sigortalamış olduğunu, davalı sigorta şirketine tazminat başvurusunun 11.04.2022 tarihinde teslim edildiğini, ancak taraflarına herhangi bir ödemenin yapılmadığını, davalılardan ...’in ... plakalı aracının ... Sigorta A.Ş. tarafından ZMMS sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, davalı sigorta şirketine tazminat başvurusunun 11.04.2022 tarihinde teslim edildiği ancak taraflarına herhangi bir ödemenin yapılmadığını, yapılan arabuluculuk görüşmelerinin de anlaşamama ile sonuçlanmış olundukları belirtilerek, 9.849,42 Euro tazminatın fiili tahsil tarihinde aynen Euro olarak ve davacı şirketin sigortalısına ödeme yaptığı tarih olan 25.01.2022 tarihinden itibaren TCMB’nın bir yıl vadeli döviz mevduat hesabına fiilen uygulanacağı bildirilen en yüksek faizi ile sigorta şirketlerinin sorumluluklarının poliçe limitleriyle sınırlı olmak üzere (her iki sigorta şirketi için faiz başlangıç tarihi 27.04.2022) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili mümkün olmadığı takdirde, fiili tahsil tarihindeki TCMB’nın efektif satış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilerek ve davacının sigortalısına ödeme yaptığı tarih olan 25.01.2022 tarihinden itibaren TCMB’nın 1 yıl vadeli döviz mevduat hesabına fiilen uygulanacağı bildirilen en yüksek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili; bilindiği üzere 2021 yılı için ZMSS poliçe limitinin 43.000,00TL olduğu ve davalı sigorta şirketi tarafından da 19.07.2023 tarihinde 43.000,00TL ödemenin yapılmış olunmakla sorumluluklarının kalmadığını, yine dava konusu kazanın meydana gelmesine sigortalı araç sürücüsü sebep olmamakla da davalı sigorta şirketinin yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinden sorumluluğunun da olmayacağını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili; dava konusu kazaya karışan ... plakalı aracın davalı sigorta şirketine sigortalı olduğunu ve taraflarınca diğer mağdur ... plakalı araç için ...’a 02.09.2021 tarihinde 25.000,00TL tazminat ödemesinin yapılmış olunduğunu, davacıya ait araç gerçek hasar bedelinin bilirkişi marifeti ile belirlenmesinin gerektiğini, araç pert-total edilmesinin gerekip gerekmediğinin de irdelenmesinin gerektiğini, araç hasarı hesaplanırken yedek parçalardan %25 oranında indirim yapılmasının gerektiği gibi, davacı tarafça fatura sunulmadığı takdirde davalının kdv sorumluluğunun da olmayacağı beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalılar tarafından dosyaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER :
Sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, tramer kayıtları, 07/02/2024 tarihli bilirkişi heyet raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi heyet raporunda,
1. Aşama:
... plakalı araç sürücüsü ...’ın meydana gelen kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK.nun 52/b-c., 56/c. ve 84/d. maddeleri kural ihlalini işlemiş olduğu kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olacağı ve davacıya ait ... plakalı aracın arka kesimindeki hasardan sorumlu olacağı, davacı şirkete ait ... plakalı araç sürücüsünün ise kazanın oluşumunda kusursuz olacağı,
2. Aşama:
... plakalı araç sürücüsü ...’nın 2918 sayılı KTK.nun 52/b-c., 56/c. ve 84/d. maddeleri kural ihlalini işlemiş olduğu kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olacağı ve davacıya ait ... plakalı aracın ön kesimindeki hasardan sorumlu olacağı, davacıya ait ... araç sürücüsü ile ... plakalı araç sürücüsü ...’ın kazanın oluşumunda izafe edilecek herhangi bir kural ihlalleri olmamakla kusursuz olacakları,
Tazminat Yönünden:
Davalı ...’un maliki olup davalı ... Sigorta A.Ş.ne sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...’un sorumluluklarının (%50*104.866,77TL) = 52.433,38TL olacağı, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından davacı tarafa poliçe limiti dahilinde 19.07.2023 tarihinde ... üzerinden 43.000,00TL ödemenin yapılmış olduğu anlaşılmakla, diğer davalıların bakiye sorumluluklarının (52.433,38TL – 43.000,00TL) = 9.433,38TL olacağı hesaplandığı, davalı ...’in maliki olup davalı ... Sigorta A.Ş.ne sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...’nın sorumluluklarının (%50*104.866,77TL) = 52.433,38TL olacağı,
Sigorta Yönünden:
1. Aşama:
Davalı ...’un maliki olduğu ... plakalı aracın kaza tarihinde yürürlükte bulunan davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen trafik sigorta poliçesi araç başına azami teminat limitleri dahilinde, davacının aracında meydana gelen hasara ilişkin 19.07.2023 tarihinde ... üzerinden 43.000,00TL tazminat ödemesinin yapılmış olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş.’nin düzenlediği trafik sigorta poliçesi olay tarihi itibariyle araç başına azami teminat limiti dahilinde tazminat ödemesini yapmış olduğu ve bakiye sorumluluğu bulunmadığı, davacının ... plakalı aracında meydana gelen hasara bağlı 52.433,38TL’lik kısmın 43.000,00TL’sinin davalı ... Sigorta A.Ş. Tarafından karşılandığı, bakiye kalan 9.433,38TL’lik kısmından ... plakalı araç maliki ... ve sürücüsü ...’un sorumluğu olduğu,
2. Aşama: Davalı ...’in maliki olduğu ... plakalı aracın, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen trafik sigorta poliçesi olay tarihi itibariyle geçerli araç başına azami teminat limiti 43.000,00TL olduğu, davacının ... plakalı aracında meydana gelen hasarın sigortalısının sorumlu olduğu 52.433,38TL’lik kısmın 43.000,00TL’sinin davalı ... Sigorta A.Ş tarafından düzenlenen trafik sigorta poliçesi kapsamında karşılanabileceği, davacının ... plakalı aracında meydana gelen hasarın 52.433,38TL – 43.000,00TL = 9.433,38TL’lik kısmından ... plakalı araç maliki ... ve sürücüsü ...’nın sorumluğu olduğu, belirtilmiştir.
GEREKÇE :
Dava, davacının sigorta poliçesi kapsamında sigortalısına ödediği tazminatın zarar sorumlularından rücuen tahsili talebine ilişkindir.
29/07/2021 tarihinde, sürücüsü ..., maliki ... olan, ... sigorta şirketince sigortalı olan ... plakalı araç, sürücüsü ..., maliki ... olan ... sigorta şirketince sigortalı olan ... plakalı araç, maliki ve sürücüsü ... olan, ... tarafından sigortalı olan ... plakalı araç ve maliki ve sürücüsü ... olan ... plakalı araç arasında trafik kazası meydana gelmiştir.
... plakalı aracın davacı tarafça 12/06/2021 - 08/10/2021 tarihleri arasında sigortalandığı, poliçenin kaza tarihini kapsadığı, kaza sebebiyle davacının sigortalısına 25/01/2022 tarihinde 9.849,42 Euro ödediği dosya kapsamından sabittir.
Davalı ... Sigorta şirketi vekili zamanaşımı definde bulunmuşsa da, KTK'nun 109/son maddesinde; “Motorlu araç kazalarında tazminat yükümlülerinin birbirlerine karşı rücu hakları, kendi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdikleri ve rücu edilecek kimseyi öğrendikleri günden başlayarak iki yılda zamanaşımına uğrar.” denildiğinden ve ödeme tarihi ile dava tarihi arasında 2 yıllık süre dolmadığından yerinde olmayan zamanaşımı definin reddine karar verilmiştir.
Davacının ... Cumhuriyeti'nde mukim yabancı bir şirket olduğu gözetilerek ilk olarak teminat alınmasının gerekip gerekmediği araştırılmış, bu konuda Adalet Bakanlığı Dış İlişkiler ve Avrupa Birliği Genel Müdürlüğü'ne yaza yazılmış, gelen cevabı yazıdan ülkemizin de taraf olduğu 1954 tarihli Hukuk Usulüne Dair Lahey Sözleşmesi'ne ...'nın da taraf olduğu ve bu sözleşmenin 17. Maddesinin 1. Fıkrası uyarınca davacı şirketin teminattan muaf olduğu anlaşılmakla teminat alınmasına yer olmadığı değerlendirilmiştir.
Dosya arasına alınan bilgi ve belgelerden ... plakalı aracın 02/08/2020 - 02/08/2021 tarihleri arasında davalı ... Sigorta şirketince trafik sigorta poliçesi kapsamında sigortalı olduğu, poliçe teminat limitinin maddi hasarlarda araç başına 41.000,00TL(kaza tarihinde 43.000,00TL) olduğu, davacının rücuen tazmin talebiyle 07/04/2022 tarihli dilekçesiyle sigorta şirketine başvurduğu, başvurunun 11/04/2022 tarihinde tebliğ edildiği, davalı sigorta şirketinin 22/04/2022 tarihinde temerrüte düştüğü, başvuruya istinaden herhangi bir ödeme yapılmadığı, davacının faiz başlangıcı yönünden talebinin 27/04/2022 tarihi olduğu tespit edilmiştir.
Dosya arasına alınan bilgi ve belgelerden ... plakalı aracın 20/05/2021 - 20/05/2022 tarihleri arasında davalı ... Sigorta şirketince trafik sigorta poliçesi kapsamında sigortalı olduğu, poliçe teminat limitinin maddi hasarlarda araç başına 43.000,00TL olduğu, davacının rücuen tazmin talebiyle 07/04/2022 tarihli dilekçesiyle sigorta şirketine başvurduğu, başvurunun 11/04/2022 tarihinde tebliğ edildiği, davalı sigorta şirketinin 22/04/2022 tarihinde temerrüte düştüğü, başvuruya istinaden herhangi bir ödeme yapılmadığı, davacının faiz başlangıcı yönünden talebinin 27/04/2022 tarihi olduğu tespit edilmiştir. Yargılama devam ederken davalı ... Sigorta şirketince 19/07/2023 tarihinde poliçe teminat limiti olan 43.000,00TL tutarında davacı yana ödeme yapıldığı tespit edilmiştir. Böylelikle limit tükenmiş ve davalı sigorta şirketinin başkaca sorumluluğu kalmamıştır. Bu sebeple bu davalı hakkında açılan dava konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ancak davanın açılmasına davalı sebebiyet verdiğinden yargılama giderlerinden davalı sorumlu tutulmuştur.
Mahkememizce tüm deliller toplanmış ve meydana gelen kazadaki tarafların kusur durumunun belirlenmesi ile oluşan gerçek zararın hesaplanması, buna göre davacının rücu edebileceği tutarın hesaplanması için dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir. Bilirkişi heyeti 05/02/2024 tanzim tarihli raporunu düzenleyerek dosyaya sunmuştur. Düzenlenen raporun gerekçeli ve denetime elverişli olduğu değerlendirilmekle rapor hükme esas alınmıştır.
İddia ve savunma, sunulan ve toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 29/07/2021 tarihinde sürücü ...’un yönetimindeki ... plakalı aracı ile ... yolunu takiben merkez istikametine doğru seyir ile ... Mahallesi alt geçidi içerisinde ön ilerindeki ... plakalı araca arkadan çarptığı ve hemen akabinde ... plakalı aracın da ... plakalı araca arkadan çarptığı, bu ikinci çarpmanın etkisiyle ... plakalı aracın ... plakalı araca tekrar çarptığı ve ... plakalı aracın da sıçrayarak kendi ön ilerisindeki ... plakalı araca arkadan çarptığı, somut olaya konu kazanın açıklanan şekilde meydana geldiği, ilk çarpmada ... plakalı araç sürücüsünün yeterli ve güvenli takip mesafesini korumayarak kazanın meydana gelmesine %100 oranında kusuruyla sebebiyet verdiğinden davacının ... plakalı aracın malikine, sürücüsüne ve sigorta şirketine rücu edebileceği, ikinci çarpmada ise ... plakalı araç sürücüsünün yeterli ve güvenli takip mesafesini korumayarak ikinci çarpmanın meydana gelmesine %100 oranında kusuruyla sebebiyet verdiğinden davacının ... plakalı aracın malikine, sürücüsüne ve sigorta şirketine rücu edebileceği sonuç ve kanaatine varılmakla davalıların davacının oluşan zararından sorumlu olduğu kabul edilmiştir. Bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere aracın onarımının ekonomik olduğu ve onarım bedelinin makul olduğu, bu itibarla 9.849,42 Euro'nun zarar sorumlusu olan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilinin talep edilebileceği kabul edilmiştir. Bu itibarla davacının rücu talebi yerindedir. Davacının talebi kusurları oranında olmayıp müştereken ve müteselsilen olduğundan bilirkişi raporunda kusura göre yapılan oranlamaya itibar edilmemiştir. Ayrıca davalı ... sigorta şirketince yapılan ödemenin öncelikle ödeme tarihindeki kura göre döviz cinsinin tespiti ardından rücu edilecek tutardan mahsubu yapılması gerekmekte olup usul ekonomisi gözetilerek ek rapor alınmadan mahkememizce bu hesaplama yapılmıştır. Sigorta şirketince yapılan ödemenin tarihi olan 19/07/2023 tarihi itibariyle Euro efektif satış kuru 30,2788TL olup ödeme tarihinde yapılan ödemenin Euro karşılığı (43.000,00TL/30,2788TL =) 1.420,13 Euro olarak hesaplanmıştır. Buna göre 9.849,42 - 1.420,13 = 8.429,29 Euro bakiye kaldığı tespit edilmiştir. TBK madde 166 uyarınca yapılan 1.420,13 Euro kadar diğer sorumlular da sorumluluktan kurtulacağından davanın kısmen kabulüyle 8.429,29 Euronun davalı ... Sigorta A.Ş. dışında davalılar ..., ..., ..., ..., ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, hüküm altına alınan tutara davalı ... Sigorta Şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 27/04/2022 tarihinden diğer davalılar ..., ..., ..., ... yönünden ödeme tarihi olan 25/01/2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A Maddesi uyarınca devlet bankalarının Euro ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına uyguladığı en yüksek faiz oranının işletilmesine, fazlaya ilişkin istem hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı ... Sigorta Şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti olan 43.000,00TL ile sınırlı tutulmasına, ... sigorta şirketi aleyhine açılan davanın konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Davanın kısmen kabulünün davalı sigorta şirketince davadan sonra yapılan ödemeden kaynaklanması ve davalıların davanın açılmasına sebebiyet vermeleri gözetilerek yargılama giderleri davalılar üzerinde bırakılmıştır.
Hüküm altına alınan tutarın yabancı para alacağı olduğu, alınacak karar ve ilam harcı ile taraflar lehine takdir edilecek vekalet ücretinin tespitinde dava tarihindeki kurun mu yoksa karar tarihindeki kurun mu esas alınması gerektiğinin tartışmalı olduğu, uygulamada bu konuda görüş birliğinin bulunmadığı ancak mahkememizce tespit edilen kararlarda(Örneğin; Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi'nin 2020/580 Esas 2021/508 Karar sayılı kararı) karar tarihindeki kurun esas alınması gerektiğinin belirtildiği, mahkememizce de bu şekildeki bir değerlendirmenin daha hakkaniyetli olacağı kabul edilerek karar tarihindeki kura göre harç ikmaline ve vekalet ücreti takdirine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE, 8.429,29 Euronun davalı ... Sigorta AŞ dışında davalılar ..., ..., ..., ..., ... Sigorta AŞ den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, hüküm altına alınan tutara davalı ... Sigorta Şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 27/04/2022 tarihinden diğer davalılar ..., ..., ..., ... yönünden ödeme tarihi olan 25/01/2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A Maddesi uyarınca devlet bankalarının Euro ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına uyguladığı en yüksek faiz oranının işletilmesine, fazlaya ilişkin istem hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı ... Sigorta Şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına,
2-... sigorta şirketi aleyhine açılan davanın konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
3-Alınması gereken 20.124,37TL karar ve ilam harcından peşin alınan 4.778,61TL harcın mahsubu ile bakiye 15.345,76TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 2.459,99TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından yatırılan 4.778,61TL peşin harç, 179,90TL başvuru harcı, 25,60TL vekalet harcı olmak üzere toplam 4.984,11TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen 1.646,75TL tebligat ve posta gideri ile 4.000,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.646,75TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
5-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince davanın kabul oranına göre takdir ve hesap edilen 46.190,55TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davalılar ..., ... Sigorta A.Ş. ve ... Sigorta A.Ş.'nin kendilerini vekil ile temsil ettirmişlerse de reddedilen tutarın davadan sonra yapılan ödemeden kaynaklanması ve davalıların davanın açılmasına sebebiyet vermesi sebebiyle lehlerine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, davacı vekili ile davalı ... ve Davalı ...un yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 23/05/2024
Katip-Hakim-
e-imzalı e-imzalı