T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/116 Esas - 2024/1123
T.C.
ANKARA BATI
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO : 2024/116 Esas
KARAR NO : 2024/1123
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALILAR : 1-
2-
DAVA : Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ : 19/01/2024
KARAR TARİHİ: 24/10/2024
K.YAZIM TARİHİ: 19/11/2024
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili; müvekkili ... Sigorta A.Ş’nin, dava dışı sigortalı ... Şti. lehine 09.02.2022 başlangıç, 09.02.2023 bitiş günlü, ... poliçe no'lu "Taşıyıcı Sorumluluk Blok Abonman Sigorta Poliçesi" tanzim ettiğini, dava dışı ... A.Ş.’nin, dava dışı ... Şti'ye 27.880 kg sac cinsi emtia sattığı, müvekkili ... A.Ş'nin sigortalısı ... Şti.’nin emtianın ...'den ...’ya taşınmasında 01/02/2023 günlü ... nolu Taşıma İrsaliyesine istinaden ilk nakliyeci olarak yer aldığını, davalı ...’nun müvekkili ...'in sigortalısı ... Şti. ile yapılan Nakliye Sözleşmesine istinaden taşımada alt/fiili nakliyeci ve emtiayı taşıyan ... / ... plakalı aracın sürücüsü olarak yer aldığını, davalı ... Şirketinin ise emtiayı taşıyan .../ ... plakalı aracın maliki ve yetki belgesi sahibi olduğunu, müvekkili ... A.Ş’nin ise dava dışı ilk nakliyeci ... Şti.’ye sorumluluk sigorta poliçesi tanzim ettiğini, taşıma konusu 27.880 kg sac cinsi emtianın, Davalı ...’nun sürücüsü, davalı ... Şirketi’nin maliki olduğunu, ../ ... plakalı araca 01/02/2023 günü yüklendiğini, ancak, taşımaya konu yükün alıcıya teslim edilmediğini, aracın teslim noktasına gitmemesi üzerine, Müvekkili ...'in sigortalısı ... Şti.’nin kendi yaptığı sorgulama sonucunda aracın boş bir şekilde yol kenarına terk edilmiş halde bulunduğunu, bunun üzerine, ... Şti’nin "... Amirliği"nde şikayette bulunduğunu, davalı ...nun, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma nolu dosyasında alınan savunmasında üzerine atılı, TCK m. 155/2 “güveni kötüye kullanma”ya ilişkin suçlamayı kabul ettiğini, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nca ... soruşturma nolu dosyasından tanzim olunan 17.03.2023 günlü, ... nolu iddianame ile Davalı ...’nun TCK m. 155/2 ve ilgili sevk maddelerince cezalandırılması talebiyle kamu davası açıldığını, bu halde hasarın, Davalı ...’nun" kastına bağlı emniyeti suistimal" fiiline bağlı olarak oluştuğunu, ... Şti. tarafından hazırlanan 08.05.2023 günlü Ekspertiz Raporunda hasar miktarının, 3.500,00TL muafiyet tenzili sonrası 462.347,00TL (KDV hariç) olarak tespit edildiğini, müvekkili ... A.Ş’nin, hak sahibi ... Şti.’ye EFT yolu ile, 18.08.2023 günü 462.347,00TL hasar ödemesi yaptığı, bu ödemeye bağlı olarak, Müvekkili ... A.Ş’nin, TTK 1472.1 maddesinde yer alan “Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer.” hükmü gereği, Sigortalı/ İlk Nakliyeci ... Şti.' nin ve hak sahibi ... Şti.’nin yasal halefi olduğunu ve müvekkilinin bu davada aktif husumet ehliyetinin bulunduğunu, 6102 Sayılı TTK 875 maddesi hükmüne göre taşıyıcının, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumlu olduğu, bu halde davalı ...’nun alt/ fiili nakliyeci sıfatı ile hasardan sorumlu olduğunu, davalı ...’nun ayrıca malları teslim alan ve taşımayı gerçekleştiren sürücü olarak, doğan zarardan TBK 49. maddesinde yer alan haksız fiil hükümlerine göre sorumlu olduğunu, davalı ... Şirketinin ise hasarlanan emtianın yüklü olduğu .../ ... plakalı aracın kayıtlı olduğu yetki belgesi sahibi ve maliki olduğunu, hasara neden olan aracın yetki belgesi sahibi sıfatı ile “Karayolları Taşıma Kanunu”nun ilgili hükümleri ve bu kanunun uygulanması ile ilgili “Karayolları Taşıma Yönetmeliği”nin ilgili maddeleri gereği ve TBK 61. maddesine göre doğan zararın tamamından diğer davalı ... ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu beyan ederek, fazlaya ve ıslaha ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; davanın kabulüne, 462.347,00TL'nin hak sahibi ... Şti.’ye ödeme tarihi olan 18.08.2023 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanun 2. maddesine göre T.C. Merkez Bankası’nın belirlenen kısa vadeli avanslar için açıkladığı faiz oranları üzerinden işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalılar tarafından dosyaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER :
Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası, davacı sigorta şirketi tarafından düzenlenen sigorta poliçesi ve ekleri, 11/09/2024 tarihli bilirkişi heyet raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi heyeti raporunda, dosya muhteviyatında bulunan dokümanlar ile tespit edilmiş hususlar ile birlikte yukarıda yapılmış olan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda; dava konusu taşıma işinde taşımaya konu emtianın taşıma esnasında zarar görmesinde, taşıyıcının taşımanın yerine getirilmesi sırasında fiil ve ihmalinin bulunduğu, teslim aldığı eşyayı gerekli özeni göstermeyerek edimini yerine getirmediği anlaşıldığından dava dışı ... firması ile şoför ...’nun meydana gelen zarardan müteselsil sorumluluklarının bulunduğu,Ayrıca; meydana gelen zarar davalı şoför ...’ nun kasti eylemi sonucunda oluştuğundan, asıl taşıyıcı dava dışı ... firması ve alt taşıyıcı davalı şoför ...’nun Kanunun 886. maddesi uyarınca 882. maddede yer verilen sorumluluk sınırından faydalanamayacağı, meydana gelen zararın tamamından sorumlu tutulmaları gerektiği, Ancak; dava dosyasında, davalı ... Şirketi ile dava konusu taşımaya ilişkin sözleşmesel bir ilişkinin bulunduğuna dair herhangi bir bilgi veya belge yer almadığından adı geçen firmanın dava konusu olayda atfı kabil kusur veya sorumluluğunun bulunmadığı, dava dosyasında yer alan faturalara göre taşınan emtianın bedelinin KDV Hariç 465.847,00 TL olduğu, hukuki takdiri mahkemeye ait olmak üzere davacı sigorta şirketinin poliçe teminatları dahilinde muafiyet tenzilatı sonrası 18/08/2023 tarihinde yapmış olduğu KDV hariç 462.347,00TL tazminat ödemesine ilişkin davalılardan rücu şartı oluştuğu, davacının faiz yönünden talebinin Mahkemenin hukuki takdirlerine matuf olduğu, görüş ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
GEREKÇE :
Dava, davacının taşıma sigorta poliçesi kapsamında sigortalısına ödediği tazminatın zarar sorumlularından rücuen tahsili talebine ilişkindir.
Davacı sigorta şirketi ile dava dışı ... Şti. arasında 09/02/2022 başlangıç, 09/02/2023 bitiş tarihli Taşıyıcı Sorumluluk Blok Abonman Sigorta Poliçesi akdedildiği, sigorta konusunun muhtelif kuru yük olduğu, dava dışı gönderen ... A.Ş.’nin, dava dışı alıcı ... Şti'ye
27.880 kg sac cinsi emtia sattığı, satılan bu emtianın ...'den ...'ya taşıma işinin davadışı sigortalı ... Şti. tarafından üstlenildiği, ardından ... Şti. ile davalı ... arasında tarihsiz Nakliye Sözleşmesi akdedildiği, bu sözleşmeye istinaden ...'nun taşımada alt/fiili nakliyeci ve emtiayı taşıyan ... / ... plakalı aracın sürücüsü olarak yer aldığı, davalı ... Şirketi'nin ise emtiayı taşıyan ... / ... plakalı aracın maliki ve yetki belgesi sahibi olduğu, ... / ... plakalı araca 01/02/2023 günü yüklenen emtianın alıcıya teslim edilmediği, aracın teslim noktasına gitmediği ve aracın boş bir şekilde yol kenarına terk edilmiş halde olduğu, davacının emtianın teslim edilememesi sebebiyle alıcı ... Şti.’ye oluşan zararına karşılık 18.08.2023 tarihinde 462.347,00TL hasar ödemesi yaptığı, davacının yapmış olduğu bu ödemeyi ve işlemiş faizini davalı fiili taşıyıcıya ve araç maliki/yetki belgesi sahibine rücu talebiyle işbu davanın açıldığı tespit edilmiştir.
Uyuşmazlık, davacının davalılara rücu koşullarının oluşup oluşmadığı hususundadır.
Yük ve yolcu taşımacılığına ilişkin hükümler TTK'nın 850 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Somut olaydaki taşıma ...'den ...'ya yapılacak olan taşımaya ilişkin olup, TTK'nın taşımaya ilişkin 850 ve devamı maddelerinin uygulanacağı tartışmasızdır.
Taşıyıcının sorumluluğu TTK'nın 875. Maddesinde "Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. Zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğu dikkate alınır." şeklinde
Fiili Taşıyıcı ise 888. Maddesinde; “(1) Taşıma, kısmen veya tamamen üçüncü bir kişi olan fiili taşıyıcı tarafından yerine getirilirse, bu kişi eşyanın zıyaı, hasarı veya gecikmesi nedeniyle kendisi tarafından yapılan taşıma sırasında ortaya çıkan zarardan asıl taşıyıcı gibi sorumludur. Asıl taşıyıcının gönderen veya gönderilen ile, sorumluluğun genişletilmesi için yaptığı sözleşmeler, fiili taşıyıcıya karşı, bunları yazılı olarak kabul etmesi şartıyla geçerlidir.
(2) Filli taşıyıcı, taşıma sözleşmesinden doğan asıl taşıyıcıya ait bütün def'ileri ileri sürebilir.
(3) Asıl taşıyıcı ve fili taşıyıcı müteselsilen sorumludurlar.
(4) Fili taşıyıcının yardımcılarına başvurulursa 887 nci madde hükmü uygulanır.
(5) Fiili taşıyıcı taşıma senedinde veya diğer bir belgede kendisine teslim olunan eşyanın ne hâlde bulunduğunu tespit ettirebilir. Bu hükme uyulmadığı takdirde 858 inci maddenin ikinci fıkrası hükümleri uygulanır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nin 40. Maddesinin 9. Fıkrası "Yetki belgesi sahipleri; eşya ve bagajları, teslim aldıkları andan teslim edinceye kadar, eşyanın veya bagajın tamamen veya kısmen kaybından, zayiinden, hasara uğramasından, çalınmasından, güvenliğini sağlamaktan, teslim aldıkları şeklini muhafaza etmekten, korunması ve taşınmasından sorumludurlar." şeklindedir.
Mahkememizce deliller toplanmış ve bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. 11/09/2024 tanzim tarihli bilirkişi heyeti raporunda zararın davalı ...nun kasti eylemi sonucu oluştuğundan KDV hariç 465.847,00TL zarardan davalının sorumlu olduğu, diğer davalı ... Şirketi'nin taşımayla ilgisi tespit edilemediğinden zarardan sorumlu olmadığı rapor edilmiştir.
Dosya kapsamında sunulu bulunan belgelerden emtianın alıcıya ulaşmamasının sebebinin davalı ...'nun emtiayı alıcıya teslim etmeyerek 3. bir kişiye satması olduğu, soruşturma aşamasında ...nun üzerine atılı suçlamayı kabul ettiği, böylelikle davalının zarardan sorumlu olduğu, davacının ödemiş olduğu tutarı davalıya rücu talebinin yerinde olduğu kabul edilmiştir. Diğer davalı ... Şirketi'nin ise ... / ... plakalı aracın ... tipi yetki belgesi sahibi olduğu, oluşan zarardan bu davalının da yetki belgesi sebebiyle sorumlu olduğu, davacının ödemiş olduğu tutarı bu davalıya rücu talebinin yerinde olduğu kabul edilmiştir. Bu itibarla bilirkişi raporundaki değerlendirmeye mahkememizce itibar edilmeyerek davacının davasının tüm davalılar yönünden kabulüne, KDV hariç ödenen 465.847,00TL'den 3.500,00TL muafiyet tenzili ile 462.347,00TL'nin ödeme tarihi olan 18/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ İLE, 462.347,00TL'nin ödeme tarihi olan 18/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 31.582,92TL karar ve ilam harcından peşin alınan 7.895,74TL harcın mahsubu ile bakiye 23.687,18TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 2.400,00TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından yatırılan 7.895,74TL peşin harç, 427,60TL başvuru harcı, 60,80TL vekalet harcı olmak üzere toplam 8.384,14TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Davacı tarafından sarf edilen 985,75TL tebligat ve posta gideri ile 7.500,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.485,75TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince takdir ve hesap edilen 73.352,05TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 24/10/2024
Katip Hakim
e-imzalı e-imzalı