T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/513 Esas - 2025/671
T.C.
ANKARA BATI
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO: 2024/513 Esas
KARAR NO: 2025/671
HAKİM:
KATİP:
DAVACI
VEKİLİ:
DAVALI:
VEKİLİ:
İHBAR OLUNANLAR: 1-
: 2-
VEKİLİ :
: 3-
VEKİLİ :
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 03/05/2024
KARAR TARİHİ: 17/06/2025
K.YAZIM TARİHİ: 02/07/2025
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili; müvekkili şirketin, dava dışı ... lehine 30.06.2023 başlangıç, 30.06.2024 bitiş günlü,... poliçe nolu “...Sigorta Poliçesi, dava dışı sigortalı ... ...'nin, dava dışı Alıcı...'ye 02.09.2023 günlü .... nolu fatura ile ... ve ... cinsi emtia sattığını, davalının maliki olduğu ... plakalı araç ve dava dışı ... A.Ş'ye — tanzim ettiği 05.09.2023 günlü, ... nolu nakliye faturası ile taşımayı üstlendiğini, taşımaya konu emtianın, davalının maliki olduğu ... plakalı araca 02.09.2023 günü, davalı tarafından tam ve sağlam olarak yüklenerek.... ilinden ... iline sevk edildiğini, aracın 04.09.2023 tarihinde dava dışı ....'ye ait tesise vardığı, emtianın tahliyesi sırasında neolam ... tanımlı emtiadan ... plakanın ıslanarak hasarlandığının tespit edildiğini, hasar nedeni ile sürücü...'ın katılımı ile 04.09.2023 günlü tutanağın tanzim edildiğini,.... tarafından hazırlanan 28.09.2023 günlü Ekspertiz Raporunda; “hasarın sebebinin sigortalı yetkilileri ile yapılan görüşmeden emtianın araca fabrikada yüklenmesi sonrasında sabitlemenin ve üstünün branda ile örtülmesinin nakliyeciler tarafından yapılmakta olduğunun bildirildiğini, söz konusu hasarın brandanın kenarlarından sızan yağmur suları nedeniyle ıslanarak meydana geldiği görüş ve kanaatine varıldığı” olarak kayıtlandığını ve hasar miktarının poliçe gereği %10 ilave bedelli ve %10 sovtaj düşümü sonrası 47.871,27TL olarak tespit edildiğini, davalı ...'a ait aracın sürücüsü dava dışı...'ın, iş bu taşıma için TTK 859. maddesinde kabul edilen Yük Senedi kapsamında Taşıma Belgesi tanzim ile imzaladığını ve bu belgede taşımayı yapan aracın ... olarak kayıtlandığını, davalı ...ın taşımada kullandığı ... plakalı araçların maliki olduğunu ve Davalı..., dava dışı ....'ye tanzim ettiği 05.09.2023 günlü,... nolu nakliye faturası ile maliki olduğu ... plakalı araç ile emtianın taşımasında fiili nakliyeci olarak yer aldığını, taşınan emtianın tahliyesi sırasında sürücü...'ın katılımı ile tanzim edilen 04.09.2023 günlü Tutanak ile, .... tanımlı emtiadan ...plakanın ıslanarak hasarlandığının tespit edildiğini, 6102 Sayılı TTK 875. maddesi hükmüne göre taşıyıcının eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğar zararlardan sorumlu olduğunu, 6102 Sayılı TTK 876 maddesinde ise, nakliyecinin sorumluluğunu özen sorumluluğu (genişletilmiş kusur) olarak kabul edildiği, bu halde davalı ...'ın doğan hasardan nakliyeci sıfatı ile TTK 875 ve 876. maddelerine göre sorumlu olduğunu, Davalı ...'ın sorumlu olduğu hasar tutarının ise (32.123TL hasar tutarı + 1.378TL hasarlı mala isabet eden ... - 3.212TL sovtaj =) 30.289TL olduğunu, davalı ...'ın sorumlu olduğu hasar tutarının, nakliyecinin sınırlı sorumluğunda kaldığını beyan ederek, davanın kabulü ile, 30.289TL'nin ödeme tarihi olan 27.10.2023 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 2. maddesine göre TCMB kısa vadeli avans oranları üzerinden işleyecek faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı tarafından dosyaya yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER :
Sigorta poliçesi, hasar dosyası, 16/12/2024 tarihli bilirkişi heyet raporu, 11/04/2025 tarihli bilirkişi heyeti ek raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi heyeti raporunda, dosyada yer alan belgelerin incelenmesi neticesinde, takdiri ve hukuki değerlendirmesi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; dava konusu olay nedeniyle meydana gelen zarar miktarının 28.198,24TL olduğu ve bu tutar sınırlı sorumluluk miktarının altında kaldığı anlaşıldığından tazminata esas zarar miktarının 28.198,24TL olduğu, dava konusu emtianın taşıma esnasında zarar görmesinde; gerekli dikkat ve özeni göstermediği anlaşılan taşıyıcının sorumluluğunun bulunduğu, bu kapsamda taşımayı yapan davalı ...'ın fiili taşıyıcı olarak, dava dışı ...'nin ise asıl taşıyıcı olarak müteselsil sorumluluğunun bulunduğu, ayrıca, dava konusu taşıma nedeniyle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 883. maddesi uyarınca taşıyıcının taşıma işi i taşıma ücretinin (zarar gören emtia miktarı ile orantılı olarak hesaplanan) 1.242,53TL'sini geri vermekle yükümlü olduğu, buna göre tazminata esas alınması gereken sorumluluk miktarının 28.198,24TL emtia bedeli ve 1.242,53TL kısmi taşıma ücreti olmak üzere toplam 29.440,77TL olduğu belirtilmiştir.
Bilirkişi heyeti ek raporunda, dosyada yer alan belgelerin incelenmesi neticesinde, takdiri ve hukuki değerlendirmesi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; davacı ve davalı tarafların itirazları bakımından kök raporda yer verilen görüşte herhangi bir değişikliğin bulunmadığı belirtilmiştir.
GEREKÇE :
Dava, davacının taşıma sigorta poliçesi kapsamında sigortalısına ödediği tazminatın zarar sorumlularından rücuen tahsili talebine ilişkindir.
Davacının sigortalısı dava dışı.... tarafından dava dışı...’ne 02/09/2023 tarihli... nolu fatura ile satılan ... ve ... cinsi emtianın ... ilinden ... iline taşınması için davalı ile dava dışı alıcı.... arasında taşıma sözleşmesi akdedildiği, davalı... tarafından dava dışı alıcı firmaya 05/09/2023 tarihli... nolu ve 15.863,13TL tutarlı nakliye faturası kesildiği, faturada tarih ve numarasına yer verilen, 02/09/2023 tarih ve... numaralı İrsaliyede taşıyıcı bilgileri olarak ...’nin ismine yer verildiği, taşıma işinin davalının maliki olduğu ve sürücüsü ... plakalı araç ile gerçekleştirildiği, taşınan eşyanın cinsinin ve miktarının 381 adet ... ve 19 adet ... olduğu, toplam ağırlığının 28.040 kg olduğu, taşımaya konu emtianın, davalının maliki olduğu ... plakalı araç ile 02/09/2023 tarihinde, ... ilinden ... iline sevk edildiği, aracın 04/09/2023 tarihinde dava dışı alıcı...ye ait tesise vardığı, emtianın tahliyesi sırasında neolam .... tanımlı emtiadan ...plakanın ıslanarak hasarlandığının tespit edildiği, hasar nedeni ile sürücü ...'ın katılımı ile 04/09/2023 tarihli tutanağın tanzim edildiği, zarar gören neolam ... tanımlı emtianın birim fiyatının KDV hariç 867,90TL, faturada % 5 iskonto uygulandığı görüldüğünden, iskontolu birim fiyatının ise 824,51TL olduğu, zarar gören 38 adet neolam .... tanımlı emtianın net olmayan ağırlığının (28.040 * 38 /400 =) 2.663,80 kg olduğu, nakliye bedelinin 15.863,13TL olduğu, 38 adet levha için hesaplanan kısmi nakliye bedelinin ( 15.863,13 * 38 /400 =) 1.242,53TL olduğu, .... tarafından hazırlanan 28/09/2023 tarihli Ekspertiz Raporunda hasarın sebebinin brandanın kenarlarından sızan yağmur suları nedeniyle ıslanarak meydana geldiği yönünde görüş ve kanaat belirtildiği ve hasar miktarının poliçe gereği %10 ilave bedelli ve %10 sovtaj düşümü sonrası 47.871,27TL olarak tespit edildiği, meydana gelen hasar nedeniyle davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı ... lehine tanzim olunan 30/06/2023 başlangıç, 30/06/2024 bitiş tarihli,... poliçe no.lu "... Sigorta Poliçesi" kapsamında 27/10/2023 tarihinde 47.871,27TL ödeme yapıldığı, davacı tarafından ödenen tutarın rücuen tazimin için davalıya 04/12/2023 tarihli ihtarnamenin gönderildiği, talep edilen tutarın ödenmemesi üzerine işbu davanın açıldığı, ödenen tutardan 30.289,00TL'nin rücuen tazminin talep edildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce taraflarca bildirilen deliller toplanarak rücu edilebilecek tutarın hesaplanması bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan kök rapora yapılan itirazlar üzerine itirazların değerlendirilmesi ve takdiri mahkememize ait olmak üzere taşımada açık araç seçilmesinin kusura etki edip etmeyeceğinin tartışılması için dosya ek rapora gönderilmiş, bilirkişi heyetinin kök raporunda değişiklik yapılmasının gerekmediği kanaati bildirilmiştir.
Taşımanın Türkiye içinde bir taşıma olduğu gözetilerek somut olaya TTK hükümlerinin uygulanması gerekmektedir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun;
“Zıya veya Hasar ile Gecikmeden Doğan Zarardan Sorumluluk” başlıklı 875.
maddesinde;
“(1) Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar
geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan
zararlardan sorumludur.
(2) Zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın
özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının
belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğu dikkate alınır.
(3) Gecikme hâlinde herhangi bir zarar oluşmasa da taşıma ücreti gecikme süresi
ile orantılı olarak indirilir; meğerki, taşıyıcı her türlü özeni gösterdiğini ispat etmiş olsun.”, “Taşıyıcının Özeni” başlıklı 876. maddesinde;
“(1) Zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı
sorumluluktan kurtulur.”, “Özel hâller” başlıklı 878. Maddesinde; “(1) Zıya, hasar veya teslimdeki gecikme, aşağıdaki hâllerden birine
bağlanabiliyorsa taşıyıcı sorumluluktan kurtulur:
a) Sözleşme veya teamüle uygun olarak üstü açık bir aracın kullanılmış olması
yahut güverteye yükleme yapılması,
b) Gönderen tarafından yapılan yetersiz ambalajlama, ...”
Yasal düzenlemeler açıklanan şekilde olup tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; gönderenin taşınan emtianın fiziki özelliklerini göz önünde bulundurarak her türlü hava koşullarında zarar görmeden taşınmasını teminen gerekli önlemlerin alınmasında basiretli bir tacir gibi davranması gerektiği, yükleme esnasında taşınan ürünlerin zarar görmemesi için gerekli ambalajlama ve istiflemeyi yapması, taşıyıcının ise taşınan emtianın taşınması sırasında zarar görmemesi, yükün hava olaylarından etkilenmemesi için gerekli önlemleri alması, yükün hava olayından etkilenmemesi için kapalı kasa araç seçmesi ya da yükü branda ve benzeri bir materyal ile korunaklı hale getirmesi, yüklemeye ve istife nezaret etmesi, gerektiğinde yükün bu şekilde taşınmasını kabul etmemesi gerekir. Somut olayda taşınan emtia üstü branda ile örtülerek açık kasa araçta taşındığı, taşıyıcının emtianın zarar görmemesi için yeterli önlem almadığı gibi gönderenin de taşınan emtianın niteliğine uygun ambalajlama yapmadığı anlaşılmıştır. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin Yerleşik Kararları ışığında hem gönderenin hem de taşıyıcının zararın meydana gelmesinde eşit oranda (%50 -%50) kusurlu oldukları sonuç ve kanaatine varılmakla bilirkişi raporundaki aksi yöndeki tespite itibar edilmeyerek 29.440,77TL'nin %50'si olan 14.720,38TL'nin ödeme tarihi olan 27/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Kısmen KABUL Kısmen REDDİ ile; 14.720,38TL'nin ödeme tarihi olan 27/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Alınması gereken 1.005,54TL karar ve ilam harcından peşin alınan 517,27TL harcın mahsubu ile bakiye 488,27TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 3.600,00TL'nin kabul oranına göre hesaplanan 1.749,59TL'sinin davalıdan, 1.850,41TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından yatırılan 517,27TL peşin harç, 427,60TL başvuru harcı, 60,80TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.005,67TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Davacı tarafından sarf edilen 624,00TL tebligat ve posta gideri ile 11.000,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 11.624,00TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesap edilen 5.649,23TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, artan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT madde 13/2 gereğince davanın kabul oranına göre takdir ve hesap edilen 14.720,38TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davalının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT madde 13/2 gereğince davanın red oranına göre takdir ve hesap edilen 15.568,62TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, dava konusu miktar itibariyle KESİN olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.17/06/2025
Katip ...Hakim ...
e-imzalı e-imzalı