T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/690 Esas - 2025/191
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO : 2024/690 Esas
KARAR NO : 2025/191 Karar
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLLERİ :
DAVALI : 1-
VEKİLLERİ :
DAVALI : 2-
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 10/06/2024
KARAR TARİHİ: 11/02/2025
K. YAZIM TARİHİ: 03/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ; Müvekkil şirkete ait ... plakalı araç ile davalı ...'e ait ... plakalı araç arasına maddi hasarlı trafık kazasının meydana gelmiş olduğunu, meydana gelen kaza sürecinde ... plakalı aracın sürücünün %75 oranında, müvekkili şirkete ait ... plakalı aracın sürücüsünün ise %25 oranında kusurlu olduğunun belirlenmiş bulunduğunu, Dilekçe ekinde sunmakta oldukları kaza tespit tutanağına göre de müvekkili şirkete ait ... plakalı aracının sürücünün dava konusu kaza sürecinde kusurlu olmadığının açık olduğunun, dava konusu kazada davalı ... plakalı aracın sürücüsünün kusuru ile müvekkili şirketin aracında maddi hasar meydana gelmiş bulunduğunu, ... plakalı aracın ZMMS sigortasını düzenlemiş olan ... Sigorta A.Ş. tarafından poliçe kapsamında hasar bedeli tazminatı olarak 78.750,00 TL kısmi ödeme yapmış bulunduğunu ancak bu ödemenin eksik olduğunun, Müvekkilin şirkete ait ... plakalı araçta oluşan hasar nedeniyle anılan araçta oluşan hasara bağlı olarak değer kaybının da meydana gelmiş bulunduğunu, oluşan değer kaybına ilişkin yine davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından 5.748,25 TL değer kaybı ödemesinin yapılmış bulunduğunu, Müvekkiline ait ticari aracın serviste yapılan onarımı sürecinde müvekkili şirketin zarara uğramış bulunduğunu, dolayısıyla müvekkil şirketin meydana gelen kazadan kaynaklı davalı taraftan hem değer kaybı hem de kazanç kaybı talebinin bulunduğunu, Yapılan ödemelerin yetersiz olması sebebiyle ilgili sigorta şirketine başvuru yapılmış olmasına rağmen bakiye değer kaybı ve hasar tazminatı açısından herhangi bir ödeme yapılmamış olduğunu ve çeşitli konularda detaylı açıklamalarda bulunarak, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, meydana gelen kazada müvekkili şirkete ait ... plakalı araçta meydana gelen hasar sürecindeki orijinal parça fark bedelinin, değer kaybı bedelinin ve araç kazanç kaybı bedelinin (ikame araç bedeli) faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, eksper ücreti de dahil olmak üzere tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasını talep ve dava ettiği görülmüştür.
Davacı vekili ıslah dilekçesinde özetle; bedel artırım suretiyle müddeabihin 65.621,75 TL'ye artırılması ve toplam alacak talebinin 35.750,00 TL'sinin davalı ... Sigorta A.Ş.'den kalan 29.871,75 TL'sinin davalı ...'den avans faizi ile tahsiline, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karışan ... plakalı aracın müvekkili şirket tarafından ZMMS poliçesi kapsamında sigortalanmış olduğunu, talebin zamanaşımına uğradığını, davacı tarafa 78.750,00 TL hasar bedeli, 5.748,25 TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplam 84.498,25 TL ödeme yapılmış bulunduğunu, Araç mahrumiyet bedelinden müvekkili şirketin sorumlu olmadığını, müvekkili şirketin ancak sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğunu, KDV bedelinden müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, hasar bedeline iskonto uygulanması gerektiğini, başvuran tarafından zarara konu aracın müvekkili şirkete fiziki olarak gösterilmemiş olduğunu, temerrüt tarihine açıkça itiraz ettiklerini, avans faizi isteminin haksız olduğunu ve çeşitli konularda detaylı açıklamalarda bulunarak haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama masrafları gideri ile vekalet karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER :
Sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, tramer kayıtları, bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi raporunda özetle; ... plakalı aracın sürücüsü ...'in %75 (Yüzde Yetmiş Beş) oranında kusurlu olduğunu, ... plakalı aracın sür üsü ...'in ise %25 (Yüzde Yirmi Beş) oranında kusurlu olduğunu, Dava konusu kaza aşamasında hasarlanan ... plakalı araçta oluşan toplam hasar bedelinin orijinal nitelikte malzeme kullanılması ve yedek parça bedellerinden herhangi bir iskonto yapılmaması itibariyle oluşan KDV hariç toplam hasar bedelinin 147.270,01 TL, (Yüz Kırk Yedi Bin İki Yüz Yetmiş Lira, Bir Kuruş) (114.545,01 TL yedek parça ve malzeme bedeli * 32.725,00 TL işçilik bedeli), KDV dahil olmak üzere ise 173.778,61 TL (Yüz Yetmiş Üç Bin Yedi Yüz Yetmiş Sekiz Bin Lira, Altmış Bir Kuruş), (147.270,01 TL KDV hariç toplam hasar bedeli * 26.508,60 TL 4418 KDV bedeli) olduğunu, Belirlenmiş olan KDV dahil olmak üzere 173.778,61 TL bedelden süreç içinde yapılmış olan 78.500,00 TL hasar bedelinin tenzil edilmesi sonrasında oluşan bakiye hasar bedelinin ise 95.228,61 TL (Doksan Beş Bin İki Yüz Yirmi Sekiz Bin Lira, Altmış Bir Kuruş),(173.77861 TL — 78.500,00 TL yapılan ödeme bedeli) olacağı belirlendiğini, Dava konusu kaza aşamasında hasarlanan ... plakalı hasar nedeniyle meydana gelen reel değer kaybı itibariyle olmak üzere 20.000,00 TL,(Yirmi Bin Lira) olduğunu, Daha önceki süreçte yapılmış olan 5.748,25 TL değer kaybı bedeli ödemesinin belirlenmiş olan 20.000,00 TL değer kaybı bedelinden tenzil edilmesi sonrasında oluşan bakiye değer kaybı bedelinin ise 14.251,75 TL (On Dört okuz Bin İki Yüz Elli Bin Lira, Yetmiş Beş Kuruş),(20.0000 TL belirlenen değer kaybı bedeli — 5.748,25 TL yapılan ödeme bedeli) olacağını, ... plakalı araç üzerinde dava konusu kaza aşamasında oluşan hasarın onarımın her türlü işlemler dahil olmak üzere 15 (On Beş) günlük bir süre içinde tamamlanabileceğini, ... plakalı aracın tamiratının yapılacağı 15 (On Beş) günlük süre içinde muadili nitelikte bir araç kiralanması nedeniyle oluşacak olan araç mahrumiyet zararının ise kaza tarihi itibariyle olmak üzere 6.057,00 TL (Altı Bin Elli Yedi Lira) olacağı görüş ve kanaatini bildirmiştir.
GEREKÇE :
Dava, araç değer kaybı, orijinal parça fark bedelinden kaynaklı hasar bedeli ve araç kazanç kaybı tazminat talebine ilişkindir.
Kusur yönünden yapılan değerlendirmede; Uyuşmazlık konusu kaza sürecinde meydana gelen çarpışmanın, kavşak alanı girişinde kavşak kolları üzerinde sürücülere hitaben ilk geçiş hakkını düzenleyecek herhangi bir trafik işaret levhasının bulunmadığı üç yönlü (T) tipi kontrolsüz kavşak alanı içinde, yolun fiziki yapısı itibariyle de davalı sürücü ...'in yönetimindeki ... plakalı araç ile sola dönüş yapmakta olduğu anda meydana geldiği bilinmektedir. Kurallar aşamasında belirlenen dava konusu trafik kazasının meydana gelmesine neden olan temel etkenin ise ... plakalı aracın sürücüsü davalı ...'in üç yönlü (T) tipi kontrolsüz kavşak alanı içinde sola dönüş yapacağı süreçte düz istikamette seyretmekte olan sürücü ... yönetimindeki davacıya ait ... plakalı araca ilk geçiş hakkını vermemesinin olduğu ... plakalı aracın sürücüsü ...'in “ASLİ KUSURLU” olduğu ... plakalı aracın sürücüsü ...'in %75 (Yüzde Yetmiş Beş) oranında kusurlu olduğuna kanaat getirilmiştir. Dava konusu kazanın meydana gelmesindeki diğer tali etkenin ise yönetimindeki ... plakalı davacıya ait araç ile ... yolunu takiben üç yönlü (T) tipi kontrolsüz kavşak alanına düz istikamette seyirle gelen sürücü ...'in her ne kadar ilk geçiş hakkı yönetimindeki araçta olduğu halde üç yönlü (T) tipi kontrolsüz kavşak alanına yaklaşırken özellikle araçlar arasındaki oluşan çarpışmanın yönetimindeki ... plakalı aracın ön kısmı ile sürücü ... yönetimindeki ... plakalı aracın da sol orta kısmı arasında gerçekleşmiş olması itibariyle de ön ilerisine kadar gelmiş olan ... yönetimindeki ... plakalı aracı yeterli mesafeden görmemesi ya da görmesine rağmen gereken önleyici tedbirleri zamanında almaması sürecinde kavşak alanı içine kontrolsüz ve ortam koşulları itibariyle, yüksek seyir hızı ile giriş yapmış olmasının olduğu kazasının oluşumuna kısmen katkıda bulunduğu tespit edilen ... plakalı aracın sürücüsü ...'in uyuşmazlık konusu trafik kazasının meydana gelmesinde“TALİ KUSURLU” olduğu ... plakalı aracın sürücüsü ...'in ise %25 (Yüzde Yirmi Beş) oranında kusurlu olduğuna kanaat getirilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. Maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”; Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir. Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu, böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd).Bu kapsamda davacı, davalılardan talepte bulunmuştur.
Hasar yönünden yapılan değerlendirmede trafik kazası neticesinde, hasarlanan aracın ekonomik olarak değerini yitirmesi yahut azalması halinde, zarar gören oluşan zararı, zarara neden olanlardan talep edebilir. Davacının aracının markası, modeli, yaşı ve hasar durumu birlikte irdelenmek suretiyle, kaza tarihindeki koşullara göre tamirinin ekonomik olup olmadığı, ekonomik değilse; kazadan önceki (hasarsız haliyle) 2.el piyasa rayiç bedeli ile kazadan sonraki haliyle sovtaj değerinin ve buna göre araçta meydana gelen gerçek zarar miktarının dosya kapsamındaki deliller ile denetlenebilir, gerekçeli bilirkişi raporu ile yapılan değerlendirme ile KDV dahil olmak üzere 173.778,61 TL bedelden süreç içinde yapılmış olan 78.500,00 TL hasar bedelinin tenzil edilmesi sonrasında oluşan bakiye hasar bedelinin ise 95.228,61 TL (Doksan Beş Bin İki Yüz Yirmi Sekiz Bin Lira, Altmış BirKuruş),(173.77861 TL — 78.500,00 TL yapılan ödeme bedeli) olacağı kusuruna tekabül eden hasar bedeli tazminatı 71.421,45TL olacağı fakat ıslah dilekçesi ve poliçe limiti gözetilerek kaza tarihinde poliçe limitinin 120.000 TL olduğu sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeler mahsup edildiğinde (120.000-78.750,00-5.748,25TL) bakiye poliçe limitinin 35.501,75TL olduğu ıslah dilekçesi talebi ile bağlı kalınarak davalının kusuruna tekabül eden Hasar bedeli tazminatının davalı sigortanın sorumluluğunun 35.501,75TL olmak üzere 24/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsili ile davacıya verilmesine, diğer davalı yönünden 16.080,00TL nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ...'den tahsili ile davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketi sorumluluğunun poliçe limiti dahilinde tutulmasına karar verilmiştir.
Yargıtay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmesine,bu ilkeye uygun hesaplama ile davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre Dava konusu kaza aşamasında hasarlanan ... plakalı araçta oluşan hasar nedeniyle meydana gelen reel değer kaybı bedelinin ise kaza taril ibariyle olmak üzere 20.000,00 TL(Yirmi Bin Lira) olduğunu, Daha önceki süreçte yapılmış olan 5.748,25 TL değer kaybı bedeli ödemesinin belirlenmiş olan 20.000,00 TL değer kaybı bedelinden tenzil edilmesi sonrasında oluşan bakiye değer kaybı bedelinin ise 14.251,75 TL (On Dört okuz Bin İki Yüz Elli Bin Lira, Yetmiş Beş Kuruş),(20.0000 TL belirlenen değer kaybı bedeli — 5.748,25 TL yapılan ödeme bedeli) olacağı, davacı araç sürücüsünün kusuruna tekabül eden değer kaybı tazminatının da 10.688,81TL olacağı, ıslah dilekçesi gözetilerek Değer kaybı tazminatının 9.251,75TL nin kaza tarihi olan 16/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ...'den tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasarın onarımı için gerekli makul sürede, davacının ikame araç temin etmek ve bu suretle masraf yapmak zorunda kalacağı, bu zararının da tazmininin gerektiği açık olmakla birlikte; bu zararın, kazadan kaynaklanan dolaylı zarar mahiyetinde olduğu ve davalı trafik sigortacısının sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğu, bu zararın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve kasko poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığından kusura tekabül eden Araç mahrumiyet bedeli tazminatı 4.540,00TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihi olan 16/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ...'den tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
DAVANIN KISMEN KABUL, KISMEN REDDİNE,
1-Hasar bedeli tazminatının davalı sigortanın sorumluluğunun 35.501,75TL olmak üzere 24/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsili ile davacıya verilmesine, diğer davalı yönünden 16.080,00TL nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ...den tahsili ile davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketi sorumluluğunun poliçe limiti dahilinde tutulmasına,
2-Değer kaybı tazminatının 9.251,75TL nin ve 4.540,00TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihi olan 16/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ...den tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 4.465,66TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 427,60TL harç ile ıslahla 1.115,60TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 2.922,46TL harcın, davalı sigorta şirketinin sorumluluğu 1.587,07TL ile sınırlı olmak üzere, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddesi gereği ödenecek ve Arabuluculuk AÜT'nin Birinci Kısmına göre taraf sayısı gözetilerek belirlenen 3.166,67TL'nin sigorta yönünden kabul-red oranına göre hesaplanıp belirlenen 3.144,68 TL'sinin davalı sigorta şirketi'nden tahsili, kalan 21,99 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL peşin harç, 1.115,60TL ıslah harcı, 427,60 TL başvuru harcı, 60,80 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 2.031,60TL harcın, davalı sigorta şirketinin sorumluluğu 1.103,28TL ile sınırlı olmak üzere, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen 3.500,00 TL bilirkişi ücreti, 776,00 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 4.276,00 TL yargılama giderinin, davalı sigorta şirketinin sorumluluğu 2.322,12TL ile sınırlı olmak üzere, davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davanın kabul oranına göre takdir ve hesap edilen 30.000,00TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davalı sigorta şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/2 maddesi gereğince davanın red oranına göre takdir ve hesap edilen 248,25 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine,
7-Kararın talep halinde taraflara tebliğine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı ... Sigorta Şirketi vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.11/02/2025
Katip Hakim
e-imza e-imza