T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2025/130
KARAR NO: 2025/785
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACILAR: 1-
2-
3-
4-
VEKİLİ:
DAVALILAR: 1-
VEKİLİ:
: 2-
3-
4-
VEKİLİ:
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 15/12/2017
KARAR TARİHİ: 10/07/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 06/08/2025
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA:
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle : Davacılar vekili 15.10.2017 tarihinde ... konutlarından ... plaka numaralı taksiye binen müteveffa ...'in taksi şoförü ...'ın KTK'nin 52/1-b maddesini ihlal etmesi nedeniyle yaptığı kazada hayatını kaybettiğini, müteveffanın evli ve iki çocuklu olduğunu, ... Üniversitesinde profesör doktor olarak görev yaptığını, kaza nedeniyle müteveffanın ailesinin maddi ve manevi olarak zor zamanlar geçirdiğini, kazaya karışan ... plaka sayılı aracın davalı ... şirketi tarafından ZMMS ile sigortalandığını, sigorta şirketine yapılan başvuruya rağmen zararın giderilmediğini, tüm bu nedenlerle Trafik kazası sonucu ölen ...'in desteğinden yoksun kalan davacılar ..., ... yararına fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik her biri için 5.000,00 TL olmak üzere toplam 10.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihinden itibaren uygulanacak yasal faizi ile davalılardan (sigorta şirketinin limitle sorumlu olmak kaydıyla) müştereken ve müteselsilen tahsilini, ölenin eşi ... için 40.000,00 TL, çocukları ... için 30.000,00 TL,... için 30.000,00 TL, anne ... için 40.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile sigorta şirketi dışındaki davalılardan tahsilini, davalıların dilekçelerinde bildirilen taşınmaz malvarlıkları üzerine ihtiyati haciz niteliğinde ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacılar vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle : Davalı ... şirketinin sorumluluğunun ticari bir işten kaynaklandığını, huzurdaki davanın aracın sürücüsü, sahibi, işleteni ve sigortacısına birlikte açılması sebebiyle asliye ticaret mahkemelerinin görevli olduğunu, tazminat hesaplamalarında SGK tarafından yapılan ödemelerin dikkate alınmayacağının Yargıtay kararlarıyla sabit olduğunu, aracın ZMMS'sini ...'ın yaptırmasından da anlaşılacağı üzere bu kişinin aracın işleteni olduğunu, tüm bu nedenlerle davalının itirazlarını kabul etmediklerini beyan etmiştir.
Davacılar vekili bilirkişi raporuna ilişkin itiraz dilekçesinde özetle: Sigorta şirketinin dava açıldıktan sonra sorumlu olduğu meblağı ödediği bildirilmesine rağmen raporda trafik sigortasını sorumluluğunun hesaplanmasına ilişkin yöntemin kullanıldığını uygulanması gereken yöntemin %10 yıllık gelir artışı, %10 iskonto yöntemi olması gerektiğini, ...'in 20 yaşını bitirinceye kadar destekten faydalanacağı yönünde hesap yapılmışsa da aile bireylerinin sosyal konumu, çocuğun sosyal konumu göz önüne alındığında destekten faydalanma yaşının 25 olarak hesaplanması gerektiğini beyan ederek yeni bir bilirkişiden rapor alınmasını talep etmiştir.
Davacılar vekili ıslah dilekçesinde özetle: Fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ıslah dilekçelerinin kabul edilerek destekten yoksun kalan müvekkilleri; Desteğin eşi ... için 196.464,13 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 40.000,00 TL manevi tazminata, desteğin oğlu ... için 34.881,91 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 30.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesini, müteveffanın kızı ... için 30.000,00 TL manevi tazminata, müteveffanın annesi ... için 40.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesini, davalıların müşterek ve müteselsilen sorumluluğuna karar verilmesini, hükmedilen tazminatlara kaza tarihi olan 15.10.2017 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasını talep etmiştir.
Davacılar vekili değer artırım dilekçesinde özetle: Fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ve dilekçenin kabul edilerek destekten yoksun kalan müvekkiller; desteğin eşi ... için 702.763,21 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 40.000,00 TL manevi tazminata, Desteğin oğlu ... için 174.588,23 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 30.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesini, müteveffanın kızı ... için 30.000,00 TL manevi tazminata, müteveffanın annesi ... için 40.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesini, davalıların müşterek ve müteselsilen sorumluluğuna karar verilmesini, hükmedilen tazminatlara ölüm tarihi olan 15.10.2017 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasını talep etmiştir.
Davacılar vekili 22.05.2025 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde özetle: Rapordaki aleyhe hususları kabul etmediklerini beyan etmiştir.
CEVAP:
Davalı ..., ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemeleri olduğunu, kaza tutanağını ve kusur oranlarını kabul etmediklerini, SGK ve sigorta şirketinden herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiğini, ...'ın aracın sadece %50'sine malik olduğunu, tazminat bedelinin buna göre belirlenmesi gerektiğini, müvekkillerinin de kaza sebebiyle çocuklarını kaybettiklerini, manevi acı duyduklarını, çiftçilikle geçimlerini sağlamakta olduklarını, talep edilen manevi tazminatın müvekkillerinin gelir düzeyine göre fahiş olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili beyan dilekçesinde özetle: Davacı vekili adına aktüer raporuna göre destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin olarak 52.549,31-TL ödeme yapıldığını, yapılan bu ödeme neticesinde müvekkili olan sigorta şirketinin başka bir sorumluluğunun kalmadığını, ibra edildiğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ..., ... ve ... vekili bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde özetle: Raporda kusur yönünden yapılan değerlendirmenin hatalı olduğunu, ...'ın sorumluluğunun değerlendirilmediğini, ...'ın aracın %50'sine malik olduğunu, kalan kısmına araç şoförü ...ın malik olduğunu ve kazanın oluşumunda tam kusurlu olduğunu ,bu nedenle illiyet bağının kesildiğini, raporda destekten yoksun kalma tazminatı hesaplanırken müvekkillerinin de genç yaşta çocuklarını kaybetmiş olmalarının göz önüne alınmadığını, müvekkillerinin de vefat eden ... bakımından destekten yoksun kalan sıfatına haiz olduğunu, raporda hesaplanan meblağların cezalandırıcı nitelikte olduğunu, kusura ilişkin değerlendirmenin hatalı olduğunu, bu nedenlerle yeniden bir bilirkişi raporu aldırılmasını talep etmiştir.
Davalı ..., ... ve ... vekili ıslaha karşı beyan dilekçesinde özetle: Raporda destekten yoksu kalma tazminatı hesaplanırken davacı tarafından da ödenen bu rakamı ıslah talebine dahil ederek fazladan talepte bulunulduğunu, ...'dan % 50 oranında talepte bulunulması gerekirken tazminatın tamamı yönünden talepte bulunulmasının hatalı olduğunu, tazminattan hakkaniyet indirimi yapılmamasının hatalı olduğunu, kusur oranının yeniden belirlenmesini , ıslah talebine itibar edilmemesini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ..., ... ve ... vekili bilirkişi ek raporuna itiraz dilekçesinde özetle: Raporda kusur yönünden yapılan değerlendirmenin hatalı olduğunu, ...'ın sorumluluğunun değerlendirilmediğini, ...'ın aracın %50'sine malik olduğunu ve sorumluluğunun da %50 ile sınırlandırılması gerektiğini, raporda destekten yoksun kalma tazminatı hesaplanırken müvekkillerinin de genç yaşta çocuklarını kaybetmiş olmalarının göz önüne alınmadığını, bu nedenlerle yeniden bir bilirkişi raporu aldırılmasını talep etmiştir.
Davalı ..., ... ve ... vekili 18.05.2022 tarihli bilirkişi ek raporuna itiraz dilekçesinde özetle: Davacı tarafa 28.03.2019 tarihinde ilk ilamda belirtilen bedel ve ferilerinin 394.500,00-TL olarak tamamen ödendiğini, ancak raporda bu ödemenin kısmen dikkate alındığını, SGK tarafından yapılan 143.406,73-TL'lik ödemenin hesaplamada dikkate alınmadığını, bir önceki hükme esas alınan raporla ek rapor arasında rakamsal çelişkiler bulunduğunu, ileri tarihlere göre yapılan maddi tazminat hesabında geçmiş faiz hesabı yapılmasının hatalı olduğunu, bakiye ömür tespiti hesabını hatalı olduğunu, ...'ın aracın %50'sine malik olduğunu, kalan kısmına araç şoförü ...'ın malik olduğunu ve kazanın oluşumunda tam kusurlu olduğunu ,bu nedenle illiyet bağının kesildiğini, dosyaya sunulan kamera görüntülerinin incelenmediğini, müvekkillerinin de kaza sebebiyle çocuklarını kaybettiklerini, manevi acı duyduklarını, bu nedenlerle tazminattan hakkaniyet indirimi yapılmasını ve ek rapor alınmasını talep etmiştir.
Davalı ..., ... ve ... vekili ıslaha karşı beyan dilekçesinde özetle: Huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olmayıp kısmi dava olduğunu, bu nedenle daha önce ıslah hakkının kullanılmış olması nedeniyle yeniden ıslah talebinde bulunulamayacağını, raporda gelecek tarihli gelir hesaplaması yapılmışken geçmiş tarihten faiz hesaplaması yapılmasının hakkaniyete aykırı olduğunu, davacı tarafa 28.03.2019 tarihinde ilk ilamda belirtilen bedel ve ferilerinin 394.500,00-TL olarak tamamen ödendiğini, ancak talep artırım dilekçesinde bu hususun dikkate alınmadığını, SGK tarafından ..., ... ve ...'e yapılan ödemelerin değer artırım dilekçesinde dikkate alınmadığını, ikinci ıslah dilekçesine itibar edilmemesiyle davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ..., ... ve ... vekili 22.05.2025 tarihli bilirkişi ek raporuna itiraz dilekçesinde özetle: Mahkemece tesis edilen, iki kararda da belirtilen ödemelerin tamamının davacıya yapıldığını, toplam 352.000,00-TL ödeme yapıldığını, indirimde düşük rakamların uygulandığını, sigorta şirketi tarafından ödenen bedelin eksik hesaplandığını, hesap edilen bedelin güncel değerinin de eksik hesaplandığını, yasal faiz uygulanmasının hatalı olduğunu, SGK tarafından davacılara ödenen 143.400,00'TL'nin dikkate alınmadığını,bu nedenlerle yeniden bir bilirkişi raporu aldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLER:
Davacı taraf dava dilekçesinin ekinde kaza tespit tutanağını sunmuştur. Kaza tespit tutanağı 15.10.2017 tarihinde ... plaka numaralı aracın karıştığı kazaya ilişkindir.
Davacı taraf dava dilekçesinin ekinde araç özet bilgilerini sunmuştur. Bu belge ... plakalı aracın bilgilerini içermektedir.
Davacı taraf dava dilekçesinin ekinde gelir tablosu sunmuştur. Gelir tablosu müteveffa ...'e aittir.
Davacı taraf dava dilekçesinin ekinde aylık maaş bordroları sunmuştur. Bordrolar müteveffa ...'e aittir.
Davacı taraf dava dilekçesinin ekinde ... Üniversitesi akademik envanter sistemi çıktısını sunmuştur.
Davacı taraf dava dilekçesinin ekinde nüfus kayıt örneği sunmuştur.
Davacı taraf dava dilekçesinin ekinde mirasçılık belgeleri sunmuştur.
Davacı taraf dava dilekçesinin ekinde sigortaya başvuru dilekçesi sunmuştur. Dilekçe poliçe limitleri dahilinde kaza nedeniyle oluşan zararın tazmini taleplidir.
23.05.2018 tarihli duruşmada dosyanın bir adet aktüerya ve bir adet kusur bilirkişisine tevdi edilmesine karar verilmiş olup 29.06.2018 tarihinde bilirkişi raporu sunulmuştur. Raporda Meydana gelen tek taraflı trafik kazasında davalı ... şirketine sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'ın meydana gelen kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK.nun 52/b maddesi kural ihlalini işlemekle % 100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araçta yolcu olarak bulunan davacılar desteği müteveffa ... 'in ise kazanın oluşumuna etken hatalı herhangi bir kural ihlali olmamakla kusursuz olduğu, ZMMS Genel Şartları ve Eki Düzenlemelere Göre Yapılan Hesaplamada:
...'in.....:47.464,68-TL.
...'in.....:.528.100,16-TL.
destekten yoksun kalma nedeniyle maddi zararının bulunduğu tespit edilmekle birlikte , davalı ... şirketi tarafından yapılan ödemenin , davacılar açısından hesaplanan destekten yoksun kalma tazminatı tutarından tenzil edilmesiyle , bakiye ;
...'in......:34.881,91-TL.
...'in......: 196.464,13-TL.
karşılanmamış maddi zararının bulunduğu, görüş ve kanaatine varılmıştır.
19.12.2018 tarihli duruşmada dosyanın ek rapor alınmak üzere bilirkişiye tevdi edilmesine karar verilmiş olup 16.01.2019 tarihinde bilirkişi ek raporu sunulmuştur. Raporda, taraf vekillerinin itirazlarının 29.06.2018 tarihli kök raporda yer alan değerlendirme ve hesaplamaları değiştirecek nitelikte olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır.
16.03.2022 tarihli duruşmada Ankara Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... E., ... K. Sayılı ilamı doğrultusunda dosyanın ek rapor alınmak üzere bilirkişiye tevdi edilmesine karar verilmiş olup 18.05.2022 tarihinde bilirkişi ek raporu sunulmuştur. Raporda,
1- ...’in Gelirden Çıktığı Tarihe Kadarki Devre:
15.10.2017-05.01.2026 Devre Geliri Toplamı : 1.412.074,86-TL.
Eşin hissesi …………....: 1.412.074,86 x %34 = 480.105,45-TL.
Çocuğun hissesi ……….: 1.412.074,86 x %16 = 225.931,98-TL.
2-...’in Gelirden Çıktığı Tarihe Kadarki Devre:
06.01.2026-31.05.2027 Devre Geliri Toplamı : 312.045,60-TL.
Eşin hissesi …………....: 312.045,60 x %40 = 124.818,24-TL.
3-Müteveffanın Bakiye Ömrünün Sona Erme Tarihine Kadarki Devre:
01.06.2027-06.11.2041 Devre Geliri Toplamı : 1.456.355,51-TL.
Eşin hissesi …………....: 1.456.355,51 x %50 = 728.177,75-TL.
Devre Gelirleri Toplamı:
... .....: 225.931,98-TL.
... ……: 480.105,45 + 124.818,24 + 728.177,75 = 1.333.101,44-TL.
Davalı ... Şirketi Tarafından Ödenen Tazminatın Faiz Hesabı:
... Yönünden:
Miktar : 11.094,34-TL. Ödeme Tarihi : 21.12.2017 Rapor Tarihi: 18.05.2022
İşlemiş Yasal Faiz = 21.12.2017-18.05.2022 = %9 = 4.398,83-TL.
Tenzili Gereken Miktar = 11.094,34 + 4.398,83 = 15.493,17-TL.
Talep Edilebilecek Miktar = 225.931,98-TL. – (15.493,17 + 968,67+34.881,91 ) = 174.588,23-TL.
... Yönünden:
Miktar : 292.406,35-TL. Ödem ... Yönünden:
Miktar : 292.406,35-TL. Ödeme Tarihi : 21.12.2017 Rapor Tarihi: 18.05.2022
İşlemiş Yasal Faiz = 21.12.2017-18.05.2022 = %9 = 115.937,11-TL.
Tenzili Gereken Miktar = 292.406,35 + 115.937,11 = 408.343,46-TL.
Talep Edilebilecek Miktar = 1.333.101,44-TL. – (408.343,46 + 25.530,64+196.464,13 ) = 702.763,21-TL.
Olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
05.02.2025 tarihli duruşmada Ankara Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... E., ... K. Sayılı ilamı doğrultusunda dosyanın ek rapor alınmak üzere bilirkişiye tevdi edilmesine karar verilmiş olup 22.05.2025 tarihinde bilirkişi ek raporu sunulmuştur. Raporda,
1- ...’in Gelirden Çıktığı Tarihe Kadarki Devre:
15.10.2017-05.01.2026 Devre Geliri Toplamı : 3.352.364,75-TL.
Eşin hissesi …………....: 3.352.364,75 x %34 = 1.139.804,01-TL.
Çocuğun hissesi ……….: 3.352.364,75 x %16 = 536.378,36-TL.
Annenin hissesi ……….: 3.352.364,75 x %16 = 536.378,36-TL.
2-...’in Gelirden Çıktığı Tarihe Kadarki Devre:
06.01.2026-31.05.2027 Devre Geliri Toplamı : 1.611.805,41-TL.
Eşin hissesi …………....: 1.611.805,41 x %40 = 644.722,16-TL.
Annenin hissesi ……….: 1.611.805,41 x %20 = 322.361,08-TL.
3-Müteveffanın Bakiye Ömrünün Sona Erme Tarihine Kadarki Devre:
01.06.2027-06.11.2041 Devre Geliri Toplamı : 7.947.745,68-TL.
Eşin hissesi …………....: 7.947.745,68 x %50 = 3.973.872,84-TL.
Devre Gelirleri Toplamı:
... .......: 536.378,36-TL.
... ……: 1.139.804,01 + 644.722,16 + 3.973.872,84 = 5.758.399,01-TL.
... ……: 536.378,36 + 322.361,08 = 858.739,44-TL.
Davacı Çocuk ... Yönünden Yapılan Ödemelerin Tenzili;
Zarar Miktarı: 536.378,36-TL.
Dava tarihinde önce 21.12.2017 tarihinde yapılan 11.094,34-TL. ödemenin tenzili ;
Miktar : 11.094,34-TL. Ödeme Tarihi : 21.12.2017 Rapor Tarihi: 22.05.2025
İşlemiş Yasal Faiz = 21.12.2017-31.05.2024 = %9 = 6.431,37-TL.
01.06.2024-22.05.2025 = %24 = 2.596,99-TL.
Tenzili Gereken Miktar = 11.094,34 + 6.431,37 + 2.596,99 = 20.122,70-TL.
Dava tarihinden önce yapılan sigorta ödemesinin tenzili: 536.378,36 - 20.122,70 = 516.255,66-TL.
Dava tarihinden sonra yapılan sigorta ödemesinin tenzili: 516.255,66 - 968,67 = 515.286,99-TL.
Dava tarihinden sonra Sayın Mahkemenin ilk kararı ile hüküm altına alınan ve ödenen miktarın tenzili: 515.286,99 - 34.881,91 = 480.405,08-TL.
Davacı Eş ... Yönünden Yapılan Ödemelerin Tenzili;
Zarar Miktarı: 5.758.399,01-TL.
Dava tarihinde önce 21.12.2017 tarihinde yapılan 11.094,34-TL. ödemenin tenzili ;
Miktar : 292.406,35-TL. Ödeme Tarihi : 21.12.2017 Rapor Tarihi: 22.05.2025
İşlemiş Yasal Faiz = 21.12.2017-31.05.2024 = %9 = 169.507,56-TL.
01.06.2024-22.05.2025 = %24 = 68.447,12-TL.
Tenzili Gereken Miktar = 292.406,35 + 169.507,56 + 68.447,12 = 530.361,03-TL.
Dava tarihinden önce yapılan sigorta ödemesinin tenzili: 5.758.399,01 - 530.361,03 = 5.228.037,98-TL.
Dava tarihinden sonra yapılan sigorta ödemesinin tenzili: 5.228.037,98 - 25.530,64 = 5.202.507,34-TL.
Dava tarihinden sonra Sayın Mahkemenin ilk kararı ile hüküm altına alınan ve ödenen miktarın tenzili: 5.202.507,34 - 196.464,13 = 5.006.043,21-TL.
Olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Davanın tarafları arasındaki uyuşmazlık hukuki niteliği itibarıyla trafik kazasından kaynaklanan ölüm sebebiyle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebinden ibarettir.
Davanın ve talebin kanuni dayanağı, dava tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 53. Ve 56. maddelerinden ibarettir.
Somut olayda davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkillerinin desteği (eş ve baba olarak) olan müteveffa ...'in 15.10.2017 tarihinde bindiği ... plakalı aracın tek taraflı olarak yaptığı kaza neticesinde vefat ettiğini, kazanın oluşumunda ... plakalı araç şoförü ve işleteni (müteveffa) ...'ın tamamen kusurlu olduğunu, bu şahsın vefatı neticesinde mirasçıları olan ... ile ...'a husumet yönelttiklerini, davalı ...'ın kazaya karışan aracın işleteni, diğer davalı ... Sigorta A.Ş.'ninde bu aracın ZMSS yapan şirket olduğunu, kaza neticesinde oluşan destek zararları ile manevi zararlarının tazminini istemişlerdir. Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; ...'ın aracın %50'sine malik olduğunu, kalan kısmına araç şoförü ...'ın malik olduğunu ve kazanın oluşumunda tam kusurlu olduğunu ,bu nedenle illiyet bağının kesildiğini, müvekkillerinin de genç yaşta çocuklarını kaybetmiş olmalarının göz önüne alınması gerektiğini, zira müvekkillerinin de vefat eden ... bakımından destekten yoksun kalan sıfatına haiz olduğunu, beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
Davanın tarafları arasında müteveffa ...'in 15.10.2017 tarihinde bindiği ...plakalı aracın tek taraflı olarak yaptığı kaza neticesinde vefat ettiği hususunda uyuşmazlık yoktur. Uyuşmazlık trafik kazasından kaynaklanan ölüm sebebiyle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat tutarının hesaplanması noktasında toplanmaktadır.
Türk Borçlar Kanununun 53. maddesi şu şekilde düzenlenmiştir:
"Ölüm hâlinde uğranılan zararlar özellikle şunlardır:
1. Cenaze giderleri.
2. Ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar.
3. Ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar."
Türk Borçlar Kanununun 56. maddesi şu şekilde düzenlenmiştir:
"Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir.
Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir."
Huzurdaki davaya ilişkin olarak mahkememizin ... E. , ... K. Sayılı ilamıyla Ankara Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... E., ... K. Sayılı ilamı doğrultusunda yapılan yargılamada, araç şoförü ...ın %100 kusurlu eylemi sonucu meydana gelen trafik kazasında, davacılar murisi ve desteği ...'in vefatı neticesinde, takdiren davacı (eş) ... için 30.000,00TL, davacı (çocuk) ... için 20.000,00TL, davacı (çocuk) ... için 20.000,00TL, davacı (anne) ... için 15.000,00TL manevi tazminatın davalılar ..., ... ve ...'dan tahsili, davacılar ... ile ...'in davalılar ..., ... ve ... aleyhine açtıkları maddi tazminat istemli davanın kabulüne, davacı ... için 34.881,91TL, davacı ... için 196.464,13TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihi olan 15/10/2017 den itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine karar verilmiştir.
Mahkememizce verilen kararın istinaf edilmesi üzerine, istinaf incelemesini yapan Ankara Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin 14.01.2025 tarihli ve ... esas, ... sayılı ilamı doğrultusunda davacılar vekili tarafından 13.06.2022 tarihinde verilen bedel artırım dilekçesi HMK'nin 176/2 maddesi uyarınca göz önüne alınmıştır.
Ek aktüer bilirkişi raporunda paylar belirtilerek davacı eş ile çocuk dışındaki hak sahibi anne ...’in zararı tespit edilmiştir. Yargılama sırasında davalı ... şirketi tarafından yapılan ödemelerin güncellenerek mahsup edilmiş,, davalı ... şirketinin kaza tarihindeki poliçe limiti olan 330.000 TL ile ibra edilmesi ve bu miktardan feragat edilmiş olması nedeniyle 330.000 TL sigorta limiti düşülmüştür. Sigorta şirketi dışındaki davalıların sorumluluğunun TBK 166/1 ve 168 hükümleri uyarınca belirlendiği denetime ve hüküm kurumaya elverişli yeni bir bilirkişi raporu alınmıştır. Davalı tarafça hükümlerden sonra yapılan ödemeler hesaplanan tazminat tutarlarından mahsup edilmiş olup bu çerçevede hüküm kurulmuştur.
Davalı ... şirketi tarafından davacı eş ve çocuk ... ile hak sahibi anne ...’e yapılan ödemeler dosya kapsamına dahil edilmiştir. Poliçe limiti olan 330.000 TL ile sınırlı olarak feragat edildiği kabul edilerek, kaldırma kararında belirtildiği gibi üniversitede okuyan ... için 25 yaşın esas alındığı TRH 2010 yaşam tablosu progresif rant yöntemi uygulanarak davacı eş, çocuk ... ve talepte bulunmayan hak sahibi anne ... yönünden destek payları da gösterilmek suretiyle destekten yoksun kalma tazminatlarının hesaplanması, davalı ... şirketi tarafından yargılama sırasında ;diğer davalılar tarafından ilk karardan sonra 17.03.2022 tarihinde yapılan 394.500 TL’lik ödemenin ne kadarı maddi tazminat olarak hangi davacıya ödendiği belirlenerek TBK’nın 166/1 ve 168. maddeleri de değerlendirmek suretiyle kazanılmış haklar da gözetilerek davacı eş ve çocuk ...’in talep edebileceği bakiye destekten yoksun kalma tazminatın hesaplanması için aktüer bilirkişiden 22.05.2025 tarihli ek rapor alınmıştır.
Aktüerya bilirkişi tarafından sunulan kök rapor ve ek rapor birlikte incelendiğin de; bu raporların hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu ve Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararında belirlenen ilkeler dairesinde hazırlandığı anlaşılmaktadır. Hesap raporunun düzenlenmesinden sonra davacılar vekilinin bedel arttırım dilekçesi dikkate alınarak maddi tazminat miktarları doğrultusunda yeniden hüküm kurulmuştur.
Türk Borçlar Kanunu gereği, ölüm neticesi olarak diğer kimseler müteveffanın yardımından mahrum kaldıkları takdirde, onların bu zararını da tazmin etmek lazım gelir. Yasa metninden de anlaşılacağı gibi destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların, desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir. Destekten yoksun kalma tazminatının mahiyeti ve amacı, ölenin eylemli yardımını alanların, desteğin ölümünden sonra da bu yardımdan mahrum kalmaması olduğuna göre; destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilebilmesi için, her şeyden önce, destek alma hakkı olan kişinin destek alma ihtiyacının devam etmesi gerekir. Dosya kapsamı ve tüm delillerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda davacılar ... ile ...'in davalılar ..., ... ve ... aleyhine açtıkları maddi tazminat istemli davanın kabulüne, davacı ... için 174.588,23TL, davacı ... için 702.763,21TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihi olan 15/10/2017 den itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine karar verilmiştir.
Davacılarda meydana gelen çaresizlik ve acı nedeni ile ruh sağlıklarındaki bozulma ile tarafların sosyal ve ekonomik durumları, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulunun 22/06/1966 tarih, 1996/70 sayılı içtihadı ile belirlenen manevi tazminat miktarının belirlenmesine ilişkin ilkeler ve Hukuk Genel Kurulunun 26/06/2004 tarihli ve ... karar sayılı içtihadı ile belirlediği caydırıcılık ilkesi ve TBK'un 56/2 maddesi düzenlemesi ihlal sonucu gözetilerek davacıların uğradığı manevi zararın giderimi amacı ile paranın satın alma gücü itibari ile belirlediği bir meblağın davalı gerçek kişilerden alınarak, davacılara verilmesi sureti ile zedelenen yaşama sevincini tazelemek, bunu yaparken felaketi özlenir kılmama, bu davalıyı ekonomik bir yıkıma sürüklemeksizin, daha dikkatli ve özenli olmaya sevketmek hedeflenerek günün ekonomik koşulları değerlendirildiğinde davacıların manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne, davacı ... için 30.000,00TL, davacı ... için 20.000,00TL, davacı ... için 20.000,00TL, davacı ... için 15.000,00TL manevi tazminatın davalılar ..., ... ve ...'dan olay tarihi olan 15/10/2017 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat isteminin reddine karar verilmiştir.
Hüküm altına alınan miktarlara davalılar yönünden ayrı ayrı muacceliyet tarihlerinden itibaren faize hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-a)Davacılar tarafından davalı ... Sigorta A.Ş aleyhine açılan maddi tazminat istemli davanın feragat nedeniyle reddine,
b)Davacılar ... ile ...'in davalılar ..., ... ve ... aleyhine açtıkları maddi tazminat istemli davanın kabulüne, davacı ... için 174.588,23TL, davacı ... için 702.763,21TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihi olan 15/10/2017 den itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
c) Davacı tarafın fazlaya ilişkin dava hakkının saklı tutulmasına,
2-Davacıların manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne, davacı ... için 30.000,00TL, davacı ... için 20.000,00TL, davacı ... için 20.000,00TL, davacı ... için 15.000,00TL manevi tazminatın davalılar ..., ... ve ...'dan olay tarihi olan 15/10/2017 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat isteminin reddine,
3-Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesinin 04/11/2022 tarihli ve ... esas, ... karar, ... harç nolu Harç Tahsil Müzekkerelerinin bila infaz iade edilmesinin istenilmesine,
4-Maddi tazminat davası yönünden;
a)Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 59.931,88TLkarar ve ilam harcından, peşin alınan 34,16TL, ıslah ile alınan 756,00TL ve 2.206,43TL harcın mahsubu ile bakiye 56.935,29TL karar ve ilam harcının, davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
b)Davacılar ... ve ... tarafından yatırılan 34,16TL peşin harç, 756,00TL ve 2.206,43TL ıslah harcı, 31,40TL başvuru harcı, 4,60TL vekalet harcı olmak üzere toplam 3.032,59TL harcın davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacılara verilmesine,
c)Davacılar ... ve ... kendilerini vekil ile temsil ettirdikleri görülmekle, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir ve hesap edilen davacı ... için 30.000,00TL, davacı ... için 109.414,48TL vekalet ücretinin davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine,
5-Manevi tazminat davası yönünden;
a)Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 5.806,35TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 478,17TL harcın mahsubu ile bakiye 5.328,18TL karar ve ilam harcının, davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
b)Davacılar tarafından yatırılan 478,17TL peşin harcın davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
c)Davacıların kendilerini vekil ile temsil ettirdikleri görülmekle, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen kısım üzerinden takdir ve hesap edilen davacı ... için 30.000,00TL, davacı ... için 20.000,00TL, davacı ... için 20.000,00TL, davacı ... için 15.000,00TL vekalet ücretinin davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine,
d)Davalılar ..., ... ve ... kendilerini vekil ile temsil ettirdikleri görülmekle, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince red edilen kısım üzerinden takdir ve hesap edilen davacı ...'den 10.000,00TL, davacı ...den 10.000,00TL, davacı ...'den 10.000,00TL, davacı ...den 15.000,00TL vekalet ücretinin tahsili ile adı geçen davalılara ödenmesine,
6-Davacılar tarafından sarf edilen 6.600,00TL bilirkişi ücreti ile 683,10TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 7.283,10TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranına göre hesap ve takdir edilen 6.846,79TL'sinin davalılar ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine, artan kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacılara iadesine,
7-Davalı ... tarafından sarf edilen 500,00TL bilirkişi ücreti yargılama giderinden, davanın kabul ve red oranına göre hesap ve takdir edilen 27,03TL'sinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davalılara ödenmesine, artan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
Dair, davacılar vekili ile davalılar ..., ... ve ... vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.10/07/2025
Başkan Üye Üye Katip
e-imzae-imzae-imza e-imza