T.C. ANKARA BAM 13. HUKUK DAİRESİ ESAS NO: 2023/921 KARAR NO:2023/943
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2023/921
KARAR NO: 2023/943
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 21/11/2022
NUMARASI: 2022/433 Esas 2022/764 Karar
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALI:
TALEP: YARGI YERİ BELİRLENMESİ
KARAR TARİHİ: 22/06/2023
Taraflar arasındaki davada Ankara 13.Tüketici ve Ankara 9.Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya incelendi:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, kripto para (...)'e karşılık gelen paranın tahsili istemine ilişkindir.
Ankara 13.Tüketici Mahkemesince; davacının kazanç sağlayıcı faaliyeti nedeniyle tüketici vasfına haiz olduğundan bahsedilemeyecek olup, ticari dava niteliğindeki davada mahkemenin görevsiz olduğu gerekçesiyle Ankara Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verilmiştir.
Ankara 9.Asliye TicaretMahkemesince ise; davacının birikimlerini değerlendirmek için yaptığı bu işlemin ticari ve mesleki olmayan amaçlar ile hareket ettiği şeklinde yorumlanmasının mümkün olmadığı, bu işlemin tüketici eylemi ve işlemi niteliğinde olduğu, bu hali ile davada tüketici mahkemelerinin görevli olduğunun kabul edilmesi gerektiği gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı vermiştir.
Dava tarihi itibari ile yürürlükte olan 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 3.maddesine göre "Tüketici": ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi, "Tüketici İşlemi": mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi" ifade eder.
6502 sayılı Yasanın 73.maddesi bu Kanunun uygulanması ile ilgili her türlü ihtilafa Tüketici Mahkemelerinde bakılacağını öngörmüştür. Bir hukuki işlemin sadece 6502 sayılı yasada düzenlenmiş olması tek başına o işlemden kaynaklanan uyuşmazlığı Tüketici Mahkemesinde görülmesini gerektirmez. Bir hukuki işlemin 6502 sayılı yasa kapsamında kaldığının kabul edilmesi için taraflardan birinin "Tüketici" olması gerekir.
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre ise; bir davanın ticari dava sayılması için, uyuşmazlık konusu işin, taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer Kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bakacağı yönünde düzenleme olmalıdır. Yine, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19.maddesinin ikinci fıkrası gereğince, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, Türk Ticaret Kanunu, Kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir.
6335 sayılı Kanun'un 2.maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5.maddesi uyarınca, ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemeleri'nce görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, Asliye Ticaret Mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir.
Somut olayda, davacı vekili; davacının kripto para ile ilgili borsa hizmeti veren davalı şirketten mobil uygulama ile 1.000,00 TL yatırmak sureti ile borsaya giriş yaptığını, 14/04/2021 tarihinde sitenin teknik işleri nedeni ile yenilik ve düzenlemeler yapılacağı gerekçesi ile işlemlerin askıya alındığını, kripto para satın almak ve değiştirmeye yönelik işlem yapmasına izin verilmediğini, bu nedenle zarara uğradıklarını belirtip, şimdilik 10.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir. Uyuşmazlık TTK'da düzenlenen mutlak ticari davalardan değildir. Davalı ticaret şirketi, davacı ise gerçek kişi olup davacının tacir olmadığı anlaşılmaktadır. Davacının TTK'da düzenlenen tacir sıfatını taşımadığı gibi, davacının gelir ve kar elde etme gayesinin olması davayı kendiliğinden ticari dava haline getirmeyecektir. Buna göre mutlak ve nispi ticari dava bulunmayan uyuşmazlıkta Ticaret Mahkemesi görevli değildir.Öte yandan davacı tarafın işlemi dijital paralardan gelir elde etmeye yönelik olduğundan, davalının yatırım amacıyla gerçekleştirdiği işlemden doğan uyuşmazlıkta 6502 sayılı TKHK 'na göre davacının "tüketici" olarak kabulü mümkün değildir. Netice itibariyle, ticari dava niteliği arz etmeyen ve 6502 sayılı Yasa kapsamında tüketici işleminden kaynaklanmayan uyuşmazlığın genel hükümler uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
Her ne kadar görev uyuşmazlığı Tüketici ve Asliye Ticaret Mahkemeleri arasında çıkmış ise de, mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin olup, 6100 sayılı HMK'nın 22/2. maddesinde görev ya da yetki uyuşmazlığı halinde Bölge Adliye Mahkemesi tarafından, “görevli veya yetkili” mahkemenin belirleneceği açıklandığından, uyuşmazlığın Ankara Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-6100 sayılı HMK'nın 21. ve 22.maddeleri gereğince Ankara (Nöbetçi) Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
2-Dosyanın merci tayini talebinde bulunan Mahkemesine iadesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362/1-c maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile 22/06/2023 tarihinde karar verildi.
Gerekçeli Kararın Yazıldığı Tarihi : 10/07/2023
Başkan
Üye
Üye
Katip
Bu döküman 5070 Sayılı Yasa Hükümleri gereğince elektronik olarak imzalanmıştır.