T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20. HUKUK DAİRESİ
Esas-Karar No: 2023/1794 - 2025/1990
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
20.HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2023/1794
KARAR NO : 2025/1990
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ANKARA 4. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ : 12/07/2023
NUMARASI : 2022/294 E. - 2023/307 K.
DAVANIN KONUSU : Marka 2022-M-7001 YİDK Kararı İptali
Taraflar arasında görülen davada Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 12/07/2023 Tarih ve 2022/294 Esas - 2023/307 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı ve davalı ... vekilleri tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :Davacı vekili, 1968 yılında temelleri atılan ve Türkiye'nin üçüncü büyük sanayi kuruluşu olarak yılda 450.000 araç üretim kapasitesine sahip olan müvekkilinin, 2015 yılında yaklaşık 1 milyar dolarlık yatırımla "..." markalı otomobil üretimine başladığını, tüketicide oluşan güven neticesinde markanın müvekkili ile özdeşleşerek tanınmış hale geldiğini, hal böyle iken davalı ...'in 2020/135309 sayılı "... ..." ibareli markasının 20 ve 35. sınıflarda tescili isteğine yönelik müvekkilinin itirazının YİDK tarafından nihai olarak reddedildiğini, oysa davaya konu markanın asli unsurunun müvekkilinin markalarını oluşturan "..." ibaresinden oluştuğunu, mobilya anlamına gelen markadaki "..." ibaresinin tanımlayıcı niteliği nedeniyle ayırt ediciliğinin bulunmadığını, kaldı ki davaya konu markada "..." ibaresinin daha büyük ve kalın punto ile öne çıkarıldığını, markalar arasındaki görsel, işitsel ve kavramsal benzerliğin davaya konu markayı müvekkillerinin itiraza dayanak markası ile birebir aynı kıldığını, "..." ibaresinin araba markası oluşu ve arabanın iç kısmının araç mobilyasından oluşması nedeniyle davaya konu markanın kapsamında bulunan 20. sınıftaki mallar yönünden tüketiciler nezdinde markalar arasında bağ kurulacağını, mal veya hizmetler arasındaki düşük benzerliğin marka işaretleri arasındaki yüksek düzeyli benzerlik ile dengelendiğini, Türkiyenin en çok satan otomobili olan "..." markasının tanınmış marka niteliğinde olduğunu, dolayısı ile tescil engelinin yalnızca benzer ya da ilintili mallar için değil karıştırma tehlikesinin bulunmadığı, mal ve hizmetlerin farklı olduğu alanlarda dahi söz konusu olduğunu, markanın tescilinin davalıya haksız menfaat sağlaması yanında müvekkilinin markasının itibarı ve ayırt ediciliğine de zarar vereceğini, müvekkilinin toplumda saygınlığı bulunan öncü markasının tesadüf eseri seçildiğinin kabulü mümkün olmadığından başvurunun kötü niyetli ve aynı zamanda haksız rekabete neden olduğunu ileri sürerek 2022-M- 7001 sayılı YİDK kararının iptaline ve tescili halinde markanın tüm mal ve hizmetler yönünden hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili, Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu ve dava konusu başvuru ile davacının itirazına mesnet markalar arasında iltibasa yol açacak düzeyde benzerlik bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı ... vekili davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, davaya konu marka ile davacının itiraza dayanak markaları arasında görsel ve işitsel benzerliğin yanında dava konusu markanın kapsamında bulunan 20. sınıftaki "yapıldıkları maddelere ve malzemelere bakılmaksızın mobilyalar, Ahşap veya sentetik malzemelerden mamul hırdavat ( nalburiye) eşyası, mobilya baağlantıları, açma kapama tertibatları, Aynalar, Bebekler için ana kucakları, Araç tekerlekleri için metalden olmayan takozlar" emtiaları ile 35. Sınıftaki "Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri. Büro hizmetleri: sekreterlik hizmetleri, gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, istatistiklerin derlenmesi, büro makinelerinin kiralanması hizmetleri, bilgisayar veri tabanlarındaki bilginin sistematik hale getirilmesi, telefon cevaplama hizmetleri. İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri. Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için yapıldıkları maddelere ve malzemelere bakılmaksızın mobilyalar, Ahşap veya sentetik malzemelerden mamul hırdavat ( nalburiye) eşyası, mobilya bağlantıları, açma kapama tertibatları, Aynalar, Bebekler için ana kucakları, Araç tekerlekleri için metalden olmayan takozların bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir) mal ve hizmetleri yönünden ortalama tüketiciler nezdinde markalar arasında yanılgı oluşabileceği, bu mal ve hizmetlerde taraf markalarının aynı işletmeye ait yada idari ve ekonomik anlamda bağlantılı bir işletme markaları olarak algılanabileceği, buna karşılık tanınmışlık, kötü niyet ve TTK 54. maddesindeki haksız rekabet koşullarının gerçekleştiğinin ispatlanmadığı gerekçeleriyle davanın kısmen kabulü ile 2022-M-7001 sayılı YİDK kararının emtia benzerliğinin gerçekleştiği mal ve hizmetler yönünden iptaline ve aynı mal ve hizmetler yönünden davaya konu markanın hükümsüzlüğüne karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, taraf markaları arasındaki benzerliğin ortalama tüketiciler nezdinde markaların karıştırılmasına neden olacağını, otomobil markası olması ve otomobilde araç mobilyasının bulunması nedeniyle davaya konu markanın 20. sınıftaki mallar üzerinde kullanılmasının tüketiciler nezdinde markalar arasında bağ kurulmasına neden olacağını, her ne kadar mal ve hizmetler arasında düşük düzeyli benzerlik bulunuyor ise de marka işaretleri arasındaki yüksek benzerlik ile bu hususun dengelendiğini, ... markasının tanınmış marka niteliğinde olup Google arama motorunda bu ibare ile yapılacak arama sonuçlarının tamamının müvekkili ile ilgili olduğunu, bu itibarla markanın tanınmışlığının davaya konu markadaki bütün mal ve hizmet sınıflarına sirayet edeceğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın bütünüyle kabulüne karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davaya konu marka kapsamında bulunan mal ve hizmetler ile davacının itiraza dayanak yapmış olduğu markaların kapsamında bulunan mal ve hizmetler benzer olmadığından markalar arasında SMK'nın 6/1 maddesi anlamında bir benzerlik bulunmadığını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
GEREKÇE : 1-Dava, Marka ile ilgili Kurum kararının iptali ve hükümsüzlük istemine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Dosya kapsamında bulunan bilgi ve belgelere göre, davalı ...'in dava konusu “... ...” ibareli markasının 20 ve 35. sınıfta tescili için, 3/11/2020 tarihinde marka tescil başvurusunda bulunduğu, markanın 2020/135309 başvuru numarası ile işleme alındığı, başvurunun ilanı üzerine davacı tarafından, 2015/105324, 2015/30450, 2015142950, 2015/42986, 2015/56162, 2015/57462, 2015/70802 sayılı "..." ibareli markaları ile benzer olduğu ileri sürülerek, iltibas, tanınmışlık ve kötü niyete dayalı olarak itirazda bulunulduğu, Markalar Dairesi Başkanlığınca, davalı muterizin itirazlarının incelenmesi sonucunda, taraf markaları arasında benzerlik bulunmaması nedeniyle itirazın reddine karar verildiği, bu karara davacı tarafça itiraz edildiği, YİDK kararı ile itirazın reddine karar verildiği, ve iş bu davanın süresi içerisinde açıldığı anlaşılmaktadır.
Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında, davalının "... ..." ibareli marka başvurusu ile davacının "..." esas ibareli tescilli markaları arasında, biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle görsel, sesçil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede SMK'nın 6/1. maddesi anlamında bir benzerlik bulunduğu, zira davaya konu markada bulunan "..." ibaresinin bilirkişi raporunda doğru olarak tespit edildiği üzere İngilizce'de mobilya anlamına gelmekte olup yerleşik anlamı haiz olmadığı ve sarı renkli çember, basit lamba ve sandalye figürünün markasal hüviyette bir ayırt ediciliğinin bulunmadığı, dolayısı ile taraf markalarının asli unsurunun "..." ibaresi olduğu, işin uzmanı yahut dikkatli kişilerden oluşmayan, makûl düzeyde bilgilendirilmiş, mesnet marka ve başvuru konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan, daha önce görüp yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin, yargılama konusu mallar için ayırdığı satın alma süresi içinde, davalının marka başvurusunu gördüğünde derhal ve hiç düşünmeden davacının "..." esas ibareli tescilli markasından farklı bir marka olduğunu algılayamayacağı, her iki marka arasında yanılgı yaşayabileceği, ortalama düzeydeki tüketici kesimi tarafından başvuru konusu işaret ile davacının söz konusu markası arasında işletmesel bağlantı olduğu ya da idari ve ekonomik açıdan birbiriyle bağlantılı işletme tarafından piyasaya sunulan markalı hizmetler algısı oluşabileceği yani markaları karıştırabileceği anlaşılmıştır.
Diğer yandan davalı başvuru sahibine ait dava konusu marka kapsamında kalan mal ve hizmetlerin; 20, sınıfa giren; Yapıldıkları maddelere ve malzemelere bakılmaksızın mobilyalar. Yatak şihteleri, yastıklar, tibbi amaçlı olmayan havalı yataklar ve yastıklar, deniz yatakları (kampçılar için uyku tulumları hariç). Aynalar. Arı kovanları, suni petekler ve petek çıtaları. Bebekler için ana kucakları, parmaklıklı oyun parkları (iç mekanlar için), bebek beşikleri, yürüteçler. Ahşap veya sentetik malzemeden mamul panolar, resimler, tablolar. İçin çerçeveler, kimlik kartları, künyeler, isimlikler, etiketler. Ahşap veya sentetik slaj, nakliye ve depolama amaçlı variller, fçılar, bidonlar, hazneler (depolar), kutular.ambalaj kapları, nakliye amaçlı konteynerler, sandıklar, taşıma paletleri, bunlarla birlikte kullanılan kapaklar. Ahşap veya sentetik malzemelerden mamul hırdavat (nalburiye) eşyası, mobilya bağlantıları, açma kapama tertibatları. Tahta, mantar, kamış, bambu, hasır, boynuz, kemik, fildişi, balina kemiği, istiridye kabuğu, kelıribar, sedef, lületaşı, balmumu, plastik veya alçıdan mamul bu sınıfa dahil süs ve dekorasyon eşyaları: biblolar, duvara asılan süsler, heykeller ve bu malzemelerden mamul müsabakalarda verilen kupalar. Sepetler, balıkçı sepetleri. Ev hayvanları için kulübeler, yuvalar, yataklar. Ahşap veya sentetik malzemeden mamul portatif merdivenler, hareketli merdivenler. Bambu perdeler, stor perdeler (iç mekan), şerit perdeler, dekorasyon amaçlı boncuklu perdeler; perde kopçaları, perde halkaları, perde kancaları, perde çubukları. Araç tekerlekleri için metalden olmayan takozlar" ile 35. sınıfa giren " Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri. Büro hizmetleri; sekreterlik hizmetleri, gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, istatistiklerin derlenmesi, büro makinelerinin kiralanması hizmetleri, bilgisayar veri tabanlarındaki bilginin sistematik hale getirilmesi, telefon cevaplama hizmetleri. İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri. Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için (yukarıda sayılan 20. Sınıfa giren emtiaların) bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.) hizmetlerini kapsadığı görülmektedir.
Dava konusu marka kapsamında yer alan 35. sınıftaki "Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri. Büro hizmetleri; sekreterlik hizmetleri, gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, istatistiklerin derlenmesi, büro makinelerinin kiralanması hizmetleri, bilgisayar veri tabanlarındaki bilginin sistematik hale getirilmesi, telefon cevaplama hizmetleri. İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri. ile 20. sınıftaki “Aynalar, Bebekler için ana kucakları, Araç tekerlekleri için metalden olmayan takozlar” emtiaları ve bunların 35. sınıf altında satışı hizmetleri açısından, somut olayda emtia ayniyeti/benzerliği şartının gerçekleşmiş olup mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.
2- Davacı şirket vekilinin istinaf başvurusuna gelince; davacı vekili "..." markasının tanınmış marka niteliği ile mal ve hizmetler arasında düşük düzeyli benzerlik bulunuyor ise de marka işaretleri arasındaki yüksek benzerlik ile bu hususun dengelendiğini, bu ibare ile Google arama motorunda yapılacak arama sonuçlarının tamamının müvekkili ile ilgili olduğunu, dolayısı ile markanın tanınmışlığının davaya konu markadaki bütün mal ve hizmet sınıflarına sirayet edeceğini ileri sürmüştür.
SMK'nın 6/5. maddesi gereğince; “Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir”. Dosya kapsamında yapılan bilirkişi raporunda davacı tarafından dosyaya sunulan çok sayıda haber çıktığından “...” markasının otomotiv sektöründe bilinen bir marka olduğu ve “...” markalı ürünlerinin Türkiye'de son yıllarda en çok satan otomobillerden olduğu yönünde tespit yer almaktadır.
Mahkemece davalının davacıya ait tanınmış markanın itibarından haksız şekilde yararlanılabileceğine ilişkin olarak kanaat oluşmadığı gerekçesi ile SMK 6/5. madde bağlamında tescil engelinden bahsedilemeyeceği belirlenmiş ise de, yukarıda belirtildiği üzere, dava konusu markaların nerede ise aynıyet derecesinde benzer olduğu, hatta bir kısım emtianın benzer olarak belirlendiği, davacının markasının Ülkemizde tanınmış olduğunun tespit edildiği, davacının "..." ibareli markalarının Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle, davalı tarafça haksız bir yararın sağlanabileceği, davacının markasının itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hallerinden birinin gerçekleşebileceği kanaatine varılmıştır. Bu nedenle başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilmesi gerektiği kanaatine ulaşılmıştır.
HMK.'nın 353/1-b-2. maddesine göre, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden, Dairemizce davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;
1-Davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince KABULÜ ile Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi 12/07/2023 gün ve 2022/294 Esas - 2023/307 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-Davanın KABULÜ ile, YİDK'in 1/6/2022 tarih, 2022-M-7001 sayılı kararının İPTALİNE,
4-Dava konusu 2020/135309 sayılı markanın HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE ve SİCİLDEN TERKİNİNE,
5-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40-TL maktu karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 534,70-TL harcın davalılardan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca belirlenen 40.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından ilk derece yargılaması sırasında yapılan 3.500,00-TL bilirkişi ücreti, 349,50-TL tebligat ve posta masrafı ile istinaf aşamasında yapılan 420,50-TL tebligat ve posta gideri, 738,00-TL istinaf kanun yoluna başvuru harcından oluşan toplam 5.000,08-TL'ye, 80,70-TL başvurma harcı, 80,70-TL peşin harç tutarı eklenerek oluşan toplam 5.169,40-TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı ... tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderinin anılan davalının üzerinde bırakılmasına,
9-Davalı şahıs tarafından ilk derece ve istinaf yargılaması sırasında herhangi bir gider yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
10-Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen taraflara iadesine (HMK m.333),
11-Davacı vekilli tarafından istinaf başvurusunda peşin olarak yatırılan 269,85-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talebi halinde davacıya iadesine,
12-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40-TL maktu istinaf karar ve ilam harcından, davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda yatırılan 269,85-TL istinaf karar ve ilam harcının mahsubu ile bakiye 345,55-TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
13-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile 23/10/2025 tarihinde HMK 361. maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere karar verildi.
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 30/10/2025
Başkan
Üye
Üye
Katip
Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.