T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi 2021/476 Esas 2023/510 Karar
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
21.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/476
KARAR NO: 2023/510
TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 11/11/2020
NUMARASI: 2018/571 Esas 2020/549 Karar
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALILAR :
VEKİLİ
DAVA : İtirazın İptali (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 16/08/2018
KARAR TARİHİ: 05/04/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH: 10/04/2023
Taraflar arasındaki itirazın iptali ve alacak davasının yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili banka tarafından ... lehine, diğer borçlu davalıların müteselsil kefaleti ile krediler açıldığını ve kullandırıldığını, sözleşme hükümlerinin yerine getirilmemesi üzerine, kredi hesaplarının 01.02.2018 tarihi itibariyle kat edilerek davalı-borçlulara Beyoğlu 48. Noterliği'nin 02.02.2018 tarih, ... yevmiye nolu ihtarnamesinin gönderildiğini, verilen sürede borcun ödenmediğini, davalılar aleyhine Samsun 9. İcra Müdürlüğü'nün 2018/31081 esas sayılı dosyasından icra takibi ikame edildiğini, ancak davalıların borca itiraz ettiklerini belirterek, itirazın iptali ile icra inkar tazminatının tahsilini, ayrıca alacak davasının kabulü ile bankalarınca ödenmesi garanti edilen 12 adet çek yaprağı nedeniyle garanti tutarları toplamı olan 18.440.-TL gayrinakit alacak ile 2 adet meri teminat mektubu bedeli 152.569.-TL gayrinakit alacaklarının nakdi teminat olarak depo edilmek üzere davalılardan tahsiline, nakde dönmüş olan 1 adet çek yaprağı garanti tutarından kaynaklanan 1.410.-TL asıl alacağın çekin nakde döndüğü 03.04.2018 tarihinden dava tarihine kadar işlemiş 146,44.-TL temerrüt faizi, 7,32.-TL BSMV, dava tarihinden itibaren işleyecek yıllık % 28,08 oranında temerrüt faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
CEVAP
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın konusunun itirazın iptali olduğunu, yetkisiz icra müdürlüğünde başlatımış olan bir icra takibinden dolayı yine yetkisiz bir mahkemede itirazın iptali davası açıldığını, Samsun İcra Müdürlüğü'nde başlatılan bir takipte itirazın iptali davasına Ankara Mahkemelerinin yetkili olmadığını, bu nedenle davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; davacı banka ile davalı borçlu ... ve .... Şti. ile kefil olan diğer davalılar arasında imzalanan Genel Kredi Sözleşmesi gereği hesap kat ihtarına rağmen ödenmeyen kredi borçları için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali ile ödenmesi garanti edile 12 adet çek yaprağı nedeniyle gayrı nakit alacağı ile Teminat mektuplarının depozito hesabına nakten yatırılmasını ve nakde dönüşen bir adet çek yaprağı garanti tutarının tahsilini talep etmiştir. Davalılar vekilinin yetki itirazında bulunduğu görülmüştür. İcrada yetki itirazında bulunulmadığı gibi kredi ve Teminat sözleşmelerinde Ankara Mahkemelerinin yetkili olduğu kabul edildiğinden davalılar vekilinin yetki itirazının reddine karar verilmiştir. Ankara 9. İcra Müdürlüğünün 2018/31081 sayılı dosya sureti celp edilmiş,borçlu tarafından gösterilen ipotek teminatının garameten hesaplanması ile takibe konu alacağa isabet edn kısmın tenkisi ile asıl borçlu ve kefiller yönünden asıl alacak ve faizleri için takip yapıldığı,davalılar vekilinin alacağa, faize ve borca itiraz ettiği görülmüştür. Takibe konu 18.11.2016 tarihli sözleşme ve 1.9.2016 tarihli limit artırımı ile 5.100.000,00 TL lik Genel Kredi ve teminat sözleşmelerinde aynı miktar üzerinden kefalet limitinin olduğu görülmüş, ilgili sözleşmeler, hesap kat ihtarları, uygulanan faiz oranları, yapılan ödemeler, teminat mektupları, dava konusu çeklerle ilgili belgeler celp edilmiş, konusunda uzman bankacı bilirkişiden banka kayıtları üzerinde yerinde inceleme yetkisi de verilerek rapor alınmış, alacak yönünden sözleşmede kefillerin çek yasal yükğmlülüğünden sorumlu olduğunun kararlaştırılmış olduğu teminat mektuplarının yargılama sırasında nakte dönüştüğü gözetilerek ödenen bir adet çek ile depo talebinde bulunulan çeklerle ilgili taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; gayrinakit teminat mektubu alacaklarının takip sırasında nakde dönüştüğünden, nakde dönüşme tarihinden ödeninceye kadar kredi sözleşmesi hükümleri uyarınca temerrüt faizi ve temerrüt faizin % 5 oranında gider vergisi ile birlikte tahsiline imkan verecek şekilde hüküm kurulması gerekirken yalnızca nakit alacak yönünden karar verilmesi hatalı olup hükmün bu yönü ile kaldırılmasını, yerel mahkemece yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmiş ise de hükümde “davalılardan müşteken ve müteselsilen” ibaresine yer verilmediğini, zorunlu dava arkadaşı olan davalıların yargılama gideri ve vekalet ücretinden de müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmaları gerektiğini belirtmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Dava; Genel Kredi Sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali ile alacak talebine ilişkindir.
6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;
Taraflar arasında imzalanan genel kredi sözleşmesi, hesap kat ihtarnamesi, ödeme planı, hesap ekstreleri, bilirkişi raporları vs deliller dosya arasında mevcuttur.
Samsun İcra Müdürlüğü'nün 2018/31081 esas sayılı dosyası ile alacaklı ... A.Ş. tarafından borçlular .... Şti.,... ve ... Tic. Ltd. Şti.aleyhine kredi borçlusu ... yönünden; 41.894,71.-TL asıl alacak, 429,03.-TL akdi faiz, 694,69.-TL temerrüt faizi,56,18.-TL BSMV olmak üzere 43.074,61.-TL toplam nakit alacak,28.064,35.-TL ipotek teminatının garameten bu takibe İsabet eden kısmının düşülmesi ile 15.010,26.-TL tutarındaki bakiye alacağın, 41.894,71.-TL asıl alacağa yıllık % 28,08 oranında 14.03.2018 tarihinden itibaren işleyecek faiziyi ve ferileriyle birlikte tahsili,müteselsil kefiller ... ve ... yönünden; 41.894,71.-TL asıl alacak,975,28.-TL akdi faiz 48,76.-TL BSMV olmak üzere toplam 42.918,75.-TL tutarındaki toplam alacağın, asıl alacağa işleyecek yıllık % 28,08 oranındaki faiz ve ferileriyle birlikte tahsili talebiyle 22.03.2018 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalıların süresinde, borca ve ferilerine itiraz ettiği ve itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, eldeki itirazın iptali davasının İİK.nun 67.maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür.
Davacı banka tarafından davalılara Beyoğlu 48. Noterliği'nin 02.02.2018 tarih ve ... yevmiye sayılı hesap kat ve borcun ödenmesi ihtarının gönderildiği,toplam 32.249,98.-TL borcun ferileriyle birlikte 24 saat içinde ödenmesi ile banka nezdinizde bulunan 18 adet çek yaprağının 5941 sayılı çek yasası gereği ödenmesi garanti edilen meblağ olan toplam 27.660.-TL (depo edilecek tutar, kanunen artırılması halinde bankanın artırılan bedele ilişkin talep hakkı saklıdır) alacaklarının 24 saat içinde bankaları veznelerine nakit olarak depo edilmesi, nezdinde bulunan çek karnesinin derhal bankalarına iade edilmesi,Meri bulunan ve işbu ihtarname ile genel kredi ve teminat sözleşmelerinin ilgili maddesi gereğince teminat mektupları depozito hesabına teminat olarak nakden yatırılması talep ettikleri meri mektup bedeli 152.569.-TL alacaklarının 24 saat içinde bankaları veznelerine nakit olarak depo edilmesi, aksi halde yasal yollara başvurulacağının ihtar edildiği ihtarnamenin ... Ltd.Şti ile ... ... Ltd. Şti'ne ve ...'a 07.02.2018 tarihinde tebliğ edildiği, davalılara tanınan 24 saatlik sürenin hitamı olan 09.02.2018 tarihi itibariyle temerrütün oluştuğu anlaşılmıştır.
Yargılama sırasında bankacı bilirkişiden alınan hükme esas 21.10.2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle,davacı banka ile davalı ... Ltd.Şti. arasında imzalanan 18.11.2016 tarihli ve 01.09.2016 tarihli limit arttırımı ile birlikte toplam 5.100.000,00 TL limitli Genel Kredi ve Teminat Sözleşmesine davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti'nin 5.100.000,00 TL kefalet limitine dayanılarak davalıya asıl borçlu firmaya davaya konu kredilerin tahsis edildiği, taraflar arasında imzalanan Genel Kredi Sözleşmesindeki davalı kefillerin kefalet limitinin 5.100.000,00 TL olduğu da göz önünde bulundurulduğunda , yukarıda hesabı yapılan borç tutarlarından da kefalet limitinin fazla olması nedeniyle borcun tamamından sorumlu bulunduğu, ... Ltd. Şti den 15.010,26 TL, ... ve ...' den42.918,75
TL'nin takip tarihi itibariyle hesaplanan asıl alacak kısmına takip tarihinden tahsiline kadar geçen günler için % 28,08 temerrüt faizi ve faizin % 5 gider vergisiyle hesaplanacak tutarın talep edilebileceği, 16.08.2018 dava tarihi itibariyle çek yasal yükümlülük tutarı ödenen 1 adet çeke yönelik 1.410,00 TL Asıl alacak , 148,47 TL işlemiş faiz ve 7,41 TL % 5 BSMV olmak üzere 1.565,88 TL olduğu,davacı bankanın dava dilekçesindeki talebinin 1.410,00 TL asıl alacak, 146,44 TL işlemiş % 28.08 temerrüt faizi ve 7,32 TL olmak üzere 1.563,72 TL toplam alacağını talep ettiği 16.08.2018 dava tarihi itibariyle depo talebinde bulunulan çekler ile ilgili olarak davalılardan 12 adet çek sorumluluk tutarından kaynaklanan davacı bankanın talebiyle bağlı kalınarak 18.440,00 TL (21.880,00 TL tespit edilmiş olmakla birlikte) tutarın depo edilmesi talebinin yerinde olduğu, 16.08.2018 dava tarihi itibariyle depo talebinde bulunulan teminat mektupları ile ilgili olarak taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 11. Temerrüt maddesi ile 9.10. Teminat mektubu, garanti ve kontrgaranti kredi kullandırılması hükmü gereğince de davalılardan 2 adet mer'i teminat mektubundan kaynaklanan 152.569,00 TL tutarın depo edilmesi talebinin yerinde olduğu belirtilmiştir.
Somut olaya gelince; davacı banka ile davalı ... Ltd.Şti. arasında imzalanan 18.11.2016 tarihli ve 01.09.2016 tarihli limit arttırımı ile birlikte 5.100.000,00 TL limitli Genel Kredi ve Teminat Sözleşmesine davalılar ... ve ... ... Ltd. Şti'nin 5.100.000,00 TL kefalet limitine dayanılarak davalı asıl borçlu şirkete davaya konu kredilerin tahsis edildiği, davalılara Beyoğlu 48. Noterliği'nin 02.02.2018 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamenin gönderildiği ihtarın davalılara 07.02.2018 tarihinde tebliğ edildiği tüm davalılar yönünden tanınan 24 saatlik sürenin hitamı olan 09.02.2018 tarihi itibariyle temerrüt oluştuğu dosya kapsamına uygun, gerekçeli, denetim ve hüküm kurmaya elverişli bankacı bilirkişinin raporunda da belirtildiği üzere,çek sorumluluk tutarları yönünden davalı şirketin davacı bankada nezdindeki takibe konu çek bedellerine istinaden süresinde ibraz edilen her bir çek yaprağı için ödemekle yükümlü olduğu her bir çekin ödenme tarihi farklı olduğundan her bir çek için ayrı ayrı yapılan hesaplama sonunda 22.03.2018 takip tarihi itibariyle çek yasal yükümlülük tutarları ödenen çeklerden kaynaklanan16.929,44 TL asıl alacak 493,99 TL işlemiş faiz 24,69 TL % 5 BSMV olmak üzere toplam 17.448,12 TL olduğu Kredili Ticari Mevduat hesabı yönünden davalı şirketin davacı banka nezdinde bulunan 45276993 numaralı hesabında en son 30.09.2017 tarihli devre faizi tahakkuku sonrasında 9.542,18 TL eksi bakiyede olduğu 30.09.2017 tarihinden başlamak üzere kullanımları ile çekilen tutarlar göz önünde bulundurulduğunda 22.03.2018 takip tarihi itibariyle Esnek Ticari Mevduat hesabından kaynaklanan10.792,61 TL asıl alacak 345,15 TL işlemiş faiz 17,26 TL % 5 BSMV olmak üzere toplam 11.155,02 TL olduğu,... n.lu business kredi kartı yönünden davalı şirkete 10.000,00 TL limitli 5526 **** **** 7442 n.lu business kartı tahsis edildiği, 15.10.2017 hesap kesim tarih ve 25.10.2017 son ödeme tarihli ekstrede dönem borcunun 10.121,03 TL , asgari ödeme tutarının 1.012,10 TL olduğu , davalının da bu ektredeki borca istinaden 27.10.2017 tarihinde 1.012,10 TL ödemede bulunduğu anlaşıldığından 22.03.2018 takip tarihi itibariyle; takibe konu ... n.lu business kredi kartından kaynaklanan 10.887,13 TL asıl alacak 348,17 TL işlemiş faiz,17,41 TL % 5 BSMV olmak üzere toplam 11.252,71 TL olup,Teminat mektubu komisyonu yönünden davalı şirkete davacı banka tarfından ...TL ve ... n.lu 68.319,00 TL olmak üzere 2 adet kesin teminat mektubu tahsis edildiği ve 3 aylık komisyon oranın yıllık % 4 ( 3 aylık % 1 ) olduğu, iş bu teminat mektuplarının 10.10.2017- 10.01.2018 mektup komisyonlarının tahsil edildiği, ancak 10.01.2018-10.04.2018 tarihleri arası 3 aylık devre komisyonunun ise tahsil edilmediği 22.03.2018 takip tarihi itibariyle takibe konu Teminat mektubu komisyonlarından kaynaklanan 1.634,09 TL asıl alacak 52,26 TL işlemiş faiz 2,61 TL % 5 BSMV olmak üzere toplam 1.688,96 TL alacağının bulunduğu, 22.03.2018 takip tarihinden sonra 16.08.2018 dava tarihine kadar 01.02.2018 tarihli ihtarda depo talebinde bulunulan, takipte talep edilmeyen, ancak yasal çek tutarı bedeli ödenen 1 adet çekin 03.04.2018 ödeme tarihinden 16.08.2018 dava tarihine kadar %28.08 temerrüt faizi ile 1.410,00 TL Asıl alacak 148,47 TL işlemiş faizi 7,41 TL % 5 BSMV olmak üzere toplam 1.565,88 TL ile 12 adet çek sorumluluk tutarından kaynaklanan banka alacağının 18.440,00 TL olduğu davalı şirkete davacı banka tarafından 07.10.2016 tarihinde ... n.lu 84.250,00 TL ve ... n.lu 68.319,00 TL olmak üzere toplam 152.569,00 TL 2 adet kesin teminat mektubu tahsis edildiği taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 11. Temerrüt maddesinde “müşteri ve teminat verenler... hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi durumunda, Banka’nın, Noter aracılığı ile ... yapacağı bildirim ile, açtığı veya açacağı hesap veya hesapların veya kredilerin bir kısmını veya tamamını keserek, gayrinakit kedilerin ise depo edilmesini talep ederek müşteri'nin borçlarını muaccel hale getirebileceği'' ve 9.10. Maddesi İK. teminat mektubu , garanti ve kontrgaranti kredi kullandırılması maddesinde;'' banka, bu sözleşmeye dayalı olarak müşteri lehine düzenlenen teminat mektubu, garanti, kontrgaranti veya lehinde yapıaln ithalat akreditifleri veya ithalat kabul ve aval kredileri ile banka veya muhabirlerince kabul edilen veya aval verilen poliçeler nedeniyle, bankanın da sorumlu olduğu tutarların müşteri tarafından depo edilmesini talep etmeye yetkilidir. Müşteri bankanın bu maddeye dayalı taleplerini derhal yerine getirerek nakit yatırmayı veya bankaca talep ve kabul edilecek teminatları, bankanın uygun göreceği şartlarla vermeyi peşinen kabul ve taahhüt ederler '' hükmü gereğince davalılardan 2 adet mer'i teminat mektubundan kaynaklanan 152.569,00 TL tutarın depo edilmesi talebinin yerinde olduğu anlaşılmakla ilk derece mahkemesince davanın kabulüne yönelik kararı usul ve yasaya uygun olduğundan davacı vekilinin istinaf sebeplerine itibar edilmemiştir.
Davacı vekilinin hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesine yönelik istinafına gelince,ilk derece mahkemesince davada üç davalı olduğu halde hüküm kısmında depo edilmesi talep edilen 152.569,00 TL ve bir adet çek bedeli ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verildiği karar bu haliyle infazda tereddüt yaratacak nitelikte olduğu gibi davacının yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden müteselsilen tahsil talebi olduğu halde mahkemece "davalıdan tahsiline "dair verilen kararın bu yönden kaldırılması gerekmiştir.
Tüm bu nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kamu düzeni gözetilerek kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
A)1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kamu düzeni gözetilerek KISMEN KABULÜNE;
Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/11/2020 tarih ve 2018/571 Esas 2020/549 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
B)1- İtirazın iptali davasında; davanın KISMEN KABULÜ ile, Samsun 9. İcra Müdürlüğünün 2018/31081 sayılı dosyasında ... ve .... Şti. yönünden 15.010,26 TL'si, ... ve .... Ltd. Şti. yönünden 42.918,75 TL'ye yönelik itirazların iptaline, asıl alacaklara takip tarihlerinden tahsil tarihine kadar %28,08 oranında temerrüt faizi ile faizin %5 gider vergisi uygulanmasına,
2-Alacak likit ve muayyen olduğundan alacağın %20'si 8.583,75 TL' inkar tazminatının tümünden davalılar, (3.002,05 TL'sinden ... ve .... Şti. sorumlu olmak üzere) davalılardan tahsilde tekerrür olmamak üzere müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Alacak davasında; davanın kabulüne, depo edilmesi talep edilen 152.569,00 TL teminat mektubunun tazmin edildiği anlaşıldığından davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Bir adet çek için 1.417,32 TL'nin 1.410,00 TL'si asıl alacak üzerinden %28,08 temerrüt faizi ve faizin %5 gider vergisi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-12 adet çek sorumluluk tutarının talep gibi 18.440,00 TL'nin davalılarca davacı banka nezdinde açılacak faizsiz bir hesaba depo edilmek üzere davalılardan tahsiline,
6-Alınması gereken 3.028,59 TL harçtan peşin alınan 542,56 TL harcın düşümü ile eksik kalan 2.486,33 TL harcın davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına,
7-Davacı tarafından yatırılan toplam 578,46 TL harcın davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince belirlenen 6.563,59 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
9-Davacı tarafından yapılan toplam 2.917,60 TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
10-Talep halinde artan avansın iadesine,
C)1-Davacı tarafından yatırılan 59,30 TL istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,
2-İstinaf aşamasında davacı tarafından yapılan 162,10 istinaf kanun yoluna başvurma harcının davalıdan tahsil edilerek davacıya verilmesine,
3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan 78,00 TL posta masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından davalılar yararına vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda uyuşmazlık konusu miktar dikkate alındığında HMK'nın 362. maddesi gereğince kesin olmak üzere, tarafların yokluğunda oy birliği ile karar verildi.05/04/2023
Başkan- Üye - Üye - Zabıt Katibi -
Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.