T.C.Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi 2024/393 Esas 2024/442 Karar
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
21.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/393
KARAR NO: 2024/442
TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ......
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/02/2024 (Ara Karar)
NUMARASI: 2024/102 Esas
İHTİYATİ TEDBİR TALEP
EDEN DAVACI:
VEKİLİ
KARŞI TARAF DAVALI:
TALEP: İhtiyati tedbir
TALEP TARİHİ: 13/02/2024
KARAR TARİHİ: 20/03/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH: 20/03/2024
Taraflar arasındaki haklı nedenle limited şirketi müdürünün azli davasının yargılaması sırasında ihtiyati tedbir talebinin reddine yönelik olarak verilen ara karara karşı ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TALEP
İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkilinin ... Şirketi'nin ortakları olduğunu, davalını müvekkilinin güvenini kısa sürede kazandığını, ticari faaliyetler içerisinde müvekkilinin müdürler kurulu başkanı, davalının müdür olduğunu, her ikisinin de ayrı ayrı münferit imza ile yetkili bulunduklarını, davalının şirketten aldığı borçları ve sermaye taahhüdünü ödemediğini, sözlü uyarılara rağmen dikkate almadığını, gönderilen ihtarların sonuçsuz kaldığını, davalının şirketi maddi zarara uğratan davranışları nedeniyle 100.000,00 Usd alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığını, davalı borçlunun itirazı üzerine itirazın iptali davası açıldığını, dava sonucunda itirazın iptaline karar verildiğini, müvekkilinin ilgili şirketin cebri icra faaliyetlerine devam etmesine rağmen herhangi bir yol katedilemediğini, davalı adına kayıtlı taşınır ve taşınmazın bulunmadığını, davalının müvekkilini görüşmek üzere davet ettiğini, sonrasında silah zoruyla feragat etmesi için tehdit ettiğini, davalının mahkemece itirazın iptaline karar vermesi üzerine alacaklı olduğu icra takip dosyasındaki alacağını muvazaalı olarak üçüncü kişilere temlik ettiğini, temlik işleminin iptali için dava açıldığını, ayrıca alacaklıyı zarara uğratmak kastıyla mal varlığını eksiltmekten de şikayet dosyası ile şirketin alacağını tahsili gayeli olarak dava açıldığını, bu davaların açılmasının öğrenilmesiyle davalının vekili azlettiğini, borç verilen miktarın tahsili için başlatılan icra takip dosyasından şirketi temsilen kendisi lehine dosyadan feragat ettiğini belirterek davalının ... Şirketi'nde bulunan müdürlük görevinden haklı nedenle azline karar verilmesini talep ve dava etmiş, dava dilekçesinde ayrıca müdürlü yetkisinin kötüye kullanılması nedeniyle tedbiren davalının müdürlük yetkilerinin kaldırılmasını istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, mevcut delillerin yaklaşık ispat koşullarının oluştuğunun kanıtı için yeterli sayılamayacağı, yasal koşulların oluşmadığı gerekçesiyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının kendi borçlusu olduğu takip dosyalarından kendisi lehine müvekkilini temsilen ve aleyhine feragat dilekçesi ibraz ettiğini, davalısı olduğu mahkeme dosyasından kendisi lehine şirketi temsilen ve aleyhine feragat dilekçesi ibraz ettiğini, davalının açıkça kendi lehine müvekkili şirket aleyhine müvekkil şirketi temsil yetkisini kötüye kullanarak gerçekleştirmiş olduğu bu dilekçelerin mahkemeye ibraz olunmuş ise de gerekçesiz olarak dilekçelerin nazara alınmadığını, müvekkili şirkete olan yaklaşık toplam 10.000.000,00 TL borcunu müdürlük yetkisini kötüye kullanarak ortadan kaldırma gayeli dilekçeler tanzim eden davalının işbu davranışının davaya konu talebin yaklaşık ispatından öte kesin ispatına sebebiyet verdiğini, kaldı ki davalının müvekkil şirkete rekabet halinde birçok şirkette de temsil yetkisinin bulunduğunun öğrenildiğini belirterek ilk derece mahkemesi ara kararının kaldırılmasına, ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile karşı yanın müdürlük yetkisinin tamamen kaldırılmasına veya işlemlerinin kısıtlanmasına karar verilmesini istemiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Talep; ihtiyati tedbir istemine ilişkindir.
HMK'nun 389/1. maddesi uyarınca, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle bir hakkın elde edilmesi önemli ölçüde zorlaşacak ya da tamamen imkansız hale gelecek ise veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.
HMK'nun 390/1. maddesi uyarınca ihtiyati tedbir dava açılmadan önce esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden, dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilebilecektir.
İhtiyati tedbir kesin hükme kadar devam eden yargılama boyunca tarafların dava konusu ile ilgili olarak hukuki durumunda meydana gelebilecek zararlara karşı öngörülmüş geçici nitelikte geniş veya sınırlı hukuki korumadır.
Alacağın devri sözleşmeleri, ihtiyati tedbir talep eden ve karşı tarafın kolluk ve savcılık beyanları, danışmanlık sözleşmesi, Ankara 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024/75 Esas sayılı dosyasının Uyap sureti, limited şirket pay devri sözleşmesi, Eskişehir İcra Müdürlüğünün 2023/1581 sayılı takip dosyasının Uyap'tan gelen sureti, ... ... Ltd. Şti.'nin imza sirküleri, vekilin azline ilişkin noter ihtarı, İskenderun İcra Müdürlüğünün 2016/34731 sayılı takip dosyası Uyap sureti, Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/283 Esas 2023/1099 Karar sayılı karar sureti, ... ... Ltd. Şti. tarafından davalıya gönderilen ihtarname suretleri, banka dekontları, ... ... Ltd. Şti'nin ünvan değişikliğine ilişkin Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi sureti dosya içeresinde yer almaktadır.
... ... Ltd. Şti. 20/10/2021 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde ilan edilen ünvan değişikliği ile ... ... Ltd. Şti. ünvanını almıştır.
Taraflar arasında 21/10/2021 tarihli danışmanlık sözleşmesi akdedilmiştir.
... ... Ltd. Şti. tarafından davalı ...'a borç olarak verilen 100.000,00 Usd'nin tahsili için Eskişehir İcra Müdürlüğünün 2023/1581 sayılı icra takibinin başlatıldığı, anılan takibe itiraz üzerine itirazın iptali talebiyle Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/283 Esas 2023/1099 Karar sayılı kararıyla davanın kısmen kabulüne karar verildiği görülmüştür. Anılan karar tarihinden sonra ... ... Ltd. Şti. Yetkilisi sıfatıyla davalı tarafından icra müdürlüğüne takipten feragat edildiğine ilişkin dilekçe sunulmuş, icra müdürlüğünce ise 13/02/2024 tarihinde feragat talebinde bulunan şirket yetkilisi ...'ın dosya borçlusu olduğu görülmekle feragat talebinin reddine karar verilmiştir.
İskenderun İcra Müdürlüğünün 2016/34731 sayılı takip dosyasında davalı ...'ın alacaklı, talep dışı ...'un borçlu olduğu, 14/09/2021 tarihinde davalının icra takibine konu alacağının 420.000,00 TL'lik kısmını fer'ileriyle birlikte dava dışı ..., 506.152,08 TL'lik kısmını talep dışı ...'a 15/12/2023 tarihinde temlik ettiği anlaşılmıştır.
Anılan temlik sözleşmesinin muvazaalı olduğunun tespiti ve ... ... Ltd. Şti. yönünden iptali talebiyle ... ... Ltd. Şti. tarafından ... ve ... aleyhine Ankara 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024/75 Esas sayılı davasının açıldığı ve davanın derdest olduğu görülmüştür.
Gerek 6102 Sayılı TTK ve gerekse özel yasalarda limited şirkete temsil kayyımı, atanmasına ilişkin bir hüküm bulunmamakla birlikte 6102 Sayılı TTK'nun 1. maddesinde "Türk Ticaret Kanununun, Türk Medeni Kanununun ayrılmaz bir parçası" olduğuna ilişkin hükmü karşısında konu ile ilgili 4721 Sayılı TMK hükümlerinin uygulanması gerekmektedir.
TMK'nun 426. maddesinde temsil kayyımlığı, 427. maddesinde ise yönetim kayyımlığı düzenlenmiştir. Türk Medeni Kanunun 426. maddesinde düzenlenen temsil kayyımlığı müessesesi, gerçek kişiler esas alınarak getirilmiş bir kurum olmakla birlikte tüzel kişiler içinde temsil kayyımı atanabileceği gerek öğretide (Türk Medeni Hukukunda Kayyımlık-Mustafa Alper Gümüş-Sh. 103) ve gerekse yargı kararlarında (Yargıtay 11.H.D. 1988 tarih 65-3848 sayı vb.) kabul görmektedir.
Bir şirketin yasal temsilcisinin görevini yerine getirmesine bir engel bulunduğu taktirde kendisine o iş için temsil kayyımı atanabileceği gibi, şirketin zorunlu organlarından olan yönetim kurulunun mevcut olmaması halinde de TTK'nun 530. maddesi gereğince bu durumun feshe sebep olabileceği de gözetilerek bir yönetim kayyımı atanabilir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 630/2. ve 3. maddelerinde de; her ortağın, haklı sebeplerin varlığında, yöneticilerin yönetim hakkının ve temsil yetkilerinin kaldırılmasını veya sınırlandırılmasını mahkemeden isteyebileceği, yöneticinin, özen ve bağlılık yükümü ile diğer kanunlardan ve şirket sözleşmesinden doğan yükümlülüklerini ağır bir şekilde ihlal etmesi veya şirketin iyi yönetimi için gerekli yeteneği kaybetmesi haklı sebep olarak kabul olunacağı belirtilmiştir. Anılan maddelerde müdürün yetkisinin sınırlandırılabileceği belirtilmiş olup, maddedeki sınırlandırmanın amacı müdürün yetkisi dahilinde yaptığı işlerin kayyım onayına tabi tutulması değildir. Böyle bir yorum, TMK'da düzenlenen kayyımlık müessesesi ile bağdaşmadığı gibi TTK'nun 629/1. maddesinin atfıyla limited şirketlere de uygulanması mümkün olan TTK'nun 371/3. maddesi gereğince ancak temsil yetkisinin sadece merkezin veya bir şubenin özgülendirilmesine veya birlikte kullanılmasına ilişkin sınırlandırılmalar geçerli olup, TTK'nun 630/2 ve 3. fıkralarında belirtilen sınırlandırmada ancak kanunda belirtilen bu hallere ilişkin olarak yapılabilir (Emsal Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 28/01/2021 tarih 2020/1490 Esas 2021/593 Karar sayılı ilamı).
Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; ihtiyati tedbir talep eden davacı ve karşı taraf davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti.'nin ortakları olup, davacının müdürler kurulu başkanı, davalının ise müdür olduğu, tarafların anılan şirketi münferit temsile yetkili bulunduğu dosya içeriğiyle sabittir.
İhtiyati tedbir isteyen davacı, davalı şirket müdürünün haklı sebeple azli istemiyle açılan işbu davada davalı şirket müdürünün müdürlük yetkisinin tedbiren kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.
Dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgeler, davalı şirket müdürünün münferit temsil yetkisi bulunduğu, şirketin alacaklı, kendisinin borçlu olduğu icra takip dosyasından şirketi temsilen feragat ettiği gözetildiğinde yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmiştir. Davacı ve davalı ... Akaryakıt ... Ltd. Şti.'nin münferit temsile yetkili müdür ve müdürler kurulu başkanı olup, davalının münferit temsil yetkisinin davacı müdürler kurulu başkanıyla birlikte anılan şirketin temsil yetkisi olacak şekilde temsil yetkisinin tedbiren sınırlandırılmasına karar verilmiştir.
Hal böyle olunca, mahkemece yaklaşık ispat koşulunun gerçekleştiği, ihtiyati tedbire ilişkin yasal koşulların oluştuğu, davalı müdürün ... ... Ltd. Şti.'ndeki münferit temsil yetkisinin tedbiren sınırlandırılması gerektiği gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.
Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararında isabet görülmediğinden ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin tedbirin reddine dair ara kararının kaldırılmasına, davalı müdürün münferit temsil yetkisinin davacı müdürler kurulu başkanıyla birlikte temsil yetkisi olacak şekilde tedbiren sınırlandırılmasına karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
A)1-İhtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353/(1)-b.2. maddesi gereğince KABULÜNE,
Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/02/2024 tarih ve 2024/102 Esas sayılı ara kararının KALDIRILMASINA,
2-İhtiyati tedbir talebinin KISMEN KABULÜNE, davalı müdürün Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil numarasında kayıtlı ... Lojistik Hizmetleri ve Dış Ticaret Ltd. Şti.'ndeki münferit temsil yetkisinin davacı müdürler kurulu başkanıyla birlikte müşterek imza ile temsil yetkisi olacak şekilde tedbiren sınırlandırılmasına,
3-İhtiyati tedbire ilişkin ara kararın tescil ve ilanına,
4-İhtiyati tedbire ilişkin gerekli iş ve işlemlerin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
B)1-İhtiyati tedbir talep eden davacının yatırdığı 427,60 TL istinaf karar harcının talep halinde ihtiyati tedbir talep eden davacıya iadesine,
2-İhtiyati tedbir talep eden davacı tarafından yatırılan 1.169,40 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile diğer istinaf yargılama giderlerinin yapılacak yargılama sonunda mahkemece davadaki haklılık durumuna göre hüküm altına alınmasına,
3-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından ihtiyati tedbir talep eden davacı yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere dosya üzerinden oy birliği ile karar verildi. 20/03/2024
Başkan - ... Üye - ... Üye - ... Zabıt Katibi - ...
... ... ... ...
Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.