T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21. HUKUK DAİRESİ 2023/1622 Esas 2026/599 Karar
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
21.HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2023/1622
KARAR NO : 2026/599
TÜRK MİLLETİ ADINA
KARAR
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ : ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 06/07/2023
NUMARASI : 2022/318 Esas 2023/499 Karar
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 25/04/2022
KARAR TARİHİ : 08/05/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14/05/2026
Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davalılar vekilince ve davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili banka ile dava dışı ... İnş. Otomotiv San. ve Tic, Ltd.Şti. arasında akdedilen ticari kredi sözleşmesi uyarınca, borçluya kredi kullandırıldığını, davalıların işbu kredi sözleşmesine müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imza attıklarını, sözleşmelerden doğan yükümlülüklerin yerine getirlmemesi üzerine borçlulara Beşiktaş 17. Noterliğinin 04.04.2019 tarih 23736 yevmiye numarası ile kat ihtamamesi keşide edildiğini ve kendilerine usulüne uygun bir mehil verildiğini, işbu süre içerisinde de borçlarını ödemeyerek temerrüde düşen borçlular hakkında başlatılan takibin davalıların haksız itirazları üzerine durduğunu iddia ederek davalıların icra takibine yaptığı itirazın iptaline, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; hesap kat ve temerrüt ihtarının her iki müvekkiline de usule aykırı tebliğ edildiğinden davacının temerrüt faizi talebinin reddi gerektiğini, davaya konu risk teminatlı olduğu için tahsil edilen meblağ tenzil edilmeksizin, tahsilatlar dava dilekçesinde belirtilmeksizin dava açıldığını, hesap kat ve temerrüt ihtarının yasa ve sözleşmeye uygun olmadığını, davacı banka ile dava dışı şirket arasında akdedilen ve müvekkilleri tarafından imza edilen 01.02.2017 tarihli sözleşmenin 7. sayfasında kefalet limitinin azami 5.000.000,00 TL olarak belirlendiğini, buna karşın davacı banka tarafından Beşiktaş 17. Noterliğinin 04.04.2019 tarih 23736 yevmiye numarasına kayıtla keşide edilen hesap kat ve temerrüt ihtarının 5.209.830,70 TL üzerinden keşide edilmiş olmasının yasaya ve sözleşmeye uygun olmadığını, ihtarname eki hesap tablosunda 213.581,83 TL faiz işletilmiş ise de ne faiz oranı ne de faizin işletildiği tarih aralığı belirli olmadığı için müvekkillerinin belirsiz bir borç için temerrüde düşürülmelerinin yasaya aykırı olduğunu, bir an için ihtamame içeriğinin yasal ve sözleşmeye uygun olduğu kabul edilse dahi, usulsüz tebligat nedeniyle somut olayda temerrüdün gerçekleşmemiş olduğunu, müvekkilleri tarafından kredi borcuna istinaden yapılan ödemeler tenzil edilmeksizin takip başlatıldığını, icra inkar tazminatına ilişkin talebin yasal olmadığını, hesap kat ve temerrüt için keşide edilen ihtamame ekinde gönderilen hesap tablosunda anapara bakiye olarak gösterilen tutarlara faiz ve komisyon eklenmiş ise de ne faizin işletildiği tarih aralığı ile oranı ne de işletilen komisyon oranının belirli olmadığını, yine, müvekkilleri aleyhine Ankara 15. İcra Müdürlüğünün 2021/3578 E. sayılı dosyasına kayıtla başlatılan ilamsız takipte %57 oranı üzerinden temerrüt faizi işletilerek 5.048.612.68 TL talep edilmiş ise de, temerrüdün oluşmadığına ilişkin savunmaları saklı kalmak kaydıyla, fahiş faiz oranının kabul edilmediği gibi, takip talebinde de faizin işletildiği tarih aralığının belirtilmemiş olduğunu, ayrıca temerrüt ihtarı eki hesap tablosunda asıl alacak tutarı 4.967.613,18 TL iken takip talebinde 4.987.802,41 TL olarak yer aldığını, bir an için temertüt ihtarındaki asıl alacağa akdi faiz işletilerek anaparaya dönüştürüldüğü düşünülse dahi yine de takip talebindeki asıl alacak tutarına denk gelmediğinden davacı tarafından talep edilen asıl alacak ve ferilerin denetime açık olmadığını, bu nedenle denetime açık olmayan temerüt ihtarı ile takip talebi doğrultusunda açılan davada likit bir alacaktan bahsedilemeyeceğini, bu sebeple icra inkar tazminatı talebinin reddi gerektiğini, müvekkillerinin kredinin teminatı olarak ipotek verdiğini, ipotlerin karşılığında, ipotekli taşınmazların zaten borcu karşılayacağı güven ve inancıyla 5.000.000,00 TL'ye kefil olduğundan, ipotek bedeli 2.000.000,00 TL'nin borçtan tenzili gerektiğini, davacı banka tarafından talep edilen faiz oranı müzakere edilmeksizin tek taraflı olarak belirlendiği ve fahiş olduğu için geçersiz olduğunu belirterek haksız davanın her iki müvekkili yönünden reddini ve %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatının davacıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, davacı banka ile davalı asıl borçlu ... İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında 01.02.2017 tarihinde 5.000.000,00 TL limitli genel kredi sözleşmesi akdedildiği, sözleşmede davalılar ... ve ... Saç Profil Boru Met. A.Ş.'nin 5.000.000,00 TL limitle müteselsil kefaletlerinin mevcut olduğu, kefalet akdinin Türk Borçlar Kanunu hükümlerine uygun olarak tesis edildiği, takibe konu alacağın taksitli ticari kredilerden kaynaklandığı, taksitli ticari krediler için uygulanacak temerrüt faizi oranının taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 2.2. maddesi hükmüne göre, temerrüt halinde bankaca uygulanan en yüksek faiz oranının % 100 fazlası ile tespit olunacak oranda temerrüt faizi uygulanacağının kararlaştırıldığı, Merkez Bankası Entegresyon Kayıtlarına göre, muacceliyetin gerçekleştiği Mart/2019 ayı itibariyle davacı bankaca fiilen uygulanan en yüksek kredi faiz oranının % 35 olduğu, buna göre taksiti ticari krediler için uygulanması gereken temerrüt faizi oranı (%35 * 1,50=) % 52,50 olarak saptanmasına rağmen, davacının söz konusu alacaklar için %57.00 oranı ile daha yüksek oranda temerrüt faizi talebinde bulunduğu, davacının talep ettiği oranın davalılar aleyhine olduğu, bu sebeple takibe konu alacaklar için uygulanması gereken temerrüt faizi oranının % 52.50 olarak kabulü gerektiği, dava dışı şirketin kredi borcunu ödememesi üzerine davacı banka tarafından noter aracılığı ile dava dışı asıl borçlu şirkete ve davalı kefillere gönderilen 04.04.2019 tarihli ihtarname ile toplam 5.209.830,70 TL nakdi alacağın tebliğ tarihini izleyen 1 gün içinde ödenmesi, 46.350,00 TL gayrinakdi alacağın aynı süre içinde depo edilmesinin ihtar edildiği, dava dışı asıl borçlu şirketin sözleşmede belirtilen adresine gönderilen ihtarnamenin şirketin adresten taşınmış olması nedeniyle bila tebliğ iade edildiği, sözleşmedeki adrese gönderilmiş olması nedeniyle İİK. 68/b maddesi hükmü gereğince tebligat evrakının sözleşme adresine ulaştığı 08.04.2019 itibariyle tebliğ edilmiş sayılması gerektiği, buna göre, dava dışı asıl borçlu şirketin temerrüdünün 10.04.2019 tarihi itibariyle oluştuğu, davalı/kefil şirkete gönderilen ihtarnamenin şirketin adresten taşınmış olması/adreste tanınmıyor olması nedeniyle tebliğ edilemediği, onun açısından temerrüt tarihinin takip tarihi olduğu, davalı/kefil ...'in adresine gönderilen ihtarnamenin Tebligat Kanunu'nun 21. maddesine göre 08/04/2019 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ve tememrüdünün 10.04.2019 tarihi itibariyle oluştuğu, borcun ödenmemesi sebebi ile davacı Banka tarafından, davalılar hakkında Ankara 15. İcra Müdürlüğünün 2021/3578 esas sayılı dosya üzerinden 15.03.2021 tarihinde başlatılan ilamsız icra takibinde; 4.987.802,41 TL asıl alacak, 5.048.612,68 TL işlemiş faiz ve 887,65 TL masraf olmak üzere toplam 10.037.302,74 TL'nin asıl alacağa % 57,00 oranından işlemiş faizi ile birlikte tahsilinin talep edildiği, dosya kapsamına uygun, denetlenebilir bilirkişi raporundaki hesaplamaya göre, taleple bağlılık kuralı gereğince işlemiş faiz ve BSMV yönünden davacının taleplerinin esas alındığında, takip tarihi itibari ile davacının alacağının, ... yönünden, 4.984.052,43 TL asıl alacak, 4.608.986,13 TL işlemiş faiz ve 887,65 TL masraf olmak üzere toplam 9.593.926,21 TL; ... Saç A.Ş. yönünden 4.987.802,41.TL olarak hesaplandığı, hesaplamada sorumluluğun kefalet limitleri gözetilerek yapıldığı, davalıların kefaletleri dolayısıyla verilmiş ipotek bulunmadığı, asıl borçlu şirketin borcuna yönelik ipotek tesis edildiği, takipten sonra yapılan tahsilat bulunmadığı, ihtarname masrafının belgelendirildiği, davanın dosyaya sunulan genel kredi sözleşmesi ihtarname ve diğer banka belgeleri ile hükme esas alınan açık ve ayrıntılı bilirkişi raporu ile ispatlandığı gerekçeleriyle davanın kısmen kabulü ile bilirkişi raporunda hesaplanan miktar üzerinden takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren %52,50 oranında temerrüt faizi uygulanmasına, takibe konu alacağın likit olması sebebi ile ... yönünden hükmolunan 9.593.926,21 TL'nin %20'si üzerinden hesaplanan 1.918.785,24 TL, ... A.Ş. yönünden 997.560,48.TL icra inkar tazminatının davalılardan müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesine, davacının fazlaya ilişkin talebin reddine, davalıların kötüniyet tazminatı talebi yönünden, davacının reddedilen kısım yönünden kötüniyetli takip yaptığı ispatlanamadığından, davalıların tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı şirket yönünden temerrüt tarihinin hatalı tespit edildiğini, genel kredi sözleşmesinin 5.3.maddesi gereğince adres değişikliği bildirilmediğinden sözleşmede belirtilen adrese yapılan tebligatın geçerli olduğunu, temerrüt faiz oranın %57 olması gerektiğini bildirerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmediğini, vekalet ücretinin hatalı hesaplandığını ve davalı şirket yönünden farklı gerekçe ile reddedilen kısma ilişkin farklı vekalet ücreti hesaplanması gerektiğini, davalı ...'e hesap kat ihtarnamesinin tebliği usulsüz olduğundan temerrüdün oluşmadığını, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takipte 26/01/2022, 23/12/2021 ve 02/03/2022 tarihlerinde sağlanan toplam 2.420.289,46 TL tahsilatın gözetilmediğini, alacak likit olmadığından icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini, aksinin kabulü halinde de toplam alacak üzerinden hesaplanmasının hukuka aykırı olduğunu bildirerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Dava; genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;
Genel kredi sözleşmesi, hesap kat ihtarnamesi, hesap ekstreleri, bilirkişi raporu vs deliller dosya arasında mevcuttur.
Ankara 15. İcra Müdürlüğünün 2021/3578 esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalılar ile dava dışı borçlulara karşı 4.987.802,41 TL asıl alacak, 5.048.612,68 TL işlemiş faiz ve 887,65 TL masraf olmak üzere toplam 10.037.302,74 TL'nin tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibinin davalıların süresinde itirazları üzerine durduğu, eldeki itirazın iptali davasının İİK'nun 67.maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
22/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; takip tarihi itibari ile davacının alacağının, ... yönünden, 4.984.052,43 TL Asıl Alacak, 4.608.986,13 TL İşlemiş Faiz ve 887,65 TL masraf olmak üzere toplam 9.593.926,21.TL; ... Saç A.Ş. yönünden 4.987.802,41.TL olarak hesaplandığı, hesaplamada sorumluluğun kefalet limitleri gözetilerek yapıldığı, davalıların kefaletleri dolayısıyla verilmiş ipotek bulunmadığı, asıl borçlu şirketin borcuna yönelik ipotek tesis edildiği, takipten sonra yapılan tahsilat bulunmadığı bildirilmiştir.
Somut olayda davacı yan, davacı Banka ile davalı asıl borçlu ... İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında 01.02.2017 tarihinde 5.000.000,00 TL limitli Genel Kredi Sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmede davalılar ... ve ... Saç Profil Boru Met. A.Ş.'nin 5.000.000,00 TL limitle müteselsil kefaletlerinin mevcut olduğunu, kefalet akdinin Türk Borçlar Kanunu hükümlerine uygun olarak tesis edildiğini, dava dışı şirketin kredi borcunu ödememesi üzerine davacı banka tarafından noter aracılığı ile dava dışı asıl borçlu şirkete ve davalı kefillere gönderilen ihtarnameye rağmen borcun ödenmemesi sebebi ile davacı Banka tarafından davalılar hakkında Ankara 15. İcra Müdürlüğünün 2021/3578 esas sayılı dosya üzerinden 15.03.2021 tarihinde başlatılan ilamsız icra takibinin davalıların itirazının haksız olduğunu iddia ederek eldeki davayı açmış, davalı yan ise yargılama aşamasındaki beyanlarında ve istinaf başvuru dilekçesinde takip konusu borcun tahsili amacıyla davacı bankaca Ankara Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğünün 2021/668 Esas sayılı ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takipte 26/01/2022, 23/12/2021 ve 02/03/2022 tarihlerinde sağlanan toplam 2.420.289,46 TL tahsilatın gözetilmediğini savunmuş, mahkemece söz konusu savunmalar yönünden herhangi bir araştırma yapılmadığı gibi hükme esas alınan bilirkişi raporunda da bu hususlara ilişkin bir açıklama yapılmamıştır.
22/07/2020 tarih ve 7251 Sayılı Hukuk Muhakameleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 35.maddesi ile yapılan değişik HMK'nun 353/1.a-6 maddesi "Mahkemece uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması" hükmünü içermektedir.
Bu durumda mahkemece, bankacı bilirkişiden dava konusu kredi hesaplarının bulunduğu şubede banka kayıtları üzerinde yerinde inceleme yapılmak suretiyle dava konusu işlemlere ilişkin tüm kayıtlar ve işlem dayanakları, dava konusu kredi borcu nedeniyle takip tarihinden sonra tahsilat sağlanıp sağlanmadığı, sağlanmış ise miktarı tespit ve mahsup edilerek dava tarihini itibariyle varsa borç miktarına ilişkin rapor alınıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli niteliğe sahip deliller toplanmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.
Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli nitelikte olan delillerin toplanmadığı ve değerlendirilmediği anlaşılmakla 6100 Sayılı HMK'nın 22/07/2020 tarih ve 7751 Sayılı Yasa'nın 35.maddesi ile değişik 353/(1)-a.6.maddesi gereğince dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davalılar vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/(1)-a.6 maddesi gereğince KABULÜNE, davacı vekilinin istinaf başvurusunun şimdilik incelenmesine yer olmadığına,
2-Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/07/2023 tarih ve 2022/318 Esas 2023/499 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın karar veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
4-Davalılar tarafından yatırılan 163.840,27-TL istinaf karar harcının talep halinde davalı tarafa iadesine,
5-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
6-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından taraflar yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/(1)-a.6.maddesi uyarıca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 08/05/2026
Başkan- Üye - Üye - Zabıt Katibi