T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ
T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
22. H U K U K D A İ R E S İ
ESAS NO: 2020/1192 (KABUL KALDIRMA)
KARAR NO: 2023/188
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 17/07/2020
ESAS-KARAR NO: 2018/255 E 2020/354 K
DAVACI: ...
VEKİLİ
DAVALI:
DAVANIN KONUSU: Alacak
KARAR TARİHİ: 21/02/2023
YAZILDIĞI TARİH: 21/03/2023
Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ
İDDİANIN ÖZETİ
Davacı vekili, müvekkili ile davalı şirket arasında 30.06.2013 tarihli otobil müşteri sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme kapsamında davalıya otobil sistemi vasıtasıyla indirimli akaryakıt satıldığını, davalı şirkette araçları için bu şekilde aldığı indirimli akaryakıt sonrası gönderilen faturalar üzerine ödemeleri yapmakta iken 2017 yılı Mart ayından sonra eylemli olarak sözleşmenin feshedilmesine rağmen bakiye akaryakıt bedeli ve de sözleşme kapsamında müvekkiline iade etmesi gereken araç takip cihazlarını iade etmediğinden dolayı sözleşmenin 7.2 maddesinde belirtilen bedelin ödenmesi için davalı aleyhinde Ankara 24. İcra Müdürlüğünün 2018/852 sayılı dosyasında takip başlatıldığını, borçlunun takibe itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek, itirazın iptaline, takibin devamına ve davalı aleyhinde %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMANIN ÖZETİ
Davalı vekili, yangın söndürme cihazları satımı işi ile uğraştığını, ticari ilişkinin sadece otobil sözleşmesinden değil, müvekkili ile davalı arasında davacının dilekçesinde belirttiği otobil müşteri sözleşmesi dışında, davalıya müvekkilinin yangın söndürme cihazı satımından ve ayrıca satışı yapılmış olan cihazların bakım, dolum, destek hizmetinden dolayı da ticari ilişkilerinin olduğu ve bu nedenle müvekkiline borçları olduğu halde düzenlenen faturaların ödenmediğinden aleyhlerinde Ankara 16. İcra Müdürlüğü'nün 2017/23433 sayılı dosyasında takip başlatıldığı, itirazları üzerine itirazın iptali istemiyle Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/369 E sayılı dosyasında dava açıldığını dosyaların birleştirilmesini adı geçen mahkemede talep ettiklerini, davalının yakıt bedel borcu olmadığı gibi sözleşmenin 7.2.maddesi gereğince araç takip cihaz bedel borcu da bulunmadığını, de belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ
Mahkemece, tüm dosya kapsamı, dava, cevap, icra dosyası, Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyası, taraflar arasındaki sözleşme ve 03/07/2013 tarihli otobil teslimine ilişkin belge, fatura, bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında imzalandığı ve mevcudiyeti konusunda itiraz bulunmayan 30/06/2013 tarihli otobil sözleşmesi kapsamında davacı tarafından davalıya ait 9 adet km takipli araca otobil cihazlarının takıldığı , sözleşmenin devam ettiği ancak haziran 2017 tarihinden sonra davalı tarafından akaryakıt alımının yapılmaması nedeniyle sözleşmenin fiilen sonlandırıldığı ancak otobil cihazlarının iade edilmediği,bu nedenle sözleşmenin 7.2..maddesi kapsamında teslim edilen 9 adet otobil cihazı bedelinin sözleşmede belirtilen miktarlar üzerinde iadesini talep edebileceği, davacı vekilinin sunduğu 11/01/2018 tarihli e-faturalarda birim fiyat olarak 375,21 TL talep edildiği , fatura tarihinde 1 USD'nin TCMB'nin efektif satış kuruna göre 3.8045 TL'den her bir cihaz bedelinin 760.90 TL olduğu ve 9 adetinin 6.848,1 TL olduğu ancak düzenlenen faturada birim fiyatı 375,21 TL + KDV üzerinde hesaplanması ve talep nazara alınarak, faturadaki birim fiyat üzerinde 9 adet teslim edilen cihaz bedeli karşılığında toplam 3.984,73 TL' yi talep edebileceği, davacının verilen akaryakıt bedeline ilişkin alacağının bulunduğu ve bunun da takip konusu edildiği belirtilmiş ise de buna ilişkin iddia ispat edilemediğinden bu yöndeki talebinin reddine, yine alacak likit olmadığından tazminat talebinin de reddi gerektiği belirtilerek; Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile; Ankara 24 İcra Müdürlüğünün 2018/852 esas sayılı dosyasında davalının 3.984,73 TL asıl alacağa yaptığı itirazın iptaline, asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2/2 maddesi gereğince değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
İstinaf kanun yoluna başvuran davacı vekili tarafından; davalıdan olan alacağının yakıt bedellerine ilişkin 17.353,87 TL tutarında olan kısmının, yerel mahkemece haksız ve hukuka aykırı şekilde reddedildiği, takip ve dava konusu alacak likit olmasına rağmen yerel mahkemece, davalı aleyhine icra-inkar tazminatına hükmedilmemesi haksız ve hukuka aykırı olduğu, davalı vekilinin hükümden önce vekillikten istifa etmiş olmasına rağmen yerel mahkemece, davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğu bildirilmiştir.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR
Mahkemece eksik araştırmaya dayalı karar verilip verilmediği uyuşmazlık konusudur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, sözleşmeye dayalı olarak alacak istemine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.
Ankara 24. İcra Müdürlüğünün 2018/852 E sayılı dosyası incelendiğinde; davacı tarafından davalı aleyhinde 19/01/2018 tarihinde cari hesap alacağı açıklaması ile 22.666,84 TL asıl alacağın tahsili istemiyle ilamsız takip başlatıldığı, borçlunun süresinde borca, faize ve ferilerine itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.Takip dayanağı cari hesap ekstresinde cari otobil, otobil cihaz bedeli yazılıdır.
Taraflar arasında imzalanan 30/06/2013 tarihli otobil müşteri sözleşmesi incelendiğinde, davalının sözleşmede müşteri olarak yer aldığı, tarafların hak ve yükümlülüklerinin sözleşmede düzenlendiği, sözleşme konusu davalının otobil sistemini kullanarak akaryakıt alımlarına ilişkin olduğu, sözleşmenin 2.2.5.maddesinde otobil ünitesinin davacının belirlediği program dahilinde hazır ettiğinde, araçlara montaj ekibinin müşterinin yetkilisi tarafından kontrol edilerek teslim edilecek ve montajı tamamlandıktan sonra müşterinin yetkilisine tanzim edilecek bir tutanakla teslim edileceği, yine müşterinin cihazları iadesi sırasında yazılı belge alınacak ve saklanacağının kararlaştırıldığı, sözleşmenin 7.2.maddesinde ise müşterinin sözleşmede yazılı edimlerini yerine getirmemesi veya herhangi bir sebeple sözleşmenin feshedilmesi durumunda müşterinin araçlarına monte edilen otobil ünitelerinin sözleşmenin feshi tarihinden itibaren 15 gün içinde hasarsız ve çalışır halde danışmana teslim etmesi halinde km takipli cihaz için 100 USD, km takipsiz cihaz için 50 USD müşteriye fatura edileceği, cihazların hasarlı teslimi veya teslim edilmemesi hallerinde müşterinin ve her km takipli ünite başına 200 dolar+ KDV, km takipsiz ünite başına 100 USD+ KDV'yi herhangi bir ihtar ve hükme hacet kalmaksızın sözleşmenin feshi tarihinden itibaren 1 ay içerisinde ödemeyi kabul ve taahhüt ettiği anlaşılmıştır.
Sözleşmenin ekinde sunulan 03/07/2013 tarihli araç kayıt bilgi formu incelendiğinde; davalı şirket adına kayıtlı ... km takipli araçlara cihazların sözleşme kapsamında monte ve teslim edildiği görülmüştür.
Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/369 E 2018/977 K sayılı 27/11/2018 tarihli dosyası incelendiğinde; (Davalı) .... Şti tarafından (davacı).... AŞ aleyhinde 15.05.2018 tarihinde , düzenlenen 25/10/2017 tarihli ve ... nolu irsaliyeli faturalara dayalı ilamsız takipte itirazın iptaline ilişkin olduğu,Mahkemece bilirkişi tarafından hazırlanan 06.11.2018 tarihli rapora göre tarafların ticari defterlerinin incelenmesinde dava konusu 25. 10.2017 tarih 26-22 nolu 20.447,04 TL tutarlı faturanın karşılığını davacının ticari defterlerinde bankadan tahsil edilmiş olarak kaydedilmiş olduğu, davacının ticari defterlerinde davalıdan alacaklı olduğuna dair herhangi bir kayıt görülemediği dava konusu 25.10.2017 tarihli 26-22 nolu bu faturanın davalının ticari defterinde kayıtlı olmadığı ticari defterlerin her durumda sahibinin aleyhine delil olması kuralına göre davacının davalıdan alacaklı olmadığının rapor edildiği davacının kendi defterlerinde icra takibinin dayanağını oluşturan faturanın tahsil edilmiş olduğunu gözüktüğü, Bu tespit nedeniyle bilirkişinin davacının davalıdan alacaklı olmadığı yönündeki raporunun mahkemece de yeterli görülüyor davacının takibin dayanağını oluşturan faturanın kendi defterlerinde tahsil edilmiş olarak gözükmesi nedeniyle davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu davaya konu 25/10/2017 tarihli ve ... nolu irsaliyeli faturanın davalı ... Şirketi tarafından davacı ... Şirketine karşı düzenlendiği, gövde, askı ayağı, otomatik sistem malz, boya, tamir içerikli olduğu 20.447,04TL tutarlı olup,teslim alan kısmında davacı kaşesi ve imzası bulunduğu görülmüştür. Davacı şirket tarafından, davalıya 17.11.2017 tarihli ihtarname ile bu faturanın iade edildiği bildirilmiştir.
Davacı istinaf dilekçesinde davalı tarafça, müvekkili şirkete olan akaryakıt bedeli borcunun eritilmesi amacıyla ve kötüniyetli olarak müvekkil şirkete herhangi bir mal ve hizmet verilmemiş olmasına rağmen 17.328,00-TL+KDV tutarlı fatura düzenlendiği, bu faturanın müvekkili şirket tarafından, Ankara 56. Noterliği'nin 17.11.2017 tarihli, ... yevmiye no'lu ihtarnamesi ile davalıya iade edildikten sonra ise müvekkili şirket hakkında 17.858,85-TL asıl alacak miktarının Ankara 16. İcra Müdürlüğü'nün 2017/23433 E. sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığı, ilgili icra takibine müvekkili şirketçe itiraz edilmesi akabinde davalı tarafça, müvekkili şirket aleyhine Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde 2018/369 E. dosya numarasıyla itirazın iptali davası açıldığı, Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27.112018 tarihli, 2018/369 E. ve 2018/977 K. sayılı kararıyla, davacı (işbu davada davalı) ....Şti.'nin haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğu tespit edilen alacak talebi ve davası reddedildiği, davanın reddine rağmen davalının kayıtlarını düzeltmediği, cihaz bedeli faturasını defterlerine hiç işlemediği bu nedenle davalının defterine göre borçlu görünmediği iddia edilmiştir. Ne var ki mahkemece alınan bilirkişi raporunda bu hususa açıklık getirilmediği, davacı tarafça akaryakıt alımına dayalı alacak iddiası yönünden bu dosyanın da irdelenip,davacının alacağının bulunup bulunmadığı hususunda bilirkişiden ek rapor alınarak sonucuna göre hüküm kurulması gereklidir.
Açıklanan nedenlerle mahkemece, davacının tüm delillerinin toplanması için ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.
Bu bakımdan ilk derece mahkemesince davanın esasına yönelik uyuşmazlığın giderilmesi için yukarıda açıklanan nedenlerle davacıların iddiaları üzerinde durularak delillerin toplanmaması ve bu delillere ilişkin herhangi bir değerlendirme yapılmamış olması bakımından davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1-a-6. maddesi uyarınca kabulüne ve ilk derece mahkemesinin kararının anılan gerekçelerle kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.
Kaldırma nedenine göre sair istinaf itirazları bu aşamada incelenmemiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile;
Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/255 Esas, 2020/354 Karar ve 17/07/2020 tarihli kararının KALDIRILMASINA,
2-HMK.'nin 353/1-a-6.maddesi uyarınca davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf başvurma harcı dışında alınan istinaf karar ilam harcının istek halinde dava... İADESİNE,
4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinaf kanun yoluna başvuran lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Davacı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına,
6-Kararın tebliğinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
HMK'nin 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu 21/02/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Katip ...
¸e-imza
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.
"5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."