T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ
T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
22. H U K U K D A İ R E S İ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ....... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 12/07/2019
ESAS-KARAR NO:....
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 12/10/2022
YAZILDIĞI TARİH: 12/10/2022
Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ
İDDİANIN ÖZETİ
Davacı vekili, dava dışı ... AleyhindeAnkara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/577 Esas sayılı dosyasında menfi tespit ve istirdat davası açılmış olduğunu, bu şirketin alacaklarını davalı ...'e devrettiğinin tespit edildiğini, her ne kadar HMK 125. Madde uyarınca davaya dahil etme talebi olmuşsa da bu talebin mahkemece kabul görmediğini, ... .... Ltd. Şti.'nin 35.707,95TL'lik üç çekten kaynaklanan alacaklarını davalı ... .... devrettiğinin tespit edildiğini, alacağın temliki suretiyle bu sözleşme kapsamında 35.707,95TL'lik çeklerin (15.00,00TL+7.707,95TL+13.000,00TL'lik) faktoring şirketine 29/04/2016 tarihinde davalı tarafından devir ve teslim edildiğini, temlik alan şirketin Ankara 15. İcra Müdürlüğünün 2016/14461 Esas, Bursa 8. İcra Müdürlüğünün 2016/8208 Esas sayılı icra dosyalarında 15.000,00TL'lik ve 7.707,95TL'lik çeklere karşılık ... faktoringe 21.029,00TL ve 11.400,00TL ödeme yaptığını, 13.000,00TL bedelli çekin ise benkaya ibrazında ödenmesi suretiyle tahsil edildiğini, keşideciden çeki ciro aldığını belirterek ödenen bedelin istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMANIN ÖZETİ
Davalı vekili, yetkili mahkemenin İstanbul ... Adliyesi Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davaya konu 3 adet çekin diğer davalı ile aralarındaki faktoring sözleşmesi çerçevesinde müvekkili şirkete ciro ile teslim edildiğini, dava konusu .... seri no'lu çek ile ... seri no'lu çekin yasal süre için muhatap bankalarına ibraz edildiğinde karşılıklarının bulunmaması nedeniyle ödeme yapılmaması üzerine, .... seri no'lu çek için Ankara 15.İcra Müdürlüğünün 2016/14461 esas sayılı dosyasında, ... seri no'lu çek içinse Bursa 8.İcra Müdürlüğünün 2016/8208 esas sayılı dosyasında takibe konulduğunu, .... seri no'lu 13.000,00TL'lık çekin ise takas bankası aracılığıyla cebri icra tehdidi olmaksızın dava dışı çek keşidecisi tarafından takasta ödendiğini, davanın 1 yıllık hak düşürücü sürede açılmadığını, iyiniyetli 3. kişi olduklarını bildirerek davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu çeklerin bedelsiz olduğu ve kötüniyetli olarak iktisap edildiği hususunun ispat edilemediği belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
İstinaf eden-davacı vekili tarafından;
Kanun gereğince factoring şirketinin iyiniyetli yetkili hamil olarak kabul edilemeyeceği, tefrik kararı verilen asıl davanın davalısı ...’nın ticari defterlerinde çeklerin kayıtlı olmadığı hususunun tespit edilmesine karşın faktoring şirketine yapılan temlikinde usulsüz olduğu ispat edilmesine ragmen mahkemece davanın reddine karar verilmesinin yerinde olmadığı bildirilerek başvurulmuştur.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR
Uyuşmazlık tefrik edilen asıl dosyada davalıya verilen çeklerin bedelsiz olduğu halde faktoring ilişkisi kapsamında tefrik edilen asıl dosya davalısı tarafından ciro edildiğinden çeklerin bedelsiz olup olmadığı ve bedelsizlik iddiasının faktoring şirketine karşı da ileri sürülüp sürülemeyeceği noktasında toplanmaktadır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, bedelsizlik nedeniyle faktoring şirketine devredilen çekler nedeniyle iyiniyetli olmadığı iddiasına dayalı olarak açılan menfi tespit davasıdır.
İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.
İş bu dosyadan tefrik edilen asıl dosyanın Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/394 E. Sayılı numarasını aldığı, dava konusu çek ile ilgili olarak asıl borçlu aleyhine bedelsizlik iddiasını konu alan menfi tespit istemi ile ilgili yapılan yargılama sonucunda mahkemece davanın ispat edilemediği gerekçesiyle 20/12/2019 tarihinde davanın reddine karar verildiği, kararın tebliğe çıkarılmadığı ve henüz kesinleşmediği anlaşılmıştır.
Mahkemece hamil faktoring şirketine karşı açılan davada öncelikle tefrik edilen dosya kapsamında asıl borçluya karşı iddia edilen bedelsizlik definin ispat edilip edilmediğine göre değerlendirme yapılmış ise de tefrik edilen dosyanın henüz kesinleşmediği anlaşılmıştır. Mahkemece her iki dosyanın birlikte görülerek sonuçlandırılması gerekirken tefrik yapılarak karar verilmesi doğru değildir. Zira asıl borçluya karşı bedelsizlik iddiasının ispat edilememiş olması husususunun kesinleşmesi halinde faktoring şirketine karşı açılan davada iktisabın kötüniyetli ya da ağır kusurlu olup olmadığı üzerinde durulmasına gerek bulunmamayacaktır.
Bu halde mahkemece tefrik edilen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/394 E. Sayılı dosyasının kesinleşmesi beklenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmektedir.
Bu durumda, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde; mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak olan tüm esaslı delillerin toplanmamış, mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6.maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile;
Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi, 2016/577Esas, 2019/810Karar ve 12/07/2019 tarihli kararının KALDIRILMASINA,
2-HMK.'nin 353/1-a-6.maddesi uyarınca davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf başvurma harcı dışında alınan istinaf karar ilam harcının istek halinde dava... İADESİNE,
4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından istinaf kanun yoluna başvuran lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Davacı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına,
6-Kararın tebliğinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
HMK'nin 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu 12/10/2022 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan
...
Üye
...
Üye
...
Katip
...
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.
"5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."