T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ
T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
22. H U K U K D A İ R E S İ
ESAS NO: 2024/1142 (ESASTAN RET )
KARAR NO: 2025/1093
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: DR. ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA BATI 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 19/08/2024
ESAS-KARAR NO: 2024/923 E - 2024/847 K
DAVALI: HASIMSIZ
DAVANIN KONUSU: Kıymetli Evrak İptali
KARAR TARİHİ: 06/10/2025
YAZILDIĞI TARİH: 03/11/2025
Yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ
İDDİANIN ÖZETİ
Davacı vekili; davacının ... Şubesinden çek defteri aldığını, bu çek defterini iade etmiş olduğunu, iade edilen çek yaprakları ve muhasebe kayıtları incelendiğinde, çek defterinin D1-1157826 nolu sayfasının kayıp olduğunun tespit edildiğini, kaybolan çek sayfasının boş olduğunu, kötüniyetli kişilerce ele geçirilip piyasaya sürülme veya bankaya ibraz ederek tahsil etme ihtimallerine karşın söz konusu çek hakkında ödeme yasağı konularak iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
Mahkemece; kıymeti evrakın ziyaı nedeniyle iptal davası açma hakkının hamile ait olduğu, keşidecinin böyle bir hakkının bulunmadığı ve davaya konu çekin zorunlu unsurlarının bulunmadığı, bu nitelikteki evrak çek vasfında olmadığından zayii nedeniyle iptalinin talep edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili; ilk derece mahkemesince dosya üzerinden eksik inceleme neticesinde hüküm kurulduğunu, davaya konu çek yapraklarının boş halde olduğunu, kaybolan çek yaprağı ile ilgili olarak başvurulabilecek başka bir hukuki yol bulunmadığını belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını ve davaya konu çek sayfasının iptal edilmesini talep etmiştir.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR
Uyuşmazlık; TTK'nın 757 ve devamı maddeleri gereğince dava konusu çekin zayiinden kaynaklanmakta olup, davacının zayi nedeniyle iptalini talep ettiği çeklerde keşideci sıfatını taşıması nedeni ile dava açma hakkı bulunup bulunmadığı ve zayi edildiği belirtilen çekin kıymetli evrak vasfına sahip olmadığından iptalinin talep edip edemeyeceği hususuna ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, zayi nedeniyle çek iptali isteminden kaynaklanmaktadır.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler re'sen göz önünde tutularak yapılmıştır.
6102 sayılı TTK'nun 651 ve TTK 'nun 818/s bendi yollaması ile aynı Kanunun 757.ve devamı maddelerine göre açılacak kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali istemine ilişkin davalarda, dava açma yetkisinin hamile ait olup, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır.
Diğer yandan davaya konu çekler boş çek yaprakları olup, TTK’nun 780. maddesi uyarınca kambiyo senedi vasfını haiz olmadığı kıymetli evrak vasfını taşımadığı anlaşılmaktadır.
Zayi nedeniyle iptal davalarında amacın, keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararını keşideciye/muhataba ibraz etmek olduğu gözetildiğinde, keşidecinin kendisine ibraz edilmek üzere iptal kararı istemesi bu yolun kanunda öngörülen konuluş amacı ile bağdaşmaz.
Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.1.maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-İstinaf eden tarafından yapılan istinaf posta giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-HMK'nin 333.maddesi gereğince gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
5-Kararın tebliğinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
HMK'nin 362/1.ç maddesi gereğince dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda kesin olmak üzere 06/10/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan...
e-imzalıdır
Üye...
e-imzalıdır
Üye...
e-imzalıdır
Katip...
e-imzalıdır
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.
"5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."