T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2026/608 - 2026/633
T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
22. H U K U K D A İ R E S İ
ESAS NO: 2026/608 (ESASTAN RET)
KARAR NO: 2026/633
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 26/04/2023
ESAS-KARAR NO: 2021/219 E - 2023/280 K
DAVANIN KONUSU: Tazminat
KARAR TARİHİ: 06/05/2026
YAZILDIĞI TARİH: 15/05/2026
Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ
İDDİANIN ÖZETİ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil ile davalı şirket arasında 01/09/2020 tarihli 329.741,54TL+KDV bedelli "Tedarik Sözleşmesi" akdedildiğini, imzalanan sözleşmenin 4. maddesi uyarınca hidrolik pompa ve sair ürün tedarikinin sözleşmede taahhüt edildiği şekilde eksiksiz ve ayıpsız olarak 01/09/2020 tarihinden itibaren 4-5 hafta içerisinde ve en geç 07/10/2020 tarihine kadar tamamlanması gerektiğini, akdedilen sözleşmenin 7. maddesinde "Teminat senedi karşılığında tedarikçiye 98.922,46 TL tutarında 90 gün vadeli çek ile avans ödemesi yapılacaktır" şeklinde ödeme planı belirlendiğini, ödeme planı çerçevesinde davalı şirkete avans ödemesi olarak ... Kızılay Ticari Şubesi'nin 0006174 numaralı, 20/01/2021 keşide tarihli ve 98.922,46 TL bedelli çekin teslim edildiğini, mükerrer olarak talepte bulunulmuş olmasına rağmen davalı şirket tarafından edimi ifaya başlanmadığını, davalı şirketin sözleşme ile üstlenmiş olduğu edimleri yerine getirmediği gibi davacı şirketin uyarılarını dikkate almadığını ve davacı şirketi sürekli oyaladığını, bunun üzerine davacı şirketin avans olarak verilen çekin iadesini istediğini, ancak davalı şirketin çeki geri vermediğini, ürünlerin teslimi işleminin zamanında yerine getirilmemesi nedeniyle zor durumda kalan müvekkil şirketin, işlerinin önemi ve aciliyeti sebebiyle söz konusu ürünleri sözleşme hükümleri çerçevesinde üçüncü bir firma ile anlaşarak temin edebildiğini, ilerleyen süreçte davacı şirketçe, 23/10/2020 tarihi itibari ile davalı şirket ile imzalanan sözleşmenin ifasının beklenmesinin faydasız olduğunun karşı tarafa bildirildiğini ve sözleşmenin feshedildiği, ne var ki fesih işlemine karşın çekin yine iade edilmediğini ve çekte yazılı tutarın müvekkil şirketten haksız olarak tahsil edildiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, konusuz kaldığı halde ödenmek zorunda kalınan ... Kızılay Ticari Şubesi'nin 0006174 numaralı 20/01/2021 keşide tarihli ve 98.922,46 TL tutarlı çek bedelinin ödeme tarihinden, noter masrafı olarak ödenmek zorunda kalınan 308,75 TL ve Değişik İş dosyasında masraf olarak ödenmek zorunda kalınan 415,50 TL menfi zarar için şimdilik 500,00 TL’nin ödenme tarihlerinden, sözleşmenin gereği gibi ve zamanında ifa edilmemesi ve feshe sebebiyet verilmesi nedeniyle sözleşme ile kararlaştırılan 31.127,60 TL gecikme cezası için şimdilik 500,00 TL'nin tahakkuk tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMANIN ÖZETİ
Davalı adına usulüne uygun olarak tebligat çıkarılmış olup, tebligat parçasının 10/04/2021 tarihinde tebliğ edildiği, ancak davalı şirket yetkilisinin/temsilcisinin süresi içerisinde cevap dilekçesi ibraz etmediği görülmüştür.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında 01/09/2020 tarihinde hidrolik pompa ve sair aksamın alım/satımı konusunu içerir nitelikte tedarik sözleşmesi imzalandığı, tedarik edilecek mal bedelinin 329.741,54 TL+KDV olarak kararlaştırıldığı, sözleşme ile ayrıca, davacı şirketin sözleşmenin imzasını müteakiben teminat senedi şeklinde davalı şirkete 90 gün vadeli ve 98.922,46 TL tutarlı avans çeki vereceği, bakiye mal bedelinin ise, malın teslimini takiben 90 gün vadeli çekle ödeneceği hususunun kabul edildiği, sözleşmenin imzalanmasından sonra davacı şirketin, ... Kızılay Ticari Şubesi'nden 0006174 numaralı ve 20/01/2021 ileri vadeli 98.922,46 TL bedelli çeki davalı şirket adına düzenlediği ve teslim ettiği, bu şekilde davacı şirketin avans verme yükümlülüğünü yerine getirdiği, davalı şirketin ticari defterlerinin incelenmesinde, davacı şirketçe keşide edilen 98.922,46 TL bedelli çekin, 03/11/2020 tarihinde avans olarak kaydettiğinin belirlendiği, bunun yanı sıra söz konusu kayıtlarda davacı şirket adına düzenlenmiş herhangi bir mal satış fatura işlemi kaydına rastlanılmadığının tespit edildiği, yine davacı şirketin ticari defter ve kayıtlarının tetkikinde davacı şirketçe davalı şirkete keşide olunan 98.922,46 TL avans alacağının herhangi bir değişikliğe uğramaksızın 2021 yılına devredildiğinin anlaşıldığı, bu haliyle davalı şirketin üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmediği ve malları teslim etmediği, sözleşme uyarınca davacı şirketçe davalı şirkete avans olarak keşide edilen 98.922,46 TL avans çekinin bedelsiz kaldığı, dolayısıyla davacı tarafça bu bedelin istenmesinin hukuka uygun olduğu, diğer yandan cezai şart yönünden yapılan incelemede, taraflar arasında akdedilen sözleşme'nin 6. maddesinde; "Sözleşmede belirtilen süre zarfında herhangi bir gecikme olması durumunda Tedarikçi geç teslimat yapılan her bir takvim günü için sipariş edilen malların 5/1000'i tutarında gecikme cezası ödemek zorundadır." hükmünün düzenlendiği, bu düzenlemenin ifaya ekli cezai şart niteliğinde olduğu, davacı şirketin sözleşmeden dönerek bedel iadesi istediği, o halde sözleşmeyi ayakta tutma iradesinin bulunmadığı dikkate alındığında cezai şart talebinde bulunamayacağı, bununla birlikte sözleşmenin 8. maddesi kapsamında istenebilecek tazminat yönünden yapılan değerlendirmede, davacının bu maddeye kapsamında zarara uğradığına dair herhangi bir bilgi, belge ve delil sunmadığı, yine noter masrafı ve değişik iş masrafının yargılama giderleri arasında değerlendirilmesi gerektiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; sözleşmenin feshedilmediği dönem için istenilen gecikme cezasının ifaya ekli cezai şart olarak nitelendirilmesinin mümkün olmadığını, davalı şirketin hidrolik pompa ve sair ürün tedarikini sözleşmede taahhüt edildiği şekilde eksiksiz ve ayıpsız olarak 01/09/2020 tarihinden itibaren 4-5 hafta içerisinde ve en geç 07/10/2020 tarihine kadar tamamlanması gerektiğini, ancak ifa yükümlülüğünü yerine getirmediğini, müvekkil şirketin fesihten sonraki döneme ilişkin bir isteminin olmadığını, davalı şirketin hüküm tarihinde vekilinin bulunmadığını, bu nedenle davacı şirket aleyhine vekalet ücretine hükmedilemeyeceğini belirterek, mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın gecikme cezası yönünden de kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR
Uyuşmazlık, sözleşmenin 6. maddesinde yer alan ve gecikme cezasını açıklayan hükmün ifaya ekli cezai şart niteliğinde olup olmadığı, bu kapsamda sözleşmenin feshi nedeniyle davacının gecikme cezası talep etme hakkının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, taraflar arasında imzalanan tedarik sözlemesi kapsamında davalı tedarikçi şirkete avans niteliğinde verilen çekin, sözleşmenin feshine rağmen tahsil edildiği iddiasına dayalı tazminat (çek bedelinin, menfi zararın ve gecikme cezasının tahsili) talebine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.
Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına ve özellikle ayrıntılı ve denetime elverişli bilirkişi raporu içeriğine, bunun yanı sıra 01/09/2020 tarihli Tedarik Sözleşmesi'nin "Gecikme Cezaları" başlıklı 6. maddesindeki düzenlemenin, ifaya ekli cezai şart niteliğinde olduğunun anlaşılmasına göre, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL istinaf karar ve ilam harcından, peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 552,10 TL harcın istinaf eden davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-İstinaf eden tarafından yapılan istinaf posta giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
5-HMK'nın 333. maddesi gereğince gider avansından kalan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
6-Kararın tebliğinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
HMK'nın 362/1.a maddesi gereğince dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda kesin olmak üzere 06/05/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.
"5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."