T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ
T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
22. H U K U K D A İ R E S İ
ESAS NO : 2023/193 (KABUL KALDIRMA)
KARAR NO : 2025/712
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : DR.... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ESKİŞEHİR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 27/10/2022
ESAS NO : 2020/693 E 2022/800 K
DAVANIN KONUSU : İstirdat
KARAR TARİHİ : 13/06/2025
YAZILDIĞI TARİH : 27/06/2025
Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ
İDDİANIN ÖZETİ
Davacılar vekili, davalı ... tarafından müvekkilleri aleyhine 20.000,00 TL bedelli bonoya dayalı Eskişehir 7. İcra Müdürlüğü'nün 2019/12884 esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı ... Yapı Sanayi Tic. Ltd. Şti ile davacı ... arasında taşınmaz satış sözleşmesi imzalandığını, takip ve davaya konu bononun düzenlenme sebebinin de iş bu satış sözleşmesinden kaynaklandığını, 2006 yılında senet bedelinin tamamının müvekkilleri tarafından ... Yapı Sanayi Tic. Ltd. Şti'ne ödendiğini, takip ve davaya konu bononun düzenleme tarihinin 10/06/20116 olarak yazılı olduğunu, vade tarihinin de tanzim tarihinde tahrifat yapılırken aynı kalem ve yazı karakteri ile gerçeğe aykırı olarak düzenlendiğini, senedin geçerlilik şartlarından olan düzenleme tarihinin geçersiz olması, senette tahrifat yapılmış olması, ayrıca senedin gerçeğe aykırı olarak doldurulmuş ve müvekkilleri tarafından 2006 yılında ödenmiş bir senet olması sebebiyle Eskişehir 7. İcra Müdürlüğü'nün 2019/12884 esas sayılı dosyasında müvekkillerinin davalılara borcu olmadığının tespitine, fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 33.769,10 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte istirdatına, müvekkili lehine davalının kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMANIN ÖZETİ
Davalı ... vekili, senette tahrifat yapıldığına ilişkin iddiaları da kabul etmediklerini, senette kanuna uygun olarak düzenlenme tarihi bulunmakta olduğunu, davacı tarafça senedin ödendiğine ilişkin belge sunulmadığını bildirerek karar verilmesini istemiştir.
Diğer davalı ... Yapı Sanayi Tic. Ltd. Şti, esas hakkında da herhangi bir beyanda bulunma yoluna gitmemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ
Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, davalı ... şirketi yönünden taraflar arasında imzalanan sözleşmede takibe ve davaya konu senedin belirtildiği ve bu sözleşmeye göre takibe ve davaya konu bononun ödemesinin tapu teslimi halinde yapılacağı ve sözleşmeye konu taşınmazın tapusunun da davacılar adına kayıtlı olduğu ve bononun davalı ... yönünden ödendiğinin bu yazılı delille ispat edildiği, TTK'nun 710. maddesine göre ve davacıların bu bedeli vadeden önce ödemesi durumunda bundan doğacak tehlikenin kendilerine ait olmak üzere hareket etmiş olacakları ve davacıların vadeden önce ve bonodaki yetkili hamil tam olarak tespit edilemeden ödeme yapmaları nedeniyle ağır kusurlu bulundukları ve ağır kusurları nedeniyle yukarıda belirtilen 710. maddeye göre bu davalı yönünden borcundan kurtulmuşsa da yetkili hamil yönünden borcun devam ettiği belirtilerek davalı şirket yönünden menfi tespit isteminin kabulüne diğer davalı ... aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
İstinaf eden-davacılar vekili tarafından;
Senedin tanzim tarihinin gözle görülür şekilde tahrif edildiği ve senedin düzenleme tarihinin bulunmadığı, müvekkili tarafından senedin tapu devri sırasında öndediği halde senedin müvekkiline iade edilmediği, resmi senedin aksinin yine resmi belge ile ispat edilmesi gerektiği, davalı ...’ın iyiniyetli hamil olmadığı bildirilerek başvurulmuştur.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR
Uyuşmazlık takibe dayanak bono nedeniyle davacıların borçlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, İİK 72. maddesi uyarınca açılan menfi tespit ve istirdat davasıdır.
İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.
Davacı yanca dava konusu belgenin davacılar ile davalı şirket arasındaki taşınmaz satımı sırasında bakiye bedel için düzenlenen belge olduğu ve tapu devri işlemleri ile bedelin ödendiği halde düzenleme tarihinde tahrifat yapılarak icra takibine konu edilmesi nedeniyle menfi tespit ve istirdat istemi ile iş bu dava açılmış olup, davalı şirket davaya cevap vermemiştir. Diğer davalı ise iyiniyetli hamil olduğundan bahisle davanın reddini talep etmiştir. Mahkemece dava konusu belgenin davacı ... ile davalı şirket arasındaki taşınmaz satış sözleşmesi kapsamında düzenlendiği kabul edilmiş ve davalı şirket aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacılar tarafından davalı ... hakkında açılan davanın reddine dair verilen karar yönünden istinaf edilmiştir.
Eskişehir 7. İcra Müdürlüğü'nün 2019/12884 esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklının ..., borçluların ..., ..., takip tarihinin 25/11/2019, 20.000,00 TL bono, 7.744,66 TL iskonto faizi, 60,00 TL komisyon, 606,00 TL ihtiyati haciz vekalet ücreti, 123,90 TL ihtiyati haciz karar harcı olmak üzere harca esas toplam alacağın 28.534,56 TL olduğu anlaşılmıştır.
Takibe dayanak belgenin incelenmesinden davacı ... tarafından davalı şirket lehine keşide edildiği, diğer davacının avalist olarak belgede yer aldığı, belge düzenleme tarihi olarak “10.06.20116” tarihinin yazılı olduğu, 20.000,00 TL bedelli 10/01/2017 vade tarihli olduğu, hamilinin ise davalı ... olduğu anlaşılmıştır. Her ne kadar mahkemece incelenen belgenin kambiyo vasfında olduğu kabul edilmiş ise de düzenleme tarihinin takvimde yer alan bir tarih olmadığı, düzenleme tarihinin geçerli olmadığı ve belgenin kambiyo vasfında olmadığı kanaatine varılmıştır.
28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun Amaç başlıklı 1. maddesinde kanunun amacı açıklandıktan sonra kapsam başlıklı 2. maddesinde "Bu kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar" hükmüne yer vermiştir. Tüketici Yasasının 50.maddesi de devre mülk sözleşmelerini düzenlemiştir. Yasanın 73/1.maddesinde; tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemelerinin görevli olduğu belirtilmiştir.
Satış sözleşmesi kapsamında verildiği iddia edilen senet kambiyo vafında olmayıp, belgenin temel ilişkiden (satım) kaynaklanan itirazlar ve bu kapsamda verilen tüketici senedi olduğu, 6502 s.y.nın 4/5.maddesi uyarınca bu kanunda düzenlenen tüketici işlemlerinden olduğu anlaşılmıştır. Bu davalarda görevli mahkeme de tüketici mahkemesidir. Görev kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece resen gözetilmelidir.
Bu durumda mahkemece öncelikle, dava konusu belgenin tüketici senedi olup olmadığı ve mahkemenin somut uyuşmazlıkta görevli olup olmadığı hususlarının değerlendirilmesi gereklidir.
Açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak görev yönünden tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilmek suretiyle bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Buna göre diğer istinaf sebeplerinin bu aşamada değerlendirilmesine gerek bulunmamaktadır.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile,
Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/693 Esas 2022/800 Karar sayılı 27/10/2022 tarihli kararının KALDIRILMASINA
2-HMK.nın 353/1.a.3.maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE
3-İstinaf başvurma harcı dışında alınan istinaf karar ilam harcının istek halinde davacılara İADESİNE,
4-İstinaf yargılama giderlerinin İlk Derece Mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına,
5-Kararın tebliğinin İlk Derece Mahkemesince yapılmasına,
HMK'nin 362/(1).c.maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 13/06/2025 tarihinde kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.
Başkan...
e-imzalıdır
Üye...
e-imzalıdır
Üye...
e-imzalıdır
Katip...
e-imzalıdır
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.
"5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."