T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 23. HUKUK DAİRESİ
T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
23. H U K U K D A İ R E S İ (D Ü Z E L T E R E K Y E N İ D E N
E S A S H A K K I N D A K A R A R)
ESAS NO: 2022/1964
KARAR NO: 2024/1176
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN : ... ...
ÜYE : ... ...
ÜYE : ... ...
KATİP : ... ...
İNCELENEN KARARIN:
MAHKEMESİ: Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 13/09/2022
ESAS-KARAR NUMARASI: 2021/384E., 2022/573K.
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALI:
Davacı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ:
Davacı vekili, davacının 10.12.2003 tarihli ve 24 sayılı karar ile peşin ve sabit bedelli kooperatif üyesi olduğunu, üyeliğin kazanılmasını müteakip 29.03.2004 tarihinde 28.000-TL ödendiğini, davalı yanın üyelik aldatlarının ödenmediği gerekçesiyle ihtamameler gönderildiğini, ihtarnamelerde hiçbir açıklamanın yer almadığını, 24.05.2021 tarih ihraç kararının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacının birikmiş aidat borcu ve cezası bulunmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkilinin aidat borcu olduğu düşünülse dahi hesaplanan aidat bedelleri ve gecikme cezalarının hayatın olağan akışına aykırı olacak şekilde fahiş olduğunu ileri sürerek, kooperatifin 24.05.2021 tarihli ihraç kararının iptalini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davacının peşin ödemeli ortağı olmadığını, kooperatifin normal ortağı olduğunun Yargıtay 23, Hukuk Dairesinin 2014/8566 L., 2015/2829 K. sayılı kararı ile onandığını, davacı birikmiş aidatlarını ödemediği için birden fazla kes ihraç edildiğini ancak kararların şekli yönden uygunsuz olması nedeniyle iptal edildiğini, birikmiş aidatların ödenmesi konusunda kendisine usulüne uygun olarak gönderilen ihtarnamelere rağmen birikmiş aidatlarını ödemeyen davacının kooperatitten ihracına karar alınmasında hukuka uygun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince "...Dosya kapsamında bilirkişiden davacının aidat borç ve faizlerinin açık şekilde hesaplar denetime elverişli rapor hazırlanması istenilmiş olup, bilirkişinin raporunda kooperatif tarafından talep edilen aidat ana para miktarı ile bilirkişice hesaplanan miktarın aynı olduğu, yine kooperatif tarafından 303.853,31 TL gecikme cezası talep edilmesine rağmen bilirkişice 24,19 TL daha fazla 303.877,50 TL faiz hesaplandığı, tespit edilmiştir. Dosya kapsamında yapılan ihtarların usulüne uygun olduğu, kooperatif tarafından da nerdeyse aynı miktarın talep edildiği, talep edilen miktarın gerçek borcu yansıttığı ve yasal defterlerde kayıtlı olduğu, alınan çıkarma kararının yasal düzenlemelere uygun olduğu ..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: davacının borcunun bulunmadığını, gönderilen söz konusu ihtarnamelerde müvekkilinin ne kadar aidat borcu bulunduğu bu borcun hangi aylara ilişkin olduğu gibi kanunen olması gereken hiçbir açıklamanın yer almadığını, talep edilen borç miktarlarının kümülatif olarak belirtildiğini, her ne kadar ilk derece mahkemesi ihtarların usulüne uygun yapıldığı yönünde hüküm kurmuşsa da taraflarınca bu ihtarların usulsüz olduğunu, itirazlarının değerlendirilmediğini beyan ederek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,
HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Dava,parasal yükümlülüklerin yerine getirilmemesi nedeniyle kooperatif ortaklığından çıkarma kararının iptali istemine ilişkindir.
Bilindiği üzere parasal yükümlülüğünü yerine getirmeyen ortak hakkında verilecek olan çıkarma kararlarında uyulması gerekli kurallar ve süreç Kooperatifler Kanununun 16 ve 27. maddelerinde emredici biçimde düzenlenmiştir.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 27. ve davalı kooperatif anasözleşmesinin 14. maddelerinde, parasal yükümlülüklerini yerine getirmeyen kooperatif üyelerinin ihracı prosedürü düzenlenmiş olup, bu tür davalarda, mahkemece öncelikle, aidat borcunun ödenmesi için üyeye iki ihtarın gönderilip gönderilmediği ve bu ihtarların usulüne uygun olarak tebliğ edilip edilmediği, ilk ihtarnamenin ödemesi 30 gün geciktirilmiş borcu içerip içermediği, böyle bir borcun ödenmesi için birinci ihtarda 10 gün, ikinci ihtarda 1 aylık sürenin verilip verilmediği, bu süre içerisinde ödememe halinde müeyyidenin ne olduğunun ve ödenmesi istenen borcun miktarının ve neye ilişkin olduğunun açık ve anlaşılır olarak belirtilip belirtilmediği tespit edilmelidir. Tüm bu aşamalarda bir eksiklik bulunmaması halinde ihtarlarda istenen borcun gerçek borç olup olmadığının belirlenmesi gerekmektedir.
Somut olayda, davalı kooperatif yönetimince davacı aleyhine keşide edilen 18/03/2021 tarihli birinci ihtarnamede, 2021 yılı Şubat ayı sonu itibariyle borç miktarı bildirilmiş, ana sözleşmenin 14/2 maddesine göre henüz muaccel olmayan şubat ayı aidatı da istenmiştir. Bir başka deyişle ilk ihtarname, ödemesi 30 gün geciktirilmiş borcu içermemektedir. Yasa ve ana sözleşmedeki kurallara uyulmadığı için şekle uygun ihtarın varlığından söz edilemez.
Bu itibarla HMK m. 353/1,b.2 gereğince, kararı düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmek suretiyle davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM :
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile:
HMK m. 353/1,b,2 gereğince, Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/384E., 2022/573K. sayılı dava dosyasında verdiği 13/09/2022 tarihli KARARINI DÜZELTEREK YENİDEN ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE.
Buna göre:
"Davanın kabulü ile; davacının ihracına ilişkin 24.05.2021 tarihli ve 2021/2 sayılı davalı kooperatif yönetim kurulu kararının iptaline.
Alınması gereken 427,60-TL harçtan peşin alınan 59,30-TL'nin mahsubu ile kalan 368,30-TL'nin davalıdan alınıp Hazine'ye gelir kaydına.
Davacının 59,30-TL başvurma harcı, 59,30-TL karar ve ilam harcı, 800,00-TL bilirkişi ücreti, ilk derece ve istinaf aşamasında yaptığı 130,00-TL posta davetiye gideri olmak üzere sarf ettiği toplam 1.048,60-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde gideri içerisinden karşılanarak davacıya iadesine.
A.A.Ü.T. uyarınca17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine."
II-Peşin alınan istinaf karar harcının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine.
III-HMK m. 359/4 gereğince kararın taraflara resen tebliğine; tebliğ, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemlerinin Dairemiz tarafından yapılmasına.
18/09/2024 tarihinde, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda,
HMK m. 361 gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde, kararı veren bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine yahut temyiz edenin bulunduğu yer bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine veya ilk derece mahkemesine verilebilecek bir dilekçe ile Yargıtay nezdinde TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere, OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 18/09/2024
Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...
e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır