T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 23. HUKUK DAİRESİ
T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
23. H U K U K D A İ R E S İ (E S A S I İ N C E L E M E D E N
K A R A R I N K A L D I R I L M A S I)
ESAS NO: 2025/864
KARAR NO: 2025/1019
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN : ... ...
ÜYE : ... ...
ÜYE : ... ...
KATİP: ... ...
İNCELENEN KARARIN:
MAHKEMESİ: Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 26/12/2024
ESAS-KARAR NUMARASI: 2024/914E., 2024/930K.
Dosya, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi Başkanlar Kurulunca Dairemize
gönderilmekle incelenmiştir.
Davacı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ:
Davacı vekili, davalı gerçek kişi tarafından davacı şirkete 10/01/2023 tarihte satışı yapılan ... plaka numaralı araç için davalı ... Oto Ekspertiz AŞ Şubesi tarafından ekspertiz incelemesi yapıldığını, debriyaj seti volant ile diğer ayıp ve arızaları ekspertiz muayenesinde tespit edilmediğini, aracın gizli ayıplı olduğunun anlaşıldığını, servis bakımında ayıpların ortaya çıktığını, ayıbın giderilmesi için davalı ... ile görüşüldüğünü ancak ayıbın giderilmemesi üzerine zorunlu olarak 30.090,00 TL masraf yapıldığını, ayıpların ... Otomobil Yedek Parça San. ve Tic. A.Ş. ünvanlı serviste tespit edilmesi için yapılmış olan 2.950,00 TL ve onarımı için ödenmiş olan 30.090,00 TL olmak üzere 33.040,00 TL'nin davalılardan tahsili gerektiğini ileri sürerek, belirtilen miktarın tazmin edilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı ... vekili, dava dilekçesinde "..." yazıldığını ancak bunun marka olduğunu, ticari unvan olmadığını, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, şirketin merkezinin Konya olduğunu, yetkili mahkemenin Konya Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunmadığını, ekspertiz raporunda görüleceği üzere davaya konu aracn "..." adresinde ekspertiz işlemine girdiğini, raporun dava dışı ... Motorlu Araçlar San. Tic. Ltd. Şti. (Maltepe V.D. 3520320450) tarafından tanzim edildiğini, dava dışı bu şirket ile davalı arasında franchise sözleşmesi bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı ... vekili, Ankara Mahkemeleri yetkili olduğunu, hem diğer davalı nezdinde hem de serviste araca bakıldığını, ayıp ihbarının usulüne uygun yapılmadığını, davalı tarafından tüm yükümlülüklerin yerine getirildiğini, debriyaj seti ve volant değişiminin kullanıma bağlı olduğunu, gizli ayıp olarak nitelendirilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince ;"... Davalı ... Oto Ekspertiz tarafından yapılan değerlendirmede;
Dava dilekçesinde davalı olarak ... Ekspertiz olarak belirtiği ,bu davalının ayrı bir tüzel kişiliği bulunmadığı, davaya ise ... Otomotiv AŞ tarafından cevap verilmiş ise de ,ıslah yolu ile bile olsa davaya davalı eklenemeyeceğinden davalı ... Ekspertiz yönünden açılan davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş olup,kaldı ki, davalı vekilinin sunduğu 08/05/2023 tarihli delil dilekçesinde sunulan ... Oto Ekspertiz Franchıse Sözleşmesinin incelenmesinde ;- ... ile ... Motorlu Araçlar İnş.Taah.San.Tic.Ltd.Şti. Arasında sözleşmenin kapsamı bölümünde belirtilen hizmetlerin franchise alan kendi nam ve hesabına ,ilgili vergi dairesine kaydını yaptırmış ,ilgili mevzuatlarına göre iş yeri açma ve çalışma ruhsatlarını almış bir tacir olarak yürütmeyi kabul ettiği ve hizmetten doğan bütün ihtilaflarda hukuki ve cezai sorumluluğun ' franchise alan 'a ait olduğu , franchise alanını hukuki , ticari ve mali yönden ayrı bir bağımsız işletme olduğu, hiç bir şekilde franchise veren'i temsil ve onun adına her hangi bir işlem yapma yetkisine sahip olmadığı düzenlemesinin bulunduğu, davacı vekilinin dosyaya sunduğu 04/05/2023 tarihli delil dilekçesinin ekindeki ... Oto Ekspertiz başlıklı ekspertiz raporunun 1.sayasında bu raporun ... Motorlu Araçlar İnş.Taah.San.Tic.Ltd.Şti. Tarafından düzenlendiğinin belirtildiği, buna göre ... Motorlu....Şti 'nin davalıdan bağımsız eksper işlemi yaptığı ve franchise sözleşmesindeki sorumluluğun bağımsız olduğuna dair kayıtlar da değerlendirildiğinde ,davalının husumet itirazında haklı olduğu anlaşılarak iş bu nedenle de bu davalı bakımından açılan davanın pasif husumet yokluğundan , usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
Davalı ... bakımından yapılan değerlendirmede;
6102 sayılı TTK'nın 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için ya tarafların her ikisinin de tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması yada tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın TTK veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesi'nin bakacağı yönünden düzenleme olması gerekmektedir. Anılan Kanunun 5. maddesinde ise, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunun şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi, tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olup, Asliye Ticaret Mahkemeleri ile Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu düzenlenmiştir.
Davalı ...'un davacı yanca sunulan ekspertiz öncesi müşteri uyarı bildirgesinde araç sahibi olarak adının geçtiği, ATO ve Ankara Esnaf ve Sanatkarlar Odası yazı cevaplarında tacir kaydının olmadığı bildirildiği görüldü.
Görev kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi mahkemece resen nazara alınır. Eldeki davada, uyuşmazlık konusu davacının ticari işletmesi ile ilgili olsa da , davalı ...'un tacir sıfatına haiz olmadığı , davalının sıfatına ve davanın niteliğine göre nispi ya da mutlak nitelikteki bir ticari dava söz konusu olmadığı ve ... yönünden açılan davada görevli mahkemenin genel görevli mahkeme olan Ankara Asliye Hukuk Mahkemesi olması gözetilerek bu davalı bakımından dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine..." karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: davalı şirkete mail yolu ile ihtarname gönderildiğini, bu maile karşı bir bildirim veya itirazda bulunulmadığı gibi arabuluculuk görüşmesine de franchise verilen şirketin eklenmesi gerektiğine dair bir beyanda bulunmayarak, taraf olunduğu izleniminin yaratıldığını, dosyaya sundukları ekspertiz raporu incelendiğinde antette "..." yazdığını, franchise verildiği iddia edilen şirketin anteti veya iletişim numarasının yer almadığını, ...'ın web adresi ve müşteri hizmetleri numarasının yazdığını, kısacası raporda franchise aldığı iddia edilen şirketle ilgili bir ibare yer almadığını, davalı şirketin sunduğu ekspertiz raporu ile müvekkil şirketin elindeki eksper raporunun tamamen farklı olduğunu, davalının sunduğu rapordaki karekod okutulduğunda şasi numarasıyla sorgulama yapıldığında ...'ın taraf olduğunun görüleceğini, bunlara ilişkin görselleri sunduklarını, franchise sözleşmesinde ... isminin geçmeyeceğinin belirtilmesine rağmen raporun tüm kısımlarında geçtiğini, davalı şirketin denetleme yetkisini kullanarak bunu denetlemesi gerektiğini, davalının sunduğu kararların huzurdaki davada emsal olarak nitelendirilemeyeceğini, ilk derece mahkemesinin davalının pasif husumeti yoktur demesine rağmen vekalet ücretine hükmetmiş olmasının hatalı olduğunu, HMK m. 124'ün gözönünde bulundurulması gerektiğini, buna ilişkin emsal kararlar sunduklarını, mahkemenin özel görevli mahkeme olan Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu beyan ederek, kararın kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,
HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Dava, araç satım ve ekspertiz incelemesi sözleşmeleri kapsamında alacak istemine ilişkindir.
Davalı şirket yönünden;
HMK'nın , "Tarafta iradî değişiklik" başlıklı 124. maddesi,
"(1) Bir davada taraf değişikliği, ancak karşı tarafın açık rızası ile mümkündür.
(2) Bu konuda kanunlarda yer alan özel hükümler saklıdır.
(3) Ancak, maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi, karşı tarafın rızası aranmaksızın hâkim tarafından kabul edilir.
(4) Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir. Bu durumda hâkim, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi lehine yargılama giderlerine hükmeder." hükmünü içermektedir.
Somut olayda dosyanın incelemesinde, dava dilekçesinde davalı olarak ...'in taraf gösterildiği, tebligatın ... Otomotiv AŞ adına çıkarıldığı, Av. ...'in ... Otomotiv A.Ş. adına vekaletname sunarak davaya bu davalı için cevap verdiği, ekspertiz raporu incelendiğinde antette "..." yazdığı görülmüştür.
Bu durumda, HMK 124/3 maddesi uyarınca maddi bir hata bulunduğu gözetilerek, davacı yana bu hususun düzeltilmesi için süre verilerek yargılamaya devam edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Davalı ... yönünden;
Davacı, aynı zararı farklı hukuki ilişki çerçevesinde davalılardan talep etmiş olmakla; davanın diğer davalı ili birlikte görülmesinde bir hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Kabule göre ise; her iki davalı yönünden tefrik kararı verilmeksizin göreve ilişkin dava şartı noksanlığından usulden ret ve husumet nedeniyle ret (hatalı olarak usulden ret) kararı verilmesi doğru olmamıştır. Zira göreve ilişkin usulden ret kararının kesinleşmesi sonucu HMK 20 vd maddeleri uyarınca izlenecek bir prosedür bulunmaktadır.
Bu durumda Dairemizce, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle HMK'nın 353/(1)-a.3, 6 maddesi uyarınca, İlk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM :
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile:
HMK m. 353/1,a.4 gereğince, Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/914E., 2024/930K. sayılı dava dosyasında verdiği 26/12/2024 tarihli kararın, ESASI İNCELENMEDEN KALDIRILMASINA ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE.
2-Peşin alınan istinaf karar harcının iadesine.
3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından hükümle birlikte değerlendirilmesine.
4-HMK m. 359/4 gereğince kararın tebliği, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemleri ile m. 302/5 gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına.
20/11/2025 tarihinde, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK m. 353/1,a ve 362/1,g gereğince KESİN olmak üzere OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 20/11/2025
Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...
e-imza e-imza e-imza e-imza