T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 23. HUKUK DAİRESİ
T.C.
A N K A R A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
23. H U K U K D A İ R E S İ
(İ S T İ N A F B A Ş V U R U S U N U N
E S A S T A N R E D D İ)
(D Ü Z E L T E R E K Y E N İ D E N
E S A S H A K K I N D A K A R A R)
ESAS NO : 2020/749
KARAR NO : 2025/1245
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN : ... ...
ÜYE : ... ...
ÜYE : ... ...
KATİP : ... ...
İNCELENEN KARARIN:
MAHKEMESİ : ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 28/11/2019
ESAS-KARAR NUMARASI : 2017/525E., 2019/903K.
DAVA : Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)
KARAR TARİHİ : 25/12/2025
YAZIM TARİHİ : 25/12/2025
Taraf vekillerince istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf incelemesinin dosya üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili: müvekkilinin davalı kooperatifin ortağı olduğunu, kooperatifin 08.07.2017 tarihinde yapılan genel kurul toplantısında alınan kararlara muhalefet şerhleri bulunduğunu, genel kurulda alınan kararların mutlak butlanla sakat olması nedeniyle geçersizliğinin tespitini, mahkemece sabit görülmediği takdirde iptallerini istemiştir.
Davalı vekili: genel kurul kararı aleyhine toplantıyı kovalayan gündem başlamak üzere 1 ay içerisinde kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurulmak zorunda olduğunu, genel kurulda bulunanın iptal davası açabilmesi için genel kurulca alınan kararlara ret oyu verilmesi ve ayrıca bu ret oyu verildiği hususunun genel kurul tutanağına yazdırılması gerektiğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.
İlk derece mahkemesince "...Toplanan deliller, dosya içeriği ve bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde, iptal istemi yönünden davanın bir aylık süre içerisinde açıldığı, genel kurula çağrıda usulsüzlük bulunmadığı, gündemin 11. maddesi dışında toplantı ve karar nisabının sağlandığı, gündemin 11. maddesinde yönetim ve denetim kurulu üyelerine ödenecek huzur hakkına ilişkin kararın karar nisabı taşımaması nedeniyle batıl olduğu, genel kurul toplantısında alınan tüm kararların mutlak butlanla hükümsüzlüğünün tespitine ilişkin talebin yerinde bulunmadığı, alınan kararların tamamının iptali yönündeki talepte ise; gündemin 4. maddesinde alınan yönetim kurulu ve denetim kurulunun ibrası ile bilanço ve gelir-gider farkı hesaplarının kabulüne ilişkin kararda yasa, ana sözleşme ve iyi niyet kurallarına aykırı bir yön bulunmadığı, gündemin 9. maddesi ile ortak sayısı ve yeni ortak alınması, alınacak ortaklara ilişkin şartların belirlenmesi, Kooperatifler Kanununa, ana sözleşmeye ve yerleşik içtihatlara aykırı değil ise de, yeni giren ortakların kooperatifin diğer varlıklarından pay sahibi olmaması, dairelerini aldıktan sonra üyelikten ayrılmaları, bu konularda kendilerinden taahhütname alınması hususunda yönetim kuruluna yetki verilmesi hususlarının Kooperatifler Kanununa ve ana sözleşmeye aykırı bulunması nedeniyle ve bu hususların madde metninde yer almaması halinde genel kurul iradesinin ne şekilde tecelli edeceği bilinemeyeceğinden 9. madde ile alınan kararların tamamının iptal edilmesi gerektiği, yine gündemin 7. maddesinde yönetim kuruluna verilen bir kısım yetkinin 01/04/2019 tarihli ek raporda da belirtildiği şekilde Kooperatifler Kanununun 42/II-6-7 ve aynı şekilde ana sözleşmenin 23/I-9-10 maddelerindeki emredici hükümlere aykırı bulunduğu, anılan ifadelerin madde metninden çıkarılmasının madde ile amaçlanan genel kurul iradesini sakat hale getirebileceği bu nedenle iptalinin gerektiği, iptali talep edilen diğer gündem maddeleri yönünden iptal koşullarının oluşmadığı kanaatine varıldığından davanın kısmen kabulüne..." karar verilmiştir.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde: İlk derece mahkemesince bilirkişi heyetinin mevzuata aykırı yaptığı hukuki değerlendirmelerin esas alındığını, genel kurul çağrısının usulsüz yapıldığını, kooperatifin gelir gider tablosu ve bilançosunun gerçeği yansıtmadığı halde bilirkişi heyetinin bu hususu dikkate almadığını, bilirkişilerin raporlarında çelişkiye düştüğünü, bilirkişi heyetince, gündemin kabulü için 229 kabul oyu gerekmesine rağmen 177 kabul oyu kullanıldığı tespit edildiğini, gündeme madde ilavesi için gereken usulün ve oy sayısının tekemmül ettiğinin tespit edildiğini, bu tespitle mevcut gündemle alınmış olan tüm kararların geçersiz olacağını, heyetin şerefiye ile ilgili değerlendirmeleri sırasında sadece oy sayılarını dikkate aldığını ileri sürerek ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde: davacının dava konuları içerisinde sadece gündemin 4. Ve 9. Maddelerine muhalefet şerhi koyduğu, bu maddelerin dava konusu olabileceği (mutlak butlan dışında) genel kurulun diğer maddelerinin iptali için dava açamayacağını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE:
Dava, davalı kooperatifin 08.07.2017 tarihinde yapılan Genel Kurul Toplantısında alınan kararların iptali taleplidir,
1-Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan istinaf itirazları yerinde görülmediğinden diğer hususlara yönelik istinaf sebeplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.
II-Davacı vekili tarafından iptali talep edilen Gündemin 9. Maddesinde: "Kooperatifimizin mevcut konut sayısının 770 olması nedeniyle kooperatif olarak sayımızın 770 olarak belirlenmesine,
Mevcut üyelerimizin uzun süredir aidat ödeyerek yatırım yapıyor olmaları nedeniyle 600 ortağın A tipi ortak olmasına, 170 yeni ortağın ödemelerinin farklı olacağından aşağıdaki şartlarda B ve C Tipi ortak olarak kayıt edilmesine,
Buna göre ; bu genel kurul tarihi itibarıyla 600 ortağımızın A tipi üyelik olarak kabulüne, bundan sonraki üyelerin 29354/1 ada parselde olmak kaydıyla, b veya C tipi üyelik olmasına, ödeme bedeli ve şekillerinin belirtilerek ortak kaydedilmesine, bu üyelerin yalnızca kaydı yapılan daireden pay sahibi olmasına ve kooperatifin diğer varlıklarından pay sahibi olmamasına, dairelerini aldıktan sonra üyelikten ayrılmalarına,
B tipi üyeliklerin 29354/1 parselde olmak kaydıyla, değişken ödemeli üyelik olmasına üyelik giriş aidatının 425.000.TL. olmasına, senet vermek kaydıyla ödemelerde 12 aya kadar taksitlendirme yapılmasına, ayrıca sonraki genel kurullarda belirlenen oranlarda A tiplerinin ödeyeceği bütün giderleri (inşaattaidattşerefiye vs.) ayrıca ödemelerine,
C Tipi üyeliklerin 29354/1 parselde olmak kaydıyla, peşin ödemeli üyelik olmasına, daire numarası belirlenmek suretiyle kooperatife üye kaydı yapılmasına, üyelik bedelinin bu koşullara göre belirlenmesine, bu yerlere ait C Tipi üyelik bedelinin dairelerin şerefiyelerini de dikkate alarak asgari 600.000.TL. olmasına, senet vermek kaydıyla 12 aya kadar taksitlendirme yapılmasına, genel kurullarda belirlenen oranlarda ayrıca cari gider aidatı alınmasına, günün şartlarına göre üyelik bedelinin üst limitinin belirlenmesi, ödeme tarihi ve daire teslim şekillerinin belirlenmesi hususunda yönetim kuruluna yetki verilmesine,
C tipi için belirlenen bu bedellere Alt yapı ve çevre düzeni bedellerinin de dahil olmasına,
Dairelerin tüm üyelik tiplerine eş zamanda teslim edilmesine,
B ve C tipi üyelikler için üyelik giriş aşamasında bu konuları içerecek şekilde üyelik giriş sözleşmesi yapılmasına ve üyelerden bu konularda gerekli taahhütname alınması hususunda yönetim kuruluna yetki verilmesini öneriyoruz." şeklinde karar alınmıştır.
Anılan maddenin üçüncü bendinde , peşin ödemeli kooperatife üye olan 170 yeni ortağın B ve C Tipi ortak olarak kayıt edilmesine,bu üyelerin yalnızca kaydı yapılan daireden pay sahibi olmasına ve kooperatifin diğer varlıklarından pay sahibi olmamasına, dairelerini aldıktan sonra üyelikten ayrılmalarına dair düzenlemeye yer verildiği anlaşılmaktadır.
Kooperatif ortaklığı, ortakların kooperatifin amacı doğrultusunda hak ve yükümlülüklere eşit biçimde katılmalarını gerektiren, süreklilik arz eden bir ortaklık ilişkisidir.
Öte yandan, kooperatifler kanunun 23.maddesi, ortakların hak ve yükümlülüklerde eşitliğini emredici şekilde düzenlemiştir. Peşin ödemeli yeni ortakların mevcut ortakların o ana kadar yaptıkları ödemelerden daha fazla ödeme yapacakları genel kurulun diğer gündem maddelerinde belirlenmiş olmasına rağmen yeni üyelerin kooperatifin diğer varlıklarından pay sahibi olmamasına, dairelerini aldıktan sonra üyelikten ayrılmalarına dair karar eşitlik ilkesine aykırı görülmüş 9.maddenin diğer bentleri yönünden ise eşitlik ilkesi kapsamında bir ihlal olmadığından gündemin 9.maddesinin tamamen iptali doğru olmamıştır.
Bu durumda Dairemizce, davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıdaki bent kapsamında kabulüyle HMK'nın 353/(1)-b.2. maddesi uyarınca, İlk derece Mahkemesi kararını istinaf sebeplerine uygun olarak düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1- Yukarıda (I) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin HMK m. 353/1.b.1 gereğince İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,
2- Yukarıda (II) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan hususlara ilişkin sair istinaf sebeplerinin reddine,
3- Yukarıda (II) numaralı bentte açıklanan nedenlerle HMK m. 353/1.b.2 gereğince, Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/525E., 2019/903K. sayılı dava dosyasında verdiği 28/11/2019 tarihli KARARINI DÜZELTEREK YENİDEN ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE,
Buna göre:
"Davanın KISMEN KABULÜ ile,
Davalı kooperatifin 08/07/2017 tarihli genel kurul gündeminin 11. maddesinde alınan kararın mutlak butlan nedeniyle batıl olduğunun tespitine,
Davalı kooperatifin 08/07/2017 tarihli genel kurul gündeminin 7. maddesinde alınan kararların iptaline,
Davalı kooperatifin 08/07/2017 tarihli genel kurul gündeminin 9. Maddesinin üçüncü bendinde yer alan " kooperatifin diğer varlıklarından pay sahibi olmamasına, dairelerini aldıktan sonra üyelikten ayrılmalarına," şeklindeki kararın iptaline,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 31,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 584,-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davacı yararına AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 45.000,-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettiren davalı yararına reddedilen kısım yönünden AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 45.000,-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
Davacı tarafından yatırılan 31,40 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan 31,40 TL başvurma harcı, 4,60 TL vekalet harcı, 419,80 TL posta gideri ve 6.600,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.055,80 TL yargılama giderinin davanın niteliği göz önüne alınarak takdiren 1/2'si olan 3.527,90 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Davalı tarafından yatırılan ve artan delil avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,"
4- Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL'den peşin olarak yatırılan 54,40 TL'nin düşümü ile kalan 561,- TL'nin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, peşin olarak alınan istinaf karar harcının davalıya iadesine,
5- Taraflarca istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde gideri içerisinden karşılanarak iadesine,
6- HMK m. 359/4 gereğince kararın taraflara resen tebliğine; tebliğ, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemlerinin Dairemiz tarafından yapılmasına,
dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK m. 361 gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde, kararı veren bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine yahut temyiz edenin bulunduğu yer bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine veya ilk derece mahkemesine verilebilecek bir dilekçe ile Yargıtay nezdinde TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere, OYBİRLİĞİYLE karar verildi. 25/12/2025
Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...