T.C. ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 25. HUKUK DAİRESİ
T.C.
...
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
25. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:...
KARAR NO: ...
KARAR TARİHİ: 23/03/2021
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ... 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 12/10/2020
NUMARASI: ...
TALEP KONUSU: İhtiyati Tedbir
Talep eden vekili tarafından, karşı taraf aleyhine açılan talebin yapılan yargılaması sonunda verilen ihtiyati tedbir talebinin reddine dair karara karşı talep eden vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi. Gereği görüşülüp düşünüldü:
İDDİA: Talep eden vekili dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile... tarafından Kayseri ili, .... ...projesi için 16/11/2017 tarihli ve ...numaralı önlisans verildiğini, önlisans verildiği tarih olan 16/11/2017 tarihinden bugüne kadar önlisansa konu üretim tesisinin yatırımına başlanabilmesi için önlisans süresi içerisinde Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği 17. maddesinde belirtilen iş ve işlemleri tamamlamak için gerekli tüm kuruluşlara başvuruda bulunulduğu ve izinlerin alındığını, ülkemizde ve tüm dünyada etkisini gösteren pandemi nedeniyle işlerin yavaş ilerlemesi, hatta yer yer durması gibi nedenlerle önlisans süresi içerisinde bahsi geçen iş ve işlemlerin bir kısmının tamamlanamadığını, müvekkil şirket tarafından önlisans süresinin uzatımı için 08/09/2020 tarihinde başvuruda bulunulduğunu, talebin davalı tarafından söz konusu projenin yapılabilirliğinin kalmadığı anlaşılması nedeniyle reddedildiğini ve teminat mektubunu nakde çevirme girişiminde bulunduğunu, teminat mektubunun nakde çevrilecek olması halinde müvekkilinin gerek maddi, gerek ticari itibarının gerekse de şirketin devamının sürdürülebilirliği yönünden telafisi güç zararlara sebebiyet vereceğini beyanla teminat mektubunun nakde çevrilmemesi yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA: Talep dilekçesi tebliğ edilmeden karar verilmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:Mahkemece yapılan yargılama sonunda özetle; ihtiyati tedbir talep dilekçesi ekinde sunulan delillerle sınırlı olarak yapılan değerlendirmede; ihtiyati tedbir talep eden tarafın davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmekte yetersiz kaldığı, bu bakımdan ihtiyati tedbire ilişkin yasal koşulların oluşmadığı anlaşılmakla ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Talep eden vekili istinaf başvuru dilekçesinde; davalı kurumun teminat mektubunu bozmasına izin verilmesi kararının ve gerekçelerinin yerinde olmadığı sabit olup ileride açılması öngörülen alacak veya istirdat ve yahut zarar tazmini davası öncesinde dava öncesi ihtiyati tedbire başvurulduğunu, dosyaya ibraz edilen hiçbir belgenin incelenmediğini, işbu başvurunun gerekliliğinin değerlendirilmediğini, davalı kurum tarafından mektubun nakde çevrilmesine dayanak gösterilen... kararına karşı da iptal davası açıldığını ve davanın devam ettiğini, doğrudan mektubun nakde çevrilmesi yoluna gidilmiş ise de kurum tarafından dayanak gösterilen karara ilişkin yasal sürecin sonuçlanmadığını, kararın kesinleşmediğini, bu nedenle kamu gücünü kötüye kullanarak doğrudan nakde çevirme yoluna başvurmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, zira ihtiyati tedbir kararı verilmesinin bir nedeninin de yargılamayı gerektirir konularda yargılama sonuçlanana dek tarafların zarara uğramasının önlenmesi olduğunu belirterek yerel mahkemece verilen kararın kaldırılmasına ve tedbir başvurularının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR : Talebin niteliği gereği ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olup olmadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Talep, teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin durdurulması için ihtiyati tedbir kararı verilmesi istemine ilişkindir.
Talep eden vekili, teminat mektubunun nakde çevrilmemesi yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiş, mahkemece, 12/10/2020 tarihinde ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiş, talep eden vekili tarafından yukarıda gösterilen nedenlerle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 389. maddesinde “(1) Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.
(2) Birinci fıkra hükmü niteliğine uygun düştüğü ölçüde çekişmesiz yargı işlerinde de uygulanır.” hükmü yer almaktadır.
İhtiyati tedbir öğretide, "Kesin hükme kadar devam eden yargılama boyunca, davacı veya davalının (dava konusu ile ilgili olarak) hukuki durumunda meydana gelebilecek zararlara karşı öngörülmüş geçici nitelikte, geniş veya sınırlı olabilen hukuki korumadır." şeklinde tarif edilmiştir (Medeni Usul Hukuku 12.Baskı Sh.714-Prof. Dr. Hakan Pekcanıtez, Prof. Dr. Oğuz Atalay, Prof. Dr. Muhammet Özekes). Anılan tariften de anlaşılacağı üzere, ihtiyati tedbirin diğer fonksiyonları yanında davanın devamı sırasında ve verilecek hükmün kesinleşmesine kadar olan süreç içerisinde dava konusu şey üzerinde yeni bir takım ihtilafların çıkmasını da önleyici niteliği itibariyle geçici bir hukuki korumadır.
Nitekim 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun onuncu kısmının birinci bölümünde düzenlenen ihtiyati tedbir müessesesi 389. madde başlığında “geçici hukuki korumalar” olarak vasıflandırılmış ve aynı maddenin birinci fıkrasında; “mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir” şeklinde şartları belirtildikten sonra takip eden maddelerde bu konudaki talep, verilecek karar ve içereceği hususlar, teminat, kararın uygulanması gibi sair hususlarda yapılması gerekli usul ve prosedür açıklanmıştır.
6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun "Lisans esasları" başlıklı 5/7. maddesinde "(7)Üretim lisansı başvurusunda bulunan tüzel kişiden, önlisans yükümlülüklerinin yerine getirilmesini müteakiben üretim tesisinin lisansında belirlenen inşaat süresi içerisinde kurulmaması hâlinde irat kaydedilmek üzere, kurulmak istenen üretim tesisinin niteliğine ve büyüklüğüne göre yatırım tutarının yüzde onunu geçmemek üzere teminat mektubu alınır. Mücbir sebep hâlleri ile lisans sahibinden kaynaklanmayan haklı sebepler dışında üretim tesisinin lisansında belirlenen inşaat süresi içerisinde kurulmaması veya kalan süre içerisinde kurulamayacağının tespit edilmesi hâllerinde lisans iptal edilir ve teminat mektubu irat kaydedilir. Teminatın alınması, niteliği ve süre uzatımı verilmesine ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle düzenlenir." kuralına yer verilmiştir.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun 17/09/2020 tarihli kararı uyarınca işlem yapılması Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun 17/09/2020 tarih ve....sayılı kararı ile tamamlanamayan işlemler ile ilgili olarak talep eden şirketin ön lisans süresinin uzatılması talebine ilişkin gerekçenin mücbir sebep kapsamında değerlendirilmemesine, süre uzatım talebinin reddine, ön lisansın sona erdiğinin tespitine ve sunulmuş olan teminatın irat kaydedilmesine karar verilmiş, bu durum bila tarihli yazı ile ... Genel Müdürlüğü'ne bildirilerek söz konusu projenin değerlendirilmeye alınmaması bildirilmiştir. Bu yazı üzerine karşı tarafça ..... Ticari Şubesi'ne ait teminatın paraya çevrilmesi işlemleri için ilgili yazı yazılmıştır.
Dosyada bulunan kanıt ve belgelere göre, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun 17/09/2020 tarihli kararı uyarınca işlem yapılması ve anılan Kuruma karşı idari yargıda açılan dava sonucunda lehe verilen bir karar ibraz edilmemesi, yaklaşık ispat şartının gerçekleşmemesi nedeniyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiş, talepte bulunan tarafın telafisi güç zararlara sebebiyet vereceği iddiasıyla taleplerinin kabulü yönündeki istinaf istemi yerinde görülmemiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, talepte bulunanın istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b-1. maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
1)İlk derece mahkemesi kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğundan, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesinin 1. fıkrası b bendinin 1 numaralı alt bendi gereğince; talep eden tarafın istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,
2)492 sayılı Harçlar Kanunu’na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gerekli 59,30TL istinaf karar ve ilam harcından peşin alınan 54,40TL harcın mahsubu ile bakiye 4,90TL harcın talep edenden alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3)İstinaf yoluna başvuran talep eden tarafından yapılan istinaf kanun yolu giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4)Temyizi kabil olmayan bu kararın, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 359/3.maddesi gereğince; ilk derece mahkemesi tarafından tebliğe çıkarılmasına,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi gereğince; geçici hukuki korumalar hakkında verilen kararlar hakkında temyiz yoluna başvurulamayacağından, anılan Kanun hükmü gereği kesin olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 23/03/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 23/03/2021
...
Başkan
...
e-imza
...
Üye
...
e-imza
...
Üye
...
e-imza
...
Katip
...
e-imza