T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 19/02/2019
NUMARASI: .....
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ: 02/12/2022
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ: 23/12/2022
Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 25.03.2014 tarihinde davalıya zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı..... plakalı aracın .... plakalı araca, bu aracında davacıya ait park halindeki .... plakalı araca, davacının aracının da çarpmanın etkisi ile önündeki .... plakalı araca çarpması sonucu oluşan maddi hasarlı trafik kazasında davacıya ait araçta eksper raporuna göre 10.690,00 TL değer kaybı oluştuğunun belirlendiğini, davalıya 10.06.2014 tarihinde 10.960,00 TL değer kaybı ve 708,00 TL ekspertiz ücretinin ödenmesine yönelik başvurmalarına rağmen ödeme yapılmadığı, anılan taleple ilgili davalı hakkında Ankara 5.İcra Müdürlüğünün 2014/16741 sayılı dosyası ile takip yaptıklarını davalının takibe itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek davalının anılan icra takibine yaptığı itirazının iptaline, takibin devamına %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı sigorta şirketi vekili; kazaya karışan .... plakalı aracın 07.11.2013-07.11.2014 tarihleri;.... plakalı aracın 26.02.2014-26.02.2015 tarihleri arasında davalı şirkete zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacıya 01.08.2014 tarihinde .... plakalı aracın poliçesinden 875,00 TL;..... plakalı aracın poliçesinden 2.625,00 TL olmak üzere toplam 3.500,00 TL ödeme yapıldığını yapılan ödeme ile sorumluluklarının kalmadığını, kusur yönünden rapor alınmasını, değer kaybının yeni genel şartlara göre tespit edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacıya ait .....plakalı araçta meydana gelen kaza nedeniyle 6.000,00 TL değer kaybı oluştuğu, sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine dava tarihinden önce 01.08.2014 tarihinde toplam 3.500,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, ayrıca davacının aracında meydana gelen değer kaybının tespiti için ekspertiz incelemesi yaptırdığı ve 708,00 TL ekspere ödeme yapıldığı, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme güncellenerek indirildiğinde davacının 1.521,13 TL değer kaybı alacağı ile 708,00 TL ekspertiz bedeli alacağı ve başvurunun tebliğinden itibaren faiz alacağının bulunduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulü ile, davalı tarafından Ankara 5.İcra Müdürlüğünün 2015/ 16741 sayılı dosyasına yönelik itirazın kısmen iptali ile 1.521,13 TL araçta meydana gelen değer kaybı ve 708,00 TL ekspertiz bedeli olmak toplam 2.229,13 TL asıl alacak ve 49.52 TL işlemiş faiz üzerinden takibin devamına ; fazlaya ilişkin talebin reddine, asıl alacak olan 2.229,13 TL ye takip tarihinden itibaren yıllık değişik oranlarda avans faizi işletilmesine,kabul edilen toplam 2.278,65 TL üzerinden İİK 'nun 67/2. ve 4 . Maddesi hükmü gereğince % 20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; hükme karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; dava kısmen kabulünün yasaya aykırı olduğunu; davacının aracında meydana gelen zararın ve değer kaybının tam tutarının tazmini gerektiğini, dava konusu trafik kazası sonrası değer kaybı meydana gelmiş olup aracının park halinde olduğu dikkate alındığında davacıya kusur atfedilemeyeceğini, meydana gelen zararın ve değer kaybının eksiksiz tazmini gerektiğini, aracın hasar öncesi değeri, taraflarınca yerel mahkemeye sunulan oto değer kaybı, ekspertiz raporu ve yerel mahkemece alınan bilirkişi raporunda 46.000,00 TL olarak belirlendiğini, eksper raporunda, bu miktarda hasar kaydı olan birebir emsal hasarlı bir aracın değerinin 37.000,00 TL olarak tespit edildiğini, yapılan bu tespit somut bir emsale dayandığından ve ayrıca aracının hasar kaydının yüksekliği dikkate alındığında, aracın hasar sonrası değerinin 37.000,00 TL olup dolayısıyla araçta meydana gelen değer kaybının 9.000,00 TL olduğunu, davacıya ait aracın niteliği dikkate alındığında, bizzahati ticari amaçla kullanıldığının ispata muhtaç olmadığını, o halde, bu aracın kullanılamaması ticari kazanç kaybına neden olduğundan, ticari kazanç kaybı da gerçek zarar kapsamında kaldığından davalı sigorta şirketinin bu zarardan da sorumlu olduğunu, davalı şirkete 10.06.2014 tarihli dilekçe ile başvurularak davacının uğradığı 11.398,00 TL zararın ödenmesi istenilmiş olup davalı şirket bu dilekçeye cevap vermediğinden yapılan harici ödemeden (3.500,00 TL) ancak yerel mahkemeye sunulan davaya cevap dilekçesiyle haberdar olduklarını, hatta, Ankara 5. İcra Müdürlüğünün 2014/16741 Esas sayılı dosyasıyla başlatılan takibe itiraz dilekçesinde dahi, bu ödemelerden bahsedilmediğini, bu durumda yapılan ödemeleri bildirmeyen, bu konuda yapılan başvuru dilekçesine yazılı olarak cevap vermeyen, hatta icra takip dosyasındaki itiraz dilekçesinde dahi ödemeden bahsetmeyen davalı şirketin, yapılan ödemeler düşülmeden dava açılmasında sorumluluğu olduğunu, bu nedenle, yapılan ödemelerin takipten sonra yapılan ödeme olarak değerlendirilmesi ve infaz sırasında mahsup edilmesi gerekirken, yerel mahkemece; red edilen kısım üzerinden davacının yargılama giderlerinden ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu, Yerel mahkemece tüm itirazlarına rağmen eksik ve hatalı bilirkişi raporu esas alınarak karar verildiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda aracın hasar sonrası değeri hatalı tespit edilmiş olup, itirazlarına yönelik rapor düzenlenmesi istenmesine rağmen itirazlarının ek raporda da karşılanmadığını, bilirkişi kök ve ek raporunda; dava konusu aracın hasar sonrası değeri (meydana gelen hasar miktarının yüksekliğine rağmen) 40.000,00 TL gibi oldukça yüksek miktarda belirlendiğini hasarlı bir aracın değerinin bu miktarda olamayacağı somut dayanaklarla izah edilmesine rağmen dikkate alınmadığını, sundukları eksper raporunda, bu ölçüde hasar kaydı olan birebir emsal hasarlı bir aracın değeri 37.000,00 TL olarak belirlenmiş olup, eksper raporunda yapılan tespitin somut bir emsale dayandığını, somut bir emsalin varlığına rağmen bilirkişi raporunda hasar sonrası aracın değerinin 40.000,00 TL olarak düzenlenmesi ve yerel mahkemenin kararında bu değerin esas alınmasının hatalı olduğunu, davacıya ait aracın niteliği dikkate alındığında ticari amaçla kullanıldığının ispata muhtaç olmadığını, bu aracın tamir sürecinde kullanılmaması ticari kazanç kaybına neden olduğundan, ticari kazanç kaybı da gerçek zarar kapsamında kaldığından, davalı sigorta şirketinin bu zarardan sorumlu olduğunu, ancak hükme esas alınan bilirkişi raporunda kazanç kaybının inceleme konusu yapılmadığını, bu konudaki itirazlarının ek raporlarla da karşılanmadığını yerel mahkemece eksik ve hatalı bilirkişi raporlarının esas alınmasının yasaya aykırı olduğunu, 11.06.2018 tarihli bilirkişi ek raporunda; borçlu sigorta şirketinin yaptığı kısmi ödemeye faiz işletildiğini, ancak davalı taraf, zaten borcunu ödediğinden ve ayrıca ödeme yaptığı miktar kadar borcundan ve faizinden kurtulduğundan ödeme miktarının güncellenmesinin hukuka uygun bir yönü bulunmamasına rağmen güncellenmiş ödeme tutarı üzerinden karar verilmesinin doğru bir uygulama olmadığını belirterek istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE
Davacı vekilinin HMK.nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;
Dava, maddi hasarlı trafik kazası sonucu davacı aracında meydana gelen değer kaybı, kazanç kaybı ve ekspertiz ücretine ilişkin yapılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
25.03.2014 tarihinde davalıya zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı .... plakalı aracın..... plakalı araca, bu aracın da davacıya ait park halindeki .... plakalı araca, davacının aracının da çarpmanın etkisi ile önündeki.... plakalı araca çarpması sonucu oluşan maddi hasarlı trafik kazasında davacının kusursuz davalı sigorta şirketine sigortalı iki araç sürücülerinin de kusurlu olduğu tartışmasızdır.
Davacının davadan önce yaptırdığı ekspertiz incelemesi sonucu düzenlenen 20.05.2014 tarihli raporda, davacıya ait .... plakalı,..... aracın 25.03.2014 tarihli kazaya bağlı olarak ikinci el hasarsız piyasa değerinin 45.000,00 TL-47.500,00 TL bandında olduğu, ön kısmından, ön panel, sol ön far, sol sis farı, ön tampon ve teferruatı, sol ön jant ve kapağı, hava ızgarası değişiminin yapıldığı, sol ön çamurluk, motor kaputu, sol ön iç sacı, sol şase sacının düzeltilerek boyandığı, elektrik işçiliği, mekanik işçilik ve rot ayarlarının yapıldığı, arka kısmından araçta; arka panel sacı, arka yan duvar sacı, arka tampon ve demiri, bagaj kapağı, sağ stop, arka kısım yazılarının değiştiği, arka bagaj taban sacı, sağ iç çamurluk sacı, arka şase sacının düzeltildiği, boyandığı, elektrik işçiliği, döşemelerin sökülmesi takılmasının yapıldığı, arka kapak camının yeni kapağa konulduğu, onarım bedeli olarak 9.965,00 TL'nin davacının kasko şirketi tarafından tamiri yapan ... ..... şirketine ödendiği, 39.000 km'deki aracın piyasada ortalama değerinin 46.000,00 TL, hasarlı haldeki satış bedelinin ortalama değerinin 37.000,00 TL olmasıyla değer kaybının 9.000,00 TL, aracın onarımının 26 günde tamamlandığı, günlük zararın 65,00 TL olmasıyla kiralama bedelinin 1.690,00 TL ve genel toplamda zararın 10.690,00 TL olduğu belirtilmiştir. Davacı tarafından anılan rapor doğrultusunda 9.000,00 TL değer kaybı, 1.690,00 TL kazanç kaybı ve 708,00 TL ekpretiz ücreti olmak üzere toplam 11.398,00 TL’nin ödenmesi talebiyle davalı şirkete 09.06.2014 tarihinde başvurulmuş, başvuru belgeleri davalıya 10.06.2014 tarihinde tebliğ edilmiştir. Davalı sigorta şirketi tarafından yaptırılan ekspertiz incelemesi sonucu düzenlenen 23.06.2014 tarihli ekspertiz raporunda davacının aracındaki hasar bedelinin 9.965,00 TL, aracın kaza öncesi rayiç değerinin 45.000,00 TL, yeni poliçe genel şartlarına göre değer kaybının 3.500,00 TL olduğu, sigortalı ....plakalı araç sürücüsünün kazada %25 oranında kusurlu olması nedeniyle anılan araç poliçesinden .... plakalı araç sürücüsü %75 kusurlu olduğundan anılan poliçe den de 2 625,00 TL olmak üzere 3.500,00 TL değer kaybının ödenmesinin uygun olduğu belirlenmiş, davalı sigorta şirketi tarafından da davacıya 01.08.2014 tarihinde anılan meblağlar ödenmiştir.
Hükme esas alınan 28.04.2017 tarihli kök, 11.06.2018 tarihli ek raporlarda hasara uğrayan davacıya ait aracın 2012 model olup olay sırasında 2 yaşında ve 39.234 km.de bulunduğu, ... yetkili servisleri ile emsal araçların satışını yapan galerilerden yapılan piyasa araştırma sonucunda, olay sırasında 2 yaşında ve 39.234 km'de bulunan emsal aracın hasarsızının olay tarihindeki ikinci el piyasa değerinin 44.000,00 TL-48.000,00 TL arasında değişmesiyle 46.000,00 TL mertebesinde olacağı, dava konusu araç park halinde iken ön ve arka kesiminden hasara uğradığı, araçta meydana gelen hasar miktarının 9.965,00 TL olduğu, araçta değer kaybına etkili olabilecek ön panel, arka panel sacı, arka yan duvar sacı, bagaj kapağı değişmiş, sol ön çamurluk, motor kaputu, sol şase sacı, arka bagaj tabanı, sağ iç çamurluk sacı, arka şase sacının onarım gördüğü, davacı taraf her ne kadar araçta meydana gelen değer kaybının 10.690,00 TL olduğunu belirterek bu miktarı takibe koymuş ise de, davacının aldırdığı ekspertiz raporuna göre, bu miktarın 9.000,00 TL kısmının değer kaybı ve 1.690,00 TL kısmı araç mahrumiyet zararına ilişkin olduğu, hasar evrakları, olayın oluş şekli, aracın kullanma biçimi, kilometresi, değişen parça niteliği, yapılan işçilik ve ikinci el piyasa koşulları göz önünde bulundurulduğunda; davacı tarafından tek taraflı ve isteği doğrultusunda aldırılan eksper raporunda belirtilen 9.000,00 TL değer kaybının aracın ortalama 1/5 değeri kadar olduğu, hasarın niteliği ve piyasa şartlarına göre yüksek olduğu, olay sırasında 2 yaşında ve 39.234 km'de bulunan panelvan kamyonet türü aracın kaza sonrası ikinci el piyasasında değerinin 40.000,00 TL'ye kadar inmesiyle aracın ikinci el piyasasındaki değer kaybının olay tarihi olan 25/03/2014 tarihi itibarıyla; değer kaybının aracın kaza öncesi değeri - aracın kaza sonrası değeri 46.000,00 TL - 40.000,00 TL olduğundan 6.000,00 TL mertebesinde olacağı, bu meblağdan davalı sigorta şirketi tarafından yapılan 3.500,00 TL ödeminin mahsubu ile davacının bakiye değer kaybı alacağının 2.500,00 TL olarak hesaplandığı; olay tarihi olan 25/03/2014 tarihinden takip tarihi olan 27/08/2014 tarihine kadar olan ticari faizinde (Asıl alacak x faiz oranı x gün)/365 — (2.5000,00 TL x *% 11,75 x 145)/365) 116,70 TL olduğu, 780,00 TL ekpertiz ücretinin de makul olduğu belirlenmiş, 11.06.2018 tarihli ek raporda ise davacının aracında meydana gelen değer kaybının 6.000,00 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından 1.8.2014 tarihinde yapılan 3.500,00 TL ödemenin güncenlenmiş değeri olan 4.478,87 TL mahsup edildiğinde davacının bakiye değer kaybı alacağının 1.521,13 TL, faiz alacağının 33,79 TL olduğu belirlenmiş ve bu değerler hükme esas alınmıştır.
Ankara 5.İcra Müdürlüğünün 2014/16741 sayılı takip dosyasından davacının, davalı aleyhine 28.08.20154 tarihinde 9.000,00 TL değer kaybı, 1.690,00 TL kazanç kaybı, 708,00 TL ekspertiz ücreti olmak üzere 11.389,00 TL asıl alacak, 568,73 TL işlemiş faiz olmak üzere 11.966,73 TL üzerinden takip başlattığı, davalının süresi içinde itirazı üzerine takibin durduğu, akabinde eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Kazanç kaybı dolaylı zarar olduğundan ve poliçe teminatı kapsamında bulunmadığından takip konusu 1. 690,00 TL kazanç kaybından davalı sigorta şirketi sorumlu olmadığından bu yöndeki talebin reddi yerinde görülmekle davacı vekilinin anılan yöne ilişkin istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.
Ekspertiz ücreti yargılama giderlerinden olup bu giderin yargılama giderlerine eklenmesi, davanın kabul red oranına göre tahsiline karar verilmesi gerekirken mahkemece asıl alacak olarak kabulü doğru olmadığı gibi, takip konusu alacak yargılamayı gerektirdiğinden ve alacak likit olmadığından icra inkar tazminatının reddine karar verilmesi gerekirken kabulü de doğru olmamakla birlikte istinaf edenin sıfatına göre bu hususlar kaldırma sebebi yapılmamıştır.
Hükme esas alınan 28.04.2017 tarihli bilirkişi heyeti raporundaki değer tespiti Yargıtay uygulamalarına uygun olarak belirlendiğinden anılan rapor gereğince belirlenen 6.000,00 TL değer kaybından davalı sigorta şirketi tarafından yapılan 3.500,00 TL ödemenin mahsubu ile bakiye 2.500,00 TL değer kaybı, kaza tarihi ile takip tarihi arasındaki döneme ilişkin 116,70 TL işlemiş faiz ve 708,00 TL ekspertiz ücreti toplamı olan 3.324,70 TL üzerinden davalının itirazının iptaline takibin devamına karar verilmesi gerekirken, belirlenen değer kaybından sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin güncellenerek mahsubu sonucu bulunan miktar üzerinden itirazın iptali takibin devamına karar verilmesi doğru görülmediğinden davacı vekilin anılan yöne ilişkin istinaf talebinin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılması ve yeniden hüküm kurulması gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin değer kaybına yönelik istinaf talebi yerinde görüldüğünden, bu yöndeki istinaf talebinin kabulü ile yerel mahkeme kararının HMK’nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca kaldırılması ve düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 19.12.2019 tarih ve 2015/448 Esas, 2019/132 Karar sayılı kararının HMK.nın 353/1-b-2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
Buna göre HMK'nın 353/1-b-2.maddesi uyarınca yeniden esas hakkında düzelterek karar verilmesi gerektiğinden;
1-Davanın kısmen KABULÜ İLE, davalı tarafından Ankara 5.İcra Müdürlüğünün 2015/16741 sayılı dosyasına yönelik itirazın kısmen iptali ile 2.500,00 TL araçta meydana gelen değer kaybı, 116,00 TL işlemiş faiz ve 708,00 TL ekspertiz bedeli olmak üzere toplam 3.324,70 TL asıl alacak ve 15,73 TL işlemiş faiz üzerinden takibin devamına; fazlaya ilişkin talebin reddine
Asıl alacak olan 3.324,70 TL ye takip tarihinden itibaren yıllık değişik oranlarda avans faiz işletilmesine,
2- Kabul edilen toplam 3.324,70 TL üzerinden İİK 'nun 67/2. ve 4. maddesi hükmü gereğince % 20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 227,11 TL harçtan peşin yatırılan 204,36-TL'nin mahsubu ile fazla yatırılan 22,75 TL harcın davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından bu yargılama nedeni ile yapılan 13 adet tebligat gideri 143-TL, 1 adet müzekkere posta masrafı 5,80-TL, bilirkişi masrafı 1.200-TL olmak üzere toplam 1.348,80-TL'nin kabul edilen ve reddedilen kısımları oranlanmak suretiyle 337,20 -TL ile peşin harç 155.65-TL olmak üzere toplam 492,85-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, bakiyesinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı davada kendini vekille temsil ettirmiş olduğundan, kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte olan Av. Asgari Ücret Tarifesinin 13/1. Maddesi gereğince taktir edilen 2.278.65-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı davada kendini vekille temsil ettirmiş olduğundan, kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte olan Av. Asgari Ücret Tarifesinin 13/1. Maddesi gereğince taktir edilen 2.725-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK'nın 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine,
İSTİNAF HARÇ VE GİDERLERİ YÖNÜNDEN:
1-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 54.40 TL maktu istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
2-Davacı tarafından yapılan toplam 42.50 TL istinaf yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-İstinaf başvuru harcı peşin alındığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
4-Kullanılmayan istinaf gider avansının talep halinde davalıya iadesine
5-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirilmesi, harç ikmali ve iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK.nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 02.12.2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
Üye
Üye
Katip
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.