T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
....
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
....
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 11/07/2019
NUMARASI: ....
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Ölüm Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ: 21/04/2022
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ: 18/05/2022
Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı ... ... A.Ş. vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacılar vekili dava dilekçesinde; 28/10/2017 tarihinde, ... plaka sayılı davalılardan ... ... A.Ş.'ye ZMMS poliçesi ile sigortalı araç ile .... plaka sayılı davalılardan ... ... A.Ş.'ye sigortalı aracın karıştıkları kaza sonucu yaya olan müvekkillerinin müşterek çocukları ... ... ölümüne yol açtıklarını, kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücülerinin bütünü ile kusurlu olduğunu, müvekkillerinin ölenin desteğinden mahrum kaldıklarını, davalıların müvekkillerinin zararlarından sorumlu olduğunu ileri sürerek, ... poliçesi kapsamında her bir davacı için 5.000,00'er TL olmak üzere toplam 10.000,00 TL destekten yoksun tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ... şirketlerinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili, 29/01/2018 tarihli dilekçe ile davalılardan ... ... A.Ş. aleyhine açılan davadan feragat ettikleri yönünde beyanda bulunulmuştur.
Davacı vekili; ıslah dilekçesi ile davalılardan ... ... A.Ş aleyhine açılan davada istemlerini davacılardan ... için 28.926,75 TL, ... için 29.967,87 TL olmak üzere toplam 58,894,62 TL’ye yükseltmiştir.
Davalı ... ... A.Ş. (... ... A.Ş.) vekili cevap dilekçesinde; kazaya karışan araçlardan ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ZMSS ile sigortalı olduğunu, sorumluluklarının ... limiti kusur ve zarar ile sınırlı olduğunu, davacının davasını kanıtlaması gerektiğini savunarak reddini istemiştir.
Davalı ... ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, sorumluluklarının ... limiti kusur ve zarar ile sınırlı olduğunu, ayrıca oluşan zararın dava öncesi taraflarına yapılan başvuru sonucu ödendiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; davanın, davalı ... şirketlerine ZMMS poliçeleri ile sigortalı ... plakalı araç ile ... plaka sayılı aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin olduğu; dava açıldıktan sonra, davacıların, davalılardan ... ... A.Ş. hakkındaki davadan feragat ettiği, ... ... A.Ş. ile ilgili olarak sürdürülen davada ise kusur ve aktüer bilirkişiden alınan raporda; murisin geliri, yaşı, davacıların yaşı, gibi unsurlar, kaza ile ilgili ceza soruşturma evrakı, davalı ... şirketince daha önce yapılan ödeme güncellenip mahsup edilmek sureti ile yapılan değerlendirmede, davalı ... ... Şirketine sigortalı ... plaka sayılı araç sürücüsünün %80 oranında kusurlu olduğunun, buna göre destekten yoksunluk nedeni ile davacı anne ...'nin talep edebileceği tazminat miktarının 28.926,75 TL, davacı baba ...'in talep edebileceği tazminat miktarının 29.967,87 TL olmak üzere toplamda 58.894,62 TL olarak belirlendiği, raporun karar vermeye elverişli olduğu, davacıların kusura isabet eden bilirkişi tarafından hesaplanan miktarı talep etmekte haklı oldukları gerekçesi ile; davalılardan ... ... A.Ş. aleyhine açılan davanın feragat nedeniyle reddine; davalılardan ... ... A.Ş. aleyhine açılan davanın kabulü ile; 58.894,62 TL'nin (... için 28.926,75 TL, ... için 29.967,87 TL olmak üzere) 29/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... A.Ş'den tahsili ile davacıya verilmesine, karar verilmiş hüküm davalı ... ... A.Ş. vekili tarafından istinaf edilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı ... ... A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde ; kararın haksız olduğunu, müvekkili tarafından davadan önce yapılan ödeme ile tüm zarar karşılandığı halde yeniden yapılan hesaplama ile zararın karşılanmadığından bahisle müvekkili aleyhine tazminata hükmedilmesinin haksız olduğunu, bu nedenle ödeme tarihi itibariyle hesaplama yapılmamasının hatalı olduğunu, bilirkişi tarafından vefat edenin gelirinin brüt asgari ücrete göre hesaplanmasının da hatalı olduğundan raporun karar vermeye elverişli olmadığını, davacının ıslah ettiği kısmına ödeme tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin de haksız olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Mahkemece verilen kararda kamu düzenine aykırılık görülmediğinden, HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf edenin sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;
Dava; trafik kazasından kaynaklanan ölüm sebebiyle destekten yoksun kalma nedeniyle maddi tazminat istemidir.
Davacılar vekili; 28/10/2017 tarihinde davalılar tarafından ZMMS ile sigortalı iki aracın karıştığı kazada savrulan aracın yaya olan müvekkillerinin çocukları ve desteği olan ... ...'a çarpması neticesinde vefatı nedeniyle davalılardan destekten yoksun kalma tazminatı talep etmiştir.
Mahkemece, davalılardan ... ... A.Ş. hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine, davalı ... ... yönünden ise davalı tarafından davacılara dava tarihinden önce ödemede bulunulmuş ise de bilirkişi raporuna göre ödemenin yeterli olmadığından bahisle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı ... ... A.Ş. vekili tarafından rapora ve hükmedilen tazminat miktarına ilişkin olarak karar istinaf edilmiştir.
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin, zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir sorumluluk sigortası türüdür. Bu sebepledir ki, ... şirketinin sorumluluğu, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limitiyle sınırlıdır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 96/1. maddesinde "zarar görenlerin tazminat alacakları, ... sözleşmesinde öngörülen ... tutarından fazla ise, zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat talebi, ... tutarının tazminat alacakları toplamına olan oranına göre indirime tabi tutulur" düzenlemesine; aynı maddenin 2. fıkrasında ise "başka tazminat taleplerinin bulunduğunu bilmeksizin zarar görenlerin birine veya birkaçına kendilerine düşecek olandan daha fazla ödemede bulunan iyiniyetli sigortacı, yaptığı ödeme çerçevesinde, diğer zarar görenlere karşı da borcundan kurtulmuş sayılır" düzenlemesine yer verilmiştir.
KTK'nun 96. maddesindeki hükme göre, garameten ödeme ilkesi; bir rizikonun gerçekleşmesi ile zarar görenlerin birden fazla olması ve tazminat alacaklarının da ... sözleşmesinde öngörülen ... bedelinden fazla olduğu hallerde, zarar görenlerden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat miktarı isteminden, ... bedelinin tazminat alacaklıları toplamına olan oranına göre indirim yapılmasını ifade etmektedir. Burada amaç, zarar görenlerin birden fazla olması halinde, sigortacının poliçede gösterilen limitle sorumlu olacağı da dikkate alınarak, zarar görenler arasında eşitliği sağlayıcı ve poliçe limitini de aşmayacak şekilde eşit paylaştırmanın sağlanmasıdır.
Somut olayda; davalı ... şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk ... poliçesi düzenlendiği; poliçeye göre ölüm halinde kişi başına teminat limitinin 330.000,00 TL. olduğu anlaşılmaktadır. Davaya konu kazada ölen davacıların desteği ... ... hak sahibi olan tüm yakınlarının talep edebileceği tazminatlardan, davalı sigortacının bu limitle sınırlı olarak sorumlu olacağı açıktır.
Dosyaya kazandırılan nüfus kayıtlarına göre desteğin kaza tarihinde Suriye uyruklu ... ile evli olduğu ve 2 çocuğu bulunduğu anlaşılmaktadır. Eldeki davada ise davacılar, desteğin anne ve babasıdır. Hükme esas alınan 10/02/2019 tarihli hesap raporunda, desteğin eşi, çocuğu ve davacılar anne ve babanın destek payı olacağı nazara alınarak; daha önce davacılara yapılan ödeme güncellenerek mahsup edildikten sonra davacı annenin 28.926,75 TL, davacı babanın ise 29.967,87 TL destekten yoksun kalma zararının olduğu belirlenmiş, desteğin eşi ve çocuklarının destek payları olacağı kabul edilmiş iken alabilecekleri destek paylarına ilişkin hesaplama yapılmamıştır. Davalının daha önce davacılara yapılan ödeme ile sorumluluğunun sona erdiği savunması bulunmaktadır. Desteğin eşi ve çocukları davada taraf değil ise de ... şirketinin sorumluluğu teminat limiti ile sınırlı olduğundan ve KTK'nın 96. Maddesi gereğince zarar görenlerin fazla olması halinde garame hesabına göre belirlenecek miktarda zarar görenlere sorumlu olacağından raporun denetlenebilmesi için dava dışı zarar görenlerin de destek zararının hesaplanması gerekmektedir.
Bu durumda; mahkemece, öncelikle davalı ... şirketinin, desteğin dava dışı eş ve çocuklarına ödeme yapıp yapmadığı hususu davalıya açıklatılrak, dava dışı eş ve çocuklara ödeme yapılmamış ise davacılara ödeme yaptığı 29/12/2017 tarihindeki verilere göre ancak Yargıtay 4. Hukuk Dairesi davacıların ve desteğin bakiye ömür süresinin TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre belirlenmesi ve işleyecek (bilinmeyen) devre hesaplamasında her yıl için gelirin %10 artırılıp %10 iskonto edilmesi esasına dayanan progresif rant yönteminin kullanılmasıyla hesaplamanın yapılması gerektiği kabul edildiğinden, buna göre ölenin desteğinden mahrum kalan davacılar anne, baba ile dava dışı eşi ve iki çocuğun da destek payları hesap edilerek, destek zararları tespit edilerek, destek zararları toplamanın ... limitini aşması halinde gareme hesabına göre davacılara yapılaması gereken ödeme miktarı tespit edildikten sonra, ... şirketi tarafından yapılan ödeme ile davacılar yönünden sorumluluğunun sona erip ermediğinin değerlendirildiği, sorumluluğun sona ermediğinin anlaşılması halinde ise hükme esas alınan rapor tarihindeki verilerek göre davacılar ve dava dışı eşi ve çocuklarının destek zararlarının tespit ediliği bu durumda da destek zararlarının ... teminat limitini aşması halinde garame hesabının yapıldığı ve davacı anne babaya yapılan ödemelerin güncel değerinin mahsup edilerek tazminat miktarının hesaplandığı rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, dava dışı eş ve çocuklarının tazminat miktarına ilişkin hesaplama yapılmamış olması nedeniyle hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmayan rapora göre eksik inceleme ile karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalı ... ... A.Ş. vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmekle istinaf talebinin kabulüne, mahkemece uyuşmazlığın çözümünde etkili deliller toplanılmadan karar verilmiş olması nedeniyle kararın HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldrılmasına; davanın yeniden görülerek; öncelikle davalı ... şirketine ölenin eş ve çocuklarına destek ödemesi yapılıp yapılmadığı hususu açıklatılarak, yapılması halinde bunlara ilişkin hasar dosyası da dosyaya kazandırılarak, yukarıda açıklandığı üzere önce davacılara ödeme yapıldığı tarih itibariyle anne, baba ve dava dışı eş ve çocuklarının destek zararları hesap edilerek, sigortanın teminat limiti ile sınırlı olarak tüm zarar görenlere karşı sorumlu olduğu gözetilerek, yapılan ödemeler ile ... şirketinin davacılara sorumluluğunun sona erip ermediğinin değerlendirildiği, sorumluluğunun sona ermemesi halinde ise hüküm davalı ... ... A.Ş. tarafından istinaf edilmiş olması nedeniyle kaldırılan hükme esas alınan rapor tarihindeki veriler çerçevesinde hesaplamanın yapıldığı, anne, baba ve davaşı eş ve çocukların destek zararlarının hesaplandığı, toplam destek zararının ... teminatı limitini aşması halinde daha önce yapılan ödeme miktarı ... teminat limitinden indirildikten sonra, davadan önce yapılan ödeme miktarı da güncelenerek destek zararından mahsup edilmesi ile davacıların talep edebileceği destek tazminatının hesaplandığı, davalı ... şirketinin, davacılara karşı sorumlu olduğu miktarın hesaplandığı rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi için dosyanın ilk dereme mahkemesine gönderilmesine, davalı vekilinin kaldırma sebebine göre sair istinaf sebeplerinin incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Davalı ... ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen 11/07/2019 tarihli 2018/13 Esas 2019/678 Karar sayılı kararın, HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
Kararın kaldırılma sebebine göre, davalı ... ... A.Ş vekilinin sair istinaf taleplerinin İNCELENMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf eden davalı tarafından yatırılan 1.008,00 TL istinaf karar harcının istek halinde istinaf eden davalıya iadesine,
4-Ankara 1. İcra Müdürlüğü'nün 2019/13016 E. Sayılı dosyasına depo edilen 100.000,00 TL bedelli teminat mektubunun yatırana iadesine,
5-İstinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesinde değerlendirilmesine,
6-Karar tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK.nın 353/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 21/04/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
....
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.