T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
,,,
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ,,,,... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/05/2019
NUMARASI,,,
DAVANIN KONUSU: Tazminat
KARAR TARİHİ: 23/12/2021
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ: 24/12/2021
Mahalli mahkemesince verilen karara karşı taraf vekilleri tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI:
Davacı vekili dilekçesinde; müvekkili ....... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile dava dışı ... sevk ve idaresindeki... plakalı araç arasında 24.06.2016 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ... plakalı aracı kullanan ...'nun ağır şekilde yaralandığını, müvekkilinin ..... aylık ortalama 1.600,00 TL karşılığında motosikletli ilaç sevkiyat elemanı olarak çalıştığını, dava açılmadan önce tazminat talebiyle ... şirketine başvurduklarını ancak ... şirketinin yasal 15 günlük süre geçmesine rağmen herhangi bir girişimde bulunmadığını, müvekkilinin kaza nedeniyle geçici ve kalıcı iş gücü kaybına uğradığını, davalı ... ... ... A.Ş.'nin müvekkilinin yaralanması ile sonuçlanan kazaya sebebiyet veren... plakalı aracın ZMMS poliçesini düzenleyen şirket olması sebebiyle müvekkilinin uğradığı zarardan sorumlu olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla geçici iş gücü kaybı oluşmasından dolayı 50,00 TL, daimi işgücü kaybı oluşmasından dolayı 50,00 TL olmak üzere toplam 100,00 TL maddi tazminatın davalı ... şirketine başvuru tarihi olan 12.07.2015 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile tahsilini talep etmiştir.
Davalı ... ... ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davaya konu araçların müvekkili şirket nezdinde ... poliçe numaralı ZMM sigortası ile teminat altına alındığını, kaza i1e sakatlık arasındaki illiyet bağının tespit edilmesi gerektiğini, kusur oranlarının tespiti bakımından dosyanın Adli Tıp Trafik İhtisas Kurumu’na sevk edilmesi gerektiğini, maluliyet oranının tespit edilmesi için dosyanın Adli Tıp 3. İhtisas Kurumu’na sevk edilmesini talep ettiklerini, geçici iş göremezlik tazminatı taleplerinin hem 6111 sayılı yasa ve trafik sigortası genel şartları gereğince tedavi teminatı içerisinde değerlendirildiğini bu nedenle teminat dışı olduğunu, 26.04.2016 tarihinde yürürlüğe giren ve Karayolları Trafik Kanunu’nda yapılan değişiklik ile hesaplamanın ZMMS Genel Şartları'nda öngörülen usul ve esaslara göre yapılacağının belirtildiğini, bu nedenle hesaplama yapılırken TRH 2010 Yaşam Tablosu ile %1,8 teknik faiz oranın esas alınması gerektiğini, kazanın iş kazası olması halinde ,,,, tarafından bağlanan peşin sermaye değerinin sorulup tenzil edilmesi gerektiğini, davacının gelirinin asgari ücret olarak kabul edilerek hesaplamanın buna göre yapılması gerektiğini, müvekkili şirketin poliçe teminat limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, müvekkili şirketin faiz sorumluluğunun başvuru yapılmış ise başvuruyu takip eden 8. İş gününden sonra, böyle bir başvuru olmaması halinde ise dava tarihinden itibariyle olduğunu ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
Mahkemece, tarafların bildirmiş olduğu deliller toplandıktan sonra meydana gelen kazadaki kusur durumunun tespiti için dosyanın kusur bilirkişisine tevdi edildiği, söz konusu kusur bilirkişisi tarafından hazırlanan 18/12/2017 tarihli rapora göre, davalı şirkete sigortalı araç sürücünün %100, davacı sürücünün ise olayda kusursuz olduğunun rapor edildiği, davacıda meydana gelen maluliyet oranının tespiti için dosyanın .... gönderildiği, söz konusu ATK tarafından hazırlanan 20/10/2017 tarihli rapora göre, davacıdaki sürekli iş göremezlik oranının %21, geçici iş göremezlik süresinin ise 6 ay olduğunun rapor edildiği, davacının maddi zararının hesaplanması için dosyanın aktüer bilirkişiye tevdi edildiği, söz konusu bilirkişi tarafından hazırlanan 08/01/2018 tarihli rapora göre, kusur durumuna bağlı olarak hesaplanan tazminat tutarının, 85.784,80-TL geçici iş göremezlik, sadece %21 maluliyet oranına istinaden 78.197,32-TL olduğunun rapor edildiği, tarafların itirazlarının değerlendirilmesi amacıyla dosyanın ek rapor hazırlaması için aktüer bilirkişiye tevdi edildiği, ... 26/02/2018tarihli raporuna göre %27 maluliyet oranına istinaden 113.546,28-TL, ...20/10/2017 tarihli raporuna göre, %21 maluliyet oranı ve 6 ay geçici iş göremezlik süresine istinaden 95.816,17-TL tazminat, sadece %21 maluliyet oranına istinaden 88.313,77-TL olduğunun rapor edildiği, bilirkişiden alınan 28/01/2019 tarihli ek rapora göre...26/02/2018 tarihli raporuna göre %27 maluliyet oranına istinaden 142.145,30-TL, .... 20/10/2017 tarihli raporuna göre, %21 maluliyet oranı ve 6 ay geçici iş göremezlik süresine istinaden 115.149,25-TL tazminat, sadece %21 maluliyet oranına istinaden 110.557,45-TL olduğunun rapor edildiği, ... Hastanesi'nin 26/02/2018 tarihli raporu kaza ve poliçe tarihi itibariyle dayanağının Poliçe Genel Şartnamesine uygun olması sebebiyle hükme esas alınması gerektiği gerekçesiyle davanın geçici iş göremezlik yönünden REDDİNE, davanın sürekli iş göremezlik talebi yönünden KABULÜ ile; 142.145,30-TL'nin 25/07/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı ... ... ... AŞ. vekili istinaf dilekçesinde; çalışma gücü kaybının değil özürlülük ölçütünün esas alınması gerektiğini, maluliyet raporları arasındaki çelişkinin giderilmediğini, kusur raporunun çelişkili olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davalının geçici iş göremezlik ödeneğinden de sorumlu olması gerektiğini, Adli Tıp giderlerinin de yargılama giderlerine dahil edilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Mahkemece verilen kararda kamu dizenine aykırılık görülmediğinde, HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf edenin sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;
Dava trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı istemine ilişkindir. Mahkemece geçici iş göremezlik zararlarının ... teminatı kapsamında kalmadığından reddine, sürekli iş göremezlik geliri yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.
1-Davacı vekilinin maluliyet raporuna ilişkin istinaf talebinin incelenmesinde; cismani zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatının belirlemesinde, davacının maluliyet durumunun gerçek durumu tam olarak yansıtacak şekilde belirlenmesi gerekir. Maluliyet oranı tazminatın belirlenmesinde esas alındığından, maluliyet oranında tereddüt olması ve/veya çelişki olması halinde, tereddüt oluşturacak veya çelişki yaratacak hususlar giderilmeden davanın esası hakkında karar verilmez. Diğer yandan davacının maluliyetine ilişkin farklı yönetmelikler çerçevesinde alınan raporlarda da, maluliyet oranlarının farklı belirlenmesi durumunda, özellikle raporlarda belirlenen maluliyet oranları arasındaki farkın yüksek olması durumunda raporlar arasındaki çelişki giderilmeden karar verilemez. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2019/292 E. 2020/6372 K., 2019/3629 E. 2020/5191K., 2016/13576 E. 2019/6279 K.)
Mahkemece raporlar arasında açıkça bir çelişki bulunduğundan, Adli Tıp Kurumu ilgili ihtisas kurulundan raporlar arasındaki çelişki giderilerek çalışma gücü kaybının tespiti açısından kaza tarihinde yürürlükte bulunan yönetmelik hükümleri çerçevesinde rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.
2-Mahkemece davacının geçici iş göremezlik tazminatı talepleri ile bakıcı giderine ilişkin talepleri ... teminatı kapsamında olmadığından bahisle reddedilmiştir. Haksız fiil neticesinde bedensel zarara uğrayan, zarar gören bu nedenle meydana gelen zararlarını, zarar veren ve onun eylemlerinden sorumlu olanlardan talep edebilir TBK'nun 54. maddesinde "Bedensel zararlar özellikle şunlardır:
1. Tedavi giderleri,
2. Kazanç kaybı,
3. Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar
4.Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar." denilerek talep edilebilecek, zararların neler olabileceği düzenlemiştir. Trafik kazası neticesinden meydana gelen bedensel zararlarda da, zararın belirlenmesinde TBK hükümleri uygulandığından davacı, sürücü ve işletenden söz konusu zararlarını talep edebilir.
2918 sayılı Yasanın 91. maddesi gereğince işletenin yasanın 85/1 maddesi kapsamında zararlarından sorumlu olan sorumluluk sigortası şirketi ise söz konusu zararlardan ... sözleşmesi kapsamında sorumlu olduğundan, sigortanın zorunlu ... olması ve sınırlarının kanun ile belirlemesi nedeniyle ancak kanun ile belirlenen teminat içerisinde kalan zararlardan teminat limiti ile sorumludur. Sorumluluğun belirlenmesinde ise 2918 sayılı Yasanın 92. maddesinde teminat dışı sayılan haller sayılmış olup, söz konusu düzenleme ile ... teminatı dışında tutulmayan zararlar ... şirketinden talep edilebilir. Kanun ile sigortanın sorumluluğunda olduğu belirtilen zararlar, Genel Şartlar ile teminat dışına çıkartılmaz, ... haricindeki kuruma yüklenemez. Davalı tarafından bakıcı gideri ve geçici iş görmezlik zararlarının tedavi gideri kapsamında kaldığından bahisle 2918 sayılı Yasanın 98. maddesi gereğince.... sorumluluğunda olduğu Genel Şartlarda belirtildiğinden bahisle, bu zararların ... ... Kurumundan talep edilebileceği ileri sürülmüş ve yerel mahkemece de bu şekilde kabul edilmiş ise de; ... Güvelik Kurumunun sorumluluğu kaza tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı Yasanın 98. maddesinde düzenlenmiş olup ilgili yasa hükmünde "Trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin ... güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın genel sağlık sigortalısı sayılanlar için belirlenen sağlık hizmeti geri ödeme usul ve esasları çerçevesinde ... ... Kurumu tarafından karşılanır." denilerek, ... ... Kurumunun sorumlu olduğu tedavi giderlerinin sınırları belirlendiğinden, ... poliçe teminatı kapsamında kalan diğer tedavi giderleri ve geçici iş göremezlik tazminatının da SGK tarafından karşılanacağı şekildeki düzenleme ile ... şirketinin sorumluluğunu kaldırmaz. Kaldı ki 2918 Sayılı Yasanın 90. ve 92. maddelerinde, sigortanın sorumluluğunun belirlenmesinde ve teminat kapsamının belirlenmesinde genel şartlara atıf yapan kısımlar Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve E.: 2019/40, K.: 2020/40 sayılı 09/10/2020 tarihinde yürürlüğe giren kararı ile, iptaline karar verildiğinden, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı nazara alındığında dahi, gerçek zararın belirlenmesine ilişkin TBK hükümleri ve Yargıtay'ın tazminatın belirlenmesine ilişkin ilkeleri çerçevesinde karar verilmelidir.
Buna göre, Yargıtay uygulamaları ile geçici iş göremezlik zararları ve bakıcı giderleri, TBK'nın 54. maddesi kapsamında kazanç kaybı ve çalışma gücünün azalmasından ve yitirilmesinden kaynaklanan doğan kayıplar ve SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri niteliğinde doğrudan zarar niteliğinde olduğundan ve 2918 Sayılı Yasanın 92. maddesi kapsamındaki teminat dışı zararlardan olmaması nedeniyle ... şirketinin sorumlu olmasına göre geçici iş göremezlik zararları yönünden eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi de isabetli değildir.
3-Tarafların bilirkişi raporunda kullanılan yaşam tablosuna ve tatbik edilen esaslara açık itirazları olmasa dahi; TBK 51. maddesi uyarınca tazminatın kapsamının hakim tarafından belirlenmesi zaruridir. Gerçek zarar miktarı, hak sahibinin olay tarihindeki bakiye ömrü esas alınarak aktif ve pasif dönemde elde edeceği kazançlar toplamından oluşmaktadır. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Hak sahiplerinin bakiye ömürleri önceki yıllarda Fransa’dan alınan 1931 tarihli “PMF” cetvellerine göre saptanmakta iken,... çalışmaları ile “TRH 2010” adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup, ... ... Kurumunca da ilk peşin sermaye değerinin hesaplanmasında anılan tabloların uygulanmasına geçilmiştir. Gerek diğer kurumlar ile Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve gerekse bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği de göz önüne alınarak, ülkemizce de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Tablosu’na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin, güncel verilere ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olacağına Yargıtay 17.Hukuk Dairesi’nce de karar verilmekle görüş değişikliğine gidilmiştir. (Yargıtay 17.HD 22/12/2020 tarih, 2019/5206 E. – 2020/8874 K. sayılı ilamı, 14/01/2021 tarih 2020/2598 E. – 2021/34 K. sayılı ilamı) Bu itibarla, tazminat hesaplanmasında TRH 2010 Tablosu’nun kullanılmasında bir isabetsizlik görülmemiş ise de; Anayasa Mahkemesi’nin 17/07/2020 tarih 2019/40-2020/40 sayılı kararı ile; KTK’nun 90. maddesindeki “bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir” bölümündeki “bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmekle; zarar hesaplanmasında ZMMS Genel Şartları ekindeki cetvellerin kullanılması mümkün olmadığından ve %1,8 teknik faiz bu cetvellerle getirildiğinden, artık uygulanması mümkün değildir. Bu itibarla, tazminat hesaplanmasında TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi kullanılarak (taraflar lehine oluşan usulü kazanılmış haklar da gözetilerek) hak sahiplerinin bakiye muhtemel yaşam süresinin belirlenmesi ve buna göre tazminat hesabı yapılması gerekirken, TRH 2010 yaşam tablosu kullanılmış ise de, progresif rant yöntemi yerine 1.8 teknik faiz yöntemine göre tazminat hesabı yapılması doğru görülmemiştir.
Bu nedenle taraf vekillerinin istinaf başvuru talebinin kabulü ile, uyuşmazlığın çözümünde etkili delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle ilk derece mahkemesinin kararının HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, davanın yeniden görülerek yukarıda açıklandığı üzere Adli Tıp Kurumu ilgili ihtisas kurulundan iş göremezlik raporu ile engelli raporu arasındaki çelişkinin giderildiği, kaza tarihinde iş gücü kaybı ve yitirilmesinde uygulanan yönetmelik hükümleri çerçevesinde rapor alınarak, Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin ... Sayılı kararı ile içtihat değişikliğine giderek, tazminat hesaplanmasında TRH2010 Yaşam Tablosunun ve "progresif rant yöntemi" uygulanması gerektiğini kabul ettiğinden TRH2010 Yaşam Tablosuna göre ve progresif rant yöntemi uygulanarak tazminat miktarının belirlendiği rapor alınarak usuli kazanılmış haklar korunmak suretiyle taleplerin değerlendirilerek karar verilmesi ve geçici iş göremezlik ödeneği yönünden yukarıda belirtilen şekilde değerlendirme yapılması için dosyanın mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebebine göre taraf vekillerinin sair itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, karar vermek gerekmiş, aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Taraf vekillerinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen 15/05/2019 tarihli.... Karar sayılı kararın, HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
Kararın kaldırılma sebebine göre, davacı vekilinin sair istinaf taleplerinin İNCELENMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf eden davacı tarafından istinaf peşin harcı olarak yatırılan 44,40TL istinaf karar harcının istek halinde istinaf eden davacıya iadesine, İstinaf eden davalı tarafından istinaf peşin harcı olarak yatırılan 2.428,00 TL istinaf karar harcının istek halinde istinaf eden davalıya iadesine,
4-İstinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesinde değerlendirilmesine,
5-İİK'nın 36.maddesi gereğince Ankara 1. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasına depo edilen 230.000,00 TL tutarlı teminat mektubunun yatırana iadesine,
6-Karar tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK.nın 353/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 23/12/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
...
,
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.