T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:...
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
....
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
....
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA BATI ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 14/03/2019
NUMARASI.....
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 09/12/2021
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ: 05/01/2022
Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı ... ... A.Ş. vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili, 04.03.2018 tarihinde davalıların zorunlu mali sorumluluk sigortacısı ve sürücüsü olduğu aracın davacıya ait araca çarpması sonucu aracın hasar gördüğünü, ekspertiz raporu ile 12.300,00 TL hasar bedeli belirlendiğini, davalı sürücünün asli ve tam kusurlu olduğunu, davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybından davalıların sorumlu olduğunu belirterek HMK.nın 107. maddesi gereğince 50,00 TL hasar bedeli, 50,00 TL değer kaybının kaza tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılama aşamasında talebini 12.451,29 TL olarak belirlemiştir.
Davalı ... ... A.Ş. vekili, tarafların kusur oranlarının belirlenmesi gerektiğini, davalı şirketçe yapılan hasar bedeli ve değer kaybı incelemesinde % 25 kusur oranında belirlenen 3.075,00 TL hasar bedeli ile 164,58 TL değer kaybı bedelinin davadan evvel davacıya ödendiğini, davalının üzerine düşen tüm sorumluluğu yerine getirdiğini, değer kaybının hesaplanmasında, Zorunlu Mali Sorumluluk Sjgortası Genel Şartlarının uygulanması gerektiğini, dava öncesinde başvuru yapılmadığından dava şartı yokluğundan davanın reddine, karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... davanın reddini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; kazanın meydana geldiği yerin kavşak olduğu ve trafik lambalarının çalışmadığı, davalı sürücünün kavşakta geçiş üstünlüğüne uymaması nedeniyle %75 oranda, davacının aracını kullanan sürücünün ise kavşakta hızını ayarlamaması nedeniyle %25 oranda kusurlu olduğunun tespit edildiği, davacının aracında meydana gelen hasarın 20.262,83 TL, değer kaybının ise 658,34 TL olduğu, yapılan ödemelerin ve kusurun tenkisi ile davacının toplam bakiye alacağının 12.451,29 TL olduğunun belirtildiği gerekçesi ile davanın kabulü ile, 12.451,29 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş, karara karşı davalı ... ... A.Ş. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı ... ... A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde; mahkemece alınan bilirkişi raporunda belirlenen kusur oranı ve hasar miktarına itiraz ettiklerini, tarafların kusur oranları arasındaki çelişkinin giderilmediğini, davalıya sigortalı...... plaka sayılı araç sürücüsünün kavşaktaki geçişini tamamlamak üzere olduğu sırada davacıya ait aracın tedbirsiz biçimde kavşağa hızlıca giriş yaparak sigortalı araca sol arka kısımlarından çarptığını, davalı aracın geçişini tamamlamak üzere olduğundan davacının geçiş önceliği bulunduğundan bahsedilemeyeceğini, kaza tespit tutanağında da bu hususun özellikle belirtildiğini, bilirkişi tarafından sigortalı araç sürücüsünün geçişini tamamlamak üzere olduğunun göz ardı edildiğini, kaza tespit tutanağı ile bilirkişi raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi gerektiğini, hasar bedeline ilişkin olarak ise davacıya ait araçtaki değişen parçalara tedarik iskontosu uygulanmadığını, davalı şirketin sorumluluk temelini teşkil eden ZMMS poliçesi genel şartlarında ... şirketlerine tanınan bir hak olarak aracın anlaşmalı serviste onarılması halinde değişen parçalara belli oranlarda tedarik iskontosu uygulanmakta olduğunu, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartları B.2/2.2 maddesinde ‘’Hak sahibi aracının, bu madde uyarınca Hazine Müsteşarlığınca belirlenen ölçütleri karşılayan, dilediği onarım merkezinde onarılmasını talep edebilir. Bu durumda sigortacı, araç kaza tarihi itibari ile anlaşmalı olduğu onarım merkezinde onarılsaydı uygulanacak parça, tedarik, işçilik ve diğer hususlara göre belirlenecek bedele göre ödeme yapabilir.’’ denildiğinden mağdur araç sahibi anlaşmalı olmayan serviste yaptırdığı onarım faturalarını ... şirketine ibraz etmekle, doğrudan faturada belirtilen tutarın karşılanmasını talep edemeyeceğini, davalı tarafından yapılan hasar hesaplaması ile davacı tarafça alınan ekspertiz raporunun aynı olduğunu, davalı tarafından yapılan hesaplama ve ödemenin doğru ve yeterli olduğunu, bilirkişi raporunda ise davacının aracında meydana gelen hasar bedeli hesaplanırken belirlenen yedek parça ve işçilik bedelleri davacı yanın dosyaya sunmuş olduğu ve bağımsız eksperlerce hazırlanan ....... belirtilen rakamları dahi aştığını, ekspertiz raporunda görüleceği üzere eğer araç anlaşmalı serviste onarım görmüş olsa idi, yedek parça bedellerine yaklaşık %25 oranında tedarik iskontosu uygulanacağını, bilirkişi raporundaki yedek parça ve işçilik bedelleri arasında nerede ise iki kat fark bulunduğunu, bilirkişi raporunda davacıya ait aracın rayiç değerinin 43.000,00-TL olduğunun belirtildiğini, her ne kadar rayiç değer yüksek tespit edilmiş ise de rayiç değerinin doğru olduğu bu halde ise aracın pert-total işlemine tabi tutulmasını gerektiğini, davalı tarafından yapılan ödemenin faizi ile birlikte tenzil edilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE
Davalı ... ... A.Ş. vekilinin HMK.nın 355. Maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;
Dava trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.
Davacı vekili davalıların sürücüsü ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu aracın davacıya ait araca çapması sonucu araçta meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybının davalılardan tahsilini talep etmiştir.
1-Davacı vekili dava dilekçesinde hasar bedeli ve değer kaybı talep etmiş mahkemece hüküm fıkrasında herhangi bir belirleme yapılmadan toplam üzerinden maddi tazminata karar verilmiştir. HMK.’nın 297/2. maddesi gereğince, hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerekir. Mahkemece HMK.nın 297/2. Maddesi gereğince davacıların talepleri ayrı ayrı değerlendirilerek denetime uygun hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması da doğru görülmemiştir.
2-Dava konusu kazadan sonra düzenlenen kaza tespit tutanağında “... idaresindeki ..... idaresindeki...... plakalı araca sol şerit üzerinde geçişini tamamlayarak diğer yol kesimine geçtiği sırada aracın sol yan kesimlerine ön kısımları ile çarptığı olayda 16 AR 730 plakalı oto sürücüsü 2918 sayılı KTK 'nun 46/2-C maddesini ihlal ettiğinden asli kusurlu..... plakalı araç sürücüsü yolun karşı gidiş istikametine geçişi tamamladığı kazada aynı kanununun 52/la maddesini ihlal ederek tali kusurlu olduğu" belirtilmiştir.
Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda olay yerinin ışık kontrolsüz dört yönlü kavşak olduğu, vaktin gece, görüşün far ışığı altında, yolun yüzeyinin ıslak ve nemli olduğu, kaza noktasından 15,70 m öncesinde “Yaya Geçidi” yanı sıra ... plakalı araç sürücüsüne hitap eden “...” trafik işaret levhasının bulunduğu, ... idaresindeki ... plakalı aracı ile ışık kontrolsüz dört yönlü kavşak noktasına geldiğinde, sürücülere hitap eden “...” trafik işaret levhası ile sürücülerin uyarıldığı, sürücünün kavşak noktasına yaklaştığında durması ve kavşak noktasına gerekli dikkat ve özeni göstermesi, geçiş hakkı bulunan araçlara geçiş önceliğini tanıyarak kavşağa giriş yapması gerekirken davalı sürücünün aksine hareketle dikkatsiz ve tedbirsizce yolun tam olarak kontrolünü sağlayamayarak kavşağa çıkış yapması neticesi %75 asli kusurlu, davacıya ait araç sürücüsü ...’in ise idaresindeki ... plakalı araca göre yolun solundan gelen olduğu 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 46, 52/a-b hükümleri gereğince % 25 tali kusurlu olduğu belirtilmiştir.
Dava konusu olaydan sonra düzenlenen kaza tesit tutanağında belirtilen oluş şekli ve mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporu ile taraflara verilen kusur oranları arasında çelişki meydana geldiğinden mahkemece olayın oluş şekli net olarak belirlenerek buna göre kusur oranları arasındaki çelişkinin giderilmesi için konusunda uzman bilirkişi veya bilirkişi heyetinden rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.
3-Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacıya ait araçta yedek parça bedelinden sovtaj indirimi yapıldıktan sonra KDV hariç 20.262,83 TL yedek parça ve işçilik bedeli belirlenmiş, aracın ikinci el piyasa değerinin 43.000,00 TL olduğu belirtilmiştir. Dosyada mevcut ekspertiz raporunda ise davacıya ait araçta hasar gören parçalar için 25.532,61 TL belirlenmiş, iskonto yapılmasından sonra 9.910,00 TL yedek parça bedeli ile birlikte 14.514,00 TL hasar bedeli belirlenmiş, aracın ikinci el değerinin ise 38.000,00 TL - 41.000,00 TL olduğu belirtilmiş, ancak bilirkişi raporunda aracın onarımının ekonomik olup olmayacağı husus değerlendirilmemiştir.
Dosya kapsamına göre davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararın belirlenmesi için zarar gören aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı, ekonomik ise tamir bedelinin, ekonomik değilse; aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa rayiç bedelinden sovtaj değerinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması perte ayrılması durumunda değer kaybı zararının olmayacağının da gözönüne alınması, davalı vekilinin bilirkişi raporuna itirazları ve dosyada mevcut tüm deliller birlikte değerlendirilerek hasar konusunda uzman bilirkişi veya bilirkişi heyetinden çelişkiler giderilecek biçimde, ayrıntılı, gerekçeli ve denetime açık rapor alınarak, varılacak sonuca göre bir karar vermek gerektiği halde yazılı şekilde karar verilmesi isabetli değildir.
Açıklanan nedenlerle, davalı ... ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK.nın 353/1.a.6. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden inceleme yapılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Davalı ... ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE; HMK.nın 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının KALDIRILMASINA,
Yeniden yargılama yapılması için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,
2-İstinaf yoluna başvuran tarafça yatırılan peşin harcın istek halinde yatırana iadesine.
3-İstinaf yoluna başvuran tarafça yapılan yargılama giderinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılacak yargılamada dikkate alınmasına,
4-Karar tebliği, harç mahsup, iade ve tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu HMK'nun 353/1.maddesi gereğince KESİN olmak üzere 09.12.2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
.....
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.