T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No...
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
...
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
.....
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 26/09/2018
NUMARASI:......
DAVANIN KONUSU: Tazminat
KARAR TARİHİ: 24/06/2021
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ: 13/07/2021
Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacılar vekili ve davalı ... ... A.Ş. vekili tarafından süresi içinde ayrı ayrı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI;
Davacılar vekili dava dilekçesinde, 27/07/2015 tarihinde dava dışı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki aracın davacı ...'nın sevk ve idaresindeki araca çarpması sonucu trafik kazasının meydana geldiğini, davacı ... ile eşi ...'nın ağır şekilde yaralandığını, kaza tespit tutanağı ve trafik tespit tutanağında bu kazanın oluşumunda sürücü ...'ın tam kusurlu olduğunun davacı ...'nın ise kusursuz olduğunun tespit edildiğini, dava dışı ...'a ait aracın 26/02/2015 başlangıç tarihli poliçe ile ... ... A.Ş.'ye Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalı olduğunu, yine söz konusu aracın 26/02/2015 başlangıç tarihli poliçe ile davalı ... ... ... ... Şirketine Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile sigortalı olduğunu belirterek fazlaya ait hakları saklı kalmak kaydı ile, davacı ... için 2.000,00 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 27/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte öncelikle ZMMS poliçesini düzenleyen davalı ... ... A.Ş.'den, bu ... poliçesinde belirlenen hallerin üzerinde kalan kısmının ise artan mali sorumluluk ... klozu kapsamında diğer davalı ... ... ... ... Şirketinden tahsiline, müvekkil ... için 2.000,00 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 27/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte öncelikle ZMMS poliçesi düzenleyen davalı ... ... A.Ş.'den bu ... poliçesinde belirlenen hadlerin üzerinde kalan kısmın ise artan mali sorumluluk ... klozu kapsamında diğer davalı ... ... ... ... A.Ş'den tahsiline, her iki müvekkil için de 20.000.,00 TL olmak üzere toplam 40.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 27/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte manevi tazminat klozu kapsamında davalı ... ... ... ... A.Ş.'den tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili mahkemeye sunduğu dilekçe ile davacı ... için maddi tazminat talebini 51.418,22 TL olarak arttırmıştır.
Davalı ... ... A.Ş. vekili cevap dilekçesi ile; talebi kabul anlamına gelmemek kaydıyla kusur, maluliyet durumu ve tazminat miktarı yönünden bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, poliçe teminatı dahilinde bulunmayan dolaylı zararlar ve manevi tazminata ilişkin taleplerin reddi gerektiğini, davacının müterafik kusurunun araştırılmasını talep ettiklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... ... ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının maddi tazminat taleplerinin İhtiyari Mali Mesuliyet Poliçesi bakımından teminat dışı olduğunu, İhtiyari ... Genel Şartları gereği İMM Sigortası ancak diğer öncelikli ve zorunlu sigortaların teminat limitlerinin tüketilmesi sonrasında devreye girebileceğini, bu nedenle maddi tazminat taleplerinin öncelikle ..... yazılı bulunan delillerin taraflarına tebliğ edilmediğini, delillerin taraflarına tebliğ edilene kadar delillere cevap verme ve karşı delil sunma haklarını saklı tuttuklarını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI;
Mahkemece toplanan delillere göre, maddi tazminat talebine ilişkin davacı ... yönünden davanın kabulü ile 47.776,50-TL sürekli iş göremezlik, 3.641,72-TL geçici iş göremezlik zararı olmak üzere toplam 51.418,22-TL tazminatın dava tarihi olan 18.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... A.Ş'den tahsili ile davacıya verilmesine,davacı ... yönünden davanın kısmen kabulü ile 1.365,64-TL geçici iş göremezlik zararının dava tarihi olan 18.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... A.Ş'den tahsili ile davacıya verilmesine, davalı ... ... ... ... A.Ş. yönünden davanın reddine, manevi tazminat talebine ilişkin; davacı ... yönünden davanın kısmen kabulü ile 15,000.00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 27.07.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... ... ... A.Ş.'den tahsili ile davacıya verilmesine, davacı ... yönünden davanın kısmen kabulü ile 15,000.00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 27.07.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... ... ... A.Ş.'den tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemlerin ayrı ayrı reddine karar verilmiş, karara karşı davacılar vekili ve davalı ... ... A.Ş. vekili tarafından ayrı ayrı istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ;
Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davacı ...’nın kaza nedeniyle, %13 oranında kısıtlılık ve %16 oranında çalışma ve meslekte kazanma gücü kaybı, 4 ay süreyle de geçici iş göremezliğinin bulunduğu; davacı ...’nın ise 45 gün süreyle geçici iş göremezliğinin bulunduğunu, davacıların Kırşehir İlinin ... İlçesine bağlı ... ... Köyünde yaşadıklarını, kendilerine bakacak kimseleri bulunmadığını, kaza sebebiyle ...’nın yüzünü aracın camına ve ön göğsüne çarptığını, yüzünün paramparça olduğunu, çehrede sabit iz kaldığını, dişlerinin kırıldığını, ev işlerini gereği gibi yapamaz duruma geldiğini, omzunun da kazada hasar gördüğünü, kaza sebebiyle ...’nın birden çok kaburga kemiğinin kırıldığını, çok büyük acı çektiğini, çiftçilik yaparak evini geçindiren davacının çalışma gücünü de büyük oranda kaybettiğini, davacıların kazada kusursuz olması, yaşları ve ekonomik durumları, gerçekleşen kaza neticesinde çektikleri ızdırap ve ömürlerinin kalan kısmını huzur içinde geçirme imkanlarının ortadan kalkmış olması hususları birlikte değerlendirildiğinde hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarlarının oldukça düşük hesaplandığını, davanın kabul edilen kısmına göre yapılan harç ve yargılama giderleri toplamının davalılardan tahsili ile kendilerine ödenmesine hükmedilmesi gerekirken sehven hazineye irat kaydına karar verilmiş olduğunu belirterek yerel mahkeme kararının istinaf yolu ile kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı ... ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde; maluliyet raporunda kaza ile illiyeti bulunmayan arazların da tespit edildiğini, raporda davacının kaza tarihindeki yaşının gözetilmediğini, mahkemece hükmedilen manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, kaza tarihinden faize hükmedilmesinin yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek, yerel mahkeme kararının istinaf yolu ile kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE;
İstinaf eden taraf vekillerinin istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;
Dava trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Somut olayda kaza tespit tutanağı uyarınca ,sürücü ...’ın sevk ve idaresindeki aracıyla seyir halinde iken kavşaktan dönüş için geri manevra yaptığı sırada arkasından gelmekte olan ...’nın kullandığı araçla çarpıştığı, kazanın oluşumunda sürücü ...’ın geri manevra kurallarına uymamak kuralını ihlal ettiği, sürücü ...’nın ise kural ihlali bulunmadığının belirlendiği, mahkemece alınan 11/12/2017 tarihli bilirkişi raporu uyarınca davalı ... Sigortanın sigortalısı olan dava dışı ...'ın kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu, davacı sürücü ...'nın kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığının belirlendiği, dava dışı sürücü ...’ın kullandığı aracın davalı ... şirketi tarafından Birleşik Kasko ... Poliçesi ile 26.02.2015 tarihli poliçe ile sigortalandığı, ... Üniversitesine ATK raporu uyarınca kaza neticesi davacı ...'nın herhangi bir maluliyetinin oluşmadığı, kaza nedeniyle bakıcı ihtiyacının bulunmadığı ancak 45 gün süre ile geçici iş göremezlik süresinin bulunduğu, davacı ... hakkında düzenlenen raporda ise, bu davacının %16 oranında çalışma ve meslekte kazanma gücü kaybının bulunduğu ayrıca 4 ay süre ile geçici iş göremezlik süresinin oluştuğunun belirtildiği, 15/02/2018 tarihli aktüer raporuna göre davacı ...'nın 1.365,64-TL geçici iş göremezlik zararının bulunduğu, davacı ...'nın ise, 3.641,72-TL geçici iş göremezlik 47.776,50-TL sürekli iş göremezlik zararının bulunduğunun belirlendiği, doktor bilirkişi raporuna göre davacıların 900,00-TL ulaşım gideri bulunduğunun belirlendiği, mahkemece anılan raporların hükme esas alınmasıyla karar verildiği anlaşılmıştır.
1-Davacılar vekilinin istinaf taleplerinin incelenmesinde;
Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, hükmedilen manevi tazminat miktarları yönünden; 6098 TBK'nun 56/1. maddesi hükmüne göre “Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir.” hükmü ile aynı Yasanın 51.maddesinde de “Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler.” hükmüne göre, somut olayda olay tarihi, olayın oluş şekli, kazada davacıların kusurunun bulunmaması kaza neticesi davacı ...’nın el bileğinde kırık oluşması ve %16 oranında çalışma ve meslekte kazanma gücünden kaybetmesi, davacı ...’nın ise kazada dişlerini kaybetmesi ve kaburgasında kot kırıklarının oluşması, tarafların sosyal ve ekonomik durumu, davacıların kaza nedeniyle çektikleri acı ve duymuş oldukları üzüntünün boyutu, hakkaniyet ve manevi tazminat miktarının bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmaması ilkesi ve davacıların uğradığı manevi zarar göz önüne alındığında, hükmedilen manevi tazminat miktarlarının usul ve yasaya uygun bulunmasına göre davacılar vekilinin bu yöne ilişkin istinaf talepleri yerinde görülmemiştir.
Mahkemece kurulan hükmün 4. maddesinde; davacılar tarafından yargılamada yapılan yargılama giderlerinin kabul red oranına göre hesabını takiben belirlenen 2.059,80 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine şeklinde hüküm kurulması gerekirken belirlenen bu yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına karar verilmiş olması doğru görülmediğinden davacılar vekilinin bu yöne ilişkin istinaf talebinin yerinde olduğu anlaşılmıştır.
2-Davalı ... ... A.Ş. vekilinin istinaf talebinin incelenmesinde,
Mahkemece hükme esas alınan maluliyet raporlarının hüküm kurmaya, denetime ve davacılarda meydana gelen yaralanmalara uygun olmasına, davacılar lehine hükmedilen manevi tazminat miktarlarının usul ve yasaya uygun bulunmasına göre davalı ... vekilinin bu yöne ilişkin istinaf talepleri yerinde görülmemiştir.
Davalı ... şirketi kazaya neden olan aracın ihtiyari mali mesuliyet sigortacısıdır. İhtiyari mali sorumluluk sigortasına uygulanacak hükümleri düzenleyen 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 100. maddesinde aynı kanunun 98 ve 99. maddelerine atıf yapılmamış olması ve genel şartlarda da bu hükümlere paralel bir düzenleme bulunmaması nedeniyle bu tür sigortada tazminat alacağının muacceliyeti genel hükümlere göre saptanmalıdır.
Sigortacının ... bedelini ödeme borcuna ilişkin TTK'nun 1427/2. maddesi hükmü uyarınca,’ ... tazminatı veya bedeli, rizikonun gerçekleşmesini müteakip ve rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra sigortacının edimine ilişkin araştırmaları bitince ve her hâlde 1446 ncı maddeye göre yapılacak ihbardan kırkbeş gün sonra muaccel olur. ... sigortaları için bu süre onbeş gündür. Sigortacıya yüklenemeyen bir kusurdan dolayı inceleme gecikmiş ise süre işlemez.’Bu halde Davadan önce ihbar bulunmadığı takdirde davalı sigortanın dava tarihinde temerrüde düştüğünün kabulü gerekir.
Somut olayda davacılar tarafından davalı ... şirketine davadan önce başvuruda bulunulduğu iddia ve ispat edilmediğine göre davalı ... şirketinin dava tarihinde temerrüde düşürülmüş olduğunun kabulü gerekirken, yazılı olduğu şekilde davalı ... şirketinin haksız fiil tarihinden itibaren temerrüt faizinden sorumlu tutulması doğru görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle HMK 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, davacılar vekilinin yargılama giderine yönelik istinaf talebinin ve davalı ... ... A.Ş. vekilinin faiz başlangıç tarihine ilişkin istinaf taleplerinin ayrı ayrı kabulü ile yerel mahkeme kararının HMK’nın 353/1-b-2 maddesi gereğince kaldırılması ve düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.(Yerel mahkeme kararının, Dairemizce kaldırılan hükümleri dışında kalan kısımları, infazda tereddüt yaşanmaması için aynen yazılmak suretiyle hüküm kurulmuştur.)
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Yukarıda açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin peşin harca yönelik istinaf talebinin ve davalı ... ... A.Ş. vekilinin faiz başlangıç tarihine ilişkin istinaf taleplerinin ayrı ayrı kabulü ile, Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin26.09.2018 tarih ve ..... Karar sayılı kararının HMK.nın 353/1-b-2 maddesi gereğince düzeltilerek, YENİDEN ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE,
Buna göre;
1-a) MADDİ TAZMİNAT TALEBİ YÖNÜNDEN;
-Davacı ... yönünden davanın kabulü ile 47.776,50-TL sürekli iş göremezlik, 3.641,72-TL geçici iş göremezlik zararı olmak üzere toplam 51.418,22-TL tazminatın dava tarihi olan 18.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... A.Ş'den tahsili ile davacıya verilmesine,
-Davacı ... yönünden davanın kısmen kabulü ile 1.365,64-TL geçici iş göremezlik zararının dava tarihi olan 18.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... A.Ş'den tahsili ile davacıya verilmesine,
-Davalı ... ... ... ... A.Ş. yönünden davanın reddine,
b) MANEVİ TAZMİNAT TALEBİ YÖNÜNDEN;
-Davacı ... yönünden davanın kısmen kabulü ile 15,000.00-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... ... ... A.Ş.'den tahsili ile davacıya verilmesine,
-Davacı ... yönünden davanın kısmen kabulü ile 15,000.00-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... ... ... A.Ş.'den tahsili ile davacıya verilmesine,
-Fazlaya ilişkin istemlerin ayrı ayrı REDDİNE,
2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 5.654,96-TL peşin harçtan 344,63-TL harcın mahsubu ile bakiye 5.310,33-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, (Davalı ... ... şirketinin sorumluluğunun 3.385,92-TL ile sınırlı olmak üzere)
3-a)MADDİ TAZMİNAT TALEBİ YÖNÜNDEN;
-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 6.006,00-TL vekalet ücretinin davalı ... ... A.Ş'den tahsili ile davacıya verilmesine,
-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre davanın kabul edilen kısmı yönünden hesaplanan 1.365,64-TL vekalet ücretinin davalı ... ... A.Ş'den tahsili ile davacıya verilmesine,
-Davalı ... ... AŞ. kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre davanın red edilen kısmı yönünden hesaplanan 634,36-TL vekalet ücretinin davacı ...'dan tahsili ile davalı ... ... AŞ.'ye verilmesine,
b) MANEVİ TAZMİNAT TALEBİ YÖNÜNDEN;
-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre davanın kabul edilen kısmı yönünden hesaplanan 2.180,00-TL vekalet ücretinin davalı ... ... ... ... AŞ.'den tahsili ile davacıya verilmesine,
-Davalı ... ... ... ... AŞ. kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre davanın red edilen kısmı yönünden hesaplanan 2.180,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'dan tahsili ile davalı ... ... ... ... AŞ.'ye verilmesine,
-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre davanın kabul edilen kısmı yönünden hesaplanan 2.180,00-TL vekalet ücretinin davalı ... ... ... ... A.Ş.'den tahsili ile davacıya verilmesine,
-Davalı ... ... ... ... AŞ. kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre davanın red edilen kısmı yönünden hesaplanan 2.180,00-TL vekalet ücretinin davacı ...'dan tahsili ile davalı ... ... ... ... AŞ.'ye verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 376,43-TL harç toplamı, bilirkişi gideri, tebligat gideri ve posta gideri 1.948,00-TL olmak üzere toplam 2.324,43-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesap edilen 2.059,80-TL'nin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, (Davalı ... ... şirketinin sorumluluğunun 1.313,35-TL ile sınırlı olmak üzere),
5-Yatırılan gider avansından artan kısmın HMK'nun 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesine müteakip talep halinde yatırana iadesine,
İSTİNAF HARÇ VE GİDERLERİ YÖNÜNDEN:
1-Davacılardan peşin olarak alınan 35,90 TL istinaf karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacılara iadesine,
2-Davalı ... ... A.Ş.’den peşin olarak alınan 1.413,75 TL istinaf karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde adı geçen davalıya iadesine,
3-İstinaf talebinde bulunan taraflarca yatırılan istinaf gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
4-Davacılar tarafından yapılan 161,38 TL istinaf yargılama giderlerinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı ... ... A.Ş. tarafından yapılan 100,00 TL istinaf yargılama giderlerinin davacılardan müştereken müteselsilen alınarak adı geçen davalıya verilmesine,
6-Kararın tebliği, kesinleştirme, gider avansı ve harç iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince KESİN olmak üzere 24.06.2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
.....
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.