T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2021/2124 - 2024/80
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2021/2124
KARAR NO: 2024/80
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 07/06/2021
NUMARASI: 2020/640 Esas 2021/349 Karar
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALI:
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan)
KARAR TARİHİ: 25/01/2024
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ: 07/02/2024
İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili, 06.03.2018 tarihinde dava dışı ...’nun sevk ve idaresindeki davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ... plakalı araç ile dava dışı ...’in sevk idaresindeki ... plakalı motorsikletin çarpışması sonucunda meydana gelen kazada motorsiklette yolcu olarak bulunan davacının yaralandığını, kazada sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olduğunu, davacının MEB Motorsiklet Tamircilik Kalfası Belgesi bulunduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonuna yaptıkları başvurunun usulden reddedildiğini, Bülent Ecevit Üniversitesi Tıp Fakültesince düzenlenen 26.03.2019 tarihli raporda davacının %10 oranında maluliyetinin olduğu 9 ay iş göremez ve 3 ay bakıma muhtaç olduğunun tespit edildiğini, davalı ... Sigorta şirketine bu rapor doğrultusunda başvurmalarına rağmen ödeme yapılmaması üzerine Sakarya Yenikent Devlet Hastanesinden alınan 17.06.2020 tarihli rapor doğrultusunda %11 maluliyet oranına göre 02.07.2020 tarihinde davalı tarafından 77.850,93 TL ödeme yapılmış ise de ödemenin yetersiz olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 800 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 100 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 100 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 1.000 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; 09.04.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile, sürekli iş göremezlik talebini 46.789,42-TL’ye, geçici iş göremezlik talebini 7. 214,04 -TL’ye, bakıcı gideri talebini 4.566,38TL ‘ye yükseltmiştir.
Davalı sigorta şirketi vekili, kazaya karışan ... plakalı aracın davalı şirkete 13.08.2017-13.08.2019 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı olduğunu, eksik ödeme iddiasıyla yapılan başvuru bulunmadığından davanın usulden reddini, davadan önce yapılan başvuru üzerine davalı tarafından davacıya 02.07.2020 tarihinde 77.850,93-TL ödeme yapıldığından davacının zararının karşılandığını, sigorta şirketinin sorumluluğunun gerçek zarar sigortalının kusuru oranında ve kalan bakiye poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, davacının müterafik kusuru bulunduğunu, geçici işgöremezlik ve bakıcı giderinin teminat dışı olduğunu, SGK tarafından davacıya ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılmasını, ödeme yapılmış ise hesaplanacak tazminattan indirilmesini, yeni genel şartlara göre aktüer bilirkişiden rapor alınmasını, dava tarihinden itibaren yasal faizi istenebileceğini belirterek davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece davanın maddi tazminat davası olduğu, yapılan yargılama, toplanan deliller, hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilen bilirkişi raporları ile birlikte yapılan değerlendirme neticesinde, 03.06.2018 tarihinde, davacı ...’nın, davalı şirkete ZMMS poliçesi ile sigortalı sürücü ...’nun sevk ve idaresindeki ... plakalı araçla ... sevk ve idaresindeki ... plakalı motosikletin 06.03.2018 tarihinde çarpışması sonucu ağır yaralandığı trafik kazası meydana geldiği ve davacının maluliyetine ilişkin davalı sigorta şirketine başvurusu üzerine 02.07.2020 tarihinde, 77.850,93-TL ödeme yapıldığı ancak yapılan ödemenin yeterli olmadığından bahisle mevcut davanın açıldığı, meydana gelen kaza nedeniyle davacının maluliyet oranının %10 olduğu, 9 ay süresince iş göremezlik halinde kaldığı, iş göremezlik süresinin 3 ay süresince başka birinin bakımına muhtaç olduğu, davalı ... Sigorta AŞ tarafından ZMMS ile sigortalanan ... plaka sayılı aracın dava dışı sürücüsü ...’nun, %75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı motosikletin dava dışı sürücüsü ...’in % 25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu kazadaki kusur ve maluliyet durumuna ve Anayasa Mahkemesi iptal kararı ile Yargıtay 17 Hukuk Dairesi'nin güncel içtihatları doğrultusunda yapılan hesaplama neticesinde, 7.214,04 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 46.789,42 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 4.566,38 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 58.569,84-TL maddi tazminat olarak hesaplandığı, 27.02.2019 tarihinde tebliğ edilen başvuruda gerekli bütün evrakların davalıya teslim edildiği, davalı tarafça yapılan bu başvurunun geçerli olduğu, tebliğ tarihinden sonra 8 iş günü sonrasına gelen 11.03.2020 davalı sigorta şirketinin temerrüde düştüğü, kazaya karışan aracın hususi araç olması nedeni ile temerrrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faize hükmedilmesi gerektiğinden davanın kabulü ile 7.214,04-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 46.789,42-TL sürekli iş göremezlik tazminatı 4.566,38-TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 58.569,84-TL'nin davalının temerrüte düştüğü tarih olan 11.03.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hükme karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı sigorta şirketi vekili istinaf dilekçesinde, dava öncesi yapılan başvuru üzerine davalı şirket tarafından davacı yana, 02.07.2020 tarihinde 77.850,93-TL ödeme yapılmış olup yapılan ödeme ile davacı yanın kaza sebebi ile uğradığı iddia olunan maddi zararları karşılanmış olduğundan Yerel Mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken aleyhe hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, (emsal Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2014/10652 E 2016/11067 K sayılı ilamı) KTK’nun 111 maddesi gereğince yapılan denetim hesabının hatalı olduğunu, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı gideri poliçe teminatları dışında olmasına karşın bu tutarlar yönünden de hesaplama yapılmasının doğru olmadığını, geçici işgöremezlik tazminatı ve bakıcı gideri bakımından sigorta şirketlerinin herhangi bir tazmin sorumluluğu bulunmadığını bu giderlerden SGK sorumlu olduğundan reddi gerekirken kabulünün yasaya aykırı olduğunu, itirazları baki kalmak ve kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla ; Yerel Mahkemece hükme esas alınan hesap bilirkişi raporu ile ilk olarak davalı şirket tarafından yapılan ödeme tarihindeki ve ödemeye esas alınan veriler üzerinden yapılan hesaplama neticesi davacı yanın maddi zararının 79.248,69-TL olarak hesaplandığını, dava öncesi şirket tarafından yapılan ödeme tutarı ise 77.850,93-TL olup bilirkişi tarafından hesaplanan tutar ile şirket tarafından yapılan ödeme tutarı arasında yalnızca 1.397,76-TL fark bulunduğunu, fark tutarı olan 1.397,76-TL'nin KTK 111 gereği fahiş fark olarak kabul edilebilmesinin mümkün olmadığını, aktüerya hesabı ilkelerinde çok küçük detaylar zarar hesabında farka yol açabilmekte olup 1.397,76-TL fark son derece makul sayılabilecek nitelikte olup davanın reddi gerekirken güncel verilere göre yeniden hesaplama yapılmasının hakkaniyete uygun düşmediğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda Yargıtay ve AYM kararı doğrultusunda TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant formülüne göre yapılan hesaplama hatalı olup, davalı şirket trafik sigortası genel şartları ile bağlı olup hesaplamanın progresif rant yöntemine göre değil; 1,8 teknik faiz uygulanarak yapılması gerektiğini, kaldı ki Anayasa Mahkemesinin söz konusu kararında Trafik Sigortası Genel Şartları tamamen iptal edilmemiş olup; kanuna ve haksız fiile ilişkin düzenlenen hükümleri genişleten veya daraltan kuralların uygulanmayacağına yer verildiğini, bedensel zarar hesaplamalarına ilişkin bir kanuni düzenleme bulunmadığından, bu durumda genel şartlarda gösterilen hesaplama tekniğinin uygulanması gerektiğini, Yerel Mahkemece hükme esas alınan maluliyet raporunun hatalı olduğunu, kazaya karışan ... plakalı araç, davalı şirket nezdinde 13.08.2017-13.08.2018 vade tarihleri arasında sigortalı olduğundan davacı yanca iddia olunan sürekli iş gücü/gelir kaybının tespiti aşamasında, 30.03.2013 tarihli 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik kapsamında belirlenecek oranın dikkate alınması gerektiğini, Yerel Mahkemece Adli Tıp Kurumundan alınan raporda isabetli yönetmeliğe göre inceleme yapılmamış olduğundan maluliyet raporunun hatalı olduğunu belirterek istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE
6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;
Dava, trafik kazasında yaralanma nedeniyle geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri istemine ilişkindir.
Davacı vekili, 06.03.2018 tarihinde dava dışı ...’nun sevk ve idaresindeki davalı sigorta şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ... plakalı araç ile dava dışı ...’in sevk idaresindeki ... plakalı motorsikletin çarpışması sonucunda meydana gelen kazada motorsiklette yolcu olarak bulunan davacının yaralandığını, kazada sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olduğunu, davacının MEB Motorsiklet Tamircilik Kalfası Belgesi bulunduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonuna yaptıkları başvurunun usulden reddedildiğini, Bülent Ecevit Üniversitesi Tıp Fakültesince düzenlenen 26.03.2019 tarihli raporda davacının %10 oranında maluliyetinin olduğu 9 ay iş göremez ve 3 ay bakıma muhtaç olduğunun tespit edildiğini, davalı ... Sigorta şirketine bu rapor doğrultusunda başvurmalarına rağmen ödeme yapılmaması üzerine Sakarya Yenikent Devlet Hastanesinden alınan 17.06.2020 tarihli rapor doğrultusunda %11 maluliyet oranına göre 02.07.2020 tarihinde davalı tarafından 77.850,93 TL ödeme yapılmış ise de ödemenin yetersiz olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 800 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 100 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 100 TL bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 1.000,00-TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; 09.04.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile, sürekli iş göremezlik talebini 46.789,42-TL’ye, geçici iş göremezlik talebini 7. 214,04 -TL’ye, bakıcı gideri talebini 4.566,38TL ‘ye yükseltmiş, mahkemece davacının müracaatı üzerine Bülent Ecevit Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Uygulama Merkezi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca düzenlenen ve davacının vücut özür oranının % 10 olduğu, iyileşme süresinin 9 ay olduğu ve bakıcı ihtiyacı süresinin 3 ay olduğunu belirten 26.03.2019 tarihli maluliyet raporu esas alınarak düzenlenen 22.03.2021 tarihli aktüer bilirkişi raporundaki tespit ve hesaplamalara göre davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
1-Dosya içeriğinden davanın 06.03.2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucunda davacının yaralanması nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkin olduğu, mahkemece davacı vekilinin müracaatı üzerine Bülent Ecevit Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Uygulama Merkezi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 26.03.2019 tarihli maluliyet raporunun hükme esas alındığı, yargılama sırasında davacının maluliyetinin tespitine ilişkin rapor alınmadığı, davalı sigorta şirketi vekili tarafından davacının maluliyet raporuna itiraz edildiği de gözetildiğinde davacının uğradığı zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının, varsa iş ve güçten kalma süresinin belirlenmesi gerekmektedir.
Yargıtay'ın yerleşik uygulamalarına göre haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.
Maluliyete ilişkin alınacak raporların 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 tarihi ile 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 tarihi ile 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra da Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.
Bu durumda mahkemece davacının 06.03.2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu yaralanmasına ilişkin gördüğü tedavilere ilişkin tüm tedavi evrakları getirilerek davacının kaza nedeniyle maluliyeti bulunup bulunmadığı, kaza sonucu yaralanması ile maluliyeti arasındaki illiyet bağı, kazaya bağlı maluliyet oluşmuş ise oranı ve iyileşme süresinin kazanın vuku bulduğu tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre tespiti için Adli Tıp Kurumu ya da üniversite hastanelerinin adli tıp kürsüsünden rapor alınması gerekirken davacının müracaatı üzerine düzenlenmiş raporun hükme esas alınmış olması doğru görülmemiştir.
2-Kabule göre de hükme esas alındığı anlaşılan aktüer bilirkişi tarafından düzenlenen 22.03.2021 tarihli raporda, ödeme tarihindeki verilere göre TRH 2010 yaşam tablosu 1,8 teknik faize göre hesaplama yapılarak davacının sürekli ve geçici işgöremezlik zararı ile bakıcı gideri toplamı üzerinden sigortalının %75 kusuruna isabet eden miktardan davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin mahsubu ile bakiye toplam zararın 1,397,76 TL olduğu ;rapor tarihindeki verilere göre ise hesaplamanın TRH 2010 ve progresif rant yöntemi kullanılarak sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin güncellenmiş değeri mahsup edilerek bakiye zararın hesaplandığı anlaşılmıştır. Olay tarihinde yürürlükte olan 2918 sayılı Karayolları Trafik kanunun 90. Maddesinde “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” Şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde 2019/40 E-2020/40 K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresi Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması nedeniyle davacının zararının ve zararın kapsamının 2918 sayılı KTK.nın ve 6098 sayılı TBK.nın haksız fiile ilişkin hükümlerine ve Yargıtay uygulamalarına göre belirlenmesi gerekir.
Bu durumda davacının gerçek zararının belirlenmesi için ödeme tarihindeki verilere göre hesaplamada progresif rant yöntemi yerine 1,8 teknik faiz uygulanması, ayrıca davadan önce davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin sürekli işgöremezlik tazminatına ilişkin olması nedeniyle sadece sürekli işgöremezlik zararından mahsubu gerekirken toplam zarar üzerinden (sürekli –geçici işgörmezlik ve bakıcı gideri toplamı ) mahsubu da doğru görülmemiştir.
Davalı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle kabulü ile hükmün, 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a-6. maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmek ve istinafa başvuran taraf yararına oluşan kazanılmış haklarda gözetilerek yeniden karar verilmek üzere kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebeplerine göre davalı vekilinin sair istinaf sebeplerinin incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile; ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK’nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
Yeniden yargılama yapılması için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE, kaldırma sebeplerine göre sair istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına,
2-Davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilgilisine iadesine,
3-İstinaf yoluna başvuran davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yeniden yapılacak yargılamada dikkate alınmasına,
4- Ankara 3. İcra Müdürlüğü 02.08.2021 tarih ve 2021/8619 sayılı dosyasına yatırılan 105.000,00 TL teminat mektubunun yatıran tarafa iadesine,
5-Karar tebliği, harç ve gider avansı iade işlemlerinin İlk Derece Mahkemesince yerine getirilmesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 353/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 25.01.2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
Üye
Üye
Katip
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.