T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2022/1791
KARAR NO : 2024/1577
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 25/04/2022
NUMARASI : 2021/14 Esas 2022/321 Karar
ASIL DAVA DOSYASINDA;
DAVACILAR :
VEKİLİ :
DAVALILAR
DAVANIN KONUSU : Trafik Kazası Nedeniyle Maddi ve Manevi Tazminat
KARAR TARİHİ : 12/12/2024
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ : 07/01/2025
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı taraflarca süresi içinde davacılar vekili ve davalılar vekilleri tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Asıl dava dosyasında davacılar vekili, 17.05.2012 tarihinde davalı ...’ın idaresindeki ... plakalı araç ile seyir halinde iken kontrolsüz şekilde sola dönüş yapması ve karşı yönden gelerek anayolda seyreden davacı ... idaresindeki motosiklete çarparak davacının yaralanmasına sebebiyet verdiğini, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün % 100 oranında kusurlu olduğunu, kaza nedeniyle davacının zarar gördüğünü, hastanede yattığı süre sonrasında halen yürümekte ve ayakta durmakta zorlandığını, davacı ... ve anne, baba ve kardeşleri olan diğer davacıların da manevi olarak zarar gördüğünü, ayrıca davacıya ait motosikletin hasarlandığını ve kullanılamaz hale geldiğini, davacıda sürekli iş gücü kaybı oluştuğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 1.000,00 TL motosiklet hasar bedelinin, davacılardan ...'ın işgücü ve gelir kaybından dolayı 500,00 TL maddi tazminatın, davacı ... ... için 10.000,00 TL, annesi ve babası için ayrı ayrı 5.000,00 TL, kardeşleri için ayrı ayrı 3.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... ...'dan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, açıklama dilekçesi ve ön inceleme duruşmasında maddi tazminatı her iki davalıdan talep ettiklerini belirtmiş, yargılama sırasında davacı ... için maddi tazminat talebini 62.833,03 TL olarak ıslah etmiştir.
Birleşen Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/620 Esas sayılı davasında davacı ... vekili dava dilekçesinde, asıl davanın 24.03.2015 tarihinde ıslah edildiğini, ıslah talebine konu edilen kısmın mahkemece 28.04.2017 tarihli kararla reddedilmiş ise de istinaf başvurusu neticesinde ortadan kaldırıldığını, asıl dosyada aktüer bilirkişi tarafından ibraz edilen 18.08.2021 tarihli rapor ile davacı lehine 297.537,46 TL iş göremezlik tazminatı hesaplandığını belirterek davanın asıl dava ile birleştirilmesine, 234.704,43 TL tazminatın 165.000,00 TL’lik bölümünün davalılardan müştereken ve müteselsilen, bakiye 69.704,43 TL’nin davalı araç maliki ve sürücüsü ...’dan olay tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini istemiş, bu dava 08.11.2021 tarihli karar ile asıl dava ile birleştirilmiş, 14.02.2022 tarihli ara karar ile birleşen davada davalı ... AŞ hakkındaki davanın tefriki ile ayrı bir esasa kaydına karar verilmiştir.
Davalı ... vekili, davacı taraf ile sulh olduğunu ve sulh çerçevesinde davacı vekiline 28.11.2013 tarihinde asıl alacak ve fer’ileri ile birlikte toplam 72.100,00 TL ibraname mukabilinde ödendiğini, maddi tazminat talepleri konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini talep ettiklerini, araç hasarı için 14.08.2012 tarihinde 1.765,00 TL'nin davacıya ödendiğini, maluliyetin kaza ile illiyetinin bulunup bulunmadığının belirlenmesi gerektiğini, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçede yazılı limit ile sınırlı olduğunu, davacı tarafın öncelikle sigortalı araç sürücüsünün kusurunu ve hasarı ispat etmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur. .
Davalı ... vekili, dava dilekçesinde belirtilen hususların gerçeği yansıtmadığını, davalının kusurunu kabul etmediklerini, 17 yaşında sürücü ehliyeti olmayan çocuğa motosiklet kullandıran anne babanın olaya sebebiyet verdiğini, davacının maluliyetine ilişkin Adil Tıp Kurumundan rapor alınması gerektiğini, manevi tazminatın fazla olduğunu, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuş, birleşen davaya karşı cevap dilekçesinde davacı ile davalı ... arasında 15.10.2013 tarihli sulh protokolü-ibraname çerçevesinde davacının tüm maddi tazminat talepleri ile araç işleteni ve sürücüyü de kapsar şekilde sulh olunduğunu, maddi tazminat talebinin tüm davalılar açısından konusuz kaldığını, reeskont faizi talebinin yerinde olmadığını, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, 28.04.2017 tarihli ve 2015/471 Esas, 2017/322 Karar sayılı karar ile davacının maddi tazminat istemi yönünden esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile davacı ... için 7.000,00 TL, davacı anne ... için 2.500,00 TL, davacı baba ... için 2.500,00 TL, davacı ... için 1.000,00 TL ve davacı ... için 1.000,00 TL olmak üzere toplam 14.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...'dan kaza tarihi olan 17.05.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsili ile davacılara verilmesine karar verilmiş, hükme karşı davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Dairenin 03.12.2020 tarihli ve 2018/2734 Esas, 2020/1879 Karar sayılı kararı ile kaldırılmış, kaldırma kararı sonrasında yapılan yargılamada 25.04.2022 tarihli ve 2021/14 Esas, 2022/321 Karar sayılı karar ile, Adli Tıp Kurumu Ankara Trafik İhtisas Dairesinin 15.05.2013 tarihli raporunda kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün % 70 oranında, davacı motosiklet sürücüsünün % 30 oranında kusurlu olduğunun belirtildiği, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği uyarınca düzenlenen 17.06.2021 tarihli raporda davacının % 33,2 oranında çalışma gücünü kaybettiği, iyileşme süresinin 9 ay olduğu ve 3 ay bakıcı ihtiyacı olduğunun tespit edildiği, sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin makbuz hükmünde olduğu, 24.03.2015 tarihli dilekçe ile dava değerinin 62.833,03 TL olarak ıslah edildiği, 6100 sayılı HMK'nın 176/2. maddesi uyarınca taraflarca bir kez ıslah yoluna başvurulabileceği, kaza tarihinde 18 yaşından küçük olan davacının gelir getirici bir işte çalıştığı ispat edilemediğinden geçici iş göremezlik tazminatı talep edemeyeceği, ıslah dilekçesi doğrultusunda sürekli iş göremezlik tazminatı talebinin davacı ...'ın araç hasarına ilişkin maddi tazminat istemi yönünden dava konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davacı ...'ın maddi tazminat isteminin kısmen kabulüne, 61.967,26 TL sürekli iş göremezlik tazminatının, davalı ... AŞ yönünden 23.07.2012 dava tarihinden, davalı ... yönünden 17.05.2012 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacıların manevi tazminatı isteminin kısmen kabulüne, davacı ... için 7.000,00 TL, davacı ... için 3.500,00 TL, davacı ... için 3.500,00 TL, davacı ... için 2.000,00 TL, davacı ... için 2.000,00 TL, manevi tazminatın 17.05.2012 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ...'den tahsili ile davacılara ödenmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat istemlerinin reddine, birleşen davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiş, hükme karşı taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde, mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacı ...’ın trafik kazasında ağır şekilde yaralandığını, geçici, kalıcı iş göremezliğe ve araçta meydana gelen zarar nedeniyle maddi tazminat talebiyle açılan davada birleştirilen davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verildiğini, ancak bu kararın hukuku aykırı olduğunu, ceza sorumluluğuna tabi davalarda zamanaşımı süresinin 8+4 yıl olup 12 sene olduğunu, zararın tespitinden itibaren zamanaşımının işleyiş kuralı nazara alınması gerektiğini, zararın tespiti ise davada yargılama aşamasında alınan bilirkişi raporu ile tespit edildiğini, asıl davada 24.03.2015 tarihinde ıslah yapıldığını ve ıslah talebine konu kısmın 28.04.2017 tarihli kararla reddedildiğini, anılan kararın istinaf kanun yoluna başvuru üzerine kaldırıldığını, mahkemece dosya bilirkişiye tevdi edilerek 18.08.2021 tarihli rapor alındığını, daha önce ıslah dilekçesi sunulmuş olduğundan ikinci kez ıslah dilekçesi verilmesi mümkün olmadığından birleşen davanın açıldığını, 12.03.2022 tarihli bilirkişi raporunda tespit edilen fazla kısım için talep ve dava zamanaşımı süresi geçmediğini, mahkemece hüküm altına alınan manevi tazminat tutarlarının davacıların yaşadığı manevi çöküntü düşünüldüğünde oldukça az olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde, maddi tazminata ilişkin uyuşmazlığın tarafların serbest iradeleriyle dava sırasında imzaladıkları 15.11.2013 tarihli ibraname, makbuz, feragatname ile tamamen sona ermiş olduğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davalı tarafından gerçekleştirilmiş ödeme nedeniyle düzenlenen belge ile tazminat alacağının tamamen ortadan kaldırmaya yönelik bir sulh ödemesi olduğundan güncellenerek tenzili suretiyle bakiye tazminat hesaplaması yapılmasının mümkün olmadığını, Yargıtay içtihatları uyarınca uyuşmazlığın tamamen sona erdiğinin kabul edilmesi gerektiğini, davanın feragat nedeniyle reddine aksi kanaat olması halinde sulh nedeniyle maddi tazminat yönünden esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiğini, müteselsil borçluluk hükümleri uyarınca tüm davalılar için maddi tazminat yönünden uyuşmazlığın sona erdiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde, birleşen davanın zamanaşımı nedeniyle reddinin yerinde olduğunu, asıl davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın kaldırılması gerektiğini, maddi tazminata ilişkin uyuşmazlığın 15.11.2013 tarihli ibraname, makbuz, feragatname ile tamamen sona ermiş olduğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, tüm maddi tazminat tutarları yönünden araç işleteni ve sürücüsünü de kapsayacak şekilde sulh olunduğunu, esasen sulh, ibra ve feragate yetkili davacı vekili ile davalı ... arasında geçerli şekilde dava sırasında akdedilen 15.10.2013 tarihli belge uyarınca maddi tazminat talepleri yönünden uyuşmazlık sona erdiğini, davanın feragat nedeniyle reddine aksi kanaat olması halinde sulh nedeniyle maddi tazminat yönünden esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiğini, müteselsil borçluluk hükümleri uyarınca tüm davalılar için maddi tazminat yönünden uyuşmazlığın sona erdiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE
6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;
Davacılar vekili asıl davada, 17.05.2012 tarihinde davalı ...’ın idaresindeki ... plakalı araç ile davacı ... idaresindeki motosikletin çarpışması sonucunda meydana gelen kazada davacının yaralandığını belirterek davacı ... için geçici iş göremezlik tazminatı, sürekli iş göremezlik tazminatı, motosiklet hasar bedeli ve manevi tazminat, diğer davacılar için manevi tazminat talebinde bulunmuş, birleşen davada davacı ... için iş göremezlik tazminatı talebinde bulunmuş, mahkemece Dairenin 03.12.2020 tarihli ve 2018/2734 Esas, 2020/1879 Karar sayılı kaldırma kararı sonrasında yapılan yargılamada asıl davada araç hasarına ilişkin maddi tazminat isteminin konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığını, maddi ve manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne, birleşen davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiş, hükme karşı taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
1-Dosya içeriğinden, 17.05.2012 tarihinde davalı ... idaresinde olup davalı ... şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araç ile davacının idaresindeki motosikletin çarpışması sonucunda meydana gelen kazada davacının yaralandığı, asıl davanın davacı ... için sürekli iş göremezlik tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, araç hasar bedeli ve manevi tazminat ile diğer davacılar için manevi tazminat talebiyle açıldığı, 26.10.2021 tarihinde açılan birleşen Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/620 Esas sayılı davanın tefrik kararı sonrasında davalı ... aleyhine açılan bakiye iş göremezlik tazminatı istemine ilişkin olduğu, mahkemece Dairenin 03.12.2020 tarihli ve 2018/2734 Esas, 2020/1879 Karar sayılı kaldırma kararı uyarınca yapılan yargılamada Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği uyarınca düzenlenen 17.06.2021 tarihli raporda davacının % 33,2 oranında çalışma gücünü kaybettiği, iyileşme süresinin 9 ay olduğunun belirlendiği, raporun davacı muayene edilmek ve hakkında düzenlenmiş tedavi belgeleri değerlendirilerek kaza tarihi itibariyle Yargıtay uygulamalarına göre geçerli kabul edilen yönetmelik hükümlerine göre düzenlendiği ve hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır. Öte yandan yargılama sırasında asıl davanın davalısı sigorta şirketi tarafından 15.11.2013 tarihinde ödeme yapıldığı ve ibraname düzenlendiği, davalı ... tarafından yapılan ödemenin zararın kapsamı belli olmadan yapılması nedeniyle makbuz hükmünde olduğu, davacılar vekili tarafından ibraname ve ödemeye göre karar verilmesi talep edilmediği gibi yargılamaya devam edilerek maluliyet ve aktüer rapor alınması talep edildiği ve ödeme mahsup edilerek dava değerinin ıslah edildiği, davacı taraf yapılmış sözleşme ile bağlı olmak istemediğine dair iradesini belirttiği, davadan da feragat edilmediği, aktüer bilirkişi tarafından ibraz edilen 18.08.2021 tarihli rapor ile ek rapordaki tespit ve hesaplamalar esas alınarak tarafların kusur durumu ve 24.05.2015 tarihli ıslah dilekçesindeki talep de gözetilmek suretiyle yazılı şekilde karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır.
2-Davacılar vekilinin birleşen davanın zamanaşımı nedeniyle reddine ilişkin istinaf başvurusunun incelenmesinde, 2918 sayılı KTK.'nun 109 maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar, Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise, bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir." hükmüne yer verilmiştir. Somut olayda yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının 17.05.2012 tarihinde meydana geldiği, zamanaşımı süresinin kaza tarihinde yürürlükte bulunan 5237 sayılı TCK'nın 89/4. ve 66/1-e maddelerine göre 8 yıl olduğu, dava konusu kazanın 17.05.2012 tarihinde meydana geldiği, asıl dava dosyasında davanın kısmi dava olarak açıldığı, bakiye sürekli iş göremezlik talebiyle açılan birleşen davanın ise 26.10.2021 tarihinde açıldığı, birleşen davanın davalısı ... vekili tarafından 29.11.2021 tarihli dilekçe ile süresinde zamanaşımı def'inde bulunulduğu gözetilerek birleşen davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiş olmasının doğru olduğu anlaşılmıştır.
Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde ve özellikle bilirkişi raporundaki kusur dağılımının oluşa uygun olması sebebiyle benimsenmesinde ve uzman bilirkişice düzenlenen maddi tazminata ilişkin raporun hükme esas alınmasında, ayrıca manevi tazminatın takdirinde TBK'nın 56. maddesindeki özel haller dikkate alınarak hak ve nesafet kuralları çerçevesinde karar verilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf nedenleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda davacılar vekilinin, davalı ... vekili ve davalı ... vekilinin açıklanan nedenlerle yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun aynı Kanun'un 353/1-b-1. maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Davacılar vekilinin, davalı ... AŞ vekili ve davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1.b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince davacı taraftan alınması gereken 427,60 TL istinaf karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70 TL'nin mahsubu ile kalan 346,90 TL harcın davacı taraftan tahsili ile Hazineye gelir olarak kaydedilmesine,
3-Harçlar Kanunu gereğince davalılardan alınması gereken 5.462,56 TL istinaf karar ve ilam harcından peşin alınan 2.427,70 TL'nin mahsubu ile kalan 3.034,86 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir olarak kaydedilmesine,
4-Başvuran taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan delil ve gider avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
6-Kararın taraflara tebliğine,
Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 361/1 maddesi uyarınca kararın usulen tebliğinden itibaren 2 (iki) haftalık süre içinde Yargıtay'da TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere 12.12.2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.